VOV4.K’ho – Bulah gam pal kơlôi rơcang broă hìu nhă mơya ngai sơlơ geh uă ngan cau lơh broă mpồl ơruh pơnu là cau ùr tàm càr Daklak geh nhap nhar ngan tus bal ală broă lơh. Mờ bơta tă pơgồp bơh ală cau atbồ là cau ùr, srơh mpồl ơruh pơnu tàm ală [òn neh gơ gơs li la ngan, mùl màl ngan:

Mpồl ơruh pơnu [òn drà Buôn Hồ geh đơs là dùl tàm ală mpồl ơruh pơnu lơh broă geh cồng nha tàm uă nam sùm bơh càr Daklak dê. Mơya nàng gơtùi geh cồng nha do, ờ huan geh cau lơi git, cau lam bồ mpồl ơruh pơnu [òn drà dê, bi ùr H’ Thúy Mlô neh pal sơr lèt gan uă ngan kal ke. Bi ùr H’ Thúy pà git, tơngai sơn rờp dờp kơnòl, uă cau sền bi ùr mờ mat ờ huan pin dờn ngan, tài go\ bi ùr gam kơnòm să ir, mơ là cau kòn cau tai, den tàng broă bơ tòm tơr gùm ơruh pơnu gơtìp uă ngan kal ke. Git nùs nhơm hơ\, bi ùr neh kơ\ nùs bal mờ mpồl dong broă mpồl ơruh pơnu tàm [òn lơgar, mut lơh uă broă lơh ngan ngồn nàng hòi jà, tơr gùm ơruh pơnu tus bal bè: srơh ơruh pơnu lam lài bơtàu tơnguh lơh sa – mpồl bơtiàn mờ sền gàr dà lơgar, lòt bal mờ ơruh pơnu lơh broă… Bơh hơ\, broă lơh mpồl ơruh pơnu tàm [òn drà Buôn Hồ bơtàu tơnguh pràn ngan mờ lơh geh cồng nha loh làng ngan. Tàm 5 nam, mpồl ơruh pơnu [òn drà Buôn Hồ neh mut lơh geh 15 [làng nhơl bơlai, 6 [làng coh plai mini, lơh 37 nơm hìu jă brê ai hìu nhă rơbah, hìu nhă cau kis dùl nă să in; tuah wàs rơbòng dà, tă pơgồp ngai lơh broă nàng lơh niam mờ lơh pa git nđờ jơt kơi sồ gùng lòt. Bơyai lơh geh 70 broă lơh ơruh pơnu lơh sa, tàm hơ\ geh 20 broă lơh ơruh pơnu lơh sa jak, mờ priă jền lơh geh bơh 150 tus 200 tơlak priă tàm dùl nam. Bi ùr H’ Thúy Mlô yal: “ Pa sơn đờm lơh den bơta chài kung bè mờng quèng lơh broă ơruh pơnu he dê ờ hềt geh uă, den tàng broă bơtòm tơr gùm kung bè hòi jà ơruh pơnu tus bal tàm broă lơh mpồl dê kal ke ngan. Bal mờ hơ\, tàm tơngai tu\ do, gơ wèt mờ să tờm a` den kung gam kơn jơ\ broă hìu nhă, tài kòn cau Rơđê jat jơi mè den tàng tơl broă tàm hìu nhă a` ndrờm pal kơlôi rơcang jơh, kơlôi broă hìu nhă ndang, kơlôi broă mpồl bơtiàn ndang den tàng să tờm a` kung go\ uă ngan kal ke. Mơya a` kung lơh ngan rơndap broă hìu nhă mờ broă mpồl bơtìan.”

Ai gơ wèt mờ bi ùr H’ Bé Kuan, kòn cau M’nông, atbồ mpồl ơruh pơnu [òn Bhôk, ntum Yang Tao, kơnhoàl Lak, ờ mìng gơtìp kal ke tàm broă lơh, bi ùr H’ Bé gam gơtìp bơta dră wơl bơh hìu nhă dê, tài lơh broă mpồl ơruh pơnu den priă lơh geh ờ uă, mơya broă pal lơh den uă. Geh uă tu\ gơtìp hìu nhă đơs bè broă ơm ờ lơh broă mpồl tai, mơya mờ nùs nhơm kờ` broă lơh, bơta nhap nhar jơh nùs cau kơnòm să dê, den bi ùr H’ Bé mblàng hìu nhă in git bè broă lơh he dê. Kơnờm ờ ngòt kal ke, H’ Bé neh lơh niam broă hìu nhă bal mờ broă mpồl bơtiàn, lam mpồl ơruh pơnu [òn Bhôk gơs là mpồl ơruh pơnu pràn kơldang, geh pơn rơ tàm kơnhoàl Lak. Bi ùr H’ Bé sơnơng: là cau lam bồ ơruh pơnu den pal dờp mờ sơr lèt gan kal ke mờ git loh ơruh pơnu tàm mpồl he dê: “ He neh dờp kơnòl den pal lơh, ờ gơtùi sang broă, he pal rơndap broă hìu nhă bal mờ broă mpồl bơtiàn. Kờ` lam sồr den he pal jòi git, lòt pơn jờng tàm tơl nă cau, tìp mat, rềp mềl mờ tam pà bal mờ khi, git nùs nhơm, bơta kơp kờ` mờ bơta sơnơng khi dê nàng he tam pà, lơh bơyô mờ khi.”

H’ Thúy mờ H’ Bé mìng là 2 tàm khà uă ngan cau ùr lơh broă mpồl ơruh pơnu neh mờ gam đơs tờm bơngă bơh cau kuang mpồl ơruh pơnu lam lài, nhap nhar, geh uă jơnau bơceh tơr gùm ơruh pơnu, bơtàu tơnguh srơh ơruh pơnu. Bi Y Nhuân Byă, kuang atbồ mpồl ơruh pơnu càr Daklak pà git, gùt càr tu\ do geh 183 nă kuang bàng mpồl ơruh pơnu bơh ntum rlau hơđang, tàm hơ\ geh 40 nă cau ùr, uă ngan là làng bol kòn cau. Uă bi ùr lơh broă nhap nhar, lam sồr ơruh pơnu tus bal srơh broă lơh kơnờm tàm bơta geh ngan tàm [òn lơgar he dê, bơh hơ\ neh hòi jà geh gal ngan ơruh pơnu jơh nùs tus bal. Bi Y Nhuân Byă đơs: “ Kuang bàng lơh broă mpồl ơruh pơnu là cau ùr mờ tơngai lơh broă tàm mpồl ơruh pơnu, uă cau kung neh sang tu\ jiơ, hìu nhă, tă pơgồp. Lơh kuang bàng mpồl ơruh pơnu den bơta pơn rơ là pal lòt lơh broă trồ mang, lơh broă tàm ngai rlô, ngai dơ\ 7. Mơya uă bơyô kung neh geh uă broă lơh ngan nàng lơh jơh kơnòl geh jàu.”

Mờ bơta nhap nhar, jơh nùs bơh cau kơnòm să dê, ală ùr kuang bàng mpồl ơruh pơnu là cau kòn cau tàm Daklak ờ ngòt kal ke, ờ mìng lơh niam bơngă cau ùr dê tàm hìu nhă, mờ gam jơh nùs tă pơgồp tàm broă lơh mpồl, dong broă lơh mpồl ơruh pơnu tàm [òn lơgar tàm càr ngai sơlơ bơtàu tơnguh, lơh geh cồng nha ngan ngồn.

                                             Cau cih mờ yal tơngit K’ Duẩn.