Hlăm wưng êgao, Per Hoàng Văn Số, ti Sang Aê Diê Khop Thanh Hà, să Ia Đrăng, kdriêk Čư̆ Prŏng, čar Gia Lai mđĭ lar leh jăk bruă klam jing kdrông mkŏ plah wah dŭm êpul bruă kđi čar – ala ƀuôn hŏng phung đăo ti alŭ wăl. Hluê si ñu, čiăng dŭm gru hmô jăk, bruă ngă tŭ dưn dưi lar bra brei mâo hdră ngă bruă jăk.
Kyua anăn, ti dŭm anôk bi kƀĭn, per krĭng đăo Thanh Hà bi mguôp kjăp, mlih mrâo dŭm klei hriăm djŏ tuôm kơ klei đăo, ai tiê thâo bi mguôp, bi đru hlăm klei hdĭp, rơ̆ng kjăp klei êđăp ênang ala ƀuôn, mkŏ mkra gŏ sang yâo mơak. Boh nik, jing rông ba čô anak klei kpă ênô, mđing kơ phung hđeh hŏng klei hdĭp jăk, đăo djŏ.
Hŏng krĭng đăo, boh nik hŏng mnuih đăo Khop, hmei hluê ngă jih jang klei jăk siam kơ mnuih ƀuôn sang, mơ̆ng klei bi mjĕ mjuk, hlăp mbŭl amâo dah klei hriăm hră mơar kơ phung anak mâo mtrŭt mđĭ nanao. Leh anăn klei anei amâo djŏ knŏng bi ktưn hlăm krĭng đăo ƀiădah hlăm sang hră, hlăm yang ƀuôn ăt dưi mđĭ kyar anak mnuih hlăm djăp mta ra klei.
Hŏng hdră êlan “Lač kơ mnuih ƀuôn sang hmư̆, ngă kơ mnuih ƀuôn sang thâo săng, ktrâo lač kơ mnuih ƀuôn sang ngă lehanăn jing gru mngač kơ mnuih ƀuôn sang đăo knang”, bruă Đảng, bruă mặt trận dŭm gưl lehanăn dŭm êpul bruă bi hgŭm hŏng dŭm anôk bruă klei đăo, mnuih mâo kơhưm hlăm êpul êya pŏk ngă lu gru hmô klă sĭt, tŭ dưn msĕ si: Krĭng đăo amâo mâo phung ngă soh, răng mgang wăl hdĭp mda, krơ̆ng kjăp knhuah dhar kreh djuê ana, mkŏ mkra krĭng ƀuôn sang mrâo ƀrư̆ hruê mđĭ lar boh tŭ dưn.
Hŏng hdră ngă anei mnuih đăo dưi cŏng pô kriê dlăng, răng mgang lehanăn bi mklă jing phŭn. Mơ̆ng anăn, dưi mđĭ lar ai ktang krĭng mnuih hluê đăo. Dŭm gru mngač kdlưn hĭn hlăm hdră bi ktưn khăp kơ ala čar ƀrư̆ hruê lu hlăm krĭng phung đăo Khop ti čar Gia Lai.
Boh nik jing Khua mduôn Siu Vớt ti krĭng đăo Ia Đreng, kdriêk Čư̆ Pưh. Mđĭ lar bruă klam mơ̆ng sa čô đảng viên, sa čô đăo khăp kơ ala čar, dŭm asăp mtă mơ̆ng Awa Hô kơ klei bi mguôp hlăm klei đăo, khăp kơ ala čar mâo ñu hdơr nanao.
Khua mduôn brei lač kơ dŭm bruă ngă ka djŏ. Mnăm kpiê ruă, hlăp in jin jing klei amâo jăk ôh. Đảng viên snăn mơh. Leh mâo Đảng mâo yơh êlan klông, pui kmlă, sang hră, sang êa drao gŭn, ară anei mâo jih leh. Klei pô lač jing klei mâo sĭt snăn kơh mnuih ƀuôn sang đăo knang.
Boh sĭt hdră đru čung ba mnuih ƀuôn sang, rơ̆ng kơ klei êngiê hlăm klei đăo ti krĭng phung đăo ti dŭm alŭ wăl hlăm čar Gia Lai ăt brei ƀuh, dŭm gưl bruă Đảng, bruă sang čư̆ êa alŭ wăl, mặt trận lehanăn dŭm êpul mđĭ lar jăk bruă klam, klei đua klam mơ̆ng hdră đru čung ba mnuih ƀuôn sang hluê hŏng phung khua anôk bruă klei đăo čiăng mtô mblang, mtrŭt mjhar phung đăo hluê ngă jăk hdră êlan mơ̆ng Đảng, hdră bhiăn mơ̆ng Knŭk kna, đru mguôp hlăm hdră mđĭ kyar kluôm mơ̆ng alŭ wăl.
Ti čar Sóc Trăng jing anôk mâo lu mnuih djuê ana Khmer hdĭp mda, leh Klei bhiăn klei đăo dưi mtrŭn lehanăn ba yua, Anôk bruă klei đăo Knŭk kna bi hgŭm leh hŏng dŭm Phŭn, dhar bruă djŏ tuôm hlăm klei mtrŭt mjhar, mtô mblang kơ mnuih djuê ana Khmer hluê ngă dŭm hdră êlan mơ̆ng Đảng, Knŭk kna kơ bruă klei đăo hluê hŏng lu hdră. Lu sang yơng Khmer dưi mprăp ênŭm hdruôm hră mkăp kơ phung khua kiă kriê klei đăo lehanăn phung đăo Khmer. Ti dŭm alŭ wăl čar Sóc Trăng anôk mâo lu mnuih djuê ana Khmer hdĭp mda, bruă đảng dŭm gưl, bruă sang čư̆ êa mđing ktrâo lač, đru lehanăn bi hgŭm hŏng Êpul phung đăo Boda khăp kơ ala čar hgŭm msir mgaih leh klei čiăng mjĕ mjuk, bi kbĭn djŏ hdră bhiăn mơ̆ng mnuih djuê ana Khmer, ba wĭt klei mơak, klei đăo knang kơ phung đăo. Danh Cụng Long, Khua hlă Anôk bruă kiă kriê klei đăo Boda Việt Nam ti čar Sóc Trăng brei thâo:
Knŭk kna ăt mđing kơ phung đăo Boda mâo klei čiăng nao ksiêm hriăm ti agula tač êngao, mjing klei găl dưi nao hriăm mbĭt â̆n čar Sóc Trăng ăt mâo Sang hră Trung câp Pali kwar Dhŭng, jing anôk mjuăt bi hriăm kơ phung yơng. Mbĭt anăn, Knŭk kna ăt mjing klei găl lehanăn đru ktrâo lač kơ dŭm sang Boda mâo klei čiăng blei hdruôm hră, mnơ̆ng yua hlăm anôk bruă klei đăo. Grăp thŭn, Đảng, Knŭk kna, Knơ̆ng bruă Dhar kreh, hâo hưn lehanăn Hiu čhưn ênguê mkŏ mjing leh knăm hưn mdah kdrăp čŭt hơô mơ̆ng mnuih djuê ƀiă. Knŭk kna ăt mđing kơ dŭm knăm mơak prŏng mơ̆ng čar, wăl krah, ƀuôn hgŭm alŭ nao mơak lehanăn hoêč hmưi Têt kơ dŭm sang yang.
Ară anei, dôk mâo êbeh 100 čô đăo Boda Nam Tông Khmer ti Sóc Trăng lehanăn kluôm krĭng Dap mnai êa krông Cửu Long dôk ksiêm hriăm thạc sỹ, nai prĭn kơ bruă Klei đăo Boda ti dŭm ala čar Thái Lan, Campuchia, Myanmar, Sri Lanka, India…v…v. Hŏng klei mđing mơ̆ng bruă sang čư̆ êa alŭ wăl, păt čiăng jh sang yơng Khmer ti Sóc Trăng mkŏ mkra leh dŭm anôk mtô boh hră, mtô bruă kơ mnuih ƀuôn sang. Mbĭt hŏng sang hră, 92 boh sang Boda Khmer ti Sóc Trăng ară anei ăt kreh pŏk mtô boh hră Khmer.
Hluê Thượng tọa Trần Văn Tha, Kơiăng khua Anôk bruă kiă kriê klei đăo Boda čar Sóc Trăng, bruă mtô boh hră Khmer ti dŭm sang yang Khmer Nam Tông jing leh knhuah gru đru kơ phung hđeh thâo dlăng, thâo čih boh hră djuê ana pô, đru mguôp hlăm bruă kriê pioh klei blŭ, boh hră, dŭm dhar kreh klei mĭn đăo jăk siam mơ̆ng mnuih Khmer.
Sang yang ăt jing sa hlăm dŭm anôk mjuăt bi hriăm dhar kreh, boh hră, muăt bi hriăm knhuah hdĭp lehanăn ăt jing anôk mjuăt bi hriăm bruă kơ phung đăo. Hŏng phung hđeh hlăm wưng mdei prŏng anei, sang yang lŏ pŏk adŭ mtô bi hriăm kơ dhar kreh, klei Khmer kơ hđeh adŭ 1 truh kơ adŭ 5. Hŏng phung ksiêm hriăm klei đăo Boda hriê ti sang yang, mbĭt hŏng bruă hriăm klei Khmer lŏ hriăm klei Pali, hriăm klei bhiăn, hriăm knhuah gru mơ̆ng djuê ana.
Dưi lač, dŭm alŭ wăl mâo lu mnuih djuê ƀiă hlăk lehanăn dôk gĭr hluê ngă mđrăm mbĭt dŭm hdră kñăm rơ̆ng klei dưi êngiê klei đăo. Dŭm anôk bruă klei đăo thâo bi mguôp, ngă bruă rơ̆ng klei mtăp mđơr hluê hdră “Hdĭp jăk, hrăm mbĭt hŏng djuê ana”. Mơ̆ng anăn, klei đăo tinei êngiê djŏ hŏng klei bhiăn Knŭk kna, đru rơ̆ng kjăp bruă kđi čar, klei êđăp ênang ala ƀuôn lehanăn mđĭ kyar bruă duh mkra ala ƀuôn ti alŭ wăl.
Bruă rơ̆ng klei êngiê klei đăo amâo djŏ knŏng bi êdah klei mđing mơ̆ng Đảng, Knŭk kna hŏng klei hdĭp ai tiê, klei mĭn mơ̆ng mnuih ƀuôn sang, mơ̆ng anăn lŏ đru răng mgang klei dưi êngiê anak mnuih, răng mgang klei tŭ dưi djŏ hdră bhiăn mơ̆ng klei đăo mnuih ƀuôn sang hlăm kluôm ala./.
Viết bình luận