VOV4.K’ho-Càr Kon Tum geh gơl gùng tiah nhàr lơgar dà lơgar dê jòng rlau 292 kơi sồ rềp nhàr bal mờ 2 lơgar: Lào mờ Campuchia. Tàm ală nam do, mpồl ling sền gàr tiah nhàr lơgar, gơnoar atbồ mờ làng bol tiah do sùm tam klac dùl nùs atbồ, sền gàr kơ\ kơl jăp gơnoar tờm ù tiah, lơngăp lơngai tiah nhàr lơgar dà lơgar dê mờ bơ\t bơtàu gùng nhàr lơgar ring lơngai, gi\t gơ\p lơh bơyô bal, lơh broă bal nàng bơtàu tơnguh bal.
Krơi mờ jơnau kơlôi sơnơng bơh uă cau dê, gơl gùng jòng 80 kơi sồ bơh [òn dờng Kon Tum wèt tus tiah đah mat tơngai mu\t lòt tus tiah nhàr lơgar Bờ Y, kơnhoàl Ngọc Hồi, càr Kon Tum là tiah geh jrong pe tiah nhàr lơgar tam cah ù tiah pe lơgar: Việt Nam- Lào mờ Campuchia, mờ dùl dơ\ săp ntas iar nrao jơh pe lơgar ndrờm kơno bal.
Broă lơh sền gàr lòt sền bal đah ală mpồl ling sền gàr tiah nhàr lơgar tàm jrong sơne\ pe tiah nhàr lơgar
Ală gùng rơndeh, tàm hơ\ geh gùng Hồ Chí Minh, gùng rơndeh 40 mờ gùng lòt sền tiah nhàr lơgar geh bơcri priă lơh niam ngan gơlơh bè lơh tơrềp bơta tam cah ngài đah [òn lơgar mờ ù tiah nhàr lơgar bơh dà lơgar dê. Nàng ngui niam geh bơta pràn dờng màng bè ù tiah [òn lơgar bơh kơnhoàl ù tiah sơne\ pe tiah nhàr lơgar dê, càr Kon Tum ai kơnhoàl Ngọc Hồi gơ jat bal mờ Tiah lơh sa mpồng nhàr lơgar dunia Bờ Y là dùl tàm pe tiah lơh sa pràn tờm bơh càr dê.
Jat ồng Vũ Mạnh Hải, Phó Kuang atbồ Mpồl atbồ Tiah lơh sa càr Kon Tum dê yal, bulah ờ hềt geh di bè jơnau kơ\p gơn, mơya broă lơh lòt rê kă bro tàm mpồng nhàr lơgar dunia Bờ Y (Việt Nam)- Phu Cưa (Lào), neh dong kơnhoàl ù tiah nhàr lơgar ngài ngan ờ geh cau ơm lài do gơ gơs duh hồl hô hơng ngan.
Nam 2018, năc lòt rê bơh mpồng nhàr lơgar dunia Bờ Y rlau 251 rbô nă, bal mờ rlau 33 rbô nơm rơndeh rơndồ mờ priă geh bơh kă bro phan mờ lơgar ndai geh rlau 198 tơlak dolar Mỹ. Mờ bơta jơh nùs bơh Mpồl atbồ Tiah lơh sa càr Kon Tum dê, Tiah lơh sa mpồng nhàr lơgar dunia Bờ Y neh gơhòi gơ jà geh 62 rơndăp broă lơh bơcri priă bơh 53 mpồl lơh sa kă bro kờp jơh priă tă lơh geh cih tàm sră pơ àr là mờr 1.500 tơmàn.
Mpồl atbồ sùm ngac ngar nhhap nhhar ngan, dong kờl mờ di tu\ dong kờl, tă bơsong ală kal ke, kòl yan ai ală cau bơcri priă in tàm ală tu\ lơh ală sră nggal bơcri priă tus dì broă lơh sa kă bro kơ\ kơl jăp. Mpồl atbồ kung neh đơng lam, pơgồp bal mờ ală anih lơh broă geh gơnoar ai tơl bơta [ươn ngan rlau jơh ai ală rơndăp broă lơh neh bơcri priă geh lơh broă mờ kă bro kơ\ kơl jăp.
Mờ gơnoar broă mpồl cau tờm sền gàr kơ\ kơl jăp gơnoar tờm ù tiah dà lơgar, lơngăp lơngai tiah nhàr lơgar dà lơgar dê, tàm kơnhoàl ù tiah sơne\ pe tiah nhàr lơgar: Việt Nam- Lào mờ Campuchia, mpồl ling sền gàr tiah nhàr lơgar càr Kon Tum geh ală tă pơgồp kuơmàng tàm bơ\t bơtàu gùng nhàr lơgar ring lơngai, gi\t gơ\p lơh bơyô bal, lơh broă bal nàng bơtàu tơnguh bal.
Mpồng nhàr lơgar dunia Bờ Y, anih tàm tơrbo\ kuơmàng tàm tiah pe mum bơtàu tơnguh Việt Nam- Lào mờ Campuchia
Mờ broă lơh jat niam ală hiệp định, kơrnoat tiah nhàr lơgar; sền dờng màng lơh jat niam broă lơh broă mờ lơgar ndai sền gàr tiah nhàr lơgar, mpồl ling sền gàr tiah nhàr lơgar càr Kon Tum sùm gàr sùm, lơh geh nùs nhơm tam klac, gi\t gơ\p lơh bơyô bal mờ mpồl ling sền gàr tiah nhàr kung bè làng bol 2 lơgar gơ\p bơyô Lào mờ Campuchia.
Tàm ù tiah jrong sơne\ pe tiah nhàr lơgar tam cah ù tiah đah pe lơgar Việt Nam- Lào mờ Campuchia sùm geh lơh broă lơh lòt sền bal đah ală mpồl ling sền gàr tiah nhàr lơgar bơh pe lơgar dê. Do là broă bơceh lơh tàm tu\ lơh jat ală Hiệp ước, Hịêp định, Jơnau ring bal lơh broă bal Sền gàr tiah nhàr lơgar, Sră nggal cih kah geh ki\ hơ đah Dà lơgar mờ Mpồl ling klàng làng bol Việt Nam mờ ală lơgar rềp bal…
Đại úy Phay Sam Bat, Kuang atbồ Mpồl lòt sền, Pôs đồng kuang àng sền gàr tiah nhàr lơgar Kontuynek, Kuang àng càr Rattanakiri, lơgar Campuchia pà gi\t: Broă lơh pơgồp bal lòt sền bal đah pe mpồl ling sền gàr tiah nhàr lơgar Việt Nam- Lào mờ Campuchia geh bơta kuơ dờng màng ngan tàm broă lơh sền gàr gùng nhàr lơgar, jrong nhàr lơgar, sền gàr rơndăp tăp sèng ờdo ờdă tàm tiah do. Sơlơ tơnguh tai bơta gi\t gơ\p tam klac, gi\t gơ\p lơh bơyô bal bơtàu tơnguh tàm tiah pe mum pe lơgar. Jơh ală tu\, jơh ală tiah, broă lơh pơgồp bal bơh 2 mpồl ling dê sùm là pah lơh sùm nàng gàr kơ\ lơngăp lơngai rơndăp tăp sèng tàm tiah nhàr lơgar.
Mờ bơta pơgồp bal niam ngan đah ală mpồl ling sền gàr tiah nhàr lơgar, mpồl ling sền gàr tiah nhàr lơgar càr Kon Tum neh tam dră geh cồng nha mờ ală cau lơh tìs. Bal mờ hơ\, kuang bàng, cau ling sền gàr tiah nhàr lơgar gam rcăng lài, jơh nùs dan mờ kấp ủy, gơnoar atbồ tiah do lơh ală broă, rơndăp broă lơh bơtàu tơnguh lơh sa, niam chài, mpồl bơtiàn.
Mpồl lơh sơnơm ling klàng Pôs đồng ling sền gàr tiah nhàr lơgar Sa Loong kham kòp cau dờng sơnam in
Ală broă lơh, broă, bơnah broă bè: dong làng bol tơn jơh jơgloh tơrmù r[ah, tơn jơh bơta ờ gi\t sră, bơto bơtơl sră, broă lơh “Dong kờl oh lòt bơsram”, “Lòt bal mờ cau ùr tiah nhàr lơgar”, “Hòi jà làng bol sơrbì bơhiàn yau bơngơl gơla, bơ\t bơtàu rài kis niam chài”….neh pơgồp bơnah bơtàu tơnguh uă ngan rài kis phan bơna mờ nùs nhơm bơh làng bol dê tàm tiah nhàr lơgar dong ai [òn lơgar in kơ\ kơl jăp mờ ngai sơlơ bơtàu tơnguh.
Thiếu tá Phan Trọng Bình, Atbồ Pôs đồng ling sền gàr tiah nhàr lơgar Sa Loong, kơnhoàl Ngọc Hồi, càr Kon Tum đơs là, do ngan là bơta tam klac bal đềt mềr ngan đah mpồl ling sền gàr tiah nhàr lơgar mờ làng bol tàm ù tiah do.
Pôs
đồng ling sền gàr tiah nhàr lơgar mờ làng bol gơlơh bè oh mi pròc mhàm
tơm. Bơta tam klac đềt mềr dùl nùs bal sùm. Làng bol den kờ` ngan mpồl
ling sền gàr tiah nhàr lơgar lơh gơs kơnòl broă. Geh ală jơnau yal iơh, ờ
niam, geh ală cau muh mat krơi, geh ală broă lơh lơh tìs kơrnoat boh
lam làng bol ndrờm yal jơh lơm mờ dong kờl mpồl ling sền gàr tiah nhàr
lơgar hơ\ là tồr là muh mat. Mpồl ling sền gàr tiah nhàr lơgar mìng geh 2
nơm mat, 2 đah tê lơm. Làng bol den geh rbô nơm tê, rbô nơm mat den
tàng bơh hơ\ dong mpồl ling sền gàr tiah nhàr lơgar lơh gơs niam mờ lơh
gơs jak ngan kơnòl broă geh jàu.
Kàl prang do tus tàm tiah iar nrau jơh bal pe lơgar ndrờm kơno [ươn ngan sền go\ uă bơta pa ngan niam ngan tàm kơnhoàl ù tiah sơne\ pe tiah nhàr lơgar. Jrong pe nhàr lơgar tam cah ù tiah pe lơgar Việt Nam- Lào mờ Campuchia gơ wèt ù tiah xã Bờ Y, kơnhoàl Ngọc Hồi, càr Kon Tum dê tu\ do neh gơ gơs là anih nhơl chờ gơhòi gơ jà gal ngan làng bol mờ năc lòt nhơl.
Mpồng nhàr lơgar dunia Bờ Y- Phu Cưa là dùl tàm 8 yô mpồng nhàr lơgar dunia gùng rơndeh Việt Nam mờ Lào hô hơng ur ar ngan bal mờ broă lơh lòt rê mờ kă bro phan bơna. Broă bơ\t bơtàu mpồng nhàr dà lơgar dunia Bờ Y mờ ală broă bơ\t bơtàu phan bơna kuơmàng ndai gam geh bơcri priă tơnguh bơngă ai Tiah lơh sa mpồng nhàr lơgar in.
Ngài rlau tai là thị trấn Plei Kần dềt rơhền ngai lơi tu\ do neh gơcèng rùp să bơh dùl tiah drà nhàr lơgar pas sơm mờ pa ngan. Pal chờ hờp rlau tai là rài kis làng bol tàm ù tiah nhàr lơgar do dê ngai sơlơ geh tơnguh uă rlau tai, khà hìu r[ah bơh kơnhoàl Ngọc Hồi dê tu\ do mìng gam pơgăp 6%. Ồng Trần Văn Chí, Chủ tịch UBND kơnhoàl Ngọc Hồi pà gi\t, bơtàu tơnguh lơh sa tiah nhàr lơgar là bơta sac rwah bơh sơnrờp bơh kơnhoàl dê.
Broă lòt rê kă bro phan bơna lòt gan mpồng nhàr lơgar lơh ai broă drơng broă bơh kơnhoàl Ngọc Hồi dê gơguh. Kung bơh tiah lơh sa mpồng nhàr lơgar lơh geh tơl ală bơta gơhòi gơ jà bơcri priă. Bơh hơ\, kơnhoàl Ngọc Hồi ai gơ jat bal bơtàu tơnguh lơh sa mờ măy mok, drơng broă mờ broă bơtàu tơnguh tiah drà. Tàm nam 2019 do, kơnhoàl Ngọc Hồi geh lơh gơs gùng dà crơng gơs thị xã.
Bơh dùl kơnhoàl ù tiah nhàr lơgar ngài ngan ờ geh cau ơm kis, tiah geh jrong pe nhàr lơgar tam cah ù tiah pe lơgar Việt Nam- Lào mờ Campuchia tu\ do neh gơ gơs là dùl anih tàm tơrbo\ kuơmàng tàm tiah pe mum bơtàu tơnguh. Geh ù tiah [òn lơgar dờng màng, broă lơh broă bal bơtàu tơnguh lơh sa, kă bro, tìp mat, lơh quèng, nhơl chờ đah càr Kon Tum mờ ală càr tiah đah jum lơgar gơ\p bơyô Lào mờ tiah đah tô mat tơngai lik lơgar Campuchia dê là [ươn [oài ngan gi\t lơh.
Ngài rlau tai là jơh bal Thái Lan mờ Myanmar. Nàng kơnhoàl ù tiah sơne\ pe tiah nhàr lơgar pơn jat tai kơ\ kơl jăp cơnđoà jơng lòt tàm gùng lòt gơrờm bal mờ dunia, bơtàu tơnguh, mpồl ling sền gàr tiah nhàr lơgar, gơnoar atbồ mờ làng bol càr Kon Tum gam ngai mang atbồ, sền gàr kơ\ kơl jăp gơnoar tờm ù tiah, lơngăp lơngai tiah nhàr lơgar dà lơgar dê; mơkung ai uă nùs tồr bồ tơngoh mờ bơta pràn nàng bơ\t bơtàu gùng nhàr lơgar ring lơngai, gi\t gơ\p lơh bơyô bal mờ lơh broă bal nàng bơtàu tơnguh bal.
Cau mblàng Lơ Mu K’Yến
Viết bình luận