VOV4.K’ho – Ală nam rềp ndo, bơta lơngap lơngai chính trị, ờdo ờdă mpồl bơtiàn, lơngap lơngai tiah nhàr dà lơgar neh mờ gam hời rơ hời geh tam gơl niam. Bơdìh mờ mpồl ơm gak, gròi sền tàm tiah nhàr dà lơgar là ling sền gàr tiah nhàr dà lơgar lam lơh kơnòl broă, cồng nha hơ̆ ờ gơtùi ờ kờp tus ală tă pơgồp bơh cau kra ƀòn, cau atbồ ƀòn, cau geh bơngă pin dờn tàm ƀòn làng bol ală jơi bơtiàn kòn cau.

Ƀòn Xung là dùl tàm ală ƀòn bơt bơtàu srơh “Jơh gùt làng bol sền gàr lơngap lơngai tiah nhàr dà lơgar” niam ngan rlau jơh tàm xã Ia Drăng, kơnhoàl Chư Prông, càr Gia Lai. Ƀòn geh 80 hìu bơnhă bal mờ 400 nă cau, ndrờm là cau jơi bơtiàn kòn cau dùl êt nă cau. Lài do, bơta lơngap lơngai ờdo ờdă gơlik geh kal ke ngan.

Mờ gơnoar broă là cau kra ƀòn, Kuang atbồ Chi hội mpồl cau ling yau ƀòn Xung, ồng Siu Nhíp neh lơh làng bol in uă broă ờ geh mat sơnđan mơya cèng bềng bơta kuơ bè: dong làng bol tam gơl bơta kơlôi sơnơng, broă lơh, bơsong bơta ờ ring bal bơh ală broă dờng dềt gơlik geh, hòi jà làng bol sang tĕ ală bơhiàn ờ niam... Tàm ƀòn geh khat broă lơi, ồng ndrờm geh mat lơm. Tơl broă dờng dềt làng bol ndrờm tus lùp ồng lơm. Nàng làng bol in geh rài kis ring lơngai, ồng Siu Nhíp pơlam ƀòn crơng gơs dùl mpồl atbồ is geh 5 nă cau, sùm lòt sền, sền gàr mờ di tŭ bơsong ală bơta tam lah, bơta ờ ring bal tàm ƀòn lơgar. Kơnờm bơh hơ̆, uă nam do, bơta lơngap lơngai geh gàr kơ̆ kơljap, làng bol sền gròi lơh broă nàng bơtàu tơnguh lơh sa hìu bơnhă. Bi Kpă Hồng, Phó Kuang atbồ ƀòn Xung, xã Ia Drăng, kơnhoàl Chư Prông pà git: “Gơ wèt mờ ồng Siu Nhíp den làng bol tàm do pin dờn ngan. Ồng geh bơngă pin dờn ngan tàm broă bơsong tam lah tam ring tàm hìu bơnhă, bơsong ală tam pìt tam phà tàm ƀòn lơgar. Ồng lòt lơh tơrbŏ bơyai niam ngan den tàng cau lơi kung jờng rơ lơm. Ồng gam mblàng yal, hòi jà làng bol bơt bơtàu ƀòn lơgar pa, hìu jà làng bol lơh pơng gàr, lơh niam wơl suơn, tam chi sa plai”.

Là rbàng tơrbŏ nàng jun ală gùng dà, broă lơh, bơta dong kờl bơh Đảng, dà lơgar dê tus mờ làng bol, mìng đơs lơm gời den ờ hềt tơl, ồng Siu Nhíp sùm sơnơng là, kờñ hòi jà gơtùi làng bol nàng làng bol in iat mờ đòm jat den să tờm he dê pal lơh krơh lài, pal ai tơnggŏ mờ ală broă lơh ngan ngồn. Bulah dờng sơnam, mơya ồng sùm lam lài bơtàu tơnguh lơh sa. Rlau 2 lồ điều, kơphe, tiêu pơgồp bal mờ ròng phan, pah nam cèng wơl priă jền lơh geh uă ngan hìu bơnhă in. Ală mờng chài tàm broă lơh sa sùm geh ồng tam pà bal, pơlam làng bol lơh jat. Đơs bè să tờm he dê, ồng Siu Nhíp pơn dềt să: “Añ geh làng bol tàm ƀòn pin dờn pồ lơh cau kra ƀòn den pal sùm jòi git, iat jơnau đơs làng bol dê, làng bol geh kal ke lơi den jòi broă nàng nàng dong kờl. He pal lơh krơh lài tàm tơl broă den làng bol hơ̆ sồng iat, đòm mờ lơh jat.”

Bơh srơh ƀòn Xung dê, neh lơh gơ rềng tus jơh gùt ƀòn làng bol kòn cau tàm xã Ia Drăng. Uă nam do, xã Ia Drăng sùm geh đơs là xã gàr niam lơngap lơngai ờdo ờdă mờ là bơta pơn rơ niam tàm srơh “Jơh gùt làng bol sền gàr lơngap lơngai dà lơgar” bơh kơnhoàl Chư Prông, càr Gia Lai dê. Làng bol tàm xã sùm tơnguh niam gơnoar broă, kơnòl broă he dê, rơcang ngac mờ bol ờ niam, di tŭ git gŏ mờ yal mờ gơnoar atbồ bè ală cau dô gan tiah nhàr dà lơgar. Bơh bồ nam tus tŭ do, làng bol neh yal Kuang àng xã in 135 jơnau tơnggit, tàm hơ̆ geh uă jơnau yal tơnggit geh kuơ ngan, dong mpồl lơh broă geh gơnoar di tŭ bơsong. Bơdìh hơ̆ tai, xã gam tam pà kơnòl broă mùl màl ai kuang bàng, đảng viên mờ làng bol in gròi sền, dong kờl 18 nă cau tìs hình sự, 30 nă cau neh jơh tơngai lơh jat kơrnuat ơm jàm. Srơh “Jơh gùt làng bol sền gàr lơngap lơngai dà lơgar” tàm xã là bơta niam nàng chồl pràn lơh sa- mpồl bơtiàn bơh xã dê bơtàu tơnguh, dong Ia Drăng mhar lơh geh tơl khà ƀòn lơgar pa. Tàm bơta tam gơl bơh rài kis làng bol dê tŭ do, geh dà kơl hề tă pơgồp uă ngan bơh ală cau geh bơngă pin dờn bè ồng Siu Nhíp. Ồng Phạm Văn Xứng, Chủ tịch Ủy ban Nhân dân xã Ia Drăng, kơnhoàl Chư Prông đơs: “Ồng Siu Nhíp là cau ling kòp tê jê să lơh krơh lài tàm broă mblàng yal, hòi jà làng bol lơh jat ală gùng dà, broă lơh, bơta dong kờl bơh Đảng, adat boh lam bơh dà lơgar dê. Kuơmàng ồng lơh krơh lài tàm broă lơh sa. Bulah neh dờng sơnam mơya ồng tus bal jơh nùs ngan tàm ală srơh niam chài đơs crih tamya tàm ƀòn lơgar. Gơnoar broă bơh ală cau kra ƀòn dê kuơmàng ngan, jơnau đơs khi dê geh cồng nha ngan dong làng bol pin dờn ngan, den tàng pah nam, bol hi kung gam ai ală cau kra ƀòn in tus bal ală ơdŭ bơto pơlam làng mblàng yal, hòi jà làng bol.”

Neh rlau 70 sơnam, cau ling yau Siu Nhíp kung gam jơh nùs mờ broă lơh bơh dùl nă cau kra ƀòn lơh krơh lài dê mờ gơ gơs là anih kơldìng bơh làng bol ƀòn Xung dê. Iat mờ lơh jat ồng Siu Nhíp, làng bol neh geh ală tam gơl tàm broă kơlôi sơnơng, broă lơh, gròi sền lơh sa, bơt bơtàu rài kis pa.

Cau mblàng K’Duẩn