VOV4.K’ho – Ờ bài kong mờ jơgloh r[ah, mờ nùs nhơm brồ guh bal mờ bơta tryăng trỳông, kờ` bơsram đòm jat, uă làng bol kòn cau Sơdàng càr Kontum neh brồ guh bơtàu tơnguh lơh sa, lơh pas tàm ù tiah [òn lơgar. Tu\ rài kis bơtàu tơnguh, khi tu\ lơi kung kờ` tam pà, dong kờl ală cau gùt dar bal mờ gơp lik klàs r[ah. Tơnơ\ do bol a` geh yal ờ uă cau geh pơn rơ lơh sa jak cau Sơdàng tàm càr Kontum .
Kòn đời mè bơh dềt, bi A Súp, ơm tàm [òn Long Yon, xã Đak Ang, kơnhoàl Ngọc Hồi, càr Kontum bơh tu\ 10 sơnam neh pal jat bèp lòt lơh mìr ròng ală oh dờng pràn. Tu\ neh dờng, tơnơ\ mờ tu\ jơh kơnòl lòt ling, nam 2011, bi rê wơl tàm [òn, geh bau mờ sơn đờm lơh broă sa. Mờ nùs nhơm geh pơlam tàp tàm mpồl ling, bi neh khi cha càn priă geh dong kờl priă cồng bơh anih priă jền chính sách, blơi ù, bơcri blơi sơntìl chi tam, lơh ngan bơsram, đòm jat broă lơh sa. Neh geh tu\ là hìu nhă r[ah ngan rlau jơh [òn Long Yon, mơya tơ nơ\ 10 nam lơh ngan, tus tu\ do, hìu nhă bi A Súp neh pas ngan rlau jơh tiah làng bol kòn cau tàm [òn lơgar. Bi A Súp pà git: “Mìng kờp is bùm blàng, bè nam lài, kờp jơh ală bơnah priă bơcri lơh den dùl nam a` lơh geh bơh 100 tus 120 tơlak priă. Bal mờ hơ\, a` gam lơh geh priă bơh kòi, phan tam lơyah ngai mờ phan ròng, geh mờr 150 tơlak priă tàm dùl nam. Ù suơn gùt dar hìu a` tam 400 tờm kau su, bă ù rềp tơnau ròng ka a` tam kơphe mờr 500 tờm. Rơndap broă a` dê tàm nam do là geh tam tai tờm kơphe.”
Gơwèt mờ ồng A Nhim, kra [òn Têa Pong, xã Đak Rơnga, kơnhoàl Đak Tô, càr Kontum, tơnơ\ mờ tu\ geh tus bal 2 dơ\ bơto pơlam bơh broă lơh 135 dê bè bơta chài tam, sơngka sền gàr kơphe, kau su, ồng ờ mìng bơtàu tơnguh lơh sa hìu nhă mờ gam pơlam, dong kờl uă làng bol tàm [òn lơh jat. Ồng A Nhim yal bè broă lơh sa ồng dê bè do: “Tu\ do a` tam geh 5 sàu kơphe, 3 lồ bời lời, bùm blàng mờr 5 lồ, kau su den geh 1 lồ mờ gùl, 2 tơnau ròng ka tàm suơn. Pah nam, tơnơ\ mờ tu\ kờp jơh priă jền bơcri lơh a` lơh geh nđờ rhiang tơlik priă.”
Lơh sa bơtàu tơnguh, ồng A Nhim sùm dong làng bol tàm [òn. Ndrờm bè pah nhai ồng ai ală hìu nhă in càn ờ ai priă cồng mờr 5 tơlak priă. Ngan là gơwèt mờ ală hìu nhă kal ke, hìu nhă geh cau kòp jê, ồng sùm dong kờl.
Ồng A Nhim – cau pơn rơ lơh sa jak [òn Têa Pong, xã Đak Rơnga, kơnhoàl Đak Tô, càr Kontum
Tus mờ [òn Têa Kon, xã Đak Rơnga, kơnhoàl Đak Tô, càr Kontum bồ nam pa do, làng bol chờ hờp ngan tài [òn pa geh tai 20 hìu nhă jơh r[ah. Ồng A Yêu, kuang bàng Mặt trận dà lơgar xã Đak Rơnga yal, hơ\ là kơnờm bơta tam klac bal, bơsram, đòm jat, dong kờl bal mờ gơp đah ală kòn cau ơm kis tàm [òn lơgar mờ bơta lơh ngan brồ guh bơh làng bol dê. Ồng đơs: “Tàm xã Đak Rơnga bol a` dê, oh mi cau yoan kung bè làng bol kòn cau uă ngan là tam tờm kau su mờ tờm kơphe. Ală hìu nhă sùm cribơyai, bơsram, đòm jat, sơlơ tơnguh rlau tai bơta tam klac bal đah oh mi cau yoan mờ cau Sơdàng, bal mờ gơp cribơyai, ai geh mờng chài lơh broă sa. Bơh hơ\, làng bol go\ cồng nha mờ lơh ngan bơtàu tơnguh, ngai sơlơ lơh geh priă jền uă rlau tai. Bè hìu nhă a` tu\ do tam 5 lồ kau su, 1 lồ kơphe, 3 lồ bời lời, ròng 6 nơm rơpu, kơn rồ mờ git nđờ rhiang nơm iar. Bol a` lam sồr làng bol lơh ngan lơh broă, bơtàu tơnguh lơh sa hìu nhă. Broă lơh tơn jơh jơgloh tơmù r[ah tàm nam 2016 pa do ai go\ cồng nha loh làng ngan.”
Mờ bơta tam klac, dong kờl bal mờ gơp bơtàu tơnguh mờ bơta lơh ngan brồ guh bơh làng bol dê, kơp kờ` là ală [òn làng bol kòn cau Sơdàng tàm càr Kontum đơs is kung bè ală [òn Tây Nguyên đơs bal ngai sơlơ geh uă cau lơh sa jak, git lơh pas hìu nhă in mờ lơh niam [òn lơgar in.
Cau cih mờ yal tơnggit K’Duẩn
Viết bình luận