Lai Châu seiz car truôx hax huv muôs hâur  kaz shông

Cán bộ Tuêv seiz car niêv ciêz số 5, Chi cục seiz car niêv ciêz tỉnh Lai Châu têx hnuz no tsi so tuôx txos têx xã tox siêz, thax tsav ntus đriv. Txix têx siêu thị mê, qơư muôv muôs hax huv txos têx qơư thâux gra hax huv muk tox siêz, puôr lênhx tâu qênhz yuôx jông.

          Ntơưv tsênhv qơư zuôr muôs hax huv Minh Huệ, nhoz jos 12, xã Bum Tở (huyện Mường Tè kuz) lưx lươngv seiz car niêv ciêz tsưr tsix qênhz yuôx lok ntâuz ntơưr, bê xiv huv, six hơưv sir zôngv, qơư tsiv uô hax huv. Tix lâuk Bạch Quốc Minh, seiz car tsênhv qơư puz pâuz, hâux lưv xeir hax huv muôx qơư tsiv uô tsênhz mênhx thâuv tưs cux tâu taz viv tsov cưv xuz thơưx: “Uô ntêx zos chiê taz por trâu lênhx nênhs sir zôngv, pêz cux xeir têx hax huv muôx qơư  tsiv uô tsênhz mênhx, txix têx qơư tsiv uô taz por tsơưr lươngv. Tiv zix pêz cux tsov cưv txos ntâuz ntơưr, six hơưv sir zôngv. Đrâuv co thâuv tưs cux tsov cưv txos hâux lưv taz por zav nox. Têx đoanx muôx txơưx jênhv cux yax six tuôx qênhz yuôx, seiz car viv li pêz tsuv zuôr ziv uô jông cov trơưk cui tênhv đuô”.

          Cux ntu no, niêv lâuk Tạ Thị Hậu nhoz jos 7 xã Bum Tở li qơư muôv muôs hax huv Khải Hoạt cux tâu qênhz yuôx. Sâuv têx qơư tso hax huv, thax nduôr, cuô mis cxuô zav tâu tso jông. Lơưr niêv lâuk Hâux, nênhs sir zôngv li đas jos zos kror coaz tsôngv tiv zix: “Chuôz zis li qơư muôv muôs hax huv thâuv tưs cux tsov cưv txos vênhv thix tsơưr lươngv, cux xưk li qơư tsiv uô têx xiv huv zuk muôs. Li ntơưv nênhs sir zôngv thiêx li tso siêz thâuv tuôx zuôr hax huv”.

          Tsi taz nênhs muôs hax huv, nênhs zuôr hax huv nhiv no cux tsưv ziv đuô. Niêv lâuk Nguyễn Kim Hương, nhoz jos Nà Áng, xã Bum Tở puz pâuz, thâuv tưs muk car ciêz, niêv lâuk cux puôr lênhx seiz lok six jông txos têx ntâuz ntơưr, bê thiêz six hơưv sir zôngv xiv huv: “Thâuv zuôr hax huv mak cur thâuv tưs cux seiz jông txos bê xiv huv thiêz tsơưr lươngv xiv huv, chiê taz por chuôz zis li đas jos. Thâuv tuôx zuôr hax huv ntơưv no cux pov muôx qơư tsiv uô tsênhz mênhx viv li mak cux tso siêz đuô”.

          Zơưv Nguyễn Anh Tuấn, Qênhx tuêv tsar tuêv seiz car niêv ciêz số 5 puz pâuz, côngz xưv qênhz yuôx zuôr tror tâu yax six uô, tiv zix zos hâur ntu zuôr txos Tsiêz: “Pêz yax six muk qênhz yuôx, yax mông txos têx ziv chuôz zis muôv muôs hax huv, qơư tsiv uô hax huv tsuv uô trơưk pháp luật li cui tênhv li tsi muôs hax huv chuôr, tsi txâuk tsơưr lươngv. Hâur ntu qênhz yuôx zos pov muôx têx uô cxâuv, pêz zuôr yưr lir txos qơư lơưr PL li cui tênhv”.

          Tưz zuôr txos tsiêz trâur lâuk. Seiz car jông niêv ciêz hax huv tox siêz cov taz por tsi taz zos lưx lươngv muôx txơưx jênhv li jênhv vưv mak tsênhv zuôr trâus muôx têx qơư tsiv uô, muôv muôs thiêz yênhx lênhx nênhs sir zôngv li sik côngv tês uô.

          Tiv zix, nênhs sir zôngv tsuv bax trâu zuk têx yênhx tưv thâuv muk zuôr hax huv li: qênhz yuôx jông bê xiv huv, ntâuz ntơưr, six hơưv sir zôngv, qơư tsiv uô xiv huv; tsov cưv zuôr hax huv ntơưv têx qơư muôv muôs, siêu thị taz por, tsi cxoz viv xaz zênhz mak zuôr têx hax huv tas six hơưv sir zôngv lok sik tưz trâus liêv. Thâuv hax huv tâu seiz car jông txix ntơưv qơư, tsôngv box sđ li têx trôngx mor hâur hnuz Tsiêz zuôr ziv tâu taz por, tso siêz thiêz cxix cxuô đuô./.

Khắc Kiên-Txâur Vax cxeik nhênhv

Chor zav moz tsik so njiz trâus hâur jiês tsiêz thiêz tsưr ziv phax tar

1. Chor zav moz cik txos siêz

Tsiêz, ntênhk zos jiês sơưr đơưk tsik so nox hâuk muôx ntâu zav nox ciz, nthênh trox. Đros co, sơưr đơưk cux tsik so hâuk chơưr, bia viv li thâuv txos Tsiêz mak zôngx ziv trâus moz iz cxiê zav moz cik txos siêz, tiv zix zos siêz muôx ntâu trox.

- Tsưr ziv phax tar: Tsik hâuk ntâu chơưr, bia trâu thâuv tsiêz. Hâur pluôs nox, cux li muk phôngv tsiêz mak tsuv txar jav cov zuk tsik hâuk ntâu chơưr, bia, uô phiv liv txos siêz. Đuô li cux tsuv nox hâuk cov jông. Tsik nox ntâu têx zav nox kaz jiz thiêz têx zav nox muôx ntâu trox.

2. Trâus tưx zav nox

Tsiêz zos jiês sơưr đơưk tâu sik njiz, tsik so nox hâuk uô cê. Nox đros uô cê ntâu zav nox tsik siz huv zuôr uô trâus tưx zav nox. Đuô li, tiv uô hâux lưv ntâu, têx thâuv sơưr đơưk tsuv muk nox saz đrâuv uô trâu nox tâu têx zav nox tsik hur, tsik jông. Trâus tưx zav nox mak tsik so trâus moz plaz, xênhr siêz thiêz ntuôr, thox plaz tơưv trôngx ntâu.

- Tsưr ziv phax tar:  Zos pov njiz trâus li hêik sâur mak uô ntêx zos tsuv tsik nox nzir têx zav nox tưz nox uô ntêx co. Jông tiv zix zos tsuv muôz chor zav nox nox tâu co ntuôr por tsês, đhâu co nox chor cuô đik muôs muôx ntâu cuôr chiê cxaz đêx trâu luz chêr. Zos cux tsik jông nhoz, tsuv zuôr yuôx nox lok sik muk ciês trâu têx qơư y têr chiê tâu chơưv kho cov sêi.

3. Moz khâuz thuôk

Hlôngr chêi tsik so zos qir tiv sơưr thơưx uô muôx têx zav moz li uô cuz, moz tâuz hâu, moz ka, cxav lok njưs ntâu… Ntux no đros qiv hơưv nông zos tsênhv qơư jông trâu chor zav moz huôv xênhz thiêz uô hiêv txos lênhx nênhs li đas jos. Txơưv tsis so trâus moz khâuz thuôk thiêz zôngx ziv kho tâu jông moz, taz sik zos chiê moz ntêr hnuz zuôr uô moz têx zav moz txơưr li moz njưl, cxơưk hlaz njưl…

- Tsưr ziv phax tar: Tsik so uô sor trâu luz chêr, tiv zix zos chax đaz, têk, tơư cov tsik txiêk lok sik moz ka. Zos pov trâus no lok sik moz ka, sơưr đơưk zuôr chơưv kho tâu lơưr têx tsưr ziv cxôngx nzor li buôr txir lưk kauz đros jiz mur, cuô kriêr… thiêz cxaz nzir Vitamin C.

4. Saur nyar nde

Chor nênhs hnuz nhôngs siêz, tiv zix zos chor nênhs lâul hâur jiês Tsiêz mak zôngx ziv trâus moz zav moz no. Qir tiv zos tiv nox hâuk, sir zôngv chơưr bia, nhoz so tsik huv đros. Chor nênhs tưz zênhx trâus moz zav moz no mak tsik tsuv hâuk ntâu chơưr bia cux li nox hâuk, nhoz so cov huv đros, paz trâu zuk muôx đas jos jông chiê phax tar cxuô zav moz./.

Tòng Anh BT-Lik Thox cxêik nhênhv