VOV4.K’ho - Kòp prơm gơl^k mhàm gam tơnguh uă 4 tàm 5 càr Tây Nguyên là Dak Lak, Dak Nông, Kon Tum mờ Gia Lai. Tàm hơ\, càr Kon Tum, Gia Lai mờ Dak Lak ndrờm neh geh cau gơbàn chơ\t tài kòp do. Tơnơ\ do là tơngu me jơnau lùp bác sỹ Phạm Văn Lào, kuang atbồ hìu sơnơm rơcang gàr lài mờ kòp càr Dak Lak bè khà kòp prơm gơl^k mhàm geh tàm càr do mờ ală broă geh ai lơh tàm broă sơndră mờ kòp prơm gơl^k mhàm.

- Ơ bác sỹ Phạm Văn Lào, kuang atbồ hìu sơnơm rơcang gàr lài mờ kòp càr Dak Lak, tàm càr Dak Lak den kòp prơm gơl^k mhàm gam gơbàn bè lơi?

Bác sỹ Phạm Văn Lào: Tus tu\ do den khà cau gơbàn kòp prơm gơl^k mhàm tàm càr Dak Lak neh tơnguh di pơgăp 4 dơ\ jăt mờ tu\ do nam lài, mờ khà là 1 rơbô 268 nă cau, mờ gơlơh bè tàm ală kơnhoàl, [òn drà, [òn dờng lơi kung geh cau gơbàn lơm. Mơya, tơrgùm uă ngan tàm [òn dờng Buôn Ma Thuột, kơnhoàl Ea Hleo, ờ uă cau tàm kơnhoàl Buôn Đôn mờ kơnhoàl Cư\ Mgar. Di lah ờ geh broă rơcang sơndră lài, den kòp prơm gơl^k mhàm tàm càr Dak Lak mờ Tây Nguyên geh gơs kòp dờng.

- {òn dờng Buôn Ma Thuột mờ kơnhoàl Ea Hleo là tiah geh cau gơbàn kòp prơm gơl^k mhàm uă ngan tàm càr Dak Lak, dan lùp bác sỹ do là jơnau ni sơna ha là geh bơta lơi hơ? Bè ờs den sơmăc uă tàm tiah sar lơgar ngài, mờ kòp prơm gơl^k mhàm là kòp tài sơmăc bơtòp. Di bè hơ\ den nđan lah 2 tiah geh rài kis tơl ngui tơl sa do geh gơbàn kòp prơm uă rơlao jơh?

Bác sỹ Phạm Văn Lào: Tàm tiah geh broă lơh sa pa tơnguh bơtàu den làng bol mờng ờ sền gròi, lời ală phan kờn dà hờ bơdìh in lơh gơs tiah kờ` sơmăc ơm kis. Mờ he kung ba` đơs là, tàm tiah sar lơgar ngài hơ\ sồng geh uă sơmăc. Mờ sơlơ tàm tiah geh broă lơh sa tơnguh bơtàu, hìu đam geh lơh uă, rài kis geh tơl ngui tơl sa rơlao den sơmăc geh uă rơlao. Bè tu\ do tàm lơgar Singapor là tiah geh uă sơmăc kòp prơm gơl^k mhàm ngan.

- Mơya, uă làng bol kis tàm Tây Nguyên đơs là tài ù tiah ơnàng ir, làng bol kis ờ rềp bal, bu\ lah pơs wàs hìu đam kloh niam den hờ bơdìh suơn gam geh tiah nàng sơmăc deh tăp, den tàng pơs wàs ờ tu\ lơi jơh. Bác sỹ kơlôi bè lơi bè bơta do?

Bác sỹ Phạm Văn Lào: Làng bol mờ g^t bè hơ\ là ờ hềt di. Sơmăc do gơ kờ` ơm tàm hìu. A` kờ` đơs wơl bơta do kờ` làng bol in wă tus mờ sơmăc, do là sơmăc tàm hìu. Dơ\ 2 là deh tăp tàm dà sàng kloh niam. Bol a` neh kơlôi sơnơng mờ go\ là, tàm ală gri ơn bơkào tàm tơl hìu geh tồt chi gam kis den geh tus 70% là geh kih dà bơh sơmăc kòp prơm gơl^k mhàm dê, ha là phan dơ dà tềng tơnơ\ mờ tùh mrềt. Do là tiah sơmăc kòp prơm deh tăp ờ go\ di là tàm brê, tàm suơn tam phan. Den tàng he ba` ngòt di lah he lơh kloh tiah kis gùt dar hìu mờ ală hìu nhă gùt dar den di gơlan he geh tơmù sơmăc gơtòp kòp prơm gơl^k mhàm.

- Tu\ do, tàm [òn dờng Buôn Ma Thuột geh uă cau gơbàn kòp prơm gơl^k mhàm, mơya anih lơh broă gah lơh sơnơm rơcang gàr lài mờ kòp mìng [ồm sơnơm gơsơ\t sơmăc 700 hìu làng bol tàm ntum Hoà Thuận in. Dan lùp bác sỹ, tu\ làng bol go\ tàm hìu geh uă sơmăc den blơi sơnơm tàm tiah lơi kờ` [ồm ha là kờ` hòi anih lơh broă gah lơh sơnơm tus [ồm den lùp tàm tiah lơi?

Bác sỹ Phạm Văn Lào: Broă [ồm sơnơm gơsơ\t sơmăc den ờ gơtùi [ồm jơh gùt tiah, tài lơh bè hơ\ den gơbàn aniai tus mờ tiah kis. Dơ\ 2 tai là lơh gơbàn sơmăc sơndră mờ sơnơm den sơlơ ngòt rơngơ\t rơlao. Tu\ làng bol go\ geh uă sơmăc, geh uă cau gơbàn kòp den yal tus hìu sơnơm rềp ngan in. Gah lơh sơnơm geh ai kuang bàng tus kờ` sền tàm tiah hơ\ pal [ồm sơnơm lah ờ. Di lah geh tơl ală bơta den hơ\ sồng [ồm sơnơm.

- Bè bác sỹ neh yal bơh lài là kòp prơm gơl^k mhàm tàm càr Dak Lak kung bè Tây Nguyên tu\ do ờ su\k ơm ngan. Bè hơ\, gah lơh sơnơm tus do geh broă lơh lơi kờ` kòp do ờ gơbàn gơs kòp dờng?

Bác sỹ Phạm Văn Lào: Bè kuang jăt jơng atbồ anih duh broă làng bol càr Dak Lak neh đơs tàm pơrjum bè broă sơndră mờ kòp prơm gơl^k mhàm geh bơyai lơh tàm nhai 4 lài do: hơ\ là ală gah, mpồl lơh broă pal tus bal hơ\ sồng geh kơrian jơh kòp prơm gơl^k mhàm. Mờ ală anih lơh broă gah lơh sơnơm den bol a` lơh broă lam sồr, dong kờl bè broă lơh kờ` bơsong Den broă lơh kloh niam tiah kis, sơndră mờ sơmăc kăp den pal geh bơh ală cau tai. Di lah mìng gah lơh sơnơm mờ khà cau lơh broă ờ gal bè tu\ do den ờ gơtùi lơh jơh bơta do.

- Ơi, ưn ngài bác sỹ!

                  Cau cih mờ yal tơng^t Ndong Brawl