VOV4.K’ho – Broă kă bro đa cấp gam lơh jê bồ jê tơngoh ngan tàm làng bol [òn lơgar. Ờ mìng geh tàm ală tiah drà pas sơm bal mờ cau geh bồ tơngoh jak lơm gời, tu\ do broă kă bro đa cấp mờ uă broă lơh krơi is neh ndơ\p mpồn gơ lơh bơtờp tus tàm làng bol kòn cau Rơđê, tàm càr Dak Lak. Broă lơh kă bro do neh lơh uă cau Rơđê tàm bàr pe [òn tàm càr Dak Lak roh gời priă jền mờ gam gơtìp aniai tai..

Nhai 8 nam 2015 lài do ồng Đung dê, ơm tàm [òn Sah, ntum Ea Tul gơtìp dùl nă cau tàm ntum Ea Kao, [òn dờng Buôn Ma Thuột, càr Dak Lak pơn jồ pơrlồm ồng blơi 3 bơta phan phơng sih bơh Mpồl lơh sa kă bro bal Lơh bal lơh sa drơng broă ala kă bro Rồng vàng Đất Việt DC dê bal mờ khà priă jơh ală là 18 tơlak priă nàng tơl ơn 2 lồ kơphê in tàm jơh dùl kàl lơh sa. Cau bơh Mpồl lơh sa kă bro do dê đơs là: “Cau lơi neh blơi den gơ gơs là cau gơ wèt bal bơh mpồl lơh sa kă bro dê mờ dilah pơn jat tai jà geh cau ndai blơi phan bơna, den geh sa priă pơn jờng mờ gơ gơs là cau geh priă tơlak”. Mpồl lơh sa kă bro do gam đơs tai là, geh tơm priă nhai pah nhai tàm thẻ ATM dilah tăc yòm phan bơna bơh mpồl lơh sa kă bro dê mờ cau ndai. Ồng Đung dê đơs: “Lài mờ tu\ blơi phơng sih, khi sồr jàu sră kimta nàng lơh thẻ Vietcombank. Dilah neh blơi yal mờ cau ndai in den khi đơs là geh pơyua priă he in pah nhai. Mơya tu\ neh lơh jơh broă do den ờ go\ geh dờp priă jền lơi ờ. Khi pơrlồm he nàng blơi, nàng tăc phan khi in lơm gời”.

Ồng Đung dê neh yal tơngi\t bèp Hani kung là cau tàm ntum Ea Tul sơl blơi bơta phan phơng sih bal mờ khà priă là 17 tơlak nàng ơn tàm 1 lồ kơphê. Kung ndrờm bè jơnau hơ pơrgon mờ ồng Đung dê sơl, dilah bèp Hani blơi phơng sih yal mờ cau ndai in blơi den geh dờp sa priă pơn jờng 400 rbô đong pah nhai. Mơya, bơta geh ngan, tus dì tu\ do, ồng Đung dê kung ờ hềt dờp geh dùl đong dùl cac lơi priă pơn jờng sơl. Khà phơng sih dờp geh, den ờ niam den tàng kung ờ khin ơn kơphê in sơl. Tu\ lòt tus tàm anih lơh broă bơh mpồl lơh sa kă bro dê nàng lùp priă, den anih lơh broă bơh mpồl lơh sa kă bro dê neh ờ gam tàm hơ\ tai. Bèp Hani, pà gi\t: “Phơng sih bơh mpồl lơh sa kă bro do dê kas rlau mờ khà priă tàm drà. A` gơtìp cau pơrlồm tài bơh pin dờn tàm broă mpồl lơh sa kă bro neh ai sền go\ sră pơ àr bơh khi dê bơh Kuang atbồ lơgar, mờ Gah Kă bro mờ lơh sa mờ măy mok dà lơgar mờ Gah Lơh broă sa mờ bơtàu tơnguh [òn lơgar dà lơgar dê ki\ dờp sền phơng sih bơh khi dê là phơng niam phơng ngan, jàu sră jờng rơ ai gơnoar kă bro. Dơ\ bàr là mpồl lơh sa kă bro bơyai lơh cribơyai tàm ntum Hoà Thắng, [òn dờng Buôn Ma Thuột geh bơta tus bal bơh uă ngan làng bol tàm ntum dê den tàng a` neh pin dờn”.

Tài bơh pin dờn tàm jơnau đơs pơrlồm pơn jồ, hơ là lơh den geh priă cồng, geh priă pơn jờng tu\ yal mờ ală cau gơ wèt bal ndai in blơi, den tàng gi\t nđờ jơ\t hìu làng bol tàm ntum Ea Tul, kơnhoàl Cư\ Mgar, càr Dak Lak neh blơi phơng sih bơh Mpồl lơh sa kă bro bal Lơh bal lơh sa drơng broă ala kă bro Rồng vàng Đất Việt DC dê bal mờ khà priă kas ngan uă rlau tàm drà. Tus tu\ do, khà priă blơi phơng sih neh gơguh tus gi\t nđờ rhiang tơlak priă, mơya jơnau gơlời wơl lồi du\t là phơng sih ờ gơtùi ngui, priă pơn jờng kung ờ go\ geh sơl.

Bèp Phen kuang jat jơng atbồ Anih duh broă làng bol ntum Ea Tul, kung pà gi\t sơl: Pơgăp mờ do bàr pe nhai, làng bol tàm ntum kung tus bal tă pơgồp priă jền tàm Mpồl lơh kơphê Nấm Linh chi đỏ, kờp bal blơi dùl mat priă tă pơgồp là 36 tơlak. Mpồl lơh sa kă bro do kung hơ pơrgon sơl là, dilah jà gơtùi uă cau tă pơgồp bal priă jền lơh sa, den priă cồng nhai sơn rờp là 12 tơlak, nhai dơ\ 2 là 9 tơlak mờ tơnơ\ 6 nhai den geh dờp geh priă cồng là 120 tơlak mờ geh ai lòt nhơl gời ờ jơh dùl đong dùl cac priă jền lơi, uă rlau tai là geh pơn jờng pà rơndeh dờng tơn. Mơya, Mpồl lơh sa kă bro do ờ go\ dan gơnoar mờ gơnoar atbồ tàm tiah do, mờ să tờm tơn lơh broă mờ hìu làng bol. Tus tu\ do, tơrgùm kờp bơh ntum dê, geh 4 hìu làng bol neh blơi mat priă tă pơgồp bơh mpồl lơh sa kă bro dê, mơya gơnoar atbồ ntum ờ go\ gi\t dùl e\t lơi bè broă lơh bơh mpồl lơh sa kă bro dê bè lơi, broă lơh sa kă bro bè lơi nàng gơtùi tam pà priă cồng bè hơ\?

Sơmờm bơta ờ gi\t wa\ bơh làng bol dê, tơngai lài, tàm ală [òn kòn cau Rơđê geh broă lơh pơrlồm pơn jồ làng bol tă pơgồp priă jền lơh sa kă bro lơh geh priă cồng mhar mờ uă ngan. Bàr pe hìu làng bol tơnơ\ tu\ lơh, lồi du\t jê nùs jê tồr ngan pal ko\ng gời priă roh tài bơh he neh gơtìp cau pơrlồm…Ồng Uyn dê là cau kra [òn [òn Tu, ntum Ea Tul, kơnhoàl Cư\ Mgar, đơs: “A` neh gi\t geh nùs nhơm pơrlồm halà ờ, phơng sih ngan halà ờ ngan den tàng sồr làng bol ờ go\ di blơi ală bơta phơng sih, halà lơh bal mờ khi, a` yal mờ làng bol in là pal kơrhia rơcang ngăc rlau mờ jơnau niam halà iơh, geh kuơ halà ờ”.

Bèp Phen kuang jat jơng atbồ Anih duh broă làng bol ntum Ea Tul, kơnhoàl Cư\ Mgar, càr Dak Lak den sồr làng bol pal kơrhia rơcang ngăc mờ broă lơh sa kă bro bè do: “Tu\ blơi phơng sih den bol he pal sền wơl ală anih ràng tăc, mpồl lơh sa kă bro dà lơgar dê nàng gơ in niam rlau, broă hòi jà tă pơgồp priă jền kă bro đa cấp den ờ go\ kơ\ kơl jăp jo\ jòng ờ, gơ cèng bơta lơh pơrlồm. Geh bàr pe hìu làng bol neh lơh gam jòi broă nàng ai wơl priă jền mờ he neh rlau tă pơgồp mơya ờ hềt gơtùi ai geh wơl. Lồi du\t, dan đơs bal là, a` jà làng bol lài mờ tu\ blơi phan bơna lơi hơ\ den làng bol pal lòt sền tềng anih lơi mờ he pin dờn ngan rlau jơh, mờng quèng ngan rlau jơh, mờ bol he kă bro uă ngan rlau jơh”.

Làng bol pal kơrhia mờ rơcang ngăc, jòi sơnơng nền lài mờ tu\ tă priă blơi, halà tăc ală phan bơna, pleh jơnau tài bơh gơtìp pơrlồm pơn jồ priă cồng uă hơ\ sồng priă jền den roh gời mơya gam gơtìp gơ aniai tai. Gơnoar atbồ mờ ală anih lơh broă geh gơnoar kung kờn pal mhar dong kờl nàng kơryan ală broă lơh kă bro tìs mờ adat boh lam lòt tus tàm [òn lơgar kal ke, tiah sar lơgar ngài, tiah làng bol kòn cau pơrlồm làng bol.

          Cau cih mờ yal tơngi\t- Lơ Mu K’ Yến