Broă sền gàr brê bơh ală mpồl ling sền gàr tiah nhàr lơgar càr Dak Nông dê (Dơ\ 6, ngai 15-4-2016)
Thứ sáu, 00:00, 15/04/2016

          VOV4.K’ho - Daknông geh rlau 130 kơi sồ gùng nhàr lơgar rềp mờcàr Mundulkiri, lơgar Campuchia. Jat gùng nhàr lơgar do, mờr 8 rbô 500 lồ brê rơcang gàr bồ tô jat gùng nhàr lơgar gam geh ală pôs ling sền gàr tiah nhàr lơgar càr Daknông pơ gồp bal mờ ală mpồl lơh broă geh gơnoar sền gàr kơ\ ngan. Bơh tơr gùm kờp pa do, brê jat tiah nhàr lơgar càr Daknông gam geh bơta niam uă, bă brê ờ gơtìp tam gơl dờng. Mờ kuơ màng rlau, sền gàr brê tiah nhàr lơgar là sền gàr dà tơ lir bơh bơta ngap lơngai tiah nhàr dà lơgar:

          Pôs ling sền gàr tiah nhàr dà lơgar Bu Prăng, ntum Quảng Trực, kơn hoàl Tuy Đức, càr Daknông geh jàu atbồ, sền gàr rlau 10 kơi sồ gung nhàr lơgar mờ mờr 750 lồ brê rơcang gàr bồ tô jat gùng nhàr dà lơgar. Do là tiah brê gam geh uă chi brê kuơ màng den tàng broă sền gàr gơtìp uă ngan kal ke, ngan là sùm pal kong mờ bơta koh kơl kơ`au chi brê mờ koh kơl brê nàng lơh mìr. Mơya, kuang bàng, cau ling pôs ling sền gàr tiah nhàr lơgar Bu Prăng neh pơ gồp niam mờ gơ noar atbồ tàm [òn lơgar mờ gah lơh broă geh gơ noar, ờ mìng chồl pràn broă lam sồr, mblàng yal, mờ gam sơ lơ lòt sền, sền gròi, lơh glài krà` ală broă lơh tìs den tàng bă brê geh sền gàr kơ\ ngan. Thượng uý Võ Duy Công, atbồ pôs ling sền gàr tiah nhàr lơgar Bu Prăng pà git: “ Mpồl atbồ, sền gàr tiah nhàr lơgar kung pơ gồp bal mờ mpồl sền gàr brê rơcang gàr bồ tô, ờ mìng mut lơh kơ nòl lòt sền sền gàr tiah nhàr lơgar, sền gàr brê, di tu\ kơryan ală bol blơ\ koh kơl aniai brê, ting mòc phan brê tìs mờ kơrnuat boh lam. Pơ gồp bal mờ mpồl atbồ brê rơcang gàr bồ tô jat gùng nhàr lơgar.”

          Ơm bơdìh tiah nhàr lơgar, uă bă brê ndai geh jàu mpồl lơh sa kă bro halà [òn lơgar in atbồ sền gàr tàm ală kơnhoàl Tuy Đức, Dak Song, Dak Mil, Cư Jut, càr Daknông gam gơtìp koh kơl aniai mờ sơ gràm tràl sơbil ngan nàng lơh mìr. Jơh brê ờ geh chi, làng bol sơn đờm sơ gràm tus brê rơcang gàr bồ tô jat tiah nhàr dà lơgar mờ broă sơ gràm hời rơ hời mờ kơ chi lơh `jrong tam tiêu. Kuang bàng, cau ling pôs ling sền gàr tiah nhàr lơgar Dak Song, ntum Thuận Hạnh, kơnhoàl Dak Song ngai sơ lơ pal lơh ngan nàng sền gàr rlau 750 lồ brê kuơ màng. Đại uý Trần Văn Đức, kuang jat jơng atbồ pôs ling sền gàr tiah nhàr lơgar Dak Song yal: “ Làng bol tu\ lòt lơh brê den mut lơh broă sa tàm bă ù rềp mờ ù bơh brê rơcang gàr bồ tô, den geh ală tu\ cau koh tai ală tờm chi rềp mờ ù lơh sa hìu nhă khi dê. Den tàng kal ke ngan oh mi in tàm broă sền gròi broă hơ\.”

           Atbồ, sền gàr mờr 8 rbô 500 lồ brê, mơya ală mpồl ling sền gàr tiah nhàr dà lơgar càr Daknông mìng geh dong kờl mờr 1 tơmàn priă pah nam bơh priă tă tơm priă drơng ala broă sền gàr brê. Đại uý Nguyễn Huy Hiếu, gơ noar atbồ pôs ling sền gàr tiah nhàr lơgar Dak Dang, kơnhoàl Tuy Đức, càr Daknông pà git, priă dong kờl do tu\ tam pà ală pôs ling in den sơlơ dùl êt rlau. Mơya, ală pôs ling ờ ngòt kal ke, siơu\ siar, mut ngui mờ bơceh gơs ală broă lơh niam nàng sền gàr brê geh cồng nha: “ Pơ gồp bal đah lòt sền atbồ, sền gàr brê mờ lòt sền, sền gròi tiah nhàr dà lơgar. Do là broă lơh geh cồng nha tài tàm tơngai lài neh tơmù geh bơta koh kơl chi brê tàm tiah nhàr dà lơgar. Do kung là broă lơh jàu ơpah, ờ mìng gàr niam broă atbồ, sền gàr brê kung bè sền gàr ngap lơngai, sền gàr dà lơgar.”

          Bal mờ ală cau ling kờ` gơboh! Bè jơnau mờ bol a` pa yal, bal mờ broă lơh jăt niam kơnòl sền gàr gơnoar ù tiah, bơta lơngăp lơngai tiah nhàr dà lơgar, bơ\t bơtàu tiah gùt làng bol sền gàr tiah nhàr dà lơgar, ală mpồl ling gơwèt ling sền gàr tiah nhàr dà lơgar càr Dak Nông gam lơh niam broă pơgồp bal sền gàr g^t nđờ rơbô lồ brê rơcang gàr jăt gah nhàr dà lơgar. Lơh bè lơi kờ` gàr niam ală bă brê do tềng đăp mờ broă mus kơl kơ`ao chi brê sơlơ ngai sơlơ uă tàm càr Dak Nông? Cau ai tơng^t jơnau đơs Việt Nam tàm Tây Nguyên neh geh dơ\ lùp Đại tá Nguyễn Văn Lư, kuang jăt jơng atbồ, kuang atbồ mpồl dong broă ling sền gàr tiah nhàr dà lơgar càr Dak Nông bè broă do:

          - Ơ Đại tá Nguyễn Văn Lư, kuang jăt jơng atbồ đơng lam, kuang atbồ mpồl dong broă ling sền gàr tiah nhàr dà lơgar càr Dak Nông, dan ồng yal tơrgùm bal bè tiah brê jăt gah nhàr dà lơgar-do là tiah mpồl ling sền gàr tiah nhàr dà lơgar gam lơh jăt broă sền gàr?

          Đại tá Nguyễn Văn Lư: Lài jơh, đơs bè brê jăt gah nhàr dà lơgar, cau ling sền gàr tiah nhàr dà lơgar gam sền gàr jăt gah gùng nhàr dà lơgar, jòng 130 kơi sồ gùng nhàr dà lơgar. Ai tiah jăt gah nhàr dà lơgar jăt kơrnoăt sồ 34 bơh Kuang gơs gơnăp gơnoar atbồ hờ đang rơlao jơh dà lơgar dê. Do là tiah ngài mờ nhàr dà lơgar di pơgăp 3 rơbô thơ\k, tiah rềp ngan là 100 thơ\k. Tàm 12 mpồl ling bơh mpồl ling sền gàr tiah nhàr dà lơgar càr Dak Nông dê geh 10 mpồl ling geh bă brê. Khà brê mpồl ling sền gàr tiah nhàr dà lơgar pơgồp bal sền gàr mờ mpồl sền gàr brê rơcang gàr jăt gah gùng nhàr dà lơgar càr dê là rơlao 8 rơbô 500 lồ. Brê rơcang gàr jăt gah gùng nhàr dà lơgar geh bơta krơi là ală [òn ơm kis geh pơgồp bal mờ làng bol lơh mìr rềp tơn mờ gùng nhàr dà lơgar den tàng kal ke ngan là broă sền gàr brê tàm tiah do. Làng bol tus kàl lơh sa mờng mus brê, rề ơnàng bă mìr, den tàng kal ke ngan tàm broă kơrian broă do. Dơ\ 2 tai tài làng bol kis ntrờn, broă kờ` lơh hìu den tàng geh ờ uă làng bol tus kơl chi kờ` lơh hìu. Tàm hơ\ uă ngan là tàm ală nam pa do, khà priă tiêu tơnguh, làng bol kơl kơphe kờ` tam tiêu, den tàng broă kờ` `jrong tiêu uă ngan, mờ neh geh ờ uă làng bol mu\t tàm brê kơl chi kờ` lơh `jrong tiêu… broă kơl chi, mus brê ờ di pal, pơn diang phan brê ờ di pal bu\ lah ờ uă mơya gam geh.

           -Tềng đăp mờ ală kal ke mờ broă bè hơ\, mơya cau ling sền gàr tiah nhàr dà lơgar càr neh lơh jăt broă lơi kờ` gàr niam bơta lơngăp lơngai mờ sền gàr niam brê jăt gah nhàr dà lơgar?

           Đại tá Nguyễn Văn Lư: Tàm broă sền gàr tiah nhàr dà lơgar, bol a` pơgồp bal mờ mpồl sền gàr brê rơcang gàr jăt gah nhàr dà lơgar càr dê kờ` lơh jăt. Lài jơh, lơh niam broă lam sồr làng bol tàm tiah nhàr dà lơgar. Tàm tiah nhàr dà lơgar geh ală mpồl sền gàr is gùng nhàr dà lơgar, tàm tơngu me hơ\ kờ` broă lam sồr làng bol, kờ` go\ mờ yă cau tìs sơgràm ù brê. Bol a` neh bơyai lòt sền gròi tàm tiah nhàr dà lơgar kờ` sền gàr brê. Đơs ngan, tàm tơngai cau ling sền gàr tiah nhàr dà lơgar neh tơnguh nùs nhơm geh kơnòl mờ kơnòl bơh cau ling sền gàr tiah nhàr dà lơgar. Bol a` ai broă jàu kơnòl mùl màl tus tơl mpồl ling sền gàr tiah nhàr dà lơgar, ai mpồl lơh broă tàm tiah sền gàr mpồl ling dê mờ tam pà tus ală mpồl lơh kơnòl tàm tiah nhàr dà lơgar kờ` tơl^k jơnau yal dong kờl làng bol tu\ mu\t tàm ală tiah brê geh sền go\ hơ\ là brê rơcang gàr jăt gah nhàr dà lơgar kờ` g^t mờ sền gàr niam. Den tàng, bă brê rơcang gàr jăt gah nhàr dà lơgar jàu ai ală mpồl ling sền gàr niam ngan mờ gam geh sùm brê tiah nhàr dà lơgar.

           - Tàm tơngai tus, tu\ bă brê sơlơ ngai sơlơ ờ geh uă tai, kung bè làng bol kis ntrờn geh uă, den tàng broă gàr brê sơlơ ngai sơlơ kal ke sơl, den lơh bè lơi kờ` tơmù kal ke hơ\ mờ sền gàr niam bă brê jăt gah nhàr dà lơgar?

           Đại tá Nguyễn Văn Lư: Bol a` neh tơl^k loh kơnòl mờ atbồ đơng lam mpồl ling sền gàr tiah nhàr dà lơgar càr neh tơl^k jơnau sồr tus ală mpồl ling, tàm hơ\ kơnòl sền gàr brê là 1 tàm ală kơnòl bơh ală mpồl ling tàm ală gơl gùng nhàr dà lơgar dê. Tàm broă lơh jăt broă sền gàr đơs bal den bă brê rơcang gàr geh tàm tiah jăt gah nhàr dà lơgar kung là tiah geh bal tàm broă sền gàr mpồl ling dê mờ ală mpồl tus sền gròi ndrờm pal geh lơh jăt. Tàm tu\ do, làng bol ờ tơl ù lơh sa mờ broă tam gơl phan tam geh uă den tàng lơh gơrềng tus mờ ù brê, lơh aniai phan brê. Bol a` lơh jăt ờ uă broă bè jàu ală kuang bàng đơng lam ală mpồl ling mờ jàu ală mpồl tàm ling in. Jàu kơnòl ai ală cau kờ` bơ\t bơtàu ală tiah, lơh niam broă lam sồr làng bol. Pơgồp bal mờ ală mpồl lơh broă geh gơnoar lòt sền gròi mờ go\. Tu\ go\ ală cau sơgràm aniai brê den di tu\ yal mpồl sền gàr brê in bơsong. Bol a` lơh ngan bơh nam 2016 tus tơnơ\ do, ờ geh cau lơi mus brê lơh mìr mờ tơmù uă ngan broă kơl chi brê kờ` lơh `jrong tiêu, lơh hìu tàm mìr tàm tiah nhàr dà lơgar. Ală cau kơ`ao kơl chi brê mu\t kơl chi dờng kờ` tăc den ờ geh ngan. Bol a` ai tơl^k broă gàr niam brê den geh gàr dà. Hơ\ là tơngu me broă sền gàr brê tiah nhàr dà lơgar, kơnòl do là kơnòl gùng dră bal, den tàng pal tơnguh broă lơh niam rơlao.

         - Ơi, ưn ngài ồng ua\ ngan !

                                     Cau cih mờ yal tơngit K’ Duẩn – Ndong Brawl

Tags:

Viết bình luận

TIN CÙNG CHUYÊN MỤC