Pôa Cao Xuân Lợi, Mố đo#i hơnăm hiăng krâ, ối a cheăm Quảng Hiệp, tơring }ư\ Mgar ăm ‘nâi, pơlê xiâm pôa a Nam Đàn, Nghệ An, hdrối nah hiăng veăng tung rôh tơplâ a Quảng Trị, mê nếo lăm mơjiâng tơdroăng cheăng kâ nếo a hên tíu, la tơdroăng rêh ối rơpo\ng xuân ối trâm hên xơpá. Ke#n Daklak châ lối 7 hơnăm hiăng hluâ, pêi cheăng tơbrêi tơbrêh, păn roăng kuăn hriâm, xông kân, la on veăng pôa xuân ối tung hngêi ki xhi kơchoh. Apoăng hơnăm kố, rơpo\ng pôa châ Khu ngăn mâu mố đo#i hơnăm hiăng krâ cheăm to\ng kum 40 rơtuh liăn sap ing kơxo# liăn ‘’Tơlo dêi khu vâi pú mố đo#i’’ vâ pro hngêi ki nếo. Hiăng hluâ 70 chât hơnăm nếo ai môi tíu ối tơniăn, pôa Cao Xuân Lợi, tối:

‘’Hngêi á ối tung rơpo\ng kơtiê 4 troh 5 hơnăm kố, mơ’nui hơnăm kố nah Khu ngăn mố đo#i hơnăm hiăng krâ cho mâu vâi pú dêi á tơdjuôm ivá veăng tơdjuôm ivá to\ng kum á 40 rơtuh liăn, rơpo\ng á ‘no tơ’nôm môi iâ nếo mê châ mơijâng pro hngêi ki kố. Á hơnăm kố hiăng lối 70 hơnăm nếo châ pro hngêi mê á sôk ro khât, tuăn hiâm á hlo hơniâp le#m. Nôkố ai tíu ki ối, hding mêi, hding tôu, tíu ối nôkố hiăng le#m ôh tá tro mêi xhi kơchoh, khía pêi xếo’’.

Kơxo# liăn ‘’Kum dêi khu pú mô đo#i’’ kum mô đo#i hneăng hdrối nah Cao Xuân Lợi 70 hơnăm mơjiâng pro hngêi

Tơdroăng rêh ối dêi rơpo\ng pôa Đỗ Văn Giảng, ối a thôn Hiệp Hưng, cheăm Quảng Hiệp, tơring }ư\ Mgar xuân tơpá khât. Kuăn hên, tơnêi pêi kâ ôh tá ai, tơ’nôm a mê ôh tá ai liăn vâ pêi kâ, mê tơdroăng rêh ối rơpo\ng hngêi đi đo trâm tơdroăng ki xơpá. Vâ kum pro tơ’lêi hlâu ăm rơpo\ng pôa mơeăm tung cheăng kâ, Khu ngăn mố đo#i hơnăm hiăng krâ cheăm hiăng ăm rơpo\ng pôa mung 5 rơtuh liăn sap ing kơxo# liăn ’’Tơlo ing mâu vâi pú lêng’’ vâ roê ro hdrê păn [ă xo êak pro phon hưh cơ rơvât ăm hdrê loăng pêt. Châ hluăn ing kơtiê, pôa Giảng mơdrếo kơxo# liăn ki mung vâ châ Khu ngăn mố đo#i hơnăm hiăng krâ cheăm ăm mung 30 rơtuh sap ing Hngêi rak liăn to\ng kum tơring vâ pơtối pêi cheăng kâ.

‘’Hdrê ro kơdrâi [ă ro kuăn ai 9 rơtuh, tung pơla nho\ng o tung pơlê ăm á mung châ 4 rơtuh liăn mê xuân ôh tá bê. Drêng mê, khu ngăn mố đo#i hơnăm hiăng krâ kơjo kum ăm á mung 5 rơtuh tơ’nôm tung kơxo# liăn dêi rơpo\ng [ă roê ro. Tung pơla 5 hơnăm kơ’nâi, ro mê gá ai kuăn môi hơnăm môi to tâng ro dâi mê rơpo\ng á kô hơ’lêh ro ro kơdrâi, pro chiâng troh nôkố gá hiăng châ 21 to, êak gá, rơpo\ng á xúa vâ rơvât ăm tiu, kơdroh iâ kơxo# liăn roê’’.

Kơxo# liăn ‘’Kum dêi khu pú mô đo#i’’ kum mô đo#i hneăng hdrối nah Đỗ Văn Giảng mơ-eăm hlu\n ing kơtiê

Pôa Vũ Ngọc Nhanh, kăn hnê ngăn Mố đo#i hơnăm hiăng krâ cheăm Quảng Hiệp, tơring }ư\ Mgar ăm ‘nâi, Khu ngăn mố đo#i hơnăm hiăng krâ cheăm ai 218 ngế ho#i viên. Hdrối hơnăm 2012, kơxo# rơpo\ng kơtiê dêi ho#i dâng 16%, 34 ngế ho#i viên ối tung hngêi ối pơtân. {ă tuăn hiâm to\ng kum, mâu chi ho#i hiăng mơdêk kum mâu ho#i viên ki xơpá. Troh nôkố, ho#i hiăng mơjiâng pro châ 31 toăng hngêi ối pơtân, ăm mâu ho#i viên ki ối tung rơpo\ng kơtiê mung 750 rơtuh liăn ôh tá xo liăn laih vâ mơnhông mơdêk cheăng kâ. Pôa Vũ Ngọc Nhanh tối:

‘’Châ tơdroăng ki môi tuăn to\ng kum dêi tâi tâng khu pơkuâ ngăn dêi pơlê pơla xuân môi tiah mâu ho#i viên chi ho#i, rêm hơnăm ngin hiăng kum 1 rơtuh liăn môi hơnăm 1 ngế ho#i viên. Môi ngế kum ôh tá chiâng pro klâi, pái ngế kum tơdjuôm chiâng ai hên, 200 ngế ho#i viên ngin kô tơku\m ăm môi, péa rơpo\ng mê gá hlo kơdroh iâ ki pá. Tâi tâng ho#i viên pơrá châ xúa túa pơkâ [ă tơdroăng ki môi tuăn’’.

Pôa Ksor Ho ăm ‘nâi, kăn pho\ hnê ngăn tơring }ư\ Mgar ăm ‘nâi: Tơring nôkố ai 3.700 ngế ho#i viên. Mâu hơnăm hdrối mê hía nah, kơxo# ho#i viên cho rơpo\ng kơtiê châ dâng 10%. Tung mâu hơnăm hiăng hluâ, rơtế [ă kơxo# liăn mung kơjo sap ing hngêi rak liăn, kơxo# liắnap ing khu rak liăn tơlo mâu vâi pú mố đo#i hiăng kum ăm mâu ho#i viên kơtiê ‘mâi mơnhông châ tơdroăng ki xơpá, ki hên cho kơxo# liăn ‘no tung cheăng kâ, păn mơnăn mơnoâ [ă mơjiâng pro hngêi ối. Troh nôkố, bu ối 3,2% ngế ho#i viên mố đo#i hơnăm hiăng krâ ối tung rơpo\ng kơtiê. Tung la ngiâ ah, ho#i kô pơtối mơdêk kơxo# liăn ki kố vâ kum mâu ho#i viên ‘nhiê tah lôi mâu hngêi ối pơtân, roê ro hdrê [ă pêi cheăng kâ, pêt tu\m túa mâu hdrê loăng vâ hluăn ing kơtiê, mơeăm pro kro mơdro\ng. Pôa Ksor Ho tối:

‘’Hneăng hơnăm la ngiâ, ngin xuân pơtối tối tơbleăng, pơkâ mơhno tơdroăng pơkâ cho mâu ngế xuăn ai 100 rơpâu, hdroâng kuăn ngo ai 50 rơpâu liăn, tơlo vâ ăm mung pêi cheăng kâ. Laga, mâu chi ho#i râ cheăm athế mơhnhôk tơ-ê dêi rơpó, pơtih cheăm ki lâi ai tơdroăng rêh ối chía niân mê tơlo 500 rơpâu, cheăm ki lâi xơpá xuân tơlo 100 rơpâu vâ to\ng kum mâu rơpo\ng mơnhông mơdêk cheăng kâ, ‘nhiê tah hngêi ối pơtân, roê sap ing 1 troh 2 to ro vâ mâu ho#i viên păn’’.

Hluâ 4 hơnăm tối tơbleăng, ‘’Khu rak liăn tơlo xua mâu vâi pú’’ dêi Khu ngăn mâu mô# đo#i hơnăm hiăng krâ tơring }ư\ Mgar, kong pơlê Daklak hiăng kum lối 700 ngế ho#i viên mung liăn ôh tá xo laih. Kơxo# liăn ki kố xuân hiăng kum ăm dâng 100 ngế ho#i viên mung vâ pro ki nếo lơ ‘mâi rơnêu hngêi ối. Châ tơdroăng to\ng kum mơhnhôk dêi mâu vâi pú, tâi tâng mâu ho#i viên mố đo#i hơnăm hiăng krâ pơrá xúa kơxo# liăn tro tơdroăng, châ tơ-[rê, re#ng hluăn ing kơtiê.

Katarina Nga tơplôu [ă tơbleăng