A Riêu Âr Pục ờ mìng ƀuơn ngan là dùl dơ̆ lơh Yàng bơh cau Pa Cô dê lơm. Do gam là tiah bơta song dơ pă geh lơh jat mờ bơngă pin dờn bơh ală kra ƀòn, mờ ală jơnau hơ pơrgon neh gơ mut jrô tàm rài kis mpồl bơtiàn dê. Lài mờ tŭ adat boh lam Dà lơgar tus tàm tiah kơh bơnơm, ngan là bơh ală adat bơhiàn hơ̆ neh pơgồp bơnah sền gàr rơndăp tăp sèng, bơsong ală jơnau tam lah tam ring mờ tam klăc bal kòn bơnus tàm tơl ƀòn lơgar dê. Jat bơta pin dờn bơh cau Pa Cô dê, ală dơ̆ broă geh gơrềng tus ală bơta tam lah tam ring jŏ jòng đah ală hìu bơnhă dilah ờ gơtùi tàm bơsong is den rơ̆p geh jun tus tềng đăp mpồl duh broă kra ƀòn dê. Tŭ hơ̆, dơ̆ lơh Yàng A Riêu Âr Pục geh bơyai lơh bè dùl dơ̆ cri tơrña bơyai dờng bơh mpồl bơtiàn dê. Kra ƀòn ồng Lê Tuấn Mõ, ơm tàm thôn Kê Ré, sàh A Lưới 3 pà gĭt, dơ̆ lơh Yàng geh bơyai lơh nàng kờñ bơsong ală bơta tam lah tam ring gơrềng tus rài kis mpồl bơtiàn dê.
“Dơ̆ lơh yàng Âr Pục dơ̆ do là bơsong ală broă tam lah tam ring gơrềng tus rài kis bơh làng bol dê, is ồn là bơsong ờ mìng broă tàm kờñ gơboh ùr klau lơm mờ bơsong ală bơta tam pìt tamphà ù tiah, tam pìt tam phà hìu đam... Ală bơta tam lah tam ring đah hìu bơnhă ờ gơtùi bơsong geh den jà kra ƀòn bơh ƀòn dê mờ jà jơh ală ƀòn ndai nàng bal mờ gơ̆p tàm bơyai mờ ring bal nàng bơsong; cri tơrña bơyai ală broă mờ ală cau gam tam lah tam ring bal”.
Bơta lơh geh krơi is ngan bơh A Riêu Âr Pục ngan là bơta sền sơ wì broă ngan ngồn mờ làng bol lơh tờm tàm tŭ cah rơña. Ờ mìng geh kra ƀòn bơh ală gah geh gơrềng lơm, uă kra ƀòn geh bơngă pin dờn tàm ală ƀòn ndai kung geh jà tus bal sơl. Dùl nă cau geh bơngă pin dờn, ờ gơrềng tus broă lơh rơ̆p geh sac rơwah nàng đơng lam, gàr niam bơta ring bal ai jơh ală gah in.
Dơ̆ lơh Yàng geh bơyai lơh uă bơhiàn nền nòn ngan. Bơh broă rcang phan ơn pơdơng, jà mpồl duh broă kra ƀòn tus ală bơnah tàm hơ mờ lùp jơnau, mblàng mờ tàm pơn dang. Ală cau tus bal geh ràng tơlik nùs nhơm he dê mờ ală jơnau đơs ƀarah ƀarài mơya bềng jơnau đơs di gùng di dà, geh tŭ cèng bal jơnau đơs bơh gùng đơs pơnđick mờng kwèng. Tơnơ̆ tŭ iăt tơl làm jơnau đơs, mpồl duh broă kra ƀòn rơ̆p bal mờ gơ̆p ai tơlik jơnau đơs nền dŭt ndơl.
Bơta kwơ màng là jơnau kờñ bơh A Riêu Âr Pục ờ gŏ di nàng lơh glài mơya nàng wèt tus bơta cri tơrña bơyai. Tàm tơl jơnau mblàng, jơnau bơto tơngkah bơh ală kra ƀòn dê sùm cèng jơnau niam kis jờng rơ nùs nhơm dờng màng, bơta kong ơ̆t bal mờ kơnòl mờ mpồl bơtiàn dê. Tài rlau ngan rlau jơh, bơta mờ cau Pa Cô kơ̆p kờñ là sền gàr nùs nhơm tam klăc bal tàm ƀòn lơgar.
Tơnơ̆ tŭ ală gah ring bal mờ cồng nha cah rơña, bơihiàn hơ pơr gon geh lơh jat. Tŭ ờ hềt geh akhar cih, cau Pa Cô ngui ală ding gle dềt lơh cơng tàng ai jơnau hơ pơr gon bơh he dê. Ală ding gle ƀuơn ngan hơ̆ gơ gơs pơrya bơh bơngă să tờm dê, kơnòl mờ bơta pin dờn tềng đăp mpồl bơtiàn.
Tŭ do, bal mờ bơta lơh ngan prap gàr niam chài bơhiàn ờs mờng, dơ̆ lơh Yàng A Riêu Âr Pục neh geh lơh tơngŏ wơl mờ yal tơngĭt uă tiah. Cau chài Hồ Thị Tư pà gĭt, broă lơh tơngŏ wơl dơ̆ lơh Yàng ờ mìng nàng kờñ prap gàr phan lời wơl niam chài bơh kòn cau Pa Cô dê lơm mờ gam dong năc lòt nhơl mờ rơnàng kơnòm să in gĭt wă rlau tai bè ală bơta kwơ niam kòn bơnus, nùs nhơm song dơ pă mờ bơta mpồl bơtiàn geh prap gàr bơh uă rơnàng dê.
“Broă lơh tơngŏ wơl dơ̆ lơh Yàng Âr Pục kòn cau Pa Cô dê nàng yal tơngĭt ală bơta niam bơnĕ ngan niam chài cèng bơta adat boh lam lài do ai ală năc lòt nhơl bơh ngài kung bè là ală bơyô kơnòm să tàm ƀòn lơgar in gĭt. Den tơnơ̆ tŭ gŏ lơh dơ̆ Yàng do khi rơ̆p sền gĭt geh, wă geh bơta kwơ niam ngan kòn bơnus dê tàm dơ̆ lơh Yàng do”.
Lài do, tơnơ̆ tŭ broă geh bơsong ring niam jơh, cau Pa Cô bơyai lơh bơhiàn sa rơ pu nàng ưn ngài Yàng mờ lơh tềl bơta geh cồng nha bơh broă lơh cri tơrña bơyai in. Tŭ do, lơh jat rài kis niam jak, bơhiàn sa rơ pu ờ gam lơh jat tai. Dơ̆ lơh Yàng sền gàr wơl mờ ală gùng tam ya, săp ntas cing, sap ntas sơnggơr mờ ală gùng đơs pơnđick mpông dờng tàm gùl bơta chờ hờp tam klăc bal bơh mpồl bơtiàn dê. Ồng Phan Thanh Hải, Kwang lam bồ Sờh Niam chài mờ Tàp pràn să jan ƀòn dờng Huế, broă kơlôi sơnơng, lơh tơngŏ wơl ală dơ̆ lơh Yàng ờs mờng bơh yau bơh làng bol kòn cau dê ờ mìng pơgồp bơnah prap gàr ală bơta kwơ niam chài niam ngan lơm mờ gam pờ geh tŭ tơngai bơtàu tơnguh lòt nhơl mpồl bơtiàn.
“Sờh Niam chài bal mờ Sờh Lòt nhơl rơ̆p dong kờl ală tiah mờ broă yal tơngĭt ală mpồl famtrip, kơlôi sơnơng nàng lơh niam rlau tai broă lơh lơh tơngŏ wơl dơ̆ lơh Yàng dùl bă di pal ngan rlau jơh nàng drơng ală mpồl năc lòt nhơl. Añ đơs là ală bơta kwơ niam bơnĕ ngan bơh ală dơ̆ lơh Yàng ờs mờng bơh yau dilah geh kơlôi sơnơng, prap gàr dùl bă di pal, ngan ngồn là ală bơta kwơ rơ̆p lơh gơrề uă pràn kơl dang ngan tàm mpồl bơtiàn mờ rơ̆p gơ gơs dùl tàm ală phan bơna lòt nhơl là niam ngan”.
Bulah rài kis tŭ do neh tam gơl uă, mơya ală bơta kwơ tờm bơh A Riêu Âr Pục kung gam geh cau Pa Cô sền gàr. Hơ̆ ờ mìng là jơnau yal bè adat bơhiàn yau halà ală dar cah rơña cri tơrña bơyai bơh mpồl bơtiàn dê lơm, mờ gam là cơng tàng niam ngan ai nùs nhơm sền dờng màng bơta di, bơta tam klăc bal mờ nùs nhơm niam kòn bơnus dê neh geh bơtơl bơh uă rơnàng tàm tiah brê bơnơm dờng ơning ơnàng Trường Sơn dê.
Viết bình luận