VOV4.M’nông: Geh ndơn prăk tă bah nau mât njrăng bri, 4 năm rlau aơ, 50 rmôt rnăk, nsum mpôl [on lan ta 5 xã bah nkuăl Đắk Glei, n’gor Kon Tum ho\ nsôih tâm rgop đah rmôt kan gay ntru\t dăng nau kan mêt uănh bơi tât 23 rbăn ha bri chăt êng tâm ntu\k mât njrăng bri Ngọc Linh. Rnơm nê ma rnoh tơ\ ntu\ng kăl bri [ư mir, in neh bri tih dôih, so\k si tih dôih n’huch âk ngăn ti\ng ăp năm, rnoh neh bri geh mâp nâp.

            Wa A Điêng, ta Plei Đắk Glây, xã Đắk Choong, nkuăl Đắk Glei ndrel 185 rnăk êng tâm thôn ndơn mât njrăng 1.100 ha bri chăt êng tâm nkuăl mât njrăng bri Ngọc Linh tă bah du\t năm 2015. Wa A Điêng ân gi\t, tâm di ha ăp rnăk ndơn geh 400-420 rbăn/năm tă bah prăk mât njrăng bri. Ntơm tơm prăk aơ, nau rêh bah kônh wa geh rgâl. Rnôk nau rêh geh mât đăp mpăn ri nau kan mât njrăng bri ko\ geh n’hao prêh đo\ng:

            ‘Phung hên geh 6 rmôt, du rmôt geh 10 nu\ih ri tâm pleh gay ma hăn mêt uănh njrăng bri. Ăp ntu\k bri tâm êp đah bri do\ng [ư kan ri nu\ih [on lan vay kaưl gay ma in [ư mir tăm tơm si ri phung hên ko\ tât nkoch mbơh, bonh đă, nti\m nti mô lah nkri lah gay [on lan mô dơi kăl bri [ư mir tay. Tă bah nê rnoh neh bri mro geh mât đăp mpăn”

            Tâm kơt ma nê, wa A Thên ta Plei Đông Lốc, xã Đắk Man, nkuăl Đắk Glei ndrel 129 rnăk êng tâm thôn ko\ ndơn mât chăm rlau 400 ha bri chăt êng bah ntu\k mât njrăng bri Ngọc Linh. Wa A Thên ân gi\t, ăp năm ba năp nơh, nkuăl aơ vay geh ăp nu\ih bu ntu\ng kăl si âk ngăn. Gay rdâng lơi nau kan aơ, ăp nu\ih tâm thôn ho\ tâm đă tâm pleh nu\ih hăn mêt uănh, nkre ma tât ăp rnăk gay ma bonh đă [on lan mô dơi ntu\ng kăl si tay ôh:

            ‘ Ntu\k geh nau bu ntu\ng kăl si âk, saơ bu hăn lơh bri ri kônh wa mra tâm pă gay ma hăn tât ta nê gay ma nhu\p kan. Rnôk lah saơ ri kuăl điện ân Rnâng kan mât njrăng bri gay geh nau tâm rgop hăn nhu\p kân, njrăng rdâng. Êng nê, ri phung hên hôm tât tâm ăp rnăk vay lăp tâm bri hăn pănh mpa, kăl si gay ma nkoch mbơh lah nkual neh bri nê le\ geh kônh wa ndơn mât njrăng, lah geh nau in tih ri mra geh bu nkân lơi prăk. Bri mât njrăng lah bri bah kônh wa, lah nơm ntu\ng kăl si ri mra khuch ngăn tât prăk rêl bah kônh wa”.

            Nkuăl mât njrăng bri chăt êng Ngọc Linh geh rnoh rlau 39 rbăn ha, tâm nê, tâm pă ntu\k gay ma mât lah 31 rbăn ha, ntu\k mât njrăng gay ma ndâk rêh tay geh bơi tât 7.800 ha, nklăp 134 ha lah ntu\k kan hành chính, [ư nau do\ng kan ndrel pâl n’aih. Di|ng le\ rnoh neh bri aơ tâm 5 xã bah nkuăl Đắk Glei, geh: Xã Xốp, Đắk Choong, Đắk Man, Mường Hoong ndrel Ngọc Linh.

            Ntơm năm 2015 tât rnôka ơ, Rnâng kan mât njrăng bri chăt êng Ngọc Linh ho\ jao pă bơi tât 23 rbăn ha bri chăt êng ân 50 rnăk, đah 5.500 rnăk râng ndơn mât uănh. Ăp năm, tă tơm prăk bah ntu\k mât njrăng ndrel hun hao bri bah n’gor Kon Tum, ntu\k kan ho\ trok tâm ân ăp rnakư ndơn mât bri rlau 8 rmen nau kan mât njrăng.

            Wa Phan Ngọc Tiến-Groi Giám đốc Rnâng kan mât njrăng bri chăt êng Ngọc Linh ân gi\t, nau kan jao nau mât ndrel trok prăk ân nau mât njrăng bri lah nau kan bah [on lan geh n’hao lơn, nau kan mât njrăng bri geh nau rjăp nâp lơn:

            ‘ Tâm nau kan mât njrăng bri rnôk bri geh jao ân ăp rnăk, nsum mpôl ri phung hên ndâk nau nchrăp gay ma pă tât ăp rnăk n’hêl ti\ng ăp khay, mô lah 3 khay du tơ\ gay ma râng nau hăn mêt uănh njrăng bri tâm ăp ntu\k geh bu pă uănh. Ntơm rnôk nu\ih [on lan râng nau mât njrăng bri ri bri geh mât ueh, ăp nau tih mpeh ntu\ng kăl si geh n’huch ti\ng ăp năm. Rnoh neh bri mro geh mât nâp”.

            Mra dơi lah, nau kan mât njrăng bri tâm nkuăl mât njrăng bri chăt êng Ngọc Linh ân nsum mpôl [on lan mât njrăng lah du nau kan geh tâm ngăn bah n’gor Kon Tum ko\ kơt lah nau kan bah Đảng ndrel Ngih dak. Kan nau geh ndơn prăk trok tâm ân nau kan mât njrăng bri, kônh wa nu\ih rnoi mpôl đê| tâm du đê| ntu\k ho\ [ư nau kan bah nơm đah nau mât njrăng bri tâm nuih n’hâm prêh ngăn. Ăp ntu\k bri ueh jêng tâm yôk Ngọc Linh nar lơn geh mât đăp mpăn, hun hao bri ueh./.

                                    Nu\ih rblang: H’Thi