Jùt mhar dà kơlhê, pơhàl gơ hòr tềng muh mat, bi Điệp, cau Sơdàng, kis tàm [òn Kon Wang, xã Ea Yiêng, kơnhoàl Krông Pach, càr Daklak, pà gi\t: Jơh bal 2 nă ùr bơklau bi ndrờm lơh broă tàm Hợp tác xã công nghiệp Ea Yiêng neh 3 nam do. Mờ priă nhai là 6 tơlak dùl nhai, rài kis hìu bơnhă neh tơl ngui tơl sa uă ngan pơndrờm mờ broă mìng lơh kòi lơm. Jơnau pal chờ hờp ngan rlau jơh là bơh tu\ mu\t bal tàm mpồl ala mat cau lơh găc kiă, bi geh bơto pơlam ală jơnau gi\t wa\ gàr niam ờdo ờdă tàm tu\ lơh broă, geh dờp ală gơnoar kuơ dipal bơh cau lơh broă dê. Bi Điệp, đơs:

“Lài do, rài kis bòl glar kal ke ngan jòi priă ờ tơl sa tàm rài kis, pal lòt dan càn phe sa bơh tiah do tus tiah ne sùm, tu\ tơm dồs den ờ tơl priă nàng tơm jơh dồs, gơtìp dồs sùm bơh nam do tus nam ndai. Lơh broă tàm lò găc do tu\ do kung lơh geh dùl êt priă jền, tu\ lơh broă tàm lò găc mờ gơtìp kòp là dan càn priă lài nàng lòt kham kòp den cau atbồ he kung pà sơl, tu\ lơi jơh bời kòp cau atbồ he kung sền gròi sơl hòi điện thoại lùp còp, mờ hòi lòt lơh broă wơl” .

Ai bi Chuyên, kung là cau Sơdàng sơl, kis tàm [òn Ea Mao, xã Ea Yiêng, yal: Nam lài, bi geh jơnau kờn lơh hìu mơya ờ geh tơl priă. Bi geh Hợp tác xã dong kờl ai càn priă, ai càn găc, lơh hìu sơmang niam bơne\ ngan. Mờ priă nhai là 5 tơlak dùl nhai, bi tềm pềr dùl bơnah nàng tơm dồs lơh hìu, dùl bơnah den ngui sa tàm rài kis. Tu\ do, priă dồs kung neh tơm mờr jơh sơl, rài kis tơl ngui tơl sa. Bi Chuyên pà gi\t:

“Lơh broă tàm lò găc do kung geh tơl priă jền nàng ngui sa tàm hìu bơnhă. Dilah geh bơta lơi kal ke den cau atbồ lò găc do dong kờl ai oh mi in càn priă, kờn găc lơh hìu den cau atbồ lò găc kung dong kờl ai càn sơl. Oh mi lơh broă tàm do rài kis kung ờ huan bòl glar kal ke sơl. Sa tềp cau atbồ lò găc kung bơyai lơh ai oh mi in sa tềp sơl, pà priă, pà phan, [anh kèu ai jơh tơl nă oh mi in”.

Hợp tác xã Công nghiệp Ea Yiêng geh 19 anih lơh găc, ngui sùm 340 nă cau lơh broă, tàm hơ\ geh 80% là cau kòn cau. Priă nhai lơh geh kờp bal dùl nhai dùl nă cau là bơh 3 tus 6 tơlak. Tài lơh broă uă ngan là jat nhai kàl den tàng anih lơh broă do kal ke ngan blơi sră bảo hiểm xã hội ai cau lơh broă in. Bulah bè hơ\, bảo hiểm y tế kung bè ală bơta dong kờl ndai ndrờm geh Hợp tác xã sền gròi tơl jơh ai cau công nhân in. Ồng Cao Thanh Đệ, Kuang atbồ Mpồl duh broă atbồ mơkung là Kuang atbồ Hợp tác xã Công nghiệp Ea Yiêng, pà gi\t:

“Jơh ală cau tàm mpồl ndrờm geh bơto yal gi\t wa\ là jơh ală gơnoar kuơ mờ kơnòl gơ lòt bal mờ gơ\p. Pràn lơh broă bol he dê tă nđờ den geh dờp wơl geh kàr hơ\ sơl, ờ tu\ lơi geh dờp dùl êt rlau pơndrờm mờ pràn he dê neh tă. Bơta sền gàr ờdo ờdă lơh broă sùm bơto tơngkah ai oh mi công nhân in. Công nhân kòp tê jê să den lòt còp mờ pà phan dong kờl”.

Mpồl ala mat cau lơh găc kiă Krông Pach, càr Daklak geh crơng gơs bơh nhai 5 nam 2014 lài do, bal mờ 3 tổ công đoàn, 228 nă cau tàm mpồl. Lài hơ\, Liên đoàn lao động kơnhoàl Krông Pach neh tus tơl anih lơh găc kiă tàm 3 xã là Ea Uy, Vụ Bổn mờ Ea Yiêng, mblàng yal, hòi jà làng bol mu\t bal tàm mpồl công đoàn. Jat mò Phan Thị Nhường, Phó Kuang atbồ Liên đoàn lao động kơnhoàl Krông Pach, kal ke dờng ngan rlau jơh là uă ngan cau lơh broă ờ hềt gi\t wa\ geh adat bơhìan lơh broă bơh công đoàn dê, geh tu\ là geh cau gam ngòt dilah ki\ sră pơrgon lơh broă den geh gơtìp gơkòl. Kuơmàng, gơ wèt mờ ală công nhân là cau kòn cau, jơnau gi\t wa\ ờ hềt uă, lơh broă ngai geh, ngai ờ, den tàng broă tơrgùm wơl khi gơ gơs dùl mpồl công đoàn là ờ [ươn dùl êt lơi. Mơya, kơnờm bơta kơ\ nùs hòi jà, lam sồr, uă cau neh gi\t wa\ geh gơnoar mờ kơnòl bơh mpồl công đoàn dê, sền go\ geh ală bơta kuơ gơ wèt tus mờ cau tàm mpồl, mờ mpồl ala mat cau lơh găc kiă tàm Krông Pach neh geh crơng gơs. Mò Phan Thị Nhường, pà gi\t:

“Kơ\p kờn bơh liên đoàn dê den là uă ngan nàng ai cau lơh broă in iang nùs lơh broă, sền go\ geh gơnoar kuơ ngan ngồn bơh khi dê. Lài do, khi lơh ờ go\ jat bơta pal jat ờ, he lơh gơs khi in bơta pal jat den khi geh kơnòl mờ mpồl lơh sa kă bro, mờ mpồl lơh sa kă bro kung pal geh kơnòl kung bè kơnòl mờ cau lơh broă sơl. Khi sền bal là sền go\ geh broă hơ\ den tàng khi kung geh nùs nhơm lơh broă rềp mềl rlau”

Mờ ală cồng nha lơh geh bơh sơn rờp, Mpồl ala mat cau lơh găc kiă kơnhoàl Krông Pach, càr Daklak neh đơs ngan geh gơnoar broă bơh he dê tàm broă tam klac bal cau lơh broă, sền gàr gơnoar kuơ, sền gròi rài kis ai ală công nhân lơh găc kiă in, ală cau sùm ờ pràn tàm bơta gơrềng đah cau lơh broă mờ jơng tê tàm tiah do. Mờ mpồl ala mat cau lơh broă kung pơgồp bơnah dong ală mpồl lơh sa kă bro lơh geh bơta gơrềng bal mờ cau lơh broă dipal, drơng bơta kơ\ kơl jăp bơtàu tơnguh lơh gơlik phan kă bro!

Cau cih mờ yal tơngi\t- Lơ Mu K’ Yến