Aguah ưm hlăm krah yan bhang không, êjai mđiă hlơr mtrang ti gah sang, jing mmông Siu Nhuel (ti bon Rơniu, ƀuôn hgŭm Ia Tul, čar Gia Lai) kčưm kơ bruă hrĭ mñam. Dŭm ƀĕ đĭng m’ô krêč leh, blah hrĭ mnơ̆ng. Dŭm čăp asăl leh blah. Lehanăn dŭm aruăt hwiê mâo hrĭ leh. Kreh kruiñ, mdjĕ jih jang bŭng bai ñu mñam jing kjăp sơăi, mâo mñam lu pŭ mnga siam, hnơ̆ng mñam tliêr msĕ si klei pŭ mnga kơtôl, mnga pơtruai. Siu Nhuel mơak yăl dliê:
Mơ̆ng hlăk dôk êdam kâo khăp leh kơ bruă hrĭ mñam. Kâo tui hriăm mơ̆ng amiêt khua awa mduôn, tui hriăm hŏng klei gĭr, hriăm mơ̆ng pô anei ƀiă, mơ̆ng pô adih ƀiă, ƀrư̆ ƀrư̆ thâo raih. hriăm mñam jih jang mnơ̆ng yua hlăm klei hdĭp, hriăm mơ̆ng ênưih truh kơ dleh, lu mta mnơ̆ng pioh yua msĕ si brŏng mdiê, bŭng bai, lip knguôr, ê’i, krang. Lip ƀhŭ mdiê mñam prŏng... Ară anei ƀiă snăk mnuih dôk mñam mnơ̆ng mnua yua snăn, bi kâo, kâo mơak hŏng bruă anei, lehanăn gĭr djă pioh lŏ mtô bi hriăm kơ gưl êdei."”
Mbĭt hŏng klei khăp hlăm bruă hrĭ mñam, Rmah Tung, ƀuôn hgŭm Đức Cơ, čar Gia Lai lŏ thâo mñam mnơ̆ng dleh hĭn jing mñăm dua tal. Klei ñu dôk bi mĭn ară anei, jing ƀuh bruă hrĭ mñam dơ̆ng rai luič:
“Kâo tui hriăm bruă hrĭ mñam mơ̆ng amiêt awa, diñu ktrâo atăt kơ kâo čik alik hlăm grăp mta, lehanăn kâo jih ai tiê tui hriăm ƀrư̆ ƀrư̆ kâo thâo mơh. Kâo lŏ thâo mñam piêo mâo dua tal, luič lu hrue mmông snăk, lu kdrêč bruă mkă hŏng mñam mkăn. Ară anei hlăm ƀuôn amâo lŏ jăk mâo lu ôh mnuih dôk mñam. Lu mnuih mduôn khua awăt êmăn leh mơh, lehanăn ƀiă mnuih dôk lŏ tui tiŏ, kâo čang hmăng kơ phung hđeh gưl mâo mâo klei khăp bi tui hriăm bruă hrĭ mñam mơ̆ng aê aduôn pô.”
Amâo mâo djŏ knŏng thâo hlăm bruă hrĭ mñam, lu phung êkei mnuih djuê ana Jarai lŏ thâo krah rup, krah mkra rup sang msat, jing sa knhuah gru dhar kreh knăm pơthi (jing klei lui msat). Rup mâo krah mkra hŏng klei êdu êun jăk bi êdah ai tiê klei mĭn, lŏ bi hmô kơ klei hdĭp mơ̆ng anak mnuih mphŭn dô.
Ti bon Ama Djơng, ƀuôn hgŭm Ayun Pa, čar Gia Lai, Kpă Huăt thŭn anei giăm 70 tuổi, jing mnuih jih ai tiê hŏng bruă krah rup. Hŏng ñu grăp boh rup mâo krah mkra, jing sa klei yăl dliê kơ klei hdĭp, jing klei lŏ bi hdơr mơ̆ng aê aduôn dưi mdưm hlăm gru krah mjing.
“Bruă krah mkra rup sang msat anei jing leh dhar kreh mơ̆ng aê aduôn đưm, ênuk aê duôn drei đưm dôk djă pioh ba kơ ară anei, snăn drei ară anei, lŏ dơ̆ng bi kriê pioh. Rup sang msat mâo rup ama ƀă anak nao kơ hma, rup mniê ba tian, rup mniê kmiêk ƀô̆ mta dôk čŏk hia. Hlăm anăn rup ama ƀă anak, amĭ dôk bi mam anak jing dleh hĭn krah, kyuadah mâo lu gru kñăm bi êdah klă ai tiê klei čiăng lač mơ̆ng rup anăn, bi phung mduôn khua leh klei krah mkra rup ară anei amâo lŏ mâo ai tiê suaih ôh. Ƀri mơh găp djuê hmei, anak êkei, mtâo êkei mâo klei khăp sơăi krah mkra rup, snăn kâo ktrâo brei kơ diñu, čang hmăng mgi dih diñu djă pioh bruă mơ̆ng aê ama pô đưm.”
Ti krah ênuk mâo leh klei bi mlih prŏng, mnuih msĕ si Siu Nhuel, Rmah Tung, Kpă Huăt ăt dôk kriê pioh hŏng jih ai tiê, klei khăp lehanăn bŏ hŏng klei myưng m’ang. Diñu amâo mâo djŏ knŏng mñăm mnơ̆ng pioh yua hlăm gŏ sang, ƀiădah lŏ đru bi kriê pioh knhuah gru dhar kreh djuê ana pô dôk mbĭt hŏng thŭn mlan./.
Viết bình luận