VOV4.K’ho- Tềng đap bơta bòl glar làng bol ntrờn ơm kis khat gơboh sùm mus brê ai ù lơh mìr, ting cuh phan brê mờ kă bro ù brê tìs mờ kơrnoat boh lam, gơnoar atbồ mờ gah lơh broă geh gơnoar xã Quảng Thành, thị xã Gia Nghĩa, càr Dak Nông neh geh uă broă lơh kơryan.

Kuơmàng, broă lơh ki\ hơ pơrgon “pe ờ” mờ brê tàm hơ\ ờ go\ di mus brê, ờ go\ di ting cuh phan brê mờ ờ go\ di kă bro ù brê geh mblàng yal làm uă, rơhời neh neh gơ cèng wơl cồng nha loh làng ngan.

Bơh tiah tờm xã Quảng Thành, thị xã Gia Nghĩa, càr Dak Nông mu\t tàm tiểu khu 1690, bơh Mpồl atbồ Brê rơcang gàr bồ tô dà Gia Nghĩa atbồ rlau 20 kơi sồ, uă ngan là gùng brê.

                              Ală hìu bơh làng bol ntrờn ơm kis dê gơ ơm jrô tàm gùl tiểu khu 1690

Tàm do, geh dùl [òn ơm kis gal ngan cau, mờ pơgăp 2 rbô nă cau ơm kis. Do là ală hìu làng bol bơh tàm tiah đah tô dà lơgar ntrờn ơm kis khat gơboh mu\t bơh tu\ pa crơng gơs càr Dak Nông. Mờr 15 nam ơm kis tàm do, ală hìu làng bol do sùm mus brê ai ù lơh mìr, ting cuh phan brê mờ kă bro ù brê tìs mờ kơrnoat boh lam. Mơya, rài kis bơh làng bol dê kung gam kal ke uă ngan sơl.

Bi Sùng A Đại ơm tàm do pà gi\t, lài do, làng bol uă ngan là mìng lòt lơh broă apah tui, à`, hoài dơm chi ai cau ndai in bơh tàm tiah ndai tus koh kơl chi brê, hơ\ sồng mus brê ai ù lơh mìr mờ lòt ting cuh phan brê. Mơya bơh tu\ gơnoar atbồ mờ gah lơh broă geh gơnoar tus mblàng yal, hòi jà, ờ gam gơlik tai jơnau hơ\:

Brê tu\ do neh kơryan jơh den tàng he ờ go\ geh gơnoar mờ ờ khin lơh tai. Bàr nă ùr bơklau a` pah tu\ jơh phe sa den là lòt lơh broă apah nàng geh priă blơi phe sa, boh, [òk ngòk, tơnơ\ hơ\ là he lòt jòi broă ndai nàng lơh kờ` geh priă jền blơi ală phan bơna ai ală kòn in, bè lòt jì nhơ\t kơphê, lơh [ồng kơphê, tuh phơng apah cau in.

Ồng Sùng A Tú, atbồ thôn Nghĩa Lợi, xã Quảng Thành, thị xã Gia Nghĩa, pà gi\t: mìng is thôn do geh rlau 200 hìu làng bol ntrờn ơm kis bơh ală càr tiah kơh bơnơm đah tô dà lơgar mu\t ơm kis.

Dùl tu\ tơngai jo\ jòng tu\ pa crơng gơs càr, tiah do ờ hềt geh anih lơh broă dà lơgar, làng bol ntrờn ơm kis khat gơboh mu\t ơm tàm brê, den tàng kal ke ngan atbồ. Ală nam rềp ndo, Ủy ban Nhân dân xã Quảng Thành mờ gah lơh broă geh gơnoar ờ mìng lơh pràn mblàng yal mờ gam jàu kơnòl loh làng ai Kuang atbồ thôn in tàm broă atbồ làng bol ơm kis, kơryan jơh ală broă lơh sơgràm aniai brê mờ ù brê.

                                               Gơnoar atbồ tiah do sùm lòt còp hòi jà làng bol

Hìu bơnhă ồng Sùng A Tú, Kuang atbồ thôn lơh krơh lam lài, mìng lơh kòi sre, lơh sươn gùt dar hìu mờ ròng kơnrồ lơm mơya rài kis neh kơ\ kơl jăp:

A` ơm tàm do den atbồ làng bol ờ go\ di lơh roh bơta lơngăp lơngai, jà làng bol ơm kis lơh sa. Làng bol tàm do jơh ală là hìu bơnhă r[ah lơm tài bơh hộ khẩu ờ hềt geh, kơnòm dềt den ờ hềt geh lơh sră cih mat ngai deh, ờ gơtùi lơh geh sră pơ àr den tàng làng bol kal ke ngan.

Ồng Phạm Mạnh Hồng, Phó Kuang atbồ Kuang àng xã Quảng Thành pà gi\t: Xã tu\ do gam atbồ rlau 900 lồ brê ală bơta. Lài do, jơnau koh kơl mus brê ai ù lơh mìr mờ kă bro ù tiah tìs mờ kơrnoat boh lam gơlik geh sùm. Mìng kờp tàm 3 nam bơh nam 2014 tus 2016, geh rlau 100 lồ brê gơtìp mus, uă ngan là tài bơh làng bol mus brê nàng ai ù lơh mìr.

Kờ` atbồ niam bă brê gam geh tu\ do, gơnoar atbồ mờ gah lơh broă geh gơnoar bơyai lơh mblàng yal mờ sồr ală hìu làng bol ki\ sră hơ “pe ờ mờ brê”. Hơ\ là ờ go\ di mus brê, ờ go\ di ting cuh phan brê mờ ờ go\ di kă bro ù brê. Đơs wih đơs wơl, làng bol rơhời gi\t wa\ sơl, ờ lơh ală broă lơh tìs tàm ù brê bè lài tai:

Tơnơ\ tu\ kuang àng xã pơgồp bal mờ kuang àng thị xã lơh broă lơh pe ờ, hòi jà làng bol mblàng yal nàng làng bol in gi\t là he gam ơm kis tìs mờ kơrnoat boh lam tàm ù brê, ù bơh Dà lơgar dê den tàng làng bol pal ki\ sră hơ pơrgon pe ờ là ờ go\ di mus brê, ờ go\ di ting cuh phan brê, mờ ờ go\ di kă bro ù brê den tơnơ\ hơ\ kung geh làng bol dùl nùs bal uă ngan mờ kung lơh jat niam sơl. Bơh tu\ hơ\ tus tu\ do, gơmù jơnau mus brê, kă bro ù brê. Làng bol ơm ngài khi kung ờ huan tus tai pơndrờm mờ lài do.

Xã Quảng Thành geh mờr 5 rbô nă làng bol, tàm hơ\ geh rlau 2 rbô nă làng bol là cau kòn cau ntrờn ơm kis khat gơboh. Jat gùng dà broă lơh bơh Ủy ban Nhân dân thị xã Gia Nghĩa dê, bàr nam rềp ndo, nàng atbồ niam jơnau làng bol ntrờn ơm kis khat gơboh, xã neh geh tai 2 thôn geh crơng gơs hơ\ là Nghĩa Thắng mờ Nghĩa Lợi.

Ồng Phạm Công Chiến, Chủ tịch Ủy ban Nhân dân xã pà gi\t, bơh tu\ 2 thôn geh crơng gơs, gơnoar atbồ xã sùm ai kuang bàng tus tàm [òn lơgar lòt còp, pơndờm pơnđiang, bơto pơlam làng bol lơh sa, ròng phan geh cồng nha. Bơh hơ\, rài kis bơh làng bol dê rơhời geh tam gơl pa, ờ gam tai mus brê bè lài do:

Xã sùm sồr kuang àng tus tàm [òn lơgar nàng gi\t khà làng bol ntrờn ơm kis khat gơboh nàng bol he tơmu\t tàm khà atbồ. Gơwèt mờ xã bol a` geh hòi jà làng bol là tus tàm ală tiah rơndăp ù tiah tàm đah bơdìh brê.

Dơ\ bàr tai bơta mus brê den bol a` kung neh mblàng yal, sùm mblàng yal crơng gơs câu lạc bộ pe ờ nàng làng bol in ki\ pơrgon ờ go\ di mus brê, ờ go\ di ting cuh phan brê mờ kă bro ù brê. Tơngai pa do, den jơnau mus brê gơmù, làng bol lơh jat niam broă lơh “pe ờ” do.

Làng bol ntrờn ơm kis khat gơboh gam là bơta bòl glar kơ` jơ\ kơ` ju\t ngan gơ wèt tus mờ ală tiah tàm tiah Tây Nguyên. Tàm hơ\, jơnau mus brê, kă bro ù brê tìs mờ kơrnoat boh lam là jơnau pơneh iơh ngan, gơjat bal uă jơnau gơlời wơl kal ke ngan. Xã Quảng Thành, thị xã Gia Nghĩa, càr Dak Nông lơh broă lơh “pe ờ mờ brê” bơh sơnrờp gơcèng wơl cồng nha loh làng, gơtùi ngui mờ uă [òn lơgar ndai!

Cau cih mờ yal tơngi\t- Lơ Mu K’Yến