Dak Nông leh anăn Dak lak đru mnuih ƀuôn sang mdrơ̆ng hŏng êa lip
Thứ sáu, 00:00, 04/08/2023 VOV TAYNGUYEN VOV TAYNGUYEN
VOV4.Êđê- Hlăm dŭm hruê êgao, ti 2 čar Dak Lak leh anăn Dak Nông mâo hjan lu, ngă truh klei êa lip lêč ti lu alŭ wăl. Dŭm êpul êya djŏ tuôm leh anăn mnuih ƀuôn sang dôk mjêč hluê ngă dŭm hdră êlan gang mkhư̆ klei truh yan adiê, răng mgang asei mlei anak mnuih leh anăn ngăn drăp.

Hlue si Knơ̆ng bruă sang čư̆ êa ƀuôn prŏng Gia Nghiã, čar Dak Nông gưl adiê hjan êa lip anei ngă êngăp ƀiă êdi 64 gŏ êsei mnuih ƀuôn sang, kƀĭn ti dŭm ƀuôn hgŭm: Nghĩa Tân, Quảng Thành, Nghĩa Trung. Mbĭt anăn, lu ngăn drăp, djam tam ăt hmăi djŏ. Hlăm anăn, mâo êbeh 40 gŏ êsei mnuih ƀuôn sang êngăp kjham ti hnơ̆ng êbeh 50 cm. Ayŏng Trần Văn Hoàng, ti alŭ ƀuôn prŏng mrô 2, ƀuôn hgŭm Nghĩa Tân, ƀuôn prŏng Gia Nghĩa, brei thâo, êa êngăp ngă kơ ñu amâo dưi wĭt kơ sang ôh leh anăn ka thâo ôh klei luč liê.

 

Hlăk sang phung riêng gah ƀuh êa lip snăn ayŏng adei bi đru čiăng ba mnơ̆ng đĭ kơ dlông jing sang Năm. Truh 8 mmông snăn êa êngăp truh ti sang Năm, hlăk anăn êngăp êgao kŏ leh, bi sang Năm êngăp hlăm brô 40 cm, snăn ayŏng adei pŭ mnơ̆ng dhơ̆ng hlăm sang ñu leh anăn dưm ti anôk dlông hĭn.

Thạch Cảnh Tịnh, K’iăng Khua Knơ̆ng bruă sang čư̆ êa ƀuôn prŏng Gia Nghĩa, brei thâo, hlăk êlâo êngăp êa, ƀuôn prŏng gĭt gai dŭm să, ƀuôn hgŭm, dŭm êpul pra; gak răng leh anăn bi hgŭm đru mbĕ đuĕ mnuih ƀuôn sang hŏng ngăn drăp nao ti anôk êđăp ênang.

Jih jang gŏ êsei mnuih ƀuôn sang krĭng nah tluôn snăn hmei mâo leh klei hưn brei răng leh anăn đru mbĕ đuĕ ngăn drăp kơ dlông, khădah snăn êa kluh hriê lu snăk mkă hŏng thŭn êlâo anăn mâo đa đa ngăn drăp mnuih ƀuôn sang nah tluôn hmăi djŏ. Ară anei hmei dôk lŏ dơ̆ng ktuê dlăng jih jang dŭm wăl huĭ hyưt, boh nik ktuê êa hnoh Dak Nông: ti alŭ Nâm Rạ, să Dak Nia, ƀuôn hgŭm Quảng Thành, ti akŏ êa, jing anôk huĭ hyưt.

Ăt ti Dak Nông, êa êngăp ăt dôk mâo ti dŭm să Dak R’măng, Quảng Hòa (kdriêk Dak Glong) ngă bi ktlah lu ktuê êlan klông. Êlâo kơ mâo adiê hjan dleh ktuê dlăng, khua gĭt gai Knơ̆ng bruă sang čư̆ êa čar Dak Nông nao ksiêm dlăng dŭm anôk êngăp êa ti ƀuôn prŏng Gia Nghĩa. Tinei, Lê Trọng Yên, K’iăng Khua Knơ̆ng bruă sang čư̆ êa čar Dak Nông mtă kơ dŭm alŭ wăl păn kjăp alŭ wăl, pral hlue ngă hdră msir gang mkhư̆ klei yan adiê ngă hlue si klei blŭ 4 tinăn mtam, rơ̆ng êđăp ênang kơ klei hdĭp leh anăn ngăn drăp kơ mnuih ƀuôn sang:

 

        Boh nik jing hlăm bruă bi kna hnơ̆ng êa, bi hgŭm hŏng pô duh bi liê dŭm knơ̆ng bruă pui kmlă leh anăn dŭm knơ̆ng kdơ̆ng êa brei rơ̆ng êđăp ênang. Leh anăn hmei ăt ksiêm dlăng, mă klei thâo mơ̆ng dŭm klei klưh hroh lăn thŭb 2018 ti Dak Sin, Dak Nông leh anăn ti čar Lâm Đồng, čiăng mâo hdră msir djŏ guôp hŏng boh sĭt, si bĕ ngă rơ̆ng êđăp ênang hŏng mnuih ƀuôn sang, hŏng anak mnuih, wăt ngăn drăp mnuih ƀuôn sang. Mbha gak răng, hmao hâo hưn, gĭt gai pral hdră hang mkhư̆, hâo hưn mtrŭt mjhar mnuih ƀuôn sang gĭr hgŭm leh anăn pral gang mkhư̆ klei yan adiê ngă, dŭm anôk huĭ hyưt, dŭm anôk klưh hroh, boh nik krĭng nah tluôn.

 Ti Dak lak, lu hruê êgao adiê hjan sui ngă êngăp êa dŭm êbâo ha ana pla mjing ti dŭm kdriêk Krông Ana, Krông Bông, Lăk leh anăn Ea Sup. Dŭm êpul bruă djŏ tuôm mbĭt hŏng mnuih ƀuôn sang gĭr mkhư̆ êngăp êa kơ ana pla mjing, mbĭt anăn hrui êmiêt dŭm ênhă mdiê ksă hnưm čiăng bi hrŏ klei luc liê.

 Ti dŭm să Buôn Tría, Buôn Triết, Dak Liêng (kdriêk Lăk) leh anăn dŭm să

Quảng Điền, Dur Kmăn (kdriêk Krông Ana), hlăm krĭng hang Krông Ana, êa êngăo giăm 2000 ha mdiê. Phi Văn Mỹ, să Quảng Điền, kdriêk Krông Na, mâo êbeh 1 ha mdiê ti krĭng anei, brei thâo:

“Adiê hjan êngăp jih. Dŭm êngă mdiê dôk ƀlĕ muê snăn luč liê jih, dŭm ênhă ksă mâo 20-30% mnuih ƀuôn bi đru hrui wiă”

    Kơ boh klei adiê hjan êa lip ti alŭ wăl, Nguyễn Minh Đông – K’iăng Khua Knơ̆ng bruă sang čư̆ êa kdriêk Krông Ana, hâo hưn:

“Hnơ̆ng êa krông ară anei đĭ lu, mâo hnơ̆ng huĭ hyưt srăng đoh hlăm guê gang êa ti dŭm kdrêč tlung. Kyua anăn ară anei Knơ̆ng bruă sang čư̆ êa kdriêk gĭr gĭt gai dŭm alŭ wăl hŏng klei blŭ 4 tinăn mtam msir mgaih, dŭm anôk nao mâo klei găl dăp thiăm masin pom êa hlue ngă hdră mdrơ̆ng hŏng êa êngăp êa snăn gĭt gai dŭm alŭ wăl lŏ dơ̆ng đru mkhư̆ êngăp êa kơ mnuih ƀuôn sang.”

Hlue si klei ksiêm yap pral mơ̆ng Anôk bruă gĭt gai gang mkhư̆ klei yan adiê ngă leh anăn tui duah phung mâo klei truh čar Dak lak, ti čar mâo 1 boh sang dlưh, 128 boh sang êngăp hlăm êa, êbeh 500 ha ana pla mjing êngăp hlăm êa, dŭm hdră êlan klông, knơ̆ng kdơ̆ng êa jhat rai. Mai Trọng Dũng, K’iăng Khua Knơ̆ng bruă lŏ hma leh anăn mđĭ kyar krĭng ƀuôn sang Dak Lak lač kơ hdră gang mkhư̆ klei yan adiê ngă, đru kơ mnuih ƀuôn sang.

 “Mơ̆ng tur knơ̆ng hdră msir mdrơ̆ng hŏng klei yan adiê ngă ti čar, dŭm alŭ wăl mkŏ mjing leh hdră msir hlue si grăp alŭ wăl, leh anăn pral đru kơ mnuih ƀuôn sang hlăm krĭng êa lip. Hlăm anăn, dŭm krĭng êngăp snăn dưi pom êa ba kơ êa krông čiăng bi hrŏ klei luč liê, dŭm krĭng tlung pla mdiê giăm hrui wiă snăn đru kơ mnuih ƀuôn sang pral wiă hnưm hŏng klei blŭ “mtah dôk hlăm sang hĭn kơ ksă dôk hlăm lŏ” čiăng bi hrŏ klei yan diê ngă”./.

VOV TAYNGUYEN

Viết bình luận

TIN CÙNG CHUYÊN MỤC