Lài ngan, dan nting bơr gờm chờ ồng pa geh Mpồl cau lơh broă sa dà lơgar Việt Nam pà ƀằng khen tài geh cồng nha jak ngan tàm broă lơh sa. Bè hơ̆ den cồng nha lơh sa tàm nam pa do bơh hìu bơnhă ồng dê bè lơi, ơ ồng?
Ồng Pang Ting Brăng: “Niam să làng bol ƀòn rềp, ƀòn ngài. Añ sơnđan là Pang Ting Brăng ơm tàm Tổ zân phố 1, thị trấn Lạc Dương. Gơ wèt mờ hìu bơnhă añ, broă lài ngan là sền gròi tus bơtàu tơnguh lơh sa. Pah nam, hìu bơnhă añ tam phan 8 sào. Tàm hơ̆, añ tam zơu tơi, cà rốt mờ añ pơgồp bal mờ ròng phan. Pah nam tàm bă ù tam phan añ tơnhàu geh 50 tấn zơu tơi mờ cà rốt”.
Añ gŏ gùt dar do gam tam uă ngan bơkàu niam. Hìu bơnhă ồng dê gam rơcang ai kàl tơnhàu sa tềp bơhiàn yau ngan làh ờ, ơ ồng?
Ồng Pang Ting Brăng: “Bơdìh hơ̆ tai den hìu bơnhă añ kung tam bơkàu tàm bă ù 2 sào. Broă do den uă ngan là kòn añ dê lơh. Priă lơh geh bơh suơn bơkàu do kung ờ huan uả. Tài geh tơngai gơtìp gơ rềng bơh kòp Kovid-19, bơkàu tac ờ yòm, den tàng bol hi kung gơtìp hoàc huơr tŭ tam bơkàu”.
Mơya nđờ nhai do, kòp Kovid-19 neh gơtùi gròi sền, broă bơtàu tơnguh wơl lơh sa, tam bơkàu bơh hìu bơnhă ồng dê neh gơ rê bè ờs wơl halà ờ hềt?
Ồng Pang Ting Brăng: “Ngan bè hơ̆, tơnơ̆ tŭ kòp Kovid-19 geh gròi sền den broă tam bơkàu geh lơh wơl, den tàng priă lơh geh bơh tam bơkàu kung neh rơhời kơljap wơl, tài bơkàu geh tac sùm pah ngai. Drà kă bro blơi bơkàu kung rơhời blơi uă sùm, ờ gam gơ kòl bè lài tai. Tàm do bol hi kis rềp brê, mìng tam phan tàm bă ù lơh sa, ờ mus kơl sơ gràm ù brê”.
Hìu đam dờng niam, rài kis hìu bơnhă dê hờm ram bè tŭ do là cồng nha lơh sa bơh uă nam. Dan ồng pà git, bơta lơi neh dong hìu bơnhă ồng brồ guh?
Ồng Pang Ting Brăng: “Ală nam do, bol hi geh gơnoar atbồ mờ anih lơh broă geh gơnoar pờ ală ơdŭ bơto pơlam bè khoa họk kỹ thuật ai cau lơh broă sa in. Bal mờ hơ̆ lơh gơlik bơta niam ai làng bol in càn priă ngân hàng cíñ sác, ngân hàng nông nghiệp. Bơh hơ̆, làng bol lơh broă sa bol hi geh priă jền nàng bơcri lơh sa, git ngui khoa họk kỹ thuật tàm broă sơngka sền gàr chi tam. Rài kis lơh sa bol hi dê ngai sơlơ geh tơnguh niam. Hơ̆ là kơnòm geh bơta sền gròi bơh Đảng mờ Dà lơgar dê”.
Ờ mìng tam bơkàu mờ ală bơta biap, kơnuh, plai chi, hìu bơnhă ồng gam ròng git nđờ jơt nơm kơnrồ mờ nđờ nơm rơpu tai. Bè hơ̆ den lơh bè lơi nàng chi tam gơs niam, phan ròng dờng pràn. Dan ồng yal mờng chài ồng dê mờ làng bol?
Ồng Pang Ting Brăng: “Gơtùi đơs broă sơngka sền gàr chi tam, phan ròng, kờñ hòn gơs niam, ờ huan gơtìp kòp tu sa aniai den kung ndrờm bè ròng oh kòn tàm hìu. He pal sơngka sền gàr di bơta chài. Sơnơm tơmba tơl làm, ơn phơng jat tơngai geh sồr. Dilah he lơh di bè hơ̆ den chi tam hòn gơs niam, phan lơh gơlik ring mờ niam, ƀuơn tac bro rlau, mờ geh bơta ƀuơn nàng bơtàu tơnguh jŏ jòng”.
Do là tiah ƀòn lơgar, lơh sa suơn sre mơya ù tiah sền niam ngan; geh uă bơta bơkàu, geh uă bơta kiap, kơnuh, plai chi geh nac nhơl chờ lòt sền. Bơta sơnơng ồng dê bè bơta do mbè lơi, ơ ồng?
Ồng Pang Ting Brăng: “Bol hi tàm do ơm rềp ƀòn dờng Dà Làc, tam phan, ròng phan hơ đơm jơng bơnơm Langbiang là bơta ƀuơn, geh uă nac nhơl chờ tus sền. He tă priă tam phan, lơh sa suơn sre mờ geh nac nhơl chờ sĕ còp sền mờ blơi phan. Nac nhơl chờ gam tìp mat, lơh kwèng, jòi git niam chài cing mồng. Bơh hơ̆ kung lơh gơlik bơta niam ai làng bol lơh broă sa tàm do in bơtàu tơnguh lơh sa. Bè hơ̆ den tàng ală cau lơh suơn bè bol hi pal sùm sơngka sền gàr niam den chi tam geh hòn gơs niam”.
Nam yau neh jơh bal mờ uă cồng nha niam. Bè hơ̆ den hìu bơnhă ồng geh jơnau kờp dŭ lơi ai bơtàu tơnguh lơh sa tàm nam pa in sơl?
Ồng Pang Ting Brăng: “Lơh jơh gùt nam, nam yau neh jơh, nam pa neh tus, añ kung sơnơng, kờp dŭ uă ngan. Hơ̆ là pal lơh sa bè lơi nàng geh priă jền kơ̆ kơljap sùm, lơh gơlik bơta niam nàng ròng oh kòn bơsram tus gùng tus dà. Geh Dà lơgar dong kờl ai càn priă ngân hàng cíñ sác mờ dong kờl khoa họk kỹ thuật den ngan là nam tơnơ̆ broă lơh sa bơh làng bol dê geh bơtàu tơnguh rlau. Mùl màl bè hìu bơnhă añ, lài ngan là pal rề ơnàng bă ù tam phan, ờ lời pơhì pơhà. Bè bơta chài den pal lơh ù in mƀùr, geh uă phan kuơ tàm ù nàng chi tam in hòn gơs niam. Añ pơn jat tai geh broă rơndap lơh càn tai priă bơh Ngân hàng cíñ sác nàng bơcri bơtàu tơnguh lơh sa”.
Ơi, dan ưn ngài ồng neh yal ală mờng chài tàm lơh sa suơn sre. Nam pa dan nting bơr hìu bơnhă pràn kơldang, pơn jat tai lơh geh uă cồng nha.
Viết bình luận