VOV4.K’ho- Pa do, Thanh tra càr Dăk Nông neh đơs pơn dŭt bè ală bơta lơh tìs tàm gah broă ù tiah tàm ală tiah tàm càr dê. Tàm hơ̆, pal sền gròi ngan là broă lơh tìs jat jơnau cih mờ 65 nơm sră ngui ù ai ală hìu bơnhă làng bol tàm xã Dăk Som, kơnhoàl Dăk Glong in, sồr pal toh wơl. Mơya, làng bol neh ơm kis mờ lơh broă kơ̆ kơljap; sră ngui ù kung neh geh uă hìu bơnhă tàm pơgơl tàm ală ngân hàng nàng càn priă. Broă toh wơl ală sră ngui ù do gơtìp uă ngan kal ke.

Ù neh lơh sră ngui ù mờ gam tàm pơgơl mờ ngân hàng nàng càn priă

Bi Lê Minh Cà Na pà gĭt, hìu bơnhă bi geh 2 bă ù mờ kờp jơh bă ù mờr 8 lồ 5 sào tàm thôn 4, xã Dăk Som, kơnhoàl Dăk Glong neh geh lơh sră ngui ù bơh nam 2017. Hìu bơnhă bi neh tàm pơgơl tàm ngân hàng, càn mờr 4 tơmàn 500 tơlak đong, den broă toh wơl ù là kal ke ngan. Bi Lê Minh Cà Na, đơs: "Hìu añ ơm tàm do den hơ̆ sồng blơi ù bơh nam 1998 mờ sơnđờm lơh broă. Bơh sơn rờp là broă lơh tam kơphê, tơnơ̆ hơ̆ tam gơl rơ hời tam tờm chi sa plai. Tus nam 2015 den tơrgùm tam tai băng đơr. Kờp jơh priă bơcri mờ apah cau lơh broă ai suơn tam tờm chi do in den pal jơh gĭt nđờ jơ̆t tơmàn đong. Pa do hìu bơnhă geh kơno jơnau yal bơh xã, kơnhoàl dê là toh wơl sră ngui ù, phan bơna tàm ù tiah, đơs ngan là mbè gơtùi nàng toh wơl hơ̆, gam tàm pơgơl tàm ngân hàng nàng càn priă den gơ".

Drờm bè hơ̆ sơl, hìu bơnhă ồng K’ Hai geh mờr 2 lồ 2 sào ù tam kơhê tàm bơrlŭ bal mờ tiêu tàm thôn 4, xã Dăk Som, kơnhoàl Dăk Glong, kung neh geh lơh sră ngui ù bơh bồ nam 2017, mờ neh tam pơgơl mờ ngân hàng nàng càn priă. Tŭ do dờp jơnau yal bơh gơnoar atbồ bè toh wơl sră ngui ù ồng K’Hai kơlôi sơnơng ngan, mơya kung ờ gĭt lơh mbè lơi sơl. Ồng K’ Hai đơs: "Bơh chờm kwang bàng lơh broă ù tiah xã jà tus lơh sră nggal nàng lơh sră ngui ù. Kwang bàng tơrgùm wơl ală hìu bơnhă tàm Hìu pơrjum Ủy ƀan xã Dăk Som dê nàng lùp sền mờ lơh sră ngui ù. Kwang bàng lùp tơl bă, ù bơh añ dê rềp nhàr mờ cau lơi, hìu bơnhă lơi ờ geh bơta tam pìt tam phà den hơ̆ sồng lơh sră ngui ù. Tŭ geh sră ngui ù den hìu bơnhă añ neh càn priă tàm pơgơl mờ Ngân hàng càn 300 tơlak đong, tŭ do, dà lơgar đơs là toh wơl den lơh bè lơi geh priă jền mờ ai wơl sră ngui ù bơh tàm ngân hàng taih".

Tàm bă ù lơh tìs, gơlơh bè làng bol neh tam kơphê, tiêu, tờm chi sa plai jơh lơm

Jat jơnau đơs pơn dŭt sồ 140 bơh Thanh tra càr Dăk Nông dê, tàm xã Dăk Som, kơnhoàl Dăk Glong geh 65 sră ngui ù tiah pal toh wơl. Jơnau gơbàn là, ù do neh geh Ủy ƀan Ñân zân càr Dăk Lăk (lài do) jàu ai Viện Khoa họk Lâm nghiệp tiah đah jum tàm gùl dà lơgar mờ Tây Nguyên in bơh nam 2003, gơwèt broă rơndap ù tiah 3 bơta bă brê. Tŭ do Ủy ƀan Ñân zân kơnhoàl Dăk Glong mờ xã Dăk Som neh yal tus ală hìu bơnhă làng bol sồr ală hìu bơnhă pal jàu wơl sră ngui ù. Dilah ờ jàu wơl, kơnhoàl geh dùl nă să is tơn jơh bơta kwơ adat boh lam bơh ală sră do dê. Bulah bè hơ̆, tàm 65 nơm sră ngui ù neh lơh tìs, uă ngan neh tàm pơgơl mờ ngân hàng nàng càn priă. Den tàng, ồng Nguyễn Hồ Hữu– Phó Kwang atbồ Ngân hàng Dà lơgar càr Dăk Nông đơs: ală gah lơh broă geh gơnoar càr Dăk Nông pal lơh loh cau kong kơnòl ai sră ù lơh tìs mờ jơnau cih. Ồng Nguyễn Hồ Hữu, đơs: "Tŭ mờ năc tơm jơh tơl làm ală bơnah dồs jơh bal priă tờm mờ priă cồng den ngân hàng hơ̆ sồng jàu wơl sră ngui ù halà phan bơna tàm pơgơl nàng càn priă ai he in. Broă do pal jat di mờ jơnau cih tàm Thông tư sồ 39. Ală ngân hàng khi ai càn là neh lơh di, ờ gŏ lơh tìs jơnau cih ờ. Ai broă lơh sră ngui ù tìs den nàng càn priă tàm pơgơl den bè Gơnoar atbồ atbồ tiah do pal lơh glài cau lơh tìs, broă bơsong, tă bơsong mbè lơi den tơnơ̆ do ală gah lơh broă geh gơnoar pal ơm nggui wơl cribơyai bal jat jơnau cih bơh Adat Ù tiah dê kung bè jơnau sồr bơh Ngân hàng dê..."

Lơh jat jơnau đơs pơn dŭt bơh Thanh tra càr Dăk Nông dê, Ủy ƀan Ñân zân kơnhoàl Dăk Glong neh ai lơh jat sră nggal yal bè broă ai wơl 65 nơm sră ngui ù lơh tìs tàm xã Dăk Som. Mơya tus tơngai tŭ do, broă ai ù gam gơtìp uă ngan kal ke, tài ală sră ngui ù ndrờm geh tàm pơgơl mờ ngân hàng nàng càn priă. Ồng Lê Văn Đại- Củ tịc Ủy ƀan Ñân zân xã pà gĭt: "Bol añ neh mblàng yal rao, lĭp sră tàm Hìu lơh broă Ủy ƀan Ñân zân xã, ală tiah làng bol ơm kis mờ yal tơngĭt tàm loa nàng hòi jà làng bol in gĭt wă loh broă mờ Dà lơgar lơh sră ngui ù tìs den pal ai wơl. Mơya bơta kal ke tàm do là uă ngan ală hìu bơnhă làng bol neh càn priă tàm pơgơl mờ sră ngui ù tàm Ngân hàng".

Ồng Trần Nam Thuần– Củ tịc Ủy ƀan Ñân zân kơnhoàl Dăk Glong pà gĭt tàm 65 nơm sră ngui ù lơh tìs mờ jơnau sồr, să tờm ồng kĭ ai 45 nơm sră. Mơya, broă ai wơl gam gơtìp uă ngan kal ke. Ồng Trần Nam Thuần, đơs: "Añ kung neh jàu ai xã in nàng xã in pơyoa jơnau yal mờ lòt lơh broă mờ ală hìu bơnhă làng bol, den hơ̆ sồng mblàng yal mờ hòi jà làng bol jàu wơl sră ngui ù neh ai tìs. Kơno oh mi yal wơl den kung neh lơh ai wơl geh 60/64 nơm sră rau. Bulah bè hơ̆, pal lời añ pơrjum sền sơ wì wơl hơ̆ sồng geh yal jơnau ngan ngồn. Đơs bal là broă lơh ai wơl ù là kal ke ngan. Tŭ do mìng sơlơ tơnguh broă lơh mblàng yal, hòi jà làng bol nàng làng bol in jàu wơl lơm, ờ gam geh broă lơh lơi ndai tai ờ".

Gơrềng tus broă lơh sră tìs 65 nơm sră ngui ù tàm xã Dăk Som mờ uă bơta lơh tìs tàm gah ù tiah tàm kơnhoàl Dăk Glong, ồng Ngô Thanh Danh, Ƀí thư Tỉñ ủy Dăk Nông pà gĭt, tàm tơngai tus geh lơh glài kràñ ală cau dùl nă să is lơh tìs.

Cau cih Tuấn Long- Cau mblàng K’Hạnh