1. Nam 2016, bulah gơtìp ua\ ngan kal ke bơh trồ tiah lơh aniai, ala\ càr Tây Nguyên gam lơh geh  ua\ ngan cồng nha lơh sa mpồl bơtìan, sền gàr ngap lơngai gàr kơljap. Go\ ngan la phan lơh sa geh kờp jơh nam 2016 bơh 5 càr geh 151 rbô tơmàn, gơguh  rlau 7% pơndrờm mờ nam 2015. Geh kờp bal tơl na\ cau geh mờr 40 tơlak pria\. Ala\ càr neh lơh bal geh cồng nha ua\ ngan khà pri nàng bơt bơtàu [òn lơgar pa. Khà hìu nha\ rbah tàm tiah do pơnjat tai gơmù gam 15%.

2. Bơta gơguh wơl pràn ngan bè khà priă bàr pe bơta phan bơna tờm là jơnau yal chờ hờp ngan gơ wèt tus mờ làng bol mờ ală mpồl lơh sa kă bro tàm Tây Nguyên, tu\ khà priă kơphê mờ kau su ndrờm gơguh khà priă uă ngan. Khà priă kơphê ală ngai lồi nam 2016 gơguh tus 44 tơlak dùl tấn, ai kau su bơsơ\t ranh neh lơh niam dùl êt gơguh tus 47 tơlak dùl tấn. Ală cau mblàng drà kă bro đơs, gah lơh kau su gam mu\t tàm tu\ tơngai bơtàu tơnguh pa. Kau su gơguh khà priă tàm tơngai di tàm dơ\ mờr rhiang rbô lồ kau su tàm Tây Nguyên mu\t tàm tơngai tơnhàu bơsơ\t, pờ tơlik jơnau kơ\p kơ nờm uă ngan nàng ală càr Tây Nguyên lơh pràn bơtàu tơnguh lơh sa.

3. Nam pa do, càr Lâm Đồng geh dà lơgar jàu kui cé is mờ geh tơlik ngui ờ ua\ broa\ lơh is nàng bơtàu tơngguh [òn dờng Dà Làc mờ ala\ tiah rềp bal. Pơnjat hơ\,  càr Lâm Đồng neh ơpah cau dong pơlam,  cau jak geh bơta pràn tàm lơgar mờ lơgar cau lơh geh ờ ua\ rơndap broa\ krơi is mờ hòi jà bơcri tàm ala\ tiah  [òn drà rềp bal, lơh broa\ bal, geh gùng lòt mờ Dà Làc jat rơndap bal bơh [òn dờng do dê mờ ala\ tiah rềp bal tus nam 2030, sền rwàng tus nam 2050. Ala\ cau bơcri kung kung gơtùi ờ duh pria\ ơpah ù tus mờ ala\ broa\ lơh bơcri lơh tiah nhơl chờ  tờm ngan bơh [òn dờng Dà Làc, geh ờ duh ta\ pria\  blơi phan bơna, ma\y mok nàng lơh geh tam biap, bơkàu geh ngui công nghệ cao. Broa\ lơh is do geh dong càr Lâm Đồng geh lơh lài tàm chồl guh 2 bơta pràn kuơ màng ngan nhơl chờ mờ lơh broa\ sa suơn sre công nghệ cao, lơh pràn gơ hòi bơcri, bơtàu tơngguh mhar mờ kơljap tàm ala\ nam pơnjat tai.

4. Bal mờ ală tềl tơngo\ niam ngan, Tây Nguyên kung gam pal ko\ng mờ ală tềl tơngo\ kal ke, mờ bơn sờp pal yal tus là bơta gơrềng uă ngan bơh tam gơl trồ tiah tus tàm broă lơh sa sươn sre. Tàm nam 2016, ală càr Tây Nguyên neh pal ko\ng mờ trồ prang, mìu uă mờ dà ko\ dà cò dờng. Ală nhai bồ nam, trồ prang geh đơs là dờng ngan rlau jơh tàm gi\t nđờ jơ\t nam do lơh jơh ală hoàc hươr tàm ală càr gơguh tus gi\t nđờ jơ\t tơmàn priă. Lồi nam, mìu jo\ jòng mờ bơta ngơr bam dà neh lơh roh gời gi\t nđờ rbô lồ biăp, phan sa, kòi, tơngời, bùm blàng…Kơn jơ\ rlau tai tàm khà gơtìp ngơr bam tàm dà, geh bal ală bă tiêu uă ngan. Nàng rơcang lài sơndră wơl mờ tam gơl trồ tiah, ală càr Tây Nguyên gam lơh rơndăp broă lơh rơndăp tăp sèng wơl gah lơh sa sươn sre, dipal mờ tiah he dê. Tàm hơ\ sền dờng màng bal broă rơndăp ù tiah; kông nghệ sơntìl, kông nghệ sơngka sền gàr bơtàu tơnguh ală gah broă dong kờl ala.

5. Bơta trờn làng bol bơdĩh rơndap broa\, atbồ ù tiah, sền mờ bơtàu tơngguh  brê tàm Tây Nguyên, nam lơi kung lơh geh ala\ bơta  dờng ngan, mơya ờ hềt tu\ lơi gơbàn  ua\ bè ala\ broa\ ai go\ aniai ngan  tus mờ sền gàr ngap lơngai ờ do ờ da\ mpồl bơtìan  bè nam 2016. Nền nòn ala\ dơ\ lơh aniai geh lơh chơt jê tus mpồl cau atbồ sền gàr brê tàm càr Lâm Đồng, la tam phà ù tiah bơh mpồl lơh sa ka\ bro mờ làng bol tàm càr Daknông neh lơh 19 na\ cau chơt mờ sồt sa\, bal mờ ua\ ngan ala\  dơ\ lơ aniai cau lơh broa\ sền gàr brê tàm làm Tây Nguyên. Anih lơh broa\ geh gơnoar neh ya\ ua\ ngan dơ\ tìs, kup jàm ua\ cau, tàm hơ\ geh cau atbồ dùl mpồl lơh sa ka\ bro nàng lơh loh  bơta gơbàn aniai tìs. Nàng bơsong tam pa gam gơbàn, ala\ càr neh mut lơh ala\ broa\ ơde\ bal  tàm hơ\ geh broa\ lơh kràn ngan ai wơl ù jàu brê lơh sa ờ geh cồng nha, bơyai lơh crơng gơs [òn pa,  xã pa nàng gơ tùi ơm kis lơh broa\ làng bol dê,  tơngguh cồng nha broa\ lơh atbồ ù tiah.

6. Nam 2016 kung là nam ală càr Tây Nguyên pal tơrgùm pràn sơndră wơl mờ ală kòp mprơm gơlik mhàm, kòp zika. Tàm khà do, kòp mprơm gơlik mhàm lơh bơ tờp bơh bồ nam, lơh bơ tờp uă mờ kal ke kờp bơh ală nhai bồ gùl nam tơn. Jơh bal ală càr Gialai, Lâm Đồng, Daklak mờ Kontum ndrờm geh cau kòp chơ\t tài bơh kòp mprơm gơlik mhàm. Tơnơ\ uă broă lơh ngan bơh ală càr dê bal mờ bơta dong kờl bơh dà lơgar dê, kòp mprơm gơlik mhàm neh gơmù uă ngan tàm ală nhai lồi nam. Mơya, mờ bơta is rơmis bơh kòp lơh bơ tờp uă ngan là bơh sơmack te\p rơtèl, broă kơryan kòp kơ nờm uă ngan tàm jơnau gi\t wa\ làng bol mờ tơl hìu bơnhă dê. Gah lơh sơnơm đơs, tơl hìu bơnhă pal sùm loh kloh niam tiah ơm kis, gơ sơ\t kih dà, sơmack te\p rơtèl, hơ\ sồng gơtùi kơryan jơh ală kòp bơh sơmack lơh bơ tờp.

Cau cih mờ yal tơng^t K’ Brọp – Lơmu K’ Yến