VOV4.K’ho- Hiệp định kă bro khat gơboh Việt Nam- châu Âu, đơs lơyah là EVFTA, dùl tàm ală Hiệp định kă bro khat gơboh geh uă ngan mpồl lơh sa kă bro kơ\p gơn, geh mut ngui ngan ngồn bơh ngai 1/8 pa do. Mờ bơta buơn là ală tiah mờng lơh gơlik ală phan lơh geh bơh gah lơh sa suơn sre tăc mờ lơgar ndai tờm bè: kơphê, tiêu, kao su, gar điều, tinh bòk bùm blàng, dà lơwe… ală mpồl lơh sa kă bro tàm Dak Lak geh bơta rcang mbè lơi nàng wă rò ală tu\ tơngai niam bơh EVFTA dê kung bè sơr lèt gan ală bơta lòng gam gơlik geh.

Là mpồl lơh sa kă bro mờng kă bro, tăc mờ lơgar ndai ală phan lơh geh bơh kơphê, tiêu mờ 2,3 phan lơh geh bơh gah lơh sa suơn sre tàm ù tiah Tây Nguyên dê, công ty TNHH MTV Xuất nhập khẩu 2/9 Dak Lak (Simexco Dak Lak) sền bal là neh g^t tus ală jơnau kờ` drà kă bro do dê, tàm hơ\ châu Âu là drà kă bro kal ke ngan sồr pal niam ngan tơl khà phan bơna dê, gơ rềng tus bơta ờ hoan geh bơta chài, jòi g^t tiah lơh gơlik phan, ờ do ờ dă phan ngui sa, tiah tam phan. Bal mờ broă ai tơlik ală jơnau tơngkah là dong ală tiah, mpồl lơh sa kă bro mờ làng bol in tam gơl bơta mờng kuèng lơh sa, lơh di pal niam rlau tai mờ jơnau kờ` drà kă bro dê, Công ty neh tam klăc bal niam mờ g^t nđờ rơhiang hìu bơnhă làng bol lơh broă sa, bơto pơlam, dong kờl tam kơphê, tiêu di pal jơnau sồr tàm drà kă bro dê mờ blơi phan lơh geh nàng drơng broă drà kă bro tăc mờ lơgar ndai, tàm hơ\ geh drà kă bro châu Âu (EU). Den tàng bè hơ\, Hiệp định kă bro khat gơboh Việt Nam– EU (EVFTA) geh mut ngui ngan ngồn, den ală bơta ờ hoan geh bè bơta chài, ală jơnau sồr lơh geh bơh drà kă bro EU dê neh ờ gam là broă kal ke ir tai gơ wèt mờ mpồl lơh sa kă bro dê. Ồng Nguyễn Tiến Dũng, Kuang atbồ rơndap broă lơh kơphê kơ\ kơl jap, công ty Simexco Dak Lak dê pà g^t.

Mpồl lơh sa kă bro neh sền gròi ngan tus broă do, tu\ phan lơh geh bơh gah lơh sa suơn sre bơh Việt Nam dê mut tàm drà kă bro do geh buơn boài rlau tai, geh dong kờl uă rlau tai. Mơya, gơ wèt mờ ală lơgar blơi phan bơh lơgar ndai den sồr pal geh  gah lơh sa suơn sre Việt Nam kung bè Simexco neh pal bơt bơtàu dùl tiah lơh gơlik phan  nàng lơh mbè lơi nàng di pal mờ ală bơta tơl khà. Ngan là khà jơng kah sơnơm sền gàr phan tam mut tàm drà kă bro châu Âu dê.

Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Xuân Phúc, mờ ală kuang bàng dờng màng còp cơl du\ ràng tăc kơphê An Thái tàm drà, ràng tơlik lơgar Lo- ASEAN dơ\ 13

Hiệp định EVFTA neh mut ngui ngan ngồn bơh ngai 1/8/2020, jơh ală phan bơna tăc mờ lơgar ndai tờm, bè: kơphê, phe, dà lơwe, phan ròng, biăp plai đo, phan tam dà Việt Nam dê geh ờ tă dia tu\ tăc tus ală lơgar châu Âu. Mơya, tài gơ rềng bơh kòp Covid-19, jơnau kờ` drà kă bro lơyài, pơn diang phan bơna gơtìp uă kàl ke kòl yan, ală broă lơh kă bro đah mpồl lơh sa kă bro Dak Lak mờ drà kă bro EU ờ hềt geh uă bơta tam gơl, mơya jơh ală mpồl lơh sa kă bro lơh gơlik phan kă bro tàm ù tiah cà dê neh g^t tus jơnau do, mờ rcang ală gùng dà nàng gơtùi ngui ală tu\ tơngai niam bơh EVFTA dê cèng wơl tơnơ\ tu\ kòp Covid-19 sơr lèt gan. Ồng Phạm Văn Quang, Kuang atbồ Công ty trách nhiệm hữu hạn G20 Việt Nam, dùl tàm ală mpồl sùm tăc mờ lơgar ndai phan bơna kơphê klài lề pà g^t:

 Tu\ bơta kòp gơlik geh den jơh ală cau lơh sa kă bro châu Âu ờ blơi phan bơh lơgar ndai tai, do là 1 bơta kal ke ai mpồl lơh sa bro tàm Việt Nam dê kung bè ală lơgar ndai sơl. Tu\ do, mpồl lơh sa kă bro bol a` kung gam gàr sùm gùng dà broă lơh là cau kă bro phan bơh tiah châu Âu do dê nàng khi in kă bro phan ai 2,3 lơgar in. Bal mờ hơ\, là lơh pràn ală bơta kờ` tơl khà EC bơh khi dê, do là bơta  sồr kờ` pal geh. Do kung là broă nàng mpồl lơh sa kă bro in tus bal tàm drà kă bro do dê.

Ma\i mok ơn tàm kơl dung phan lơh gơlik bơh Công ty TNHH MTV Xuất nhập khẩu 2/9 Dak Lak (Simexco Dak Lak)

EU là drà kă bro dờng mờ pràn bal mờ khà kờp làng bol rlau 500 tơlak nă cau, kờp jơh GDP rlau 15 rơbô tơmàn dolar Mỹ, geh pơgap 22% GDP gùt dunia dê. Châu Âu kung là mpồl lơh broă kă bro bơh yau bơh ală phan lơh geh bơh gah lơh sa suơn sre tờm ngan lơgar Việt Nam dê, bè: Kơphê, tiêu, gar điều. Tu\ Hiệp định EVFTA geh ki\ hơ kung là tu\ nàng ală gah lơh sa suơn sre gơtùi tus bal mờ uă lơgar mờ khà năc dờng pràn ngan, là dùl tàm ală bơta buơn boài dờng ngan gơ wèt mờ gah lơh sa suơn sre dê tàm tu\ phan lơh geh bơh gah lơh sa suơn sre gơtìp kal ke bè drà kă bro bè tu\ do. Là tiah geh bơta buơntàm broă lơh gơlik ală phan lơh bơh gah lơh sa suơn sre tờm ngan bè Kơphê, tiêu, kao su, gar điều, tinh bòk bùm blàng, dà lơwe… ală mpồl lơh sa kă bro Dak Lak kung geh uă bơta mờng chài tàm broă tơmu\t phan lơh geh bơh gah lơh sa suơn sre tus tàm uă drà kă bro ndai, tàm hơ\ EU là dùl tàm ală drà kă bro pin dờn geh ală mpồl lơh sa suơn sre sền gròi gờ` ngan. Mờ bơta mờng chài tăc kơphê chàng, xay mờ klài lề mờ lơgar ndai uă nam, Công ty cổ phần bơcri priă mờ bơtàu tơnguh kơphê An Thái neh mờ gam tơnguh uă sùm bơta niam bơkah kơphê dê, mat phan kă bro, kơl dung prăp kung bè gờ` sền gròi lơh jat broă jòi g^t tiah tờm lơh gơlik yal bè bơta niam bơkah nàng tăc uă phan bơna tàm drà kă bro EU dê ngan là tu\ Hiệp định EVFTA pờ tơlik. Ồng Nguyễn Xuân Lợi, Kuang atbồ Công ty cổ phần bơcri priă mờ bơtàu tơnguh kơphê An Thái pà g^t:

Do là tu\ tơngai niam nàng mpồl lơh sa kă bro in mut tàm drà kă bro kal ke rlau tai. Mơya kung tìp uă ngan kal ke tài bơh mpồl lơh sa kă bro bol a` dê gơtùi đơs là jo\ sơnam ngan pơn ndrờm mờ ală mpồl lơh sa kă bro kơphê tàm dunia den khi gam pràn rlau mờ he uă ngan. Den tàng bè hơ\, bol he gam pal tàm pơr lòng lơh ngan mờ drà kă bro dờng pràn do. Tàm ală nam do, mpồl lơh sa kă bro pal sùm tam gơl pa công nghệ, tơnguh uă bơta pràn lơh broă mờ ngan là sền gròi ngan bơta niam bơkah nàng di pal mờ jơnau kờ` mut gơ rờm bal.

Gơtùi đơs là, mpồl lơh sa kă bro phan lơh geh bơh gah lơh sa suơn sre Dak Lak dê gam ơm tàm tiah phan lơh gơlik geh bơta pràn mờ dùl drà kă bro dờng ơnàng. Mơya, broă lơh sa kă bro bơh mpồl lơh sa kă bro dê mut tàm drà kă bro EU geh ờ buơn boài dùl ết lơi. Bơdìh mờ mờ bơta lơh ngan bơh mpồl lơh sa kă bro dê kờ` ngan geh bơta lơh broă bal niam đah cau lơh broă sa dê tai, bơta tàm dong kờl bal bơh ală kấp geh gơ noar, ală anih lơh broă geh gơ noar tàm broă bơ to pơlam, dong kờl yal tơng^t jơnau, lơh broă lơh dờp g^t tiah tờm lơh gơlik phan, dờp ală broă lơh sa bơh ală tiah lơh gơlik phan tàm cau lơh broă sa dê lơh geh bơnàng jă kuơ màng nàng mpồl lơh sa kă bro in lơh gơs broă lơh tờm bơh he dê tàm drà kă bro.

            Cau cih Hương Lý- Cau mblàng K’ Hạnh