Maluâ dế tung pơla rơnó lâk xo, la 6 toăng hngêi kơmăi ki uâ mơdiê pôm loăng a mâu tơring: Ngọc Hồi, Đak Tô, Đak Hà [ă Sa Thầy, kong pơlê Kontum pơrá hlo uâ mơdiê hrá. Yă roê pôm loăng ki ối drêh dêi mâu hngêi kơmăi kố bu sap ing 1.200 – 1.300 liăn 1/kg, iâ tâ tâng vâ pơchông [ă 2 hơnăm vêh ngi hdrối. Pôa Huỳnh Nam Giang, kăn pho\ pơkuâ Ko\ng ti pêi cheăng tiô rơnó uâ mơdiê tơpoăng pôm loăng Tây Nguyên – Đak Hà ăm ‘nâi: Xiâm kối chiâng pro ai tơdroăng ki khu mơdró kâ hrá mơjiâng pro [ă roê ‘mot kế tơmeăm kố [ă yă rơpâ cho xua ing tơdroăng ki tê ‘no tơpoăng pôm loăng ngi kong têa Sinuâ, cho kong têa roê ‘mot hên má môi, la dế kố vâi pơtê roê:

‘’Hơnăm kố, peăng Siam châ hên, tơ’nôm [ă tơdroăng vâi pêt tiô chal nếo, yă ‘no hrê tung pêt iâ mê vâi tê tơpoăng pôm loăng kố gá rơpâ, pơtih Việt Nam pin xuân athế tê tiô vâi. Nôkố, yă tơpoăng pôm peăng Sinuâ gá rơpâ khât. Mâu hngêi kơmăi ki hmâ roê tơpoăng pôm pin pro kế tơmeăm ki xiâm mơjiâng tơpoăng alâi teăng ăm pôm loăng. Nôkố, hngêi kơmăi pin roê kế tơmeăm ki hên cho roê vâ ‘măn vâ vâi krâ nho\ng o ai liăn kâ Têt, vâi hiăng ai tíu ki tê, mê pin ôh tá châ tê dêi pôm’’.

Pơtối troh rơnó lâk pôm [a\ kuăn pơlê pêi chiâk deăng Kon Tum

{ă yă roê pôm loăng dêi 6 to hngêi kơmăi bu sap ing 1.200 – 1.300 liăn 1/kg môi tiah dế nôkố, mâu ngế ki pêt pôm loăng a Kontum mơni kô tro lu\p lơ tê ôh tá châ liăn tơkâ. Pôa Lê Anh Cường, ối a pơlê Đak Brông, cheăm }ư\ Hreng, pơlê kong kơdrâm Kontum ăm ‘nâi, rơpo\ng pêt 5 sào pôm, lâk xo châ 14 ta#n pôm, bu tê ăm khu mơdró pá kong [ă yă 900 liăn 1 kg. Ôh tá riân kơxo# liăn ‘no, phon rơvât, hnoăng rak ngăn [ă hâi ki lâk. Maluâ ôh tá châ tơ’nôm liăn ki lâi klêi môi hơnăm pêi cheăng tơbrêi tơbrêh la pôa Lê Anh Cường xuân tối tiah kố, rơpo\ng á xuân ối mơhúa tâng vâ pơchông [ă mâu rơpo\ng ki ê tung pơlê:

‘’Châ khât gá, ai mâu rơpo\ng ki ‘nâ ôh tá châ klâi xua vâi pêt a ngo, hnoăng cheăng ki lâk, hnoăng ki pơto chơ troh a ‘nâi mê xuân hiăng tâi tơdế kơxo# liăn tê’’.

Nếo lâk xo ôh tá tu\m kơxo# liăn ki ‘no xua pôm loăng hơnăm kố ôh tá ai yă, kuăn pơlê ki pêt pôm loăng a kong pơlê Kontum ối athế tro lu\p hên, xua ôh tá ai rơxế pơto chơ mê tro khu ki roê hjip yă. A mâu pơlê, cheăm mâu tơring ki hngế ing hngêi kơmăi, môi tiah Kon Plong, Tu Mrông, Đak Glei, kuăn pơlê bu tê châ sap ing 800 – 1000 liăn 1 kg. Hlo tơdroăng ki pôm loăng ôh tá ai yă, ôh tá iâ kuăn pơlê s^ng khéa ‘na ki lâk xo. Pôa Hoàng Nghĩa Trí, kăn pho\ hnê ngăn Vi [an tơring Đak Hà, tơring ai lối 4 rơpâu ha pôm loăng ăm ‘nâi:

‘’Kơxo# liăn ‘no cheăng troh rơnó lâk xo gá nếo châ tơvêh dêi kơxo# liăn, mê ôh tá châ liăn tơkâ klâi ôh ăm kuăn pơlê, vâi xuân tơpá khât, malối cho a Đak Hà kơpong ki pêt pôm hên má môi cho hdroâng kuăn ngo. Yă tê môi tiah dế kố, tâng vâi ôh tá lâk xo, vâi ôh tá ai liăn, tơdroăng rêh ối vâi kô trâm pá la lâk xo vâ tê, vâi ôh tá ro ‘nâng xua ôh tá ai liăn tơkâ’’.

Cho kơxo# liăn pêi lo ki xiâm dêi lối chât rơpâu rơpo\ng kơtiê [ă vâ chê kơtiê a kong pơlê Kontum, tơdroăng ki ai hơnăm ki ‘nâ pôm loăng ôh tá ai yă dế pro ăm tơdroăng rêh ối dêi kuăn pơlê trâm tơpá. Rơtế [ă tơdroăng ki kuăn pơlê ôh tá liăn kâ Têt, khu kăn pơkuâ, mâu tíu cheăng dêi kong pơlê Kontum ối tô tuăn ‘na tơdroăng ki ê, mê cho tơdroăng ki ai mâu ngế ki drêng hlo kuăn pơlê trâm pá vâi xo liăn ăm mung [ă liăn laih kơnâ, lơ xo hdrối kơxo# liăn roê kế tơmeăm pêi lo ing chiâk deăng [ă yă rơpâ, [ă hên mâu tơdroăng ki tong, kếo ko loăng ôh tá tro luât mơni kô ai. Pôa Nguyễn Văn Hùng, kăn hnê ngăn Vi [an cheăm }ư\ Hreng, pơlê kong kơdrâm Kontum ăm ‘nâi:

‘’Tô tuăn hên tơdroăng, malối akố ai mâu thôn hdroâng kuăn ngo [ă tá mơngế Xuăn, mâu thôn kơnôm tơngah to tơdroăng pêi chiâk deăng. Tơmeăm pêi lo ing chiâk deăng yă tơdjâk troh tơdroăng rêh ối dêi vâi krâ nho\ng o hên ‘nâng. Gá kô pro chiâng ai hên tơdroăng môi tiah tơdroăng ki tong, pro ‘nhiu ‘nháo xuân ai. Cheăm xuân tô tuăn ó ‘nâng’’.

Hngêi kơmăi tơpoăng pôm pêng tung hnôu ôh tá hâi châ tê

Châ pơkâ cho pôm dêi mơngế kơtiê, tơtro [ă tơdroăng ki ôh tá ai ivá vâ mơjiâng xêh mâu hdrê loăng ki kơnâ liăn dêi kuăn pơlê, malối cho hdroâng kuăn ngo, tung mâu hơnăm hiăng hluâ, deăng pêt pôm loăng a kong pơlê Kontum ôh tá la lâi pơtê đi đo po rơdâ. Nôkố pak^ng lối 40 rơpâu ha pôm loăng ki dế pêt, kong pơlê dế hơ’lêh ‘nâ mâu deăng ki pêt tung deăng ki trâm khăng khoăng ôh tá ai têa, vâ hơ’lêh pêt hdrê loăng kố. La hlo tơdroăng ki pá dêi rơpó ing pêt pôm kố, ngăn hlo kuăn pơlê ôh tá hâk vâ pêt to lâi xếo hdrê pôm loăng.

Katarina Nga tơplôu [ă tơbleăng