VOV4.K’ho- Broă lơh “Tơn chơ̆t đèng tàm pơgăp dùl jiơ” lơh jăt Broă lơh Jiơ Plai ù nam 2022 geh lơh bơh 8 jiơ 30 phuk mang tus 9 jiơ 30 phuk mang, ngai dơ̆ poh, ngai 26/03. Jơnau đơs geh Ƀộ Kông thương dê ai tơlik lơh jăt Broă lơh do là “Bơceh mòn rài tơnơ̆ do: Tŭ do halà ờ tŭ lơi”. Mìng dùl broă lơh dềt bè tơn jơh ală phan ngui đèng ờ kwơ, halà bañ ngui uă ir phan ngui is dùl nă să nàng tềm pềr xăng, zờu, tơrmù ƀà tuh bơdìh mờ khòm tơrgùm sồ siă, ala broă ngui kơldung nilông mờ ală phan bơna rềp mềl mờ tiah ơm kis...là tơl nă he neh pơgồp bơnah ờ dùl êt tàm broă lơh dong lơh plai ù sàng goh rlau.

Broă lơh Jiơ Plai ù “60+” là broă bơceh lơh bơh Mpồl Dunia bè Sền gàr Brê bơnơm geh is (WWF), geh bơyai lơh sùm pah nam nàng kờñ tơnguh uă bơta gĭt wă mpồl bơtiàn bè tam gơl trồ tiah mờ tềm pềr năng lượng tàm gùt dunia. Broă lơh do geh lơh dơ̆ sơnrờp tàm ƀòn dờng Sydney, lơgar Australia dê tàm nam 2007, geh lơh jăt tàm rlau 180 dà lơgar mờ kơnhoàl ù tiah dà lơgar, tàm hơ̆ geh Việt Nam.

Broă lơh lơh gơlik bơta pơneh dờng ngan rlau jơh bơh broă lơh do dê là broă ală cau dùl nă să is mờ mpồl cau tàm dunia dùl ròt “tơn chơ̆t đèng tàm dùl jiơ” (bơh 8 jiơ 30 phuk mang tus 9 jiơ 30 phuk mang) nàng gơhòi gơ jà bơta sền ngac bơh làng bol gùt plai ù dê gơwèt mờ dơ̆ tung lơtăng tiah ơm kis tŭ do, mơkung hòi jà jòi geh ală broă lơh nàng sền gàr plai ù mờ bơ̆t bơtàu dùl rài tơnơ̆ do àng sơrdah mờ kơ̆ kơl jăp jŏ jòng.

 Bulah tơnơ̆ pah jiơ tơn chơ̆t đèng lơh jăt Broă lơh Jiơ Plai ù, Anih tờm pơlam ngui niam ồs đèng dà lơgar gŏ khà đèng tềm pềr geh gam dùl êt ngan ir, mìng pơgăp 500 rbô kilo oát jiơ lơm, mơya jăt ồng Trịnh Quốc Vũ, Phó Kwang ătbồ Vụ Tềm pềr năng lượng mờ Bơtàu tơnguh kơ̆ kơl jăp gơwèt Ƀộ Kông thương yal, bơta kwơ dờng ngan bơh broă lơh do dê kung gam sơl là mblàng yal tơnguh uă bơta gĭt wă mpồl bơtiàn bè bơta kwơmàng bơh tềm pềr năng lượng dê gơwèt mờ tam gơl trồ tiah, sền gàr tiah ơm kis bol he dê. Ồng Trịng Quốc Vũ, đơs: Mờ bơta krơi is tơn chơ̆t đèng tàm trồ mang den tàng uă ngan mìng là đèng tềm pềr geh bơh broă tơn chơ̆t ală ƀong đèng, ală hìu bơnhă tơn chơ̆t ƀong đèng mờ bè hơ̆ gơ ờ hềt đơs wơl geh bơta lơh jăt bơh ală mpồl lơh sa kă bro lơh gơlik phan dê. Mơya, mờ 500 rbô kilo oát jiơ đèng den do bol añ kung đơs là dùl bơta lơh jăt bal jơh nùs ngan bơh làng bol, hìu bơnhă dê...Jơnau đơs bơh Jiơ Plai ù dê den pơyua tus mpồl bơtiàn in là ờ mìng tềm pềr đèng, tềm pềr năng lượng mờ sền gàr tiah ơm kis tàm dùl jiơ lơm mờ bol he pal tàp lơh broă lơh hơ̆ sùm tàm 365 ngai bơh jơh dùl nam dê. Den bol añ đơs là, bơta gơdờp mblàng yal jơnau tàm mblàng yal Jiơ Plai ù gơ neh geh lơh gơrề tus mpồl bơtiàn mờ mpồl lơh sa kă bro bè hơ̆...

Là mpồl lơh sa kă bro lơh gơlik phan mờ kă bro, tam pà đèng ai ală broă lơh lơh sa- mpồl bơtiàn mờ ơm kis bơh làng bol dê, Tập đoàn Ồs đèng Việt Nam (EVN) neh lòt bal mờ Broă lơh Jiơ Plai ù, lơh jăt ngan ngồn ală broă lơh, broă rơndăp lơh bơh Việt Nam dê lơh jăt broă lơh do tàm jơh gùt tŭ tơngai do. Jăt ồng Trần Viết Nguyên, Phó Kwang ătbồ Mpồl kă bro, Tập đoàn Ồs đèng Việt Nam (EVN) broă ngui năng lượng bè lơi gơ in di pal mờ geh cồng nha là dờng màng ngan...Dilah ngui ồs đèng pơhì pơhà, ờ geh cồng nha kung ndrờm bal mờ broă lơh hoàc hươr ală năng lượng do, ngan là tŭ do, giă zờu gơguh jơnhoa ngan tàm dunia, gơ sồr broă ngui ồs đèng dùl bă geh cồng nha jal mhar ngan.

Bè bơta kwơ bơh broă lơh jăt Broă lơh Jiơ Plai ù mờ khà “60+” tàm Broă lơh do, ồng Trần Viết Nguyên, Phó Kwang ătbồ Kă bro bơh EVN dê kung đơs là, gơ ờ mìng ơm wơl tàm 60 phuk halà dùl jiơ, mờ là uă ngai pơgồp bal tai, uă broă lơh pơgồp bal tai nàng lơh gơrềng bơta gĭt wă tềm pềr năng lượng mờ sền gàr tiah ơm kis bơh ală broă lơh geh kwơ ngan. Ồng Trần Viết Nguyên, đơs: Tàm đah Tập đoàn Ồs đèng Việt Nam den pah nam, bol añ kung ai tơngai nhai 3 do nàng lơh jăt ală broă lơh bơh Jiơ Plai ù dê, bơyai lơh ală broă lơh mblàng yal ală broă lơh tềm pềr đèng, bơto pơlam ală broă lơh tềm pềr đèng ai cau năc in mờ bol añ kung kơ̆p kờñ là ală broă lơh do geh lơh sùm ờ mìng tàm nhai 3 do halà nhai 4 tus lơm mờ là jơh ală ngai gam wơl tàm nam dê bol añ ndrờm lơh ală tơngume do; kwơmàng là tàm broă lơh mblàng yal jơnau tus cau năc in nàng tơnguh uă bơta gĭt wă, tơnguh uă bơta wă wờng nàng là ñchi bơh tài bol he pal ngui đèng dùl bă tềm pềr mờ geh cồng nha nàng sền gàr tiah ơm kis.

Dùl nùs bal mờ jơnau đơs do, ồng Hà Đăng Sơn, Kwang ătbồ Anih tờm Năng lượng mờ gơguh tơlir gơwèt Tơrgùm ală Mpồl khoa hok mờ kỹ thuật Việt Nam đơs là, tềm pềr đèng đơs is, tềm pềr năng lượng đơs bal pơgồp bơnah kwơmàng tàm broă tềm pềr ngui ală bơta ñiên liệu gơ gơs lŭ mờ bol he neh mờ geh pal blơi uă bơh lơgar ndai tàm tơngai tus. Ồng Hà Đăng Sơn, đơs: Să tờm tàm ală kơlôi sơnơng bơh he dê den Anih lơh broă Năng lượng Dunia khi kung đơs sùm gơnoar broă bơh tềm pềr năng lượng dê tàm broă lơh jăt bơta Net zero tàm gah năng lượng (hơ̆ là pờ tơlik gơ rê mờ zero) gơwèt mờ Việt Nam. Nàng gơtùi lơh jăt bơta do den bol he pal lơh ală broă lơh nền bè ngui năng lượng tềm pềr mờ geh cồng nha ờ mìng tàm gah năng lượng lơm mờ geh bal tàm ală gah gùng lòt pơndiang phan tai, tàm ală hìu jơnhoa cờñ kung bè tàm ală broă lơh geh gơrềng tus jơnau kờñ ngui sa ờs mờng bơh làng bol dê...tơrgùm bơcri priă mờ bơtàu tơnguh ală phan tàm ala bè đèng càl, đèng măt tơngai...hơ̆ sồng gơtùi kơ̆ kơl jăp jŏ jòng, gơtùi ai geh wơl tơl mờ lơngăp lơngai mờ ờdo ờdă ai ală jơnau kờñ bơtàu tơnguh lơh sa- mpồl bơtiàn bơh dà lơgar dê...

Kung jăt ồng Hà Đăng Sơn đơs, ngui năng lượng tềm pềr mờ geh cồng nha là dùl broă lơh sùm sùm, jŏ jòng, gơ sồr pal geh ală broă lơh lơh jăt geh cồng nha, pleh bơta “gơlời nggùl gùng”, gơkòl. Tàm bơta geh ngan neh geh ală tŭ tơngai broă lơh ngui năng lượng tềm pềr mờ geh cồng nha ờ hềt ngan ngồn geh sền dờng màng tàm broă gàr tơl năng lượng kung bè pơgồp bơnah gàr niam ală anih lơh gơlik wil tơl năng lượng ai bơta bơtàu tơnguh lơh sa bơh dà lơgar dê.

Cau cih Phạm Nguyên Long- Cau mblàng Lơ Mu K’Yến