VOV4.K’ho – Ală ngai do, gi\t nđờ rbô nă năc nhơl chờ tàm lơgar mờ bơh lơgar ndai neh rê tus mờ kơnhoàl Mù Cang Chải, càr Yên Bái nàng triang sền ală lo\ sre kai ntùng gơklo\ gơcrà ngan tàm kàl kòi dum. Bơta kờn ngan mờ bơta gơdan ngan bơh cau năc nhơl chờ dê neh sơlơ lơh bơtơl tai bơta pràn nàng làng bol cau Mông tàm tiah do sền gàr tiah nhơl chờ tiơng pơn rơ dà lơgar sre kai ntùng, pờ tơlik tu\ tơngai pa lơh broă nhơl chờ, pơgồp bơnah tơn jơh jơgloh tơrmù r[ah..

Rài do tus rài ne, broă lơh sre kai ntùng bơh cau Mông dê tàm Mù Cang Chải ờ go\ uă tam gơl. Lài ngan là pal jòi bă ù geh bơta kơh di mơ, pal geh dà nàng tuh rơsìh. Tơnơ\ tu\ jì kloh jơh nhhơ\t chi che dềt, cau Mông sền nền ngan sền gùng lòt bơh àr sre dê bè lơi nàng lo\ sre tu\ neh rồ ờ geh anih jơnhoa, aniah rơluh. Jơnau pal sền ngềr ngan là tàm ală tu\ rồ sre kai ntùng, làng bol tàm do ờ duh pal ngui che đo mờ mìng kờn sền mờ mat nàng kờp du\, mơya là dipal ngan. Bi Giàng A Chu, ơm tàm ntum Dế Xu Phình, pà gi\t: “Sre kai ntùng den bơh lài tus tu\ do kung gam lơh sùm bè hơ\ sơl, mè bèp bơto pơlam oh kòn kòn sau in broă chài lơh. Lơh sre kai ntùng ờ go\ kal ke mơya bòl glar ngan. Lài do, ồng mò lời wơl bàr pe lo\ sre, tu\ do he lơh geh tai dùl bă sre. Kòi kung geh tơl sa sơl tàm jơh dùl nam”.

Jơh dùl kơnhoàl Mù Cang Chải geh rlau 2200 lồ sre kai ntùng, tàm hơ\ uă ngan là tàm pe ntum: La Pán Tẩn, Chế Cu Nha, Dế Xu Phình. Pe ntum do geh rlau 500 lồ sre kai ntùng geh sền gàr ndrờm bè gam wơl bè ờs, geh săp sèng Tiah nhơl chờ tiơng pơnrơ kơnă dà lơgar nam 2007. Nàng sền gàr sre kai ntùng, ală ntum ndrờm geh ală jơnau bơto pơlam broă lơh kòi jơh nùs ngan ai làng bol in. Ồng Hảng Xáy Chông kuang atbồ Anih duh broă làng bol ntum Pa Pán Tấn, pà gi\t: “Ntum La Pán Tẩn geh rlau 100 lồ sre kai ntùng. Ntum sùm mblàng yal lam sồr làng bol lơh sre gơ in niam, sền gàr gơ in niam, lơh bè lơi ờ lơh aniai ờ niam tus sre kai ntùng tàm ntum, nàng năc nhơl chờ tus tàm do sền go\ geh làng bol tàm do neh sền gàr tiah nhờl chờ tiơng pơnrơ, drơng ai năc nhơl chờ in jo\ jòng”.

Lài do, làng bol cau Mông tàm Mù Cang Chải mìng lơh kòi dùl kàl lơm tàm nam, mơya tu\ do rlau 2200 lồ sre kai ntùng neh geh lơh bàr kàl tàm nam. Sre kai ntùng tu\ do ờ mìng dong làng bol klàs bơh bơta jơgloh mờ gam lơh geh tu\ tơngai niam lơh broă nhơl chờ, lơh geh tai priă jền nàng tơrmù bơta r[ah. Ồng Lê Trọng Khang kuang jat jơng atbồ Anih duh broă làng bol kơnhoàl Mù Cang Chải pà gi\t: Bal mờ lơh pràn sơngka sền gàr lơh kòi uă kàl tàm nam, kơnhoàl kung neh kơlôi tus broă tơnguh tai bă ù lơh sre kai ntùng: “Tu\ do, broă rồ ù lơh sre là kung pal lơh sơl. Gơ wèt mờ ală bă ù gơ ơm tàm rơndăp ù tiah mờ lòt sền ngan ngồn mờ gơtùi bơcri priă lơh bơtơ\t rbòng dà pa mờ pơđìh dà tus den bol a` gam kơlôi, ai tơmu\t tàm rơndăp ù tiah mờ geh lơh jat broă lơh do, ai ală bă ù gam geh den lơh ngan sền gàr gam wơl bè ờs”.

Mù Cang Chải tàm dơ\ do lơh niam nùs ngan tus mờ ală cau kờn lòt còp sền sre kai ntùng tiah kơh bơnơm. Ală lo\ sră săp cờn, săp sèng, gơklo\ gơcrà kis dờng mpờl go\ tàm ù tiah trồ tiah tơlir niam ngan mờ bơnơm dờng ơning ơnàng ngan. Dùl pang rùp geh ngan niam ngan geh lơh gơs bơh mpàng tê tơryang tơryồng, jak chài ngan bơh ală rơnàng cau Mông tàm tiah do dê.

Cau cih mờ yal tơngi\t Lơ Mu K’ Yến