VOV4.K’ho- Geh dùl bơta krơi is tàm tiah đah tô Tây Nguyên sơnđan mat tam lơh pha lin Đăk Tô- Tân Cảnh. 50 nam rê hờ lài, kơnhoàl ù tiah do, mờ rlau 25 rbô nă làng bol geh tơngklàs, gờñ rlau 03 nam pơndrờm mờ tŭ jiơ kah yau tơngklàs jơh gùt tiah đah jum, tơrgùm dùl dà lơgar ngai 30/04/1975. Nggùl rài lài do, cih tai jơnau đơs crih jờng rơ tam lơh pha lin Đăk Tô- Tân Cảnh, Đảng ƀộ, gơnoar ătbồ, ling klàng mờ làng bol kơnhoàl Đăk Tô, càr Kon Tum neh tam klăc bal dùl nùs lơh bời sồt tam lơh, sơrlèt gan kal ke bơ̆t bơtàu ƀòn lơgar tờm Đăk Tô ngai sơlơ pas sơm niam bơnĕ.

Ồng Võ Văn Mẹo, hìu ơm tơn tàm thôn 1, xã Tân Cảnh, kơnhoàl Đăk Tô là tiah mờ 50 nam rê hờ lài là tiah tam lơh cui rơcai ngan, nam do neh 72 sơnam mơya kung gam pràn kơldang ngan mờ  bồ tơngoh gam kah ngac ngar ngan. Ngai Đăk Tô- Tân Cảnh tơngklàs ngai 24/04/1972, ồng Mẹo gam lơh broă tàm mpồl ling sền gàr lơngăp lơngai phàu crong càr Kon Tum geh kơnòl broă bơsong ling klàng mờ phàu crong bơh bol sò tơm dê pờ tê ờ jai tam lơh. Ồng pà gĭt, tơngai hơ̆, Đăk Tô- Tân Cảnh gơtìp tam lơh lơh aniai kơn jơ̆ ngan, ndrờm bè ờ gam broă lơi geh gam wơl bè ờs, chi che ồs sa rơđò jơh tài bơh gar ƀồm, gar năt, phàu crong mờ tiah xã Tân Cảnh ờ geh cau ơm. Lồi nam 1989, thị trấn Đăk Tô geh crơng gơs, xã Tân Cảnh lik cah is gơ gơs là xã lơngăp lơngai is, ồng Võ Văn Mẹo geh jàu kơnòl rê lơh kwang àng xã mờ tơnơ̆ do geh pồ lơh Củ tịc Ủy ƀan Ñân zân bơh sơnrờp xã Tân Cảnh dê. Rlau nggùl rài neh lòt gan kờp bơh tŭ tơngklàs, Tân Cảnh tŭ do neh geh uă hìu măy, xĭ nghiệp, mrềt niam bơta tơlir niam bơh chi tam jŏ nam mờ chi sa plai dê. Ồng Võ Văn Mẹo chờ hờp tŭ đơs bè bơta tam gơl bơh ƀòn lơgar tờm dê, tiah mờ lài neh geh tŭ là tiah tam lơh dờng cui rơcai ngan: Tŭ do, lơh sa bơh xã Tân Cảnh dê bơtàu tơnguh pơndrờm mờ tơnơ̆ tơngai tơngklàs tàm nam 1972 tus tŭ do là bơtàu tơnguh pràn ngan. Jăt añ kơlôi, ờ gĭt nđờ bơnah rhiang dơ̆ pơndrờm mờ ngai pa tơngklàs. Tŭ do, gùng lòt, hơ̆ sồng hìu bơsram, hìu sơnơm, hìu đam, anih lơh broă, hìu măy, rài kis làng bol dê bơtàu tơnguh uă ngan, pràn ngan.

Ồng Võ Văn Mẹo bal mờ ală bơyô kơnòm să xã Tân Cảnh còp wơl tiah tam lơh Đăk Tô- Tân Cảnh

Tàm xã Tân Cảnh, kơnhoàl Đăk Tô geh dùl thôn 5 krơi is ngan, jơh gùt thôn tŭ do geh 312 hìu làng bol, rlau 1 rbô nă làng bol mờ bơh 30 càr, ƀòn dờng tàm lơgar rê hờ do ơm kis lơh broă lơh sa. Ơm kis, lơh broă tàm ù tiah lài do bềng lơm ntìng mhàm ồng pàng dê, làng bol gĭt wă loh làng bơta kwơ bơh bơta ring lơngai dê den tàng tam klăc, tàm bơto tơngkah bal, tàm dong kờl bal mờ gơ̆p lơh sa. Jơh gùt thôn tŭ do mìng gam 4 hìu bơnhă rƀah tài bơh sơnam neh dờng, kòp tê jê să sùm. Mờ bă ù lơh sa kờp bal tơl hìu pơgăp 2 lồ, làng bol thôn 5 sơrbac mhar, ngac ngar, gĭt lùp bơsram, đòm jăt bơta jak chài pa bơh măy mok dê ngui tàm broă lơh sa den tàng lơh geh priă jền uă. Ồng Nguyễn Đình Cương là cau ătbồ thôn, pà gĭt: Rài 4.0 gơwèt mờ thôn iăt kơno đòm jăt mhar ngan mờ bơtàu tơnguh niam ngan. Pơnyơu bè chi tam, phan ròng mờ ngan là chi tam. Mờ ală bơta chi sa plai bơtàu tơnguh, ngui bơta jak chài geh cồng nha ngan, priă lơh geh mờ rài kis làng bol dê kung uă đau sơl. Đơs bè nùs nhơm geh kơnòl, nùs nhơm tam klăc tàm tiah làng bol ơm kis den pal đơs ngan là jơh Đăk Tô ờ geh tiah lơi bè thôn 5. Pơnyơu bè nùs nhơm tam klăc tàm bơ̆t bơtàu ƀòn lơgar pa, tam klăc tàm ƀòn lơgar, lơngăp lơngai rơndăp tăp sèng den gơlơh chờ hờp mờ pơñiờ să ngan.

Broă lơh ròng sur sàng goh cèng wơl cồng nha lơh sa uă bơh làng bol thôn 5, xã Tân Cảnh dê

Kơnờm ală gùng dà broă lơh dipal bơh Đảng ƀộ, gơnoar ătbồ kơnhoàl Đăk Tô dê, ală nam rềp ndo, lơh sa, mpồl bơtiàn bơh kơnhoàl dê geh ală bơta bơtàu tơnguh pràn ngan. Khà hìu rƀah bơh kơnhoàl dê jăt tơl jơnau sồr tơngai bơh nam 2016- 2021 mìng gam hơđơm 5%, kơnhoàl geh 3 tàm 8 xã lơh geh tơl broă jàu bơ̆t bơtàu ƀòn lơgar pa. Mờ pal chờ hờp rlau tai là rài kis làng bol jơi bơtiàn kòn cau dùl êt nă cau dê tam gơl uă ngan. Ồng A Pái, ơm tàm ƀòn Đăk Rao Lớn, thị trấn Đăk Tô pin dờn tŭ đơs bè lơh sa bơh hìu bơnhă he dê: Tŭ do, añ kung tam geh 1 lồ 2 sào kơphê, mờ 6 lồ kau su, 1 sào mờ nggùl sre, hơ̆ sồng 1 lồ bùm blàng. Đơs bè kờp jơh priă lơh geh den kờp bal pah nam 600 tus 700 tơlak đong tàm dùl nam. Lơh geh cồng nha pal geh bồ tơngoh bơta sră. Jơh ală priă jền, priă bơcri lơh kung ai tơmŭt tàm broă lơh bơsram sră nàng oh kòn in bơsram tus gùng tus dà. Tŭ do, gơwèt mờ añ 4 nă kòn klau den kung geh broă lơh broă sa.

Bơto bơtê bơhiàn kah yau tam lơh pha lin Đăk Tô- Tân Cảnh ai kơnòm bơsram in

Ồng Sa Phương, Phó Củ tịc Ủy ƀan Ñân zân kơnhoàl Đăk Tô pà gĭt, kơnhoàl Đăk Tô geh 9 xã, thị trấn mờ khà kờp làng bol mờr 49 rbô nă cau, tàm hơ̆ jơi bơtiàn kòn cau geh tus 50%. Đòm jăt nùs nhơm tam lơh pha lin Đăk Tô- Tân Cảnh, Đảng ƀộ, gơnoar ătbồ, ling klàng mờ làng bol kơnhoàl Đăk Tô neh tam klăc bal dùl nùs gam cơnđoà lòt tàm gùng lòt bơ̆t bơtàu ƀòn lơgar tờm Đăk Tô ngai sơlơ pas sơm niam bơnĕ. Ồng Sa Phương, đơs: Cồng nha dờng ngan rlau jơh hơ̆ là ală phan bơna, bơta niam bơto bơtê, broă sền gàr pràn kơldang să jan ai làng bol in hơ̆ sồng broă sền gàr ờdo ờdă rài kis mpồl bơtiàn. Muh măt bơh ƀòn lơgar dê bơh tiah tờm kơnhoàl tus dì ală mpồl xã ndrờm geh tam gơl loh làng ngan, rài kis làng bol dê geh sơlơ gơguh tai. Kơnhoàl geh 8 xã mờ dùl thị trấn, tŭ do geh 4 xã là xã kal ke uă ngan. Bơh sền swì, 4 xã kal ke uă ngan tàm broă lơh jăt broă jàu bơ̆t bơtàu ƀòn lơgar pa geh dùl xã mờr bè mờr lơh geh jơh 19 broă jàu mờ ală xã gam wơl lơh geh rlau 10 broă jàu.

Tiah tờm thị trấn Đăk Tô, kơnhoàl Đăk Tô ngai do

Cih tai jơnau đơs crih jờng rơ tam lơh pha lin Đăk Tô- Tân Cảnh, pin dờn tàm gùng lòt tam gơl pa, bơtàu tơnguh, Kơrnoăt Pơrjum dờng Đảng ƀộ kơnhoàl Đăk Tô khoă XVII, tơngai lơh broă bơh nam 2020- 2025 geh jơnau kờñ bơtàu tơnguh mhar, mờ khà gơguh priă lơh geh bơh broă lơh sa kờp bal rlau 10% tàm dùl nam; priă lơh geh kờp bal dùl nă cau geh rlau 57 tơlak đong dùl nam tàm nam 2025; khà hìu bơnhă rƀah jăt tơl jơnau sồr pa gơmù kờp bal 2,5% dùl nam; êt ngan là bơh 7 tàm 8 xã lơh geh tơl jơnau sồr bơ̆t bơtàu ƀòn lơgar pa; thị trấn Đăk Tô lơh geh ală broă jàu tiah drà IV. Tàm ală ngai nhai 4 kah yau, tàm tiah tam lơh Đăk Tô- Tân Cảnh nam yau, jơnau đơs crih jờng rơ tam lơh pha lin kung gam mpong ntas sùm sơl.

Cau cih Khoa Điềm- Cau mblàng Lơ Mu K’Yến