Tây Nguyên- Uă broă lơh di ngai Duh kah Bơtau Hùng nam 2023
Thứ bảy, 06:00, 29/04/2023 Cau mblàng K'Duẩn mờ Lơ Mu K'Yến/ VOV Tây Nguyên Cau mblàng K'Duẩn mờ Lơ Mu K'Yến/ VOV Tây Nguyên
VOV4.K'Ho - Tàm tiah Tây Nguyên, bal mờ dơ̆ chu ñàng kah kơlôi ală bơtau Hùng, ală càr bơyai lơh uă broă lơh nàng kờñ ai tơnggŏ nùs nhơm ki ngàm gơ wèt mờ ồng pàng, jat nùs nhơm “Hùc dà kah tô dà” bơh jơi bơtiàn Việt Nam dê.

Tàm càr Kon Tum, gơnoar atbồ mờ làng bol uă tiah tàm càr neh yŭ rơyùm bơyai lơh Dơ̆ Duh kah Bơtau Hùng. Geh lơh tàm 2 ngai, bơh ngai 28 tus ngai 29/4, hơ̆ là ngai 9 mờ ngai 10/3 nam lơgar he dê, Dơ̆ duh kah Bơtau Hùng geh gơnoar atbồ mờ làng bol kơnhoàl Đak Hà, càr Kon Tum bơyai lơh tàm hìu phờk Tháp Kỳ Quang, thôn 3, xã Đăk Mar. Bal mờ bơnah lơh Duh kah geh lơh yŭ rơyùm ngan mờ bơta tờm là rò jơnang duh kah, chu ñàng, ơn bơkàu, pơndơng ơn phan duh khoai kah kơlôi ală bơtau Hùng, bơnah Chờ geh lơh uă broă lơh niam ngan, bè: pơrlòng klơm mbar lơm pòng, dŏ che, hàu jrong ntiar, tìp mat đơs crih tamya… Tam pà bơta kờñ gơboh tàm Dơ̆ duh kah Bơtau sơn rờp dà lơgar, gơnoar atbồ mờ ală mpồl cau kơnhoàl Đăk Hà, càr Kon Tum kung jàu priă dong kờl bơsram ai kơnòm bơsram geh rài kis kal ke brồ guh tàm broă bơsram sră mờ pà phan pơn jờng hìu bơnhă rƀah. Bi Y Kha, ơm tàm ƀòn Kon Klốc, xã Đăk Mar uă nam tus bal Dơ̆ Duh kah Bơtau Hùng tàm hìu phờk Tháp Kỳ Quang pà git: “Hìu Phờk mờ ƀòn Kon Klốc sùm geh bơta tàm pơgồp bal mờ tàm dong kờl bal mờ gơp. Tàm do cau jat yàng Bàp mờ cau jat yàng Phờk sùm tam klac bal, tàm dong kờl bal mờ gơp. Tàm Dơ̆ duh kah Bơtau Hùng, bol hi chờ bal mờ hìu Phờk, làng bol bol hi tus bal dròng cing jañ mồng, tamya xoang, đơs pơnđik nàng wă rò nac mut tàm Hìu Phờk, tus bal Dơ̆ Duh kah Bơtau Hùng. Gơ wèt mờ làng bol tàm do, Hìu Phờk kung sùm dong kờl bè nùs nhơm mờ phan bơna, làng bol kung tă pơgồp dùl bơnah dà kơl hề dềt rơhền he dê ai Hìu phờk in, mùl màl là tus bal ală drơh tàm dơ̆ sa tềp nàng sơlơ tơrbŏ kơ̆ rlau tai bơta tam klac bal đah Hìu phờk mờ ƀòn Kon Klốc”.

Di tàm dơ̆ do, càr Lâm Đồng duh hồl mờ ală broă lơh tàm Tơngleh niam ngan lòt nhơl càr Lâm Đồng nam 2023. Mờ tơngume “Lâm Đồng- Tiah kơh bơnơm dờng ơning ơnàng ngan”, Tơngleh Niam ngan lòt nhơl càr Lâm Đồng geh lơh bơh ngai 27/04 tus ngai 03/05 tàm làm gùt ală kơnhoàl, ƀòn dờng tàm càr. Tus mờ Tơngleh niam ngan lòt nhơl càr Lâm Đồng tàm ală ngai do, năc lòt nhơl rơ̆p sền gŏ uă broă lơh niam bơnĕ krơi is ngan, bè: Lơh chờ gùng đơs crih dunia; Ù tiah ràng tơlik yal tơngĭt niam chài ală kòn cau tàm càr; Tiah phan sa “Phan sa bơkah Dà Làc”; Ràng tơlik rùp niam “Ƀòn lơgar- Kòn bơnus Tây Nguyên- Tiah kềng gah dà lềng tàm gùl lơgar”; Broă lơh đơs crih tam ya bơh yau mờ soh phan ờs mờng bơh yau- “Bơhiàn niam Phan lời wơl niam chài đah jum Tây Nguyên”. Bơdìh hơ̆ tai, tàm dơ̆ bơyai lơh Tơngleh Niam ngan lòt nhơl càr Lâm Đồng gam geh lơh pơrlòng Cing mồng Tây Nguyên “Jơnau hòi Brê bơnơm dờng dê”, Pơrlòng ơseh ờ geh ừñ; lơh tơngŏ wơl “Dơ̆ jun bau bơh cau K’Ho dê”, “Lơh yàng ñô lir bông”....

Bal mờ ală broă lơh Tơngleh niam ngan lòt nhơl càr Lâm Đồng, dơ̆ duh kah Bơtau Hùng nam do kung geh lơh tàm Tiah lòt nhơl Ñrùh dà Prenn Dà Làc. Jăt mò Nguyễn Thị Bích Ngọc, Phó Kwang ătbồ Sở Văn hoá, Thể thao mờ Zu lịc càr Lâm Đồng yal, jơh ală broă lơh ndrờm geh lơh niam ngan, gàr niam lơh geh drơng niam jơnau kờñ bơh làng bol mờ năc lòt nhơl dê. Mò Nguyễn Thị Bích Ngọc, đơs: "Tŭ do, ală broă lơh ndrờm geh lơh dùl ròt bal tàm làm gùt 12 kơnhoàl, ƀòn dờng tàm càr dê. Tàm tơngai geh lơh Tơngleh niam ngan lòt nhơl càr Lâm Đồng den kung geh lơh bal sơl broă lơh cíñ trị bơh càr dê tai, hơ̆ là duh kah Bơtau Hùng. Duh kah Bơtau Hùng nam do geh ală broă lơh ngui niam ală bơta kwơ bè niam chài, phan lời wơl tàm ù tiah jơh gùt càr dê. Nàng kờñ ngui niam mơkung drơng broă, gơ gơs là phan bơna pơnrơ mùl gŏ is, krơi is ai năc lòt nhơl in tŭ lòt tus ƀòn dờng Dà Làc, tŭ lòt tus càr Lâm Đồng sền gŏ".

Tus bal Dơ̆ Duh kah Bơtau Hùng tàm ƀòn dờng Buôn Ma Thuột, càr Dăk Lăk, ồng Lê Văn Thông ơm tàm sơnah ƀòn Thắng Lợi, ƀòn dờng Buôn Ma Thuột, càr Dăk Lăk đơs: “Bơyai lơh Duh kah Bơtau Hùng yŭ rơyùm ngan, niam ngan. Là cau lơgar Việt Nam, añ pơn iờ să ngan là Ngai Duh kah Bơtau Hùng geh dà lơgar bơyai lơh, gơnoar atbồ ƀòn dờng mờ ală mpồl, gah broă lơh gròi sền wil tơl ngan, niam ngan tàm tơl broă. Làng bol bol hi chờ hờp ngan mờ kờñ ngan broă “Hùc dà kah tô dà”, bơyai lơh Duh kah Bơtau sơn rờp dà lơgar bè do”.

Dùl ròt broă lơh niam chài, phan sa, dơ̆ lơh chờ lơh gơkờñ ngan cau geh lơh tàm dơ̆ ngai 30/04 mờ ngai 01/05 tàm càr Gia Lai rơ̆p ai làng bol mờ năc lòt nhơl in geh uă sac rwah nàng lòt sền, khăt gơboh lòt nhơl chờ hờp tàm dơ̆ ơm rlô jŏ ngai. Mờ tơngai ai ơm rlô tus 05 ngai den tàng làng bol mờ năc lòt nhơl geh uă bơta sac rwah anih lòt nhơl, lòt sền tŭ lòt tus kơh bơnơm Gia Lai. Đòm jăt bal nùs nhơm chờ hờp wă rò Ngai Tơngklàs jơh gùt tiah đah jum tơrgùm dùl dà lơgar 30/04 mờ Ngai Dunia Lơh broă 01/05 ƀòn dờng Pleiku mờ ală anih tus lơh gơkờñ ngan cau gam jal mhar bơkah niam wơl muh mat ƀòn dờng nàng wă rò năc lòt nhơl tus mờ ƀòn dờng bơnơm Pleiku. Tàm làm gùt ală gùng drà tiah lơi kung bềng lơm yồng ƀăng rôn, bồng bi, rùp hin geh yồng lơh gơs nùs nhơm rài kis ƀòn lơgar tiah drà sơlơ duh hồl hô hơng tai tơnơ̆ dùl tŭ tơngai jŏ jòng tài kòp Kovid-19 lơh aniai. Bơdìh mờ ală tiah nhơl- lơh rài bồ tơngoh, ală broă lơh niam chài, tàp pràn să jan gờm chờ ngai chờ dờng geh lơh tàm làm jơh ală tiah den ală tiah tiơng pơnrơ mờ lơh gơkờñ ngan cau bè Ƀlàng dờng Tam Klăc dờng, Sươn nhơl Đồng Xanh, Sươn nhơl Diên Hồng kung gam sùm là bơta sac rwah lơh gơkờñ ngan cau khà dùl bơh năc lòt nhơl bơh tàm dơlam mờ bơdìh càr dê tài bơh li la ală broă lơh bơdìh trồ mờ ală drơng broă gơ lòt jăt bal sùm geh lơh pa nàng drơng năc lòt nhơl in niam ngan rlau jơh nàng kờñ gơhòi gơ jà khà năc uă tus còp, tus sền. Bi Siu Hương, tus bơh kơnhoàl Chư Prông yal, dơ̆ lơh chờ nam do, bi rơ̆p pơn jăt tai lam jơh gùt hìu bơnhă lòt nhơl tàm tiah lòt nhơl Biển Hồ tài bơh tiah do ù tiah ƀòn lơgar niam ngan, geh tai anih nàng hìu bơnhă bi in gơtùi lơh sàl, cùp rùp, ơm rlô. Bi Siu Hương, đơs: "Tàm dơ̆ ơm rlô ngai 30/04 mờ ngai 01/05 do, añ lam ală cau tàm hìu bơnhă lòt nhơl tàm Biển Hồ tài bơh Biển Hồ niam ngan bulah gơ ơm ngài mờ kơnhoàl dùl êt. Añ kung kơ̆p kờñ anih lơh broă ătbồ lơh bơka niam wơl nàng tiah lòt nhơl niam rlau, tiah lòt còp gùt dar Biển Hồ geh kwơ rlau bơh hơ̆ gơtùi gơhòi gơ jà uă rlau năc lòt còp bơh ală kơnhoàl, xã. Dơ̆ lòt nhơl ngai 30/04, ngai 01/05 do kung là nàng ală cau tàm hìu bơnhă in gĭt Biển Hồ tàm tiah lơi tàm càr Gia Lai he dê".

Tàm kơnhoàl Đăk Đoa, Mpồl cau lơh broă sa tàm dơ̆ ơm rlô chờ ngai 30/4 mờ ngai 01/5, Mpồl neh bơyai lơh ai cau tàm mpồl tus bal srơh tàp pràn să jan nàng tơnguh rlau tai bơta tam klac bal. Bi A Lưng- kwang bàng Mpồl cau lơh broă sa kơnhoàl Đăk Đoa pà git: “Tàm dơ̆ Duh kah Bơtau Hùng mờ ngai tơngklàs tiah đah jum, tơrgùm dà lơgar (30/4), Mpồl cau lơh broă sa kơnhoàl bơyai lơh uă broă lơh, nhơl ñŏ ai ală cau tàm mpồl in, kung nàng kờñ nting bơr gờm chờ ai Pơrjum dờng cau ala mat Mpồl cau lơh broă sa kơnhoàl in geh cồng nha niam, bè bơyai lơh nhơl bơlai, lòt sền, nhơl ñŏ… Bơdìh hơ̆ tai, uă cau tàm mpồl geh rài kis lơh sa bơtàu tơnguh rlau, geh priă jền den ai hìu bơnhă lòt sền, nhơl ñŏ tàm Pleiku, Nha Trang tàm dơ̆ ơm rlô chờ do. Hìu bơnhă añ kung bè hơ̆ sơl, tàm dơ̆ ơm rlô chờ, ală sau lòt nhơl tàm Pleiku hơ̆ sồng lòt Quy Nhơn nàng ơm rlô să, nhơl ñŏ tơnơ̆ ală ngai bơsram kal ke.”

Cau mblàng K'Duẩn mờ Lơ Mu K'Yến/ VOV Tây Nguyên

Viết bình luận

TIN CÙNG CHUYÊN MỤC