Ală ngai do, Tiah lòt  nhơl Anih lơh sa suơn dờng Cún Puppy Farm tàm sơnah ƀòn 7, ƀòn dờng Dà Làc, càr Lâm Đồng hô hơng mờ gal ngan cau. Bulah ờ ru ngan mờ broă lơh wă rò năc, bơto pơlam, drơng năc lòt nhơl tus sền, sền gĭt, mơya bơh cau atbồ tus cau lơh broă bơh anih lòt nhơl broă lơh sa suơn sre do dê cau lơi kung chờ hờp mờ brơn brài.  Bi Thành Thị Thùy Vân, Atbồ tiah lòt nhơl do pà gĭt, bơh 6 nam bơtàu tơnguh lơh ƀà, ơm ƀà, lơh jài kơlôi rcang ngòt jài tài bơh uă bơta broă lơh bơt bơtàu ờ geh ai gơnoar mut lơh, Anih lơh sa suơn dờng Cún Puppy Farm neh ngan ngồn geh anih lơh broă geh gơnoar tiah do dê bơto pơlam lơh sră nggal, ring bal rơndăp broă lơh tam gơl bơh ù broă lơh sa suơn sre tus ù uă jơnau kờñ nàng bơt bơtàu tiah do gơs dùl tiah lòt nhơl lơh sa suơn sre di pal ngan.

Bi Thành Thị Thùy Vân, đơs:“Lài do, tàm tŭ lơh den geh ală jơnau kờñ ờ gơtùi pleh klàs bơh dùl tiah lòt nhơl broă lơh sa suơn sre bè ƀlàng ơn rơndeh, hìu kơ̆p wă rò năc, hìu ràng tơlik, bal mờ tiah lòt jă brê ai  năc lòt nhơl in den kung gơkòl tàm broă bơt bơtàu geh ai gơnoar halà ờ ai gơnoar sơl. Hơ̆ là bơta gơkòl mờ jơh ală tiah lòt nhơl broă lơh sa suơn sre tiah do dê ndrờm gơtìp geh lơm. Tŭ do, neh geh ală sră nggal bơto pơlam ngan ngồn ngan, ală broă lơh sră nggal lơh sir nàng tam gơl ù tàm jơnau kờñ ngui ù uă jơnau kờñ. Do là bơta tă bơsong kal ke, lơh geh bơta ƀuơn ngan rlau jơh nàng mpồl lơh sa kă bro halà cau dồ nă să in khin cha bơcri priă bơtàu tơnguh lòt nhơl broă lơh sa suơn sre”.

Nam 2015, ƀòn dờng Dà Làc, càr Lâm Đồng sơnđờm ai lơh jat bè broă lơh lòt nhơl lơh broă sa suơn sre, mờ uă broă lơh lơh is bơh ală cau lơh suơn tam bơkào mờ biăp, bùm, kơnuh, plai đo ală bơta dê. Sền gŏ lòt nhơl lơh sa suơn sre geh uă bơta ƀuơn bơta pràn dờng nàng bơtàu tơnguh, gơnoar atbồ tiah do neh ai lơh jat ală Jơnau neh lơh nền lơh tơrlòng lài lơh ală broă lơh lòt nhơl broă lơh sa suơn sre tàm ù tiah càr Lâm Đồng dê. Mơya, tài ờ hềt geh ală bơta bơto pơlam geh ngan bơh ală Ƀộ, gah broă Dà lơgar gơlam tus broă bơtàu tơnguh broă lơh do gơtìp uă ngan kal ke, ờ hềt di pal, ngan là ală broă jàu bè bơt bơtàu, rơndăp ù tiah ngui ù, khà broă lơh bơt bơtàu geh rơkàng glòm tàm ù broă lơh sa suơn sre, tam gơl ù lơh sa suơn sre tus ờ di ù lơh sa suơn sre,....

Jat ồng Trần Quốc Tường, Phó Kwang lam bồ Sở Phan kwơ tàm ù mờ Tiah ơm kis càr Lâm Đồng yal, Adat ù tiah nam 2024 mờ ală sră nggal bơto pơlam lơh jat rơ̆p pơgồp bơnah tă bơsong ală bơta kal ke, kòl yan do, tŭ ai gơnoar ngui ù pơgồp bal mờ uă jơnau kờñ, ngan ngồn ù broă lơh sa suơn sre geh ngui pơgồp bal mờ jơnau kờñ kă bro, drơng broă. Jat tàm ală bơta hơ̆, cau dồ  nă să, mpồl lơh sa kă bro geh jơnau kờñ bơtàu tơnguh lòt nhơl broă lơh sa suơn sre pal lơh broă rơndăp lơh nàng yal ală kấp geh gơnoar in kĭ, tơnơ̆ hơ̆ lơh sir kơnòl broă priă jền mờ ală sră nggal geh gơrềng. Ồng Trần Quốc Tường, đơs:“Adat ù tiah dơ̆ do, dùl bă ù lơh sa suơn sre geh pơgồp bal ngui uă jơnau kờñ, geh lơh ală broă lơh bơt bơtàu kwơ màng ai lòt nhơl broă lơh sa suơn sre in, pờ gùng uă ngan ai ală hìu bơnhă cau dồ nă să mờ mpồl lơh sa kă bro in. Rơndăp lơh sră nggal den bol he pal lơh broă rơndăp lơh, tàm broă rơndăp lơh hơ̆ geh tơngŏ ală tơngume geh bal, bè: tiah, bă ù, bơta ơnàng, pơgồp bal mờ uă jơnau kờn là ù lơi. Tơnơ̆ hơ̆, cau ngui ù pal lơh jat kơnòl broă priă jền, pơn jat hơ̆ gah bơt bơtàu, atbồ tiah drà ai gơnoar bơt bơtàu”.

Bulah tus tơngai tŭ do, càr Lâm Đồng geh mờr 20 broă lơh anih lòt nhơl broă lơh sa suơn sre, tàm hơ̆ mìng geh 3 tiah lòt nhơl geh dờp. Mơya, phan bơna lòt nhơl lơh sa suơn sre neh hời rơ hời lơh jat geh bơta ƀuơn, bơta pràn, cèng wơl ai năc lòt nhơl in uă bơta ngoh rơngăc pa, krơi ngan, geh bơta gơ kờñ is ồn mờ năc lòt nhơl tàm lơgar mờ lơgar ndai tàm tơl rơnàng sơnam dê. Kờp bơh nam 2018 tus tŭ do, bơta lòt nhơl do tàm càr Lâm Đồng neh gơ hòi gơ jà rlau 7 tơlak dơ̆ năc tus sền mờ sền gĭt, cèng wơl priă lơh geh uă ai làng bol tiah do in.

Ồng Phạm S, Phó Củ tịc Anih duh broă Làng bol càr Lâm Đồng pà gĭt, tŭ do càr gam tơrgùm lam lơh jat Adat Ù tiah nam 2024 dùl bă dồ ròt bal, ring bal mờ geh cồng nha, lơh geh tơl bơta ƀuơn ƀoài ai làng bol, mpồl lơh sa kă bro in bơtàu tơnguh phan bơna lòt nhơl lơh sa suơn sre jat di mờ jơnau sồr bơh adat boh lam dê.  Ồng Phạm S đơs: “Tàm tơngai pa do tài bơh ờ tơl bơta dồ ròt bal bè kơrnoat boh lam, gùng dà broă lơh den tŭ do neh geh tă bơsong. Ală anih lơh broă geh gơnoar jat tàm ală jơnau sồr gam ngui tŭ do nàng bơto pơlam làng bol, pơn jờng, lơh geh ală bơta ală mpồl cau, cau dồ nă să in bơtàu tơnguh lòt nhơl broă lơh sa suơn sre, ngui niam bơta ƀuơn, bơta pràn bơh càr Lâm Đồng dê. Tàm tơngai pa do, bơtàu tơnguh lòt nhơl broă lơh sa suơn sre uă ngan tàm ƀòn dờng Dà Làc mờ tiah rềp bal, gam uă tiah tàm tiah đah Jum càr, geh bal: Bảo Lộc, Bảo Lâm, Di Linh geh ală bơta niam ngan, bơta ƀuơn, bơta pràn niam ngan mơya ờ hềt lơh. Càr rơ̆p sồr, lơh geh ală bơta pa ngui di pal drơng broă lòt nhơl broă lơh sa suơn sre tàm tơngai tus”.  

Ƀòn dờng Dà Làc, càr Lâm Đồng là ù tiah geh trồ tiah niam, lơngơm mrềt gùt nam, geh ală bơta ƀuơn, bơta pràn nàng bơtàu tơnguh ală bơta biăp bùm, kơnuh plai đo mùl geh ngan, bal mờ broă sền gròi ngui măi mok pa tàm lơh broă sa neh lơh ai gah broă lơh sa suơn sre in bơtàu tơnguh pràn ngan. Do ngan là ală bơta kờñ geh mờ tơl, là bơta ƀuơn, bơta pràn ờ hoan geh ngan nàng ală tiah do in bơtàu tơnguh lòt nhơl lơh sa suơn sre mờ gơ jat bal ală gah lơh sa ndai bơtàu tơnguh bal. Broă Adat ù tiah nam 2024 ai gơnoar ù lơh sa suơn sre geh ngui pơgồp bal mờ uă jơnau kờñ kă bro, drơng broă, ròng phan, tam tờm chi lơh sơnơm... rơ̆p là broă lơh chồl tơnguh kwơ màng sơlơ tơnguh tai broă lơh lòt nhơl broă lơh sa suơn sre bơh ƀòn dờng Dà Làc, càr Lâm Đồng dê bơtàu tơnguh kơ̆ kơl jăp rlau tai.