VOV.K’ho-Gàr niam lơngăp lơngai [òn lơgar ờ go\ di mìng là kơnòl bơh mpồl kuang àng dê lơm gời ờ mờ gam là kơnòl bơh jơh gùt làng bol dê tai, ngan den tàng bè hơ\ mờ tàm ală nam do, srơh “Jơh gùt làng bol sền gàr lơngăp lơngai dà lơgar” geh lam lơh làm uă mờ neh geh uă broă lơh geh cồng nha.

Kuơmàng broă lơh “Ntas klèng lơngăp lơngai” tàm kơnhoàl Dak Song, càr Daknông mìng tơnơ\ 2 nam lam lơh jat neh lơh geh wơl cồng nha uă ngan tàm broă lơh rơcang sơndră, tam dră mờ ală cau lơh tìs, pơgồp gàr niam lơngăp lơngai [òn lơgar, drơng kơnòl broă bơtàu tơnguh lơh sa- mpồl bơtiàn tàm tiah do dê.

Mho tàm tiah nhàr lơgar gam lơngăp lơngai ngan, di 5 jiơ mho, klèng geh pờng ntas dờng ngan tàm ù tiah [òn 8, xã Thuận Hà, kơnhoàl Dak Song, càr Daknông. Ồng Trần Bá Quyết, làng bol tàm do pà gi\t, hơ\ là săp ntas pờng klèng tơngkah lài bơh Mpồl lơngăp lơngai làng bol dê, kờ` yal jơh tơl nă cau in neh tus tu\ jiơ pal kơrhia ngan ngòt cau tung kơ`au phan.

Lài do, tu\ ờ hềt lơh broă “Ntas klèng lơngăp lơngai do”, bơta tung kơ`au phan mờ jơnau ờ niam tàm mpồl bơtiàn geh sùm. Mơya, tơnơ\ mờr 2 nam lam lơh, bơta lơngăp lơngai [òn lơgar sùm geh gàr niam ngan, cau lơh tìs mờ jơnau ờ niam tàm mpồl bơtiàn neh geh kơryan, làng bol tàm do neh geh rài kis lơngăp lơngai. Ồng Trần Bá Quyết, đơs:

Lài do ờ hềt geh broă lơh “Ntas klèng lơngăp lơngai”, bơta lơngăp lơngai tàm [òn lơgar bol a` dê ờ niam ngan. Tơnơ\ rlau 1 nam “Ntas klèng lơngăp lơngai” geh ai lơh broă; tu\ lơi pờng, geh ală tềl tơngo\ is, yal ală jơnau sồr bơh klèng dê nàng làng bol in gi\t.

Bơh hơ\ tơrmù [à mờ rơcang lài bơh ngài ală jơnau ờ niam mpồl bơtiàn bơh tiah ndai tus. Tus tu\ do, tàm [òn bol a` ờ gam jơnau ờ niam tung kơ`au phan, tung kơ`au tiêu, so bè lài tai. Broă lơh niam chài mpồl bơtiàn geh rơndăp tăp sèng niam.

Jat ồng Nguyễn Đình Lượng, Kuăng atbồ Kuang àng xã Thuận Hà, kơnhoàl Dak Song yal, ală [òn 7 mờ 8 geh ù tiah ngài mờ gùng nhàr lơgar Campuchia mìng rlau 1 kơi sồ lơm. Tàm do geh ală gơl gùng lòt tus xã mờ gùng rơndeh 14B lòt gan.

Tàm tơngai tơnhàu phan tam, khà làng bol bơh tiah ndai tus lơh broă apah, ơm kis sùm gơguh. Kuơmàng là tàm dơ\ lồi nam, mờr tus ngai sa Tềp, bơta lơngăp lơngai tàm [òn lơgar gơlik kal ke; sùm geh jơnau tung kơ`au phan lơh làng bol in ờ suk ngan.

Kờ` sơlơ tơnguh nùs nhơm rơcang ngac kơrhia lài bơh làng bol dê tàm broă rơcang sơndră mờ ală cau lơh tìs, gàr niam lơngăp lơngai [òn lơgar tàm xã, Kuang àng xã neh lơh broă lơh “Ntas klèng lơngăp lơngai”.

Jat kơrnoat lơh broă, di 5 jiơ mho, klèng geh pờng ntas, yal tơngi\t tu\ tơngai bol blơ\ [ươn sơmờm nàng tung kơ`au phan, kờ` pal kơrhia lài. Tus 10 jiơ mang, klèng geh pờng tai dùl dơ\ kờ` tơngkah jơh tơl nă cau, jơh tơl hìu bơnhă lời te\ jơh broă nhơl `o\, pal lời tu\ jiơ ơm rlô, mơkung lòt sền ờdo ờdă tàm hìu, tềng gùng lài mờ tu\ rê bi\c.

Kuơmàng, pah tu\ tàm xã geh ală dơ\ tung kơ`au halà jơnau lơi hơ\ nisơna den geh cau pờng klèng sùm kờ` yal jơh tơl nă làng bol in mhar lik lòt tàm gùng nàng gi\t broă lơi gơlik. Tus tu\ do, [òn 7 mờ [òn 8, xã Thuận Hà, neh yồng geh 5 nơm klèng tàm ală tiah kuơmàng. Ồng Nguyễn Đình Lượng, Kuang atbồ Kuang àng xã Thuận Hà, kơnhoàl Dak Song, càr Daknông, đơs ngan bè do:

Tơnơ\ tu\ bol a` lơh 2 broă lơh do, làng bol lơh jat niam srơh sền gàr lơngăp lơngai dà lơgar, bơta lơngăp lơngai [òn lơgar, rơndăp tăp sèng ờdo ờdă mpồl bơtiàn tàm 2 [òn do neh tơrmù uă ngan. Kuơmàng jơnau tung kơ`au phan den cồng nha bơh 2 broă lơh do dê là uă ngan. Priă tă lơh bơh 2 broă lơh do dê là bơh làng bol tă pơgồp mờ sền gàr is.

Pơndrờm mờ lài do, bơta lơngăp lơngai [òn lơgar tàm ală thôn 7 mờ thôn 8 neh geh uă gơ tam gơl niam, ngan là bơh tu\ geh broă lơh pờng klèng den ờ hềt tu\ lơi geh dùl dơ\ tung kơ`au lơi.

Cồng nha ngan ngồn ngan bơh broă lơh do dê là lơh geh wơl jơnau gi\t wa\ lơh jat niam kơrnoat boh lam, sơlơ tơnguh jơnhoa nùs nhơm rơcang ngac kơrhia lài, jơh nùs lơh bal yal yă cau lơh tìs. Bơh hơ\, anih lơh broă geh gơnoar di tu\ tam dră, kơryan broă lơh bơh ală cau lơh tìs dê mờ bơsong ală dơ\ broă gơlik geh gơrềng tus bơta lơngăp lơngai [òn lơgar.

Jat Trung tá Nguyễn Đức Thùy, Phó Trưởng Kuang àng kơnhoàl Dak Song, càr Daknông yal, kơnhoàl neh lơh mờ sùm lơh broă geh cồng nha bơh uă broă lơh rơcang sơndră cau lơh tìs, bè:

“{òn ờdo ờdă ờ geh cau lơh tìs mờ jơnau ờ niam mpồl bơtiàn” tàm xã Nâm N’jang, “Ntas klèng lơngăp lơngai làng bol” tàm thị trấn Đức An mờ xã Thuận Hà, broă lơh “sền gàr is lơngăp lơngai hìu bơsram”, “Xã ờ geh ma túy” tàm xã Dak N’drung, “ờ geh cau lơh tìs mờ jơnau ờ niam mpồl bơtiàn” tàm xã Trường Xuân…:

Bơh broă lơh ală broă lam lơh lài, làng bol neh gi\t wa\ di kơnòl gàr niam lơngăp lơngai [òn lơgar kung bè geh uă nùs nhơm rơcang ngac kơrhia lài, gàr niam lơngăp lơngai [òn lơgar tàm kơnhoàl.

Bơh tu\ lam lơh broă do tus tu\ do, tàm ală tiah lam lơh broă lơh lài, bơta lơh tìs lơngăp lơngai [òn lơgar neh gơmù uă ngan. Kuơmàng tàm ală “[òn ờdo ờdă” bè thôn 8, xã Trường Xuân, [òn 7 mờ [òn 8 xã Thuận Hà, mờ tổ dân phố 7, mờ 8 mờ thị trấn Đức An.

Broă lam lơh Srơh Jơh gùt làng bol sền gàr lơngăp lơngai dà lơgar mờ lơh mờ lơh sùm ală broă lơh rơcang sơndră cau lơh tìs tàm kơnhoàl Dak Song neh mờ gam lơh geh cồng nha, hòi jà geh bơta lơh bal bơh jơh ală anih lơh broă chính trị dê, tơrgùm geh bơta pràn bơh jơh gùt làng bol dê, lơh gơs nùs nhơm rơcang gàr lài kơ\ kơl jăp tàm jơh gùt làng bol, nùs nhơm sền gàr lơngăp lơngai tàm tơrbo\ bal tàm tu\ tam dră rơcang sơndră mờ cau lơh tìs, jơnau ờ niam mpồl bơtiàn bơh [òn làng bol ơm kis tơn!

Cau cih mờ yal tơngi\t- Lơ Mu K’Yến