VOV4.K’ho - Ngai 10/3/1975 neh gơmut tàm rài kah yau, cih tai dùl tềl tơnggo\ pơnrơ ngan bơhìan tam tơng tơng klàs jơi bơtìan, tơrgùm dùl dà lơgar. Hơ\ la tam lơh jai pha Buôn Ma Thuột - pờ gùng tus dơ\ tam lơh Tây Nguyên mờ geh jai pha dờng kàl prang sơnam pa nam 1975 rài kah yau. Ngai do, ngai 10 /03, Mpồl đơng lam Đảng, gơnuar atbồ, ling klàng mờ làng bol ala\ kòn cau càr Dak Lak bơyai lơh tơng kah dờng ngan dơ\ tơng kah 40 nam ngai tam lơh jai pha Buôn Ma Thuột, tơng klàs Dak Lak.
Buôn Ma Thuột, mờ bơta pràn là tiah tàm gùl càr Dak Lak dê kung bè gùt Tây Nguyên dê, geh 1 anih kuơ màng ngan bè ling klàng mờ broă lơh sa bơh gùt tiah Tây Nguyên dê. Bơh yau òr tus tu\ do, tu\ kơ lôi sơ nơng bè Việt Nam, cau sùm đơs Tây Nguyên là ù tiah kuơ màng, geh bơta kuơ dờng ngan bè gah ling klàng, lơh sa, sền gàr ngap lơngai dà lơgar. mờ bơta do kung neh geh ală cau kơ lôi sơ nơng kah yau, gùng dră bal tàm dunia đơs tờm – cau lơi sền gròi geh Tây Nguyên den ndrờm bè neh lơh tờm tiah Đông Dương.
Cau Mỹ bơh tu\ mut tàm lơgar Việt Nam neh tơr gùm bơta pràn ling klàng tàm do, nàng lơh tờm ù tiah kuơ màng mờ geh bơta kuơ lơh broă dờng màng do. mờ ling klàng he dê, sền gròi mờ tơngklàs Tây Nguyên là kơ nòl kuơ màng, gơtùi kơryan mpồl rơcang gàr bol sò tơm dê. Den tàng, dơ\ tam lơh Tây Nguyên geh đal git là 1 tàm ală dơ\ tam lơh kuơ màng. mờ mùl màl là pha lin tam lơh Buôn Ma Thuột neh lơh geh bơta tam gơl dờng ngan tàm gùt dơ\ tam lơh kàl prăng nam 1975, dơ\ tam lơh Hồ Chí Minh, wèt tus tơngklàs gùt tiah đah jum, tơr gùm 1 dà lơgar.
Ling he tus bal tam lơh Tây Nguyên là jơh 1 mpồl ling dờng `hap `har ngan, geh 4 sư đoàn mờ 4 trung đoàn ling tam lơh đăng ù gờl, bal mờ uă mpồl ling, geh tam cah gơs tơl mpồl tàm ală gah dơ\ tam lơh dê. 12 trung đoàn ling tam lơh đang gờl mờ ling rơndeh par tus bal tơn dơ\ tam lơh tơngklàs Buôn Ma Thuột.
Nàng lơh geh dơ\ tam lơh kuơ màng, tam cah Tây Nguyên mờ tiah ring đah tàm gùl lơgar, tam cah tiah đah jum mờ tiah đah tô Tây Nguyên, tam cah is Buôn Ma Thuột, bơh ngai 4 tus ngai 8/3/1975, ling he neh kơryan gùng 21 tàm gah đah mattơngai lik.
Mho ngai 9/3, gah đơng lam bồ dơ\ tam lơh tơlik kơrnuat lơh ngan sò tơm tàm Buôn Ma Thuột. Tài rơcang lài tơl niam, kờp du\ lài nền nòn, lam lơh cribơyai niam, den tàng ală gùng ling mut ndrờm di tu\ jiơ.
Di 2 jiơ 3 phút ngai 10/3/1975, hơ\ là ngai 29 nhai 1 nam Ất Mão jat sră kờp nhai lơgar he dê, Trung đòan 198 dờp kơ nòl mut lài, bơyai lơh sò tờm 1 ròt ală anih bè blàng rơndeh par Hòa Bình, pôs đồng trung đoàn 53, anih prap ơn Mai Hắc Đế. Tơ nơ\ mờ săp ntas bơr toh bơh mpồl ling do dê, 12 trung đoàn ling tam lơh ù gờl mờ ală ling rơndeh par, bơh 5 gah, ndrờm 1 ròt rah phàu tam lơh mờ bol sò tơm.
Gùt [òn drà Buôn Ma Thuột gơ mprơm rơng gô. Ồng Bèp H’ Oanh kuang atbồ đơng lam Đảng bòn drà Buôn Ma Thuột lài do, là cau đơng lam bồ mpồl lơh broă gùng dră bal càr Dak Lak, jat mpồl rơndeh sơtăng mut tàm bòn drà kah wơl:“ Gơ neh bơr toh dờng bloh. Săp bơr toh mpong tus làm gùt trồ tiah tơn, den tàng rơndeh sơtăng ơm kơp tềng bơdìh brê kung ờ ngòt bơta lơi tai. Bol khai mai\ rơndeh, đèng sòl àng ngan, hơ\ sồng đal git gùng nàng mut. Ală tờm chi neh geh òt bơh ngai 2/3, rơndeh sơ tăng mìng tơm 1 êt là gơpừ tơn mờ lòt. Mpồl lơh broă gùng dră bal bol a` dê tu\ hơ\ geh 106 nă cau, ơm ndơp jat 2 gah rơndeh cam nhông, lòt jat bơh tơ nơ\. Mut tus tiah đah tô Buôn Ma Thuột den trồ àng. Go\ đăng trồ geh rơndeh par bol sò tơm dê tus, mơya gơ ờ khin tus rềp tài phàu ling he dê cuh. Hơ\ kung là dơ\ sơn rờp a` sền go\ ling rơndeh par he dê cuh bol sò tơm.”
7 jiơ 15 phut ngai 10/3, ală bơ tô phàu he dê jat 1 jơnau đơng lam ndrờm bal, tàm pơr lòng rah phàu tàm sư đòan tam lơh đăng gờl sư đoàn 23, gah đơng lam tiah Dak Lak mờ anih rơndeh sơtăng.
Tus 9 jiơ àng drim, he ai ling tam lơh đăng gờl pơ gồp bal mờ rơndeh sơtăng, lam lơh 1 dơ\ sò tơm tàm anih đơng lam bồ tiah Dak Lak, là anih kuơ màng đơng lam ală mpồl sền gàr ngap lơngai, sền gàr làng bol tàm càr. 3 jiơ mho ngai 10/3, he neh lơh tờm jơh gùt tiah Dak Lak. Ồng Lê Chí Quyết kuang jat jơng atbồ đơng lam Đảng, mơlà kuang jat jơng atbồ mpồl atbồ ling klàng càr Dak Lak lài do đơs bè sơ nơng ồng dê tu\ geh mat tàm Buôn Ma Thuột tàm ngai 10/3/1975 :“ Ngai 10, rơndeh sơtang he mut tàm sơne\ 6, mpồl bol a` go\ kung gơ lơh `rơt dơl sơl. Oh mi tàm bòn lơgar bol a` gơ lơh nrơt ngan, tu\ hơ\ den hơ\ sồng git là rơndeh sơtang tàm tiah đah tô mut. Den bol a` geh bơta pin dờn là ngan tam lơh geh jai pha. Tài rơndeh neh mut tàm sơne\ 6, gam wềl sư đòan 23, ai bè blàng rơndeh par L19 den he neh sền gròi”.
5 jiơ mho ngai 10/3, he neh lơh tờm geh jơh ală tiah tàm dơlam bòn drà Buôn Ma Thuột. tơ nơ\ 32 jiơ tam lơh khin cha jak chài, ling he neh gơ sơt mờ kup ris jơh ling sò tơm, tơngklàs jơh [òn drà Buôn Ma Thuột. Bùng bi ka] màng geh yồng tàm uă tiah tàm bòn drà Buôn Ma Thuột, làng bol gờm chờ wă rò jai pha.
Bơta chờ hờp, bơta pin dờn pha lin bềng tàm nùs nhơm tơl nă cau. Ồng Lê Chí Quyết kuang jat jơng atbồ anih duh broă ling klàng atbồ càr Dak Lak lài do yal:“ Bi Bùi San mờ Huỳnh Văn Cần kuang atbồ đơng lam Đảng càr tơlik kơrnuat anih duh broă ling klàng atbồ in là lam làng bol rê wơl jơh. Anih duh broă ling klàng atbồ pal pờ jơh ală anih prap phan sa, dong kờl làng bol in. ngan tu\ hơ\ geh kơrnuat rê wơl den làng bol chờ hờp ngan, pin dờn ngan. Klo geh kơrnuat hòi rê wơl là neh kơ\ nùs bloh, rơcang lài tam lơh mờ bol sò tơm. Dilah bol sò tơm sal wơl den ngan là gơtìp gơ sơt mơ.”
}au mblàng K’ Duẩn.
Viết bình luận