Grăp êpul kŭm păn mơ̆ng kdrŭn ksĭ Hòn Rớ, ƀuôn hgŭm Dhŭng Nha Trang, čar Khánh Hoà nao phă êa ksĭ prŏng. Gưl nao wưng tết mâo dŭm gŏ sang mprăp klă nik hĭn hŏng yang đar. Êngao kơ êa pui, mnơ̆ng ƀơ̆ng êa mñăm, lŏ mâo thăm bêñ mưt, boh kroh leh anăn dŭm tŏ mnga ba mbĭt yan mnga mơ̆ng lăn hang truh kơ krah êa ksĭ. Ai êwa tết hluê dŭm kŭm păn mơ̆ng êa ksĭ. Ti rŏng kŭm păn, mnga kñĭ blang êdi êdi ti krah êa ksĭ, hlăm hlam kŭm păn mâo điŏ, êsun, kmŭn…dưi đŭng jăk jĭn. Ênai măi yơ̆ng mbĭt hŏng klei hơêč hmưi thŭn mrâo mơ̆ng phung mah jiăng mkŏ mjing klei hơ̆k mơak ti anôk êa poh yă. Aduôn Huỳnh Thị Hương, ƀuôn hgŭm Hoài Nhơn, čar Gia Lai brei thâo:

“Mnơ̆ng dhơ̆ng pô blei jih leh, leh anăn hriê ba tinei. Tết mâo thiăm mứt, kmŭn čiăng kơ phung ayŏng adei nao ti êa ksĭ čiăng ƀơ̆ng tết msĕ ti lăn hang. Mâo thiăm tŏ mnga Bông Thọ, 2-3 tŏ mnga man dưn, dưm ti anăp leh anăn tluôn kŭm păn. Ayŏng adei nao ti êa ksĭ ƀơ̆ng tết hơ̆k mơak hĭn, mdul ƀiă klei ênguôt kơ pưk sang”.

Krĭng êa ksĭ Trường Sa jing anôk mă kan hdang mơ̆ng dŭm kŭm păn Dhŭng kwar krah. Dŭm hruê tết, dŭm kŭm păn ăt nao trah mă kan hdang hlăm klei mă bruă mjêč. Ti rŏng kŭm păn, phugng ayŏng adei bi mtlaih kan, ksiêk mbha, ba hlăm adŭ bi êăt. Dŭm gưl trah kan ba mbĭt hŏng klei hmăng hmưi kơ san thŭn mrâo mâo klei găl. Phung mă kan hdang hnêč wưng akŏ thŭn mrâo, êjai mâo lu kan hdang, čiăng mđĭ hnư hrui wĭt, bi mbŏ kơ dŭm mlan êa poh yă ktang. Bùi Văn Hưng, ti ƀuôn hgŭm Nam Nha Trang, čar Khánh Hoà brei thâo:

“Trah mă kan hdang ti anôk trah mă Trường Sa jŭm dar dŭm plao ksĭ Đá Đông, Đá Lớn. Mmông dơ̆ng jih êa pui pô wĭt yơh. Ƀơ̆ng tết hlăm brô hruê 7 - 8 pô wĭt ti hang. Truh kơ yan nao ti êa ksĭ pô nao ênưih hĭn. Mlan anăn mâo kan dŭm thŭn êlâo hlei nao mâo sơăi. Mlam tết mă dua blư̆ mkă hŏng dŭm mlan dih, mlan yan đar knŏng 15 êklăk prăk, bi tết dưi mâo mơ̆ng 30 - 40 êklăk prăk”.

Hlăm grăp kŭm păn, kdrăp ktuê dlăng VMS mâo phung khua kŭm păn kriê dlăng nanao êjai dôk nao ti êa ksĭ. Phung trah mă kan hdang ngă djŏ anôk mă kan hdang, amâo mâo kbiă mơ̆ng krĭng ksĭ Việt Nam, ngă ênŭm dŭm klei čuăn gang mkhư̆ bruă mă kan hdang soh hdră bhiăn (IUU). Mlam akŏ thŭn mrâo ti krah êa ksĭ, diñu čuh brui mgưih bi hdơr kơ aduôn aê tâo tiêt, phung êbeh leh ti krah êa ksĭ ngŏ, bi hơêč hmưi thŭn mrâo êđăp ênang leh anăn lŏ mă bruă knuă. Trần Hoàng, kŭm păn trah mă kan hdang mrô 97525-BĐ, să Tam Quan Bắc, čar Gia Lai brei thâo, klei yăl dliê ƀơ̆ng tết ti êa ksĭ jing leh klei mưng. Mlam akŏ thŭn mrâo, ayŏng adei pŏk đĭng blŭ hŏng lăn hang, bi hơêč hmưi thŭn mrâo leh anăn hmư̆ klei hơêč hmưi thŭn mrâo mơ̆ng Khua lăn čar hŏng Sang mđung asăp blŭ Việt Nam. Trần Hoàng, brei thâo:

 “Kinh độ, vĩ độ kâo thâo, mâo ling jih leh, pô amâodưi êgao ling anei. Bi ti krĭng ksĭ Việt Nam pô ăt mă msĕ yăng đar. Mlam akŏ thŭn mrâo ti krah êa ksĭ drông tết, čuh brui mgưi msĕ si hlăm sang. Bi kƀĭn phung ayŏng adei hơêč hmưi thŭn mrâo, hruê mgi pô lŏ nao mă bruă. Nao ti êa ksĭ hmăng hmưi mâo mă lu kan hdang, nao truh anôk, wĭt truh ti sang”.

Ti lăn hang, kdrŭn ksĭ Hòn Rớ leh anăn anôk čhĭ kan hdang Dhŭng kwar krah ăt ngă bruă nanao, mprăp drông dŭm kŭm păn mdiăng kan. Grăp blư̆ truh kŭm păn, pô hrui blei pŭ dăp, ksiêm mbha, bi êăt, ba kan nao čhĭ, bruă čih pioh, tui duah phŭn agha dưi ngă djŏ hluê si klei čuăn IUU. Nguyễn Thị Hòa, pô hrui blei kan ti ksŭn ksĭ Hòn Rớ brei thâo:

 “Hmei amâo mdei tết ôh, truh ti hang hmei nao pŭ kan hdang. Hdră mơar bi leh hluê si klei mtô mơ̆ng Êpul kriê dlăng kdrŭn ksĭ, amâo mâo mtŭk mtŭl ôh. Sitôhmô, kŭm păn 500kg jing čih klă 500kg.

Toàn tỉnh Khánh Hòa hiện có hơn 5.100 tàu cá, trong đó hơn 1.400 tàu dài trên 15m. Dịp Tết, dự kiến hàng trăm tàu với hàng ngàn ngư dân vươn khơi tại vùng biển Trường Sa. Việc bám biển không chỉ mang lại sinh kế mà còn góp phần giữ vững an ninh, chủ quyền trên Biển Đông. Ông Nguyễn Duy Quang, Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Khánh Hòa cho biết:

Čar Khánh Hoà ară anei mâo êbeh 5.100 kŭm păn trah mă kan, hlăm anăn êbeh 1.400 kŭm păn êbeh 15met. Wưng tết, mĭn tĭng dŭm êtuh kăm păn hŏng dŭm êbâo čô mă kan hdang ti krŏng ksĭ Trường Sa. Bruă mbĭt hŏng êa ksĭ amâo djŏ knŏng jing hdră duh ƀơ̆ng, ƀiădah lŏ đru răng mgang klei êđăp ênang ti êa ksĭ Ngŏ. Nguyễn Duy Quang, Khua knơ̆ng bruă lŏ hma leh anăn wăl hdĭp mda čar Khánh Hoà brei thâo:

“Mnuih ƀuôn sang dôk ti êa ksĭ jing hdră êlan prŏng mơ̆ng Đảng leh anăn Knŭk kna čiăng mđĭ kyar bruă duh mkra, bi mguôp hŏng răng mgang klei êđăp ênang ti êa ksĭ. Êngao kơnăn, čar lŏ mtrŭt mjhar mnuih ƀuôn sang ngă jăk klei čuăn IUU, mđĭ kyar bruă kan hdang nao mbĭt hŏng bruă klam hŏng lanw čar leh anăn êpul êya tar rŏng lăn, mđing truh kơ hơĭt kjăp”.

Ti krah angĭn, êa poh yă Trường Sa, dŭm boh kŭm păn ăt dôk ti êa ksĭ. tết mơ̆ng phung mă kan hdang amâo djŏ knŏng brui mgưi akŏ thŭn krah êa ksĭ amâodah tŏ  mnga ti akŏ kŭm păn, ƀiădah lŏ jing klei đăo knang kơ sa thŭn mrâo ênŭm ênap leh anăn klei hmăng hmưi bi mdrŏng ti krĭng ksĭ ƀuôn sang.