Tiah Tây Nguyên neh mŭt tàm kàl mìu. Tàm tiah lơh Hìu bơsram ơm sa bic tơn bàr kấp tàm sàh tiah nhàr lơgar Thuận An, càr Lâm Đồng nùs nhơm lơh broă gam jal mhar ngan. Ồng Nguyễn Thành Long, Cau lam bồ dùl hìu lơh pà git, tŭ do geh di pơgăp 270 nă cau lơh, cau chài bal mờ rơlao 20 nơm phan lơh broă, măi mok geh tàm pà gơs uă mpồl nàng jal mhar tìm sơlo, cang kơlik, cò ù lơh gùng tàm dơlam hìu bơsram, ntoăt pơrlòng mờ tơngai nàng lơh gơs di jăt mờ tơngai neh geh ai. Bŭ lah gơtìp mờ bơta ờ geh cau lơh, priă phan lơh hìu gơguh bơh 20 tus 30%, cau tờm lơh kung gam pơn drờm bal tam pà cau lơh, geh tơl phan lơh hìu bơsram nàng lơh gơs di mờ tơngai neh geh ai, lơh ngan ai broă lơh hìu bơsram do lơh gơs di mờ tơngai neh pơrgon.

Ồng Nguyễn Thành Long, pà git: “Ngai trồ mìu den bol añ rơ̆p ai cau, tô, sơnơng tàm dơlam hìu, gam ală ngai trồ ờ mìu den ai cau lơh ală gah broă hờ bơdìh, tìm sơlo nàng lơh gơs di mờ tơngai neh geh ai. Mùl màl, hìu S1 neh lơh gơs 70%, S7 neh lơh gơs mờ bồ poh tơnơ̆ rơ̆p tìm sơlo, gam hìu S10 gam lơh tàm cờn 2 mờ 3; mìng is đah pơgàr neh lơh gơs. Bol añ gam lơh ngan tus ngai 30 nhai 7 tus do rơ̆p jào broă lơh hìu bơsram do”.

Ồng Hà Sỹ Sơn, Kwang Lam bồ Mpồl Atbồ rơndăp broă Bơcri priă mờ Bơ̆t bơtàu sồ 3 càr Lâm Đồng pà git, cau tờm bơcri priă lơh hìu bơsram pà git, gùt càr geh 5 nơm hìu bơsram ơm sa bic tơn tàm sàh tiah nhàr lơgar Thuận An mờ Quảng Trực sơn đờm mŭt lơh bơh lồi nam 2025 gam hòi jà uă ngan bơta pràn nàng lơh ngai kung bè mang nàng lơh gơs hìu bơsram di jăt mờ tơngai neh pơrgon. Tềng đăp mờ bơta priă phan lơh hìu gơguh kas, cau lơh broă ờ geh, trồ tiah gơtìp mìu ni sơna, Mpồl ngui broă sền nàng git jăt nhai, geh tŭ jăt poh, mờ lơh wơl khà priă bơcri nàng dong kờl cau dờp lơh, lơh ngan lơh gơs tàm ngai 30 nhai 7 tus.

Ồng Hà Sỹ Sơn pà git: “Mpồl Atbồ rơndăp broă lơh bal mờ ală mpồl lơh neh ai geh tơngai lơh mùl màl nàng sền gròi pah ngai, pah poh nàng jòi tơl gùng dà broă lơh nàng lơh mhar, lơh ngan jơh mờ ală bơta nàng geh jăt jơnau neh geh ai. Gơwèt mờ ală phan bơto mờ bơsram bal mờ ală bơta phan ndai, bol añ neh kĭ lơh broă bal nàng blơi mờ ală mpồl ai phan; mpồl do kung gam lơh ngan lơh mờ blơi bơh lơgar bơdìh ală bơta phan nàng tŭ hìu bơsram geh lơh gơs den rơ̆p răp ală bơta phan hơ̆. Ai jơnau kờñ là ală bơta rơ̆p lơh gơs lài mờ tŭ mŭt nam bơsram pa”.

Bal mờ broă lơh Hìu bơsram gam ntoăt pơrlòng mờ tơngai lơh, broă rơcang cau pơgru mờ rơwah kơnòm bơsram mŭt bơsram kung geh lơh jal mhar sơl. Nàng gàr niam broă bơto mờ bơsram tŭ hìu bơsram geh ngui, Sờh Bơto bơtê mờ Bơsram càr Lâm Đồng pơgồp bal mờ ală sàh rơwah cau pơgru. Mờ ală sàh rơcang lài broă rơwah kơnòm bơsram di mờ jơnau geh ai, cau cau mờ bơ̆t bơtàu gùng dà broă rơwah cau lơh broă sră nggal, atbồ broă lơh, drơng broă lơh tŭ geh Anih duh broă Làng bol càr Lâm Đồng kĭ ai ngui gùng dà broă lơh.

Ồng Hồ Sĩ Hải, Kwang Lam bồ cơl dŭ lơh broă Niam chài Mpồl bơtiàn sàh Quảng Trực pà git, Hìu bơsram bàr kấp ơm sa bic tơn tàm sàh tŭ lơh gơs rơ̆p wă geh di pơgăp 900 nă kơnòm bơsram, mờ 18 ơdŭ kấp 1 mờ 12 ơdŭ kấp 2. Tŭ do sàh neh ntrờn 32 nă cau pơgru; 19 nă cau gam tai rơ̆p rơwah nàng mŭt bơto, bal mờ rơlao 10 anih lơh broă atbồ, sră nggal, drơng broă, bơta chài… rơ̆p geh rơwah tàm tơngai tus. “Nàng rơndăp tăp sèng, ai kơnòm bơsram in geh tơl nàng mŭt bơsram tàm hìu bơsram ơm sa bic tơn do, bol añ lơh broă rơwah kơnòm bơsram mờ broă lơh sră lùp sền pơyoa tus jơh ală hìu nhă geh oh kòn gam tàm sơnam lòt bơsram in, gam bơsram tàm ală hìu bơsram tàm sàh. Tàm tơngu me do, di lah kờñ, ală kơnòm bơsram rơ̆p mŭt bơsram tàm hìu bơsram ơm sa bic tơn. Bol añ lơh jăt bơh tàm ală jơnau pal jăt, kơrnoăt boh lam nàng rơwah di cau. Tŭ do neh geh rơlao 90% cau mè bèp tơl bơta nàng pơyoa wơl sră lùp sền, kơ̆p kờñ geh ai oh kòn mŭt bơsram tàm hìu bơsram ơm sa bic tơn”.

Bơh gùng dà broă lơh niam Đảng, Dà lơgar dê bal mờ broă lơh ngan bơh cau tờm bơcri priă lơh, mpồl cau lơh bal mờ sàh dê, tàm pơgăp 1 rơbô 800 nă kơnòm bơsram tiah nhàr lơgar càr Lâm Đồng rơ̆p gờñ geh mŭt bơsram, ơm sa bic tơn tàm ală hìu bơsram geh lơh dờng niam, tơl phan ngui. Ală hìu bơsram pa ờ mìng lơh geh nùs nhơm kơ̆p kờñ ai kơnòm bơsram tàm tiah nhàr lơgar in, mờ gam pơgồp bal tàm broă bơto geh cau lơh broă tơnơ̆ do in, tus bal bơ̆t bơtàu tiah nhàr lơgar càr Lâm Đồng ngai sơlơ pas gơs mờ niam bơnĕ, gơguh jăk, kơl jăp tàm tiah nhàr Dà lơgar dê.