VOV4.K’ho – Tơnơ\ 15 nam lơh tàm càr Daklak, dơ\ lam sồr “ Gùt làng bol tam klac bal bơt bơtàu rài kis ngac ngar jak chài tàm tiah ơm kis” neh geh pràn lơh gơ rề uă tàm ală kơnă mpồl cau ùr, lơh geh bơta tam gơl loh làng ngan bè bơta geh cồng nha bơh ală broă lơh dê. Bơh dơ\ lam sồr do, neh geh uă broă lơh jak, krơh niam cau ùr ngac ngar nhap nhar, bơceh pa, tă pơgồp tàm bơta bơtàu tơnguh ală srơh tàm tiah ơm kis:
Hìu nhă mò Nguyễn Thị Thanh, ơm tàm [òn 6, [òn drà Buôn Trăp, kơnhoàl Krông Ana, càr Daklak là dùl hìu nhă gơboh gơbài ngan. Mò Thanh là cau pơgru, ai bơklau là kuang atbồ mpồl lơh broă tề lam gùng dră bal [òn. Jơh 2 nă ùr bơklau mò ndrờm là cau geh Đảng, sùm lơh àng niam tàm rài kis, broă ròng siam oh kòn mờ tàm bơta git gơp mờ cau tàm [òn lơgar. Tàm hìu nhă mò Thanh, bơh dềt, ală kòn mò dê neh geh pơlam tàp bơta git wă is tàm broă bơsram sră mờ git dong kờl mè bèp. Jat mò, do là broă dong jơh hìu nhă tam klac, dong kờl bal mờ git wă bal uă rlau. Den tàng, bulah geh tu\ kal ke, siơu\ siar, hìu nhă sùm dùl nùs bal. Tus tu\ do, 3 nă kòn mò Thanh dê ndrờm neh dờng mờ geh broă lơh. Hìu nhă mò uă nam sùm geh pà khà jờng là hìu nhă ngac ngar jak chài geh pơn rơ ală kơnă mờ geh rơ wah yal cau geh pơn rơ tàm pơrjum tơn jơh 15 nam mut lơh srơh “ Gùt làng bol tam klac bơt bơtàu rài kis ngac ngar jak chài” tàm kơnhoàl Krông Ana. Mò đơs: “ Kờ` geh dùl hìu nhă hờm ram, gơboh gơbài den jơh ală cau tàm hìu nhă ndrờm bal geh bơta tam klac bal bơt bơtàu hìu nhă niam, mờ kuơ màng là lơh gơs nùs nhơm chờ hờp, gơboh gơbài khàt tàm dùl tu\ lơi. Tàm hìu nhă sùm geh bơta ringbal đah ală cau tàm hìu, mè bèp sùm là ơnà jak nàng ală kòn in đòm jay. Mè bèp pal sùm lam lài tàm jơnau đơs tus broă lơh mờ sùm iat jơnau đơs oh kòn dê.”
Gơ wèt mờ bi ùr Nguyễn Thị Kim Tuyến, ơm tàm [òn 7, sơnah [òn Khánh Xuân, [òn dờng Buôn Ma Thuột, bal mờ broă lơh sa, sền gròi rài kis hìu nhă den broă tus bal ală broă lơh mpồl bal tàm [òn lơgar là bơta chờ hờp mơkung là kơnòl. Là cau atbồ mpồl cau ùr [òn 7 bơh nam 2009, bi ùr Tuyến geh ală oh mi cau ùr pin dờn pồ mut tàm mpồl lơh broă sùm mpồl cau ùr sơnah [òn Khánh Xuân. Tàm tơl broă lơh, bi ùr Tuyến sùm ai go\ bơta nhap nhar, jơh nùs. Nàng hòi jà ală oh mi cau ùr tus bal pơrjum, bi ùr neh crơng gơs uă mpồl bè: mpồl cau ùr mờ kơrnuat boh lam, mpồl tàp pràn lơh niam să jan, dưỡng sinh, khiêu vũ… Mờ nùs nhơm bơh dùl nă cau ùr tàm tơngai pa, bi ùr lời uă tu\ tơngai nàng jòi git ală bơta khiêu vũ mờ ală jơnau tàp dưỡng sinh hơ\ sồng pơlam ală oh mi cau ùr pơlam tàp bal. Kơnờm bơh hơ\, ală mpồl geh sền gàr broă lơh sùm, uă dơ\ tus bal ală dơ\ pơr lòng mờ geh cồng nha jak ngan. Bi ùr Nguyễn Thị Kim Tuyến đơs: “ A` neh lơh ngan bal mờ [òn he dê, tă pơgồp bơta pràn mờ jơnau đơs he dê tàm srơh bơt bơtàu rài kis ngac ngar jak chài tàm [òn ơm kis bè đơs crih tamya, tàp pràn să jan, ală pơr lòng bè hìu nhă gơboh gơbài, ờ do ờ dă gùng lòt… Să tờm a` kung là dùl nă cau ròng phan, a` là cau lam lài tàm [òn 7 do lơh bềl dă sinh học geh cồng nha, ờ lơh [ơ\ tiah kis. Tơnơ\ hơ\ kung geh ờ uă hìu nhă tus, go\ cồng nha den khi lơh jat. Hơ\ sồng tàm [òn den jơh ală bơnah tă pơgồp, hơ\ sồng ală ngai yồng bùng bi, ală ngai chờ den a` mờ hìu nhă yồng bùng bi sơn rờp ngan nàng tơl nă cau tàm [òn in go\ mờ lơh jat.”
Bi ùr Tuyến mờ mò Thanh mìng là 2 tàm khà uă ngan cau geh pơn rơ jak tàm srơh bơt bơtàu rài kis ngac ngar jak chài tàm [òn ơm kis. Tơngai lài, dơ\ lam sồr “ Gùt làng bol tam klac bơt bơtàu rài kis ngac ngar jak chài” neh geh ală kơnă mpồl cau ùr tàm càr Daklak mut lơh mờ uă broă lơh ngan ngồn gơ jat bal mờ srơh “ Cau ùr jơh nùs bơsram, lơh broă bơceh pa, bơt bơtàu hìu nhă gơboh gơbài”, dơ\ lam sồr “ Bơt bơtàu hìu nhă 5 ờ, 3 kloh”,… pơgồp bal lam sồr, mblàng yal tơnguh git wă bơh oh mi cau ùr dê. Bal mờ hơ\, broă dong kờl cau ùr bơtàu tơnguh lơh sa, bơt bơtàu hìu nhă gơboh gơbài, kơ\ kơljap geh mut lơh mờ uă broă lơh. Mò Nguyễn Thị Thu Nguyệt, Kuang atbồ Mpồl tam klac cau ùr càr Daklak pà git: “ Ală mpồl tu\ do bè mpồl 4 bơta niam, mpồl hìu nhă gơboh gơbài, cau ùr mờ chài rơgơi gùng lòt, cau ùr mờ broă lơh chài rơgơi đơs crih tamya, tàp pràn să jan kung neh geh mut lơh, gơ hòi gal ngan cau ùr tus bal. bơh ală bơta mpồl do neh dong cau ùr tơnguh git wă mờ tus bal ală broă lơh mpồl bơtiàn. Bơh hơ\ tơnguh niam rài kis nùs nhơm să tờm he in mờ geh bơta gơ rềng tus ală cau tàm hìu nhă. Bal mờ hơ\, bơh ală broă lơh do den ală kơnă mpồl cau ùr neh bal mờ mpồl bơtiàn lơh gơs bơta tam gơl niam ngan tàm srơh gùt làng bol tam klac bơt bơtàu rài kis ngac ngar jak chài tàm [òn ơm kis.”
Gơtùi đơs tờm, bơh broă mut lơh dơ\ lam sồr “ Gùt làng bol tam klac bơt bơtàu rài kis ngac ngar jak chài tàm [òn ơm kis” tàm Daklak neh brồ guh bơngă bơh cau ùr dê tàm ală gah, lơh gơs bơta tam gơl loh làng ngan bè cồng nha ală broă lơh, pơgồp bơnah kuơ màng tàm bơta bơtàu tơnguh lơh sa mpồl bơtiàn tàm [òn lơgar.
Cau cih mờ yal tơnggit K’ Duẩn.
Viết bình luận