VOV4.K’ho - Pa do, dùl dơ\ rềs àr gùng lòt gơl^k geh tàm kơnhoàl Cư\ Pah, càr Gia Lai neh lơh 4 nă cau chơ\t tơn ndrờm là cau kòn cau. Jơnau kờ` đơs ngan là, do mìng là 1 tàm uă dơ\ rềs àr gùng lòt tàm kơnhoàl do gơl^k geh bơh broă ală klao pơnu tàm [òn ờ lơh jăt broă ndao sơgơn gàr bồ tu\ đì rơndeh Honda lòt tàm gùng.
Pa drơng ies kòn klao gơtìp chơ\t sơnđan là Rơ Chom Lưng, deh nam 1997 gơtìp rềs àr tàm gùng lòt, ồng Ksor Kra, kis tàm [òn Hmrong Yu\ 2, ntum Ia Ka gơlơh bè cau nrơ\t dơl tài moăt kah kơlôi kòn cau dờng. Ồng Kra pà g^t, Rơ Chom Lưng bal mờ 5 nă cau lòt um tàm dà `rùh hờ ntum tềng gah rềp bal. 5 nă đì 2 nơm rơndeh Honda mờ ndrờm ờ ndao sơgơn gàr bồ. Tàm gùng rê, jơh ală cau tàm mpồl đì rơndeh ntoăt jờl ngan, l^k tus gùng dờng 661 den di tơm mờ 1 nơm rơndeh Honda lòt bơh đăp. Dơ\ rềs àr do lơh 4 nă cau chơ\t tơn tềng tiah gơtìp rềs àr, 1 nă cau sồt să jroă. Ồng Kra đơs: “Di lah ndao sơgơn gàr bồ, gơtìp rềs àr den ờ hoan jroă rơlao, di gơlan mìng geh bơh 1 tus 2 nă gơtìp sồt să, mơya tài ờ ndao sơgơn gàr bồ den tàng chơ\t jơh. A` sùm sồr kòn là pal ndao sơgơn gàr bồ tu\ đì rơndeh, mơya kòn ờ dờn bơr mè, bèp”.
Ngài mờ hìu ồng Ksor Kra 200, 300 thơ\k là hìu ồng Siu Yoah kung
tàm bơta chơ\t jê moăt jrùng kòn gơtìp rềs àr tàm gùng lòt sơl. Ồng Siu Yoah moăt jrùng
tu\ yal tus jơnau chơ\t jê kòn klau ồng dê
Ồng Siu Yoah
gam moăt jrùng rơlao tu\ kòn klao 18 sơnam neh chơ\t pơgăp mờ do 5 nhai. Ồng
Yoah yal, tàm lồi nam lài, tàm tu\ pơn diang oh lòt tàm gùng dờng 661, tu\ neh
bơ`ul `ô, ờ ndao sơgơn gàr bồ, kòn klao sơnđan là Siu Đao ồng dê neh tơm di
rơndeh lơ-òr pơn diang phan mờ chơ\t tơn tềng tiah gơtìp rềs àr. Ồng Yoah đơs: “Kòn klao a` rơ\p 18 sơnam, ngai lơi đì
rơndeh kung ờ bài ndao sơgơn gàr bồ. {òn Yu\ 1, Yu\ 2 là gơtìp rềs àr uă ngan,
go\ ală oh mi ndai gơtìp rềs àr mơya kung ngòt. Đì rơndeh ntoăt jờl, mờ `ô
ơlăk, tơm di rơndeh pơn diang phan. Di lah g^t wă mờ lơh jăt adăt gùng lòt den
ờ gơtìp rềs àr bè do ờ”.
{òn Hmrong Yu\ 1 mờ [òn Hmrong Yu\ 2 rềp tơn tềng gah gùng dờng 661.
gơl gùng lòt gan tềng do dờng, ring ơnàng mờ niam. Bu\ lah bè hơ\, mìng kờp bơh
lồi nam 2013 tus tu\ do, gơl gùng do neh gơl^k geh 7 dơ\ rềs àr tàm gùng lòt.
Tàm hơ\, geh 4 dơ\ gơtìp rềs àr dờng ngan. Sền làng bol tàm [òn, tàm hơ\ uă
ngan là ơruh pơnu ờ lơh jăt adăt gùng lòt, ờ ndao sơgơn gàr bồ, geh tu\ ntoăt
rơndeh jờl mờ lòt we\t rơwe tàm gùng, lơh aniai tus mờ bơta niam ờ do ờ dă ală
cau lòt tàm gùng, bi Rơchom Thố, kis tàm [òn Hmrong Yu\ 2 ờ su\k ơm đơs: “Ală klao pơnu tàm [òn do, bơsìh bơsram uă,
tam lơh tam lah, `ô ơlăk, bièr hơ\ sồng pơn diang 3, pơn diang 4 mờ noăt jờl
rơndeh tai. Ală klao pơnu tàm [òn do ờ g^t bè adăt boh lam tàm gùng lòt. Ală
dơ\ gơtìp rềs àr tàm gùng lòt ndrờm gơl^k geh tàm sơnam gam pa tào pơnu, măy
rơndeh tàm tu\ bơ`ul `ô. Ală klao pơnu đì rơndeh
Honda lòt tàm gùng dờng 661 tu\ ngai ờ ndao sơgơn gàr bồ
Tàm hơ\ uă ngan là tu\ trồ mang, 12 jơ mang rơlao hờ
đang, bol khi tơrgùm pơlòng noăt rơndeh tàm gùng dờng. Bu\ lah kuang bàng neh
lơh glài uă cau tìs mờ adăt gùng lòt, mơya geh ờ uă klao pơnu geh nùs nhơm kră
kơl dang ờ ngòt kuang àng”.
Bu\ lah klao pơnu mờ kơnòm pa tào tìs mờ adăt gùng lòt geh sùm tàm
ală [òn càr Gia Lai mờ ală gah, mpồl lơh broă kung neh g^t, mơya broă kơrian
bơta do là broă kal ke ngan. Đại tá Nguyễn Văn Minh, kuang atbồ gah kuang àng
kơnhoàl Cư\ Pah pà g^t, pah nam tàm kơnhoàl do ndrờm gơl^k geh g^t nđờ 10 dơ\
tìs tàm gùng lòt. Cau tìs mìng là ală klao pơnu cau kòn cau. Bu\ lah anih lơh
broă geh gơnoar neh geh uă broă lơh ngan kờ` bơto bơtê, lam sồr kờ` tơnguh
jơnau g^t wă tu\ lòt tàm gùng tus mờ mpồl cau do in, mơya ờ geh cồng nha. Đại
tá Nguyễn Văn Minh đơs: “Bol a` neh tus
tàm [òn, cau klao, cau ùr, cau kra, cau kơnòm den iăt. Mơya ală klao pơnu là
kòn cau den ờ gơtùi tơrgùm. Jăt khà kờp, ală cau tìs mờ adăt gùng lòt, mìng là
ală klao pơnu làng bol kòn cau.
Bol khi `ô ơlăk, bièr hơ\ sồng pơn diang 3, pơn
diang 4 mờ rôga ntoăt jờl tàm gùng. Bol a` kung neh pơgồp bal mờ mpồl đơng lam
Đảng [òn, bal mờ kra [òn, kuang atbồ [òn, bal mờ mè, bèp ală cau tìs kờ` ngui
ală broă hòi, lùp, kơrian, bơto bơtê, ku\p rơndeh. Bu\ bol a` lơh ngan den gơmù
tàm tu\ hơ\, mơya tơnơ\ mờ hơ\ den gơl^k geh tai”.
Ală [òn tàm càr Gia Lai, broă g^t mờ lơh jăt adăt tu\ lòt tàm gùng làng bol dê gam ờ uă ngan. Tu\ ờ geh mpồl kuang bàng geh gơnoar lơh broă, geh uă klao pơnu geh ală broă lơh bè đì rơndeh ntoăt jờl, we\t rơwe tàm gùng, lơh pơhìn bơta niam tus mờ ală cau ndai lòt tàm gùng. Lơh glài, bơto bơtê, kơrian là broă lơh geh kuơ, mơya broă kuơ màng rơlao là pal geh broă lam sồr geh cồng nha kờ` tơnguh jơnau g^t wă làng bol in tu\ đì rơndeh lòt tàm gùng, hơ\ sồng kờ` tơmù ală dơ\ chơ\t jê tài gơtìp rềs àr tàm gùng lòt./.
Cau mblàng Ndong Brawl
Viết bình luận