VOV4.K’ho - Tiah brê prăp gàr phan kis chi che geh is An Toàn geh bă ù ơnàng 22 rơbô 500 lồ gơwèt tàm xã An Toàn, kơnhoàl An Lão, càr Bình Định. Ală bă brê hòn is, hệ sinh thái uă bơta geh mpồl lơh broă geh gơnoar bal mờ làng bol kòn cau Bơnhàr pơgồp bal sền gàr nền nòn ngan tài brê là “bơta niam tơlir” làng bol dê.

Nhai 7, là nhai lơwe geh dà, geh ờ uă làng bol mờng mŭt tàm brê tàm tiah brê prăp gàr chi che geh is An Toàn, kơnhoàl An Lão nàng sòl lơwe. Uă cau ngui ờm ồs nàng sòl lơwe den tàng bơta di gơlan gơtìp ồs sa brê là uă ngan.

Làng bol kòn cau Bơnhàr kis tàm xã An Toàn, kơnhoàl An Lão, càr Bình Định tus bal tàm broă gàr brê

230 hìu làng bol là kòn cau Bơnhàr kis tàm xã An Toàn, kơnhoàl An Lão geh jào sền gàr 7 rơbô 500 lồ brê tàm do sùm geh lòt sền gròi cau mŭt tàm brê. Ồng Hồ Văn Kem, kis tàm ƀòn 1, xã An Toàn, kơnhoàl An Lão geh jào sền gàr 60 lồ brê hòn is tàm tiah brê prăp gàr chi che geh is An Toàn. Geh priă bơh broă sền gàr brê, ồng Kem bal mờ 5 nă cau kòn cau Bơnhàr ndai tàm ƀòn lơh dùl mpồl lòt sền gròi tàm brê bal. Pah nhai, sền gròi 2 dơ̆ ồng sùm mŭt tàm brê, di tŭ gŏ cau mŭt tàm brê. “Lòt sền gròi pah nhai, pah poh di lah gŏ cau lơh aniai brê añ tus yal mờ Mpồl atbồ, UBND xã nàng tus kŭp kơrian ală cau lơh aniai brê añ dê. Dà lơgar sền gròi, làng bol geh atbồ, sền gàr brê den añ kung chờ hờp ngan, kung geh uă priă pah nam tàm rài kis in”.

Tiah prăp gàr phan kis chi che geh is An Toàn rềp bal mờ ală xã tiah bơnơm ñhoa ală kơnhoàl Hoài Ân, Vĩnh Thạnh, càr Bình Định mờ ờ uă kơnhoàl tiah kơh bơnơm ală càr Quảng Ngãi, Gia Lai. Bơdìh mờ ală gơl gùng lòt tus tàm ală xã, ală kơnhoàl, tàm do geh uă gùng ù den tàng kal ke ngan tàm broă sền gròi cau lĭk mờ mŭt tàm brê. Mpồl atbồ brê hòn is An Toàn neh ai 20 nă kuang bàng sền gàr tàm 3 anih mờ 3 bă nàng gàr brê, sùm lòt sền gròi, sền gròi nàng di tŭ kơrian ală broă sơgràm aniai brê.

Tiah brê gơwèt mpồl atbồ bă brê prăp gàr phan kis tàm brê mờ chi che geh is An Toàn

ồng Nguyễn Phước Thiện, lơh broă tàm anih sền gàr brê An Toàn 1, Mpồl atbồ brê hòn is An Toàn, kơnhoàl An Lão pà gĭt, bŭ lah ngai rơlô ha là tŭ trồ mang ndrờm geh kuang bàng sền gàr tàm bă brê nàng sền gròi cau, rơndeh lĭk mờ mŭt tàm brê, bơto sồr làng bol tŭ lơh lơwe tàm brê bañ ngui ồs nàng chu: “Anih bol añ là bơyai lơh lòt sền gròi, gròi sền jòi jăt tơngai pah nhai. Pơgờp bal mờ mpồl atbồ sền gàr brê bơh ƀòn jòi cau. Anih kung là bă kơrian, sền gròi rơndeh guh, mù, cau geh pơn diang ală phan brê lơi ờ di mờ adăt boh lam ờ ai guh, mù lah ờ. Tus nhai plai ươi den tus lam sồr, sa ơm bal mờ làng bol, bal mờ làng bol kis tàm do mŭt tàm brê nàng sền gròi. Tus tŭ do, làng bol tàm do ờ ngui rơnđòt òt nàng kơl tờm ươi tai”.

Tus tŭ do, Mpồl atbồ brê hòn is An Toàn neh kĭ gùng dà broă pơgồp bal sền gàr brê mờ ală cau tờm brê tàm tiah rềp bal; Lơh ală mpồl sền gàr brê tàm ƀòn lơgar nàng lam sồr tơnguh uă jơnau gĭt wă làng bol in tàm broă sền gàr brê. Mpồl atbồ brê hòn is An Toàn kung neh jào sền gàr brê ai rơlao 230 hìu làng bol là kòn cau Bơnhàr kis tàm xã An Toàn mờ kờp jơh khà bă brê 7 rơbô 500 lồ, bơh broă lơh do geh tơnguh gơnoar bơh mpồl bơtiàn tàm broă sền gàr brê.

Ồng Khiếu Đức Thịnh, Phó kuang atbồ Mpồl atbồ brê hòn is An Toàn pà gĭt, tiah prăp gàr geh uă bơta phan jơi 4 nơm jơng pal geh sền gàr bè: Hoa chà vá jơng jù, hoa jù tơrmồ rơmĭt, jùn, il Trường Sơn, iar sar lôi vằn... pal geh sền gàr nền nòn. Tơngai do, broă jào brê ai mpồl bơtiàn làng bol in neh tơnguh geh jơnau gĭt wă mờ kơnòl bơh làng bol dê tàm broă sền gàr brê: “Nàng atbồ sền gàr geh brê hòn is Dà lơgar jào, Mpồl atbồ gam bơ̆t bơtàu rơndăp broă atbồ brê kơl jăp, yal mờ UBND càr kĭ. Gơwèt mờ ală broă nàng atbồ tàm tiah mùl màl, mpồl lơh broă do neh bơyai lơh kĭ hơ bal gùng dà broă pơgồp bal atbồ sền gàr brê mờ ală cau tờm brê tàm tiah rềp bal tàm jơh bă brê mờ he atbồ. Pơgồp bal mờ gơnoar atbồ ƀòn lơgar lơh broă lam sồr pah nam, pah nhai nàng tơnguh uă jơnau gĭt wă bơh mpồl bơtiàn dê tàm broă sền gàr brê. Pal lơh jăt broă sền gàr brê, tơnguh priă geh tàm rài kis kung bè pơgồp kơnòl bơh làng bol dê mờ broă sền gàr brê”.

Mò Nguyễn Thị Tố Trân, Phó kuang atbồ Sở Nông nghiệp mờ Phát triển Nông thôn càr Bình Định pà gĭt, Mpồl atbồ tiah brê prăp gàr chi che geh is bal mờ gơnoar atbồ mờ làng bol kis tàm do sền gàr niam bă brê geh jào atbồ: “Jơh gùt càr mìng geh 1 bă brê hòn is An Toàn, bă brê ơnàng ngan, dơ̆ 2 geh uă bơta bè ală bơta phan tam. Mpồl atbồ brê hòn is An Toàn lơh niam ngan broă pơgồp bal mờ gơnoar atbồ tàm do bơh kơnhoàl tus mờ xã kung bè lơh niam broă pơgồp bal mờ mpồl bơtiàn tàm broă sền gàr brê hòn is An Toàn”.

Cau mblàng Ndong Brawl