VOV4.K’ho - Tam gùl bơta trồ prang dờng ngan, git nđờ rbô lồ kơphe tàm Gialai gam gơ ơm tàm bơta pơhìn ờ geh tơnhàu tài bơh ờ tơl dà, dùl na\ cau lơh broa\ sa kơnhoàl tàm [òn drà Cư\ Prông, kơnhoàl Cư\ Prông neh sền sơnơng mờ bơceh gơs broa\ lơh tuh dà tềm pềr geh cồng nha, mờ pria\ ngui geh lơyah rlau mờ drà ka\ bro ua\ rlau.
Tu\ do, ua\ ngan ala\ dà croh, dà sơdiang tàm kơnhoàl Cư\ Prông, càr Gialai drờm neh jơh soat dà. Ala\ suơn kơphe gam gơbàn kờ` dà ngan, neh gơ bàn ro rhời, pàl nha, nha gơ rkồn wơl, geh yal dùl kàl ờ geh bơta niam. Bulah bè hơ\, 3 lồ kơphe bơh bi Lê Quang Nhân Trí kis tàm [òn drà Cư\ Prông, kơnhoàl Cư\ Prông gam tơlir gơs niam, gàr niam khà lì bơkàu, tơt plai kơnờm ngui broa\ tuh dà tềm pềr dùl bơnah tuh dà is bơh sa\ tờm bơceh.
Bơh geh sền git, ala\ broa\ lơh tuh dà tềm pềr tàm drà ka\ bro tu\ do drờm geh ngui dùl ma\ bồm dờng, bồm dà tàm ròt ding tơp tam ù, tềng tơl tờm kơphe geh crap bép bồm 2 bồ nàng tuh dà. Tu\ kờ`, gơtùi klài phơng hoá học tơmut tơn nàng bồm chi tam in, ala\ broa\ lơh tuh dà tềm pềr do tềm pềr geh di 30% khà dà tuh, mơ kung tơmù geh cau lơh broa\ tuh phơng. Bulah bè hơ\, pria\ nàng lơh crap phan tuh dà tàm dùl lồ kơphe den gam kas ngan, bơh 20 tus 50 tơlak pria\, ding geh tơp tàm ù kan ngan sền gròi. Bơh tềng hơ\, bi Lê Quang Nhân Trí bơceh is tai phan tuh dà di pal mờ bơta lơh sa phan bơna hìu nha\ mờ gam geh cồng nha.
Ròt ding dà kơldang tơp tàm ù geh lơh wơl gơs ding dà mờ đùh lơ bơn geh lơh đang ù, nàng bươn boài tus broa\ ntrờn, prap, sền gàr. Tềng tơl tờm, mìng geh ngui 1 bep gơ bồm bơh hờ bơdĩh mut, kơryan ua\ ngan broa\ hoàc hươr dà. Pria\ crap phan tuh dà tơl lồ kơphe mìng jơh bơh 7 tus 10 tơlak pria\, gơ tềm pềr geh di 75% khà dà pơndrờm mờ broa\ tuh dà mờ bép pơdar bơhìan. Bal mờ hơ\ tai, bi Trí gam ngui kơmhò kơphe, rơhe jơm tềng tờm kơphe, pleh lơh gơ ta\ nhơm dà, mơ kung lơh ìo ala\ bơta nha chi, tờm khoah mờ phơng chuờng kờ` tuh chi tam in. Den tàng, tàm gùl prang dờng ngan, suơn kơphe bơh hìu nha\ gam tơlir gơs, lì bơkàu kò niam ngan. Bi Lê Quang Nhân Trí, đơs:“Làng bol tàm do ua\ ngan la cau kòn cau. Khi kờ` lài jơh la pal ờ kas pria\, dơ\ 2 la gơ tùi ndrờn geh. A` neh sền sơnơng, geh lơh lơyah wơl ờ ua\ bơta bơh gah lơh broa\ Ea Kmat bơcri lơh. Tu\ do, broa\ lơh a` dê di lah kờp phan bơna lơh tàm dùl lồ kơphe den jơh bơh 7 tus 10 tơlak pria\, blơi is, crap is. Dơ\ 2 tai la gơtùi ntrờ` tài phan a` dê la phan geh crap lời đang ù. Tơnơ\ jơh tuh, he gơtùi prap, sền gàr. Bơh geh pơndrờm, gơ dờng mờ pràn bơh kơphe dê drờm bal. Bơh cat cồng, cat tờk…Bal mờ hơ\, a` geh lơh bal mờ broa\ tuh phơng hữu cơ. Bơh đàm hữu cơ tus ala\ chế phẩm sinh học hữu cơ den a` go\ suơn chi a` dê gơs dờng pràn ngan, bơh khà bơkàu gơ lì tềng đang suơn chi tus tơt plai gam gàr geh bè pah nam. Digơlan nam do gơ geh cồng nha ua\ rlau”.
Ồng Nguyễn Văn Gặp atbồ cơldu\ lơh broa\ sa mờ bơtàu tơngguh [òn lơgar kơnhoàl Cư\ Prông ai git, tu\ do gùt kơnhoàl geh 13 rbô lồ kơphe mờ 2 rbô 500 lồ tiêu gam pơ hìn tềng bơta gơmù cồng nha geh bơh trồ prang, ờ tơl dà tuh. Den tàng gah lơh sa suơn sre [òn lơgar geh đơs lài mờ làng bol geh ngui jơh ala\ broa\ lơh tềm pềr dà nàng gàr chi tam dờng pràn. Bơh lồi nam lài, bi Lê Quang Nhân Trí geh lơh geh broa\ lơh tuh dà tềm pềr ntrờn geh, làng bol gơtùi bơsram mờ ngui ua\, geh cồng nha. Gùt kơnhoàl tu\ do geh rlau 30 lồ kơphe gam tuh dà mờ broa\ lơh do. Ồng Nguyễn Văn Gặp atbồ cơldu\ lơh broa\ sa mờ bơtàu tơngguh [òn lơgar kơnhoàl Cư\ Prông, đơs:“Tus do, bol a` geh mut lơh bal dơle\ jơh ala\ ntum mừ lơh geh broa\ lơh tuh dà tềm pềr. Bơh hơ\, bol a` geh tơnjơh, sền wơl mờ bol a` geh bơyai lơh ai tus làng bol ala\ ntum ndai bơsram, bơyai tam pà bơta mờng, bơh hơ\ geh tơlik geh ala\ bơta niam, broa\ gam ờ hềt niam bơh broa\ lơh mờ geh broa\ lơh geh lơh ua\ broa\ lơh”.
“Bơh kal ke gơlik geh bơta lơh broa\” tàm gơbàn trồ prang dờng ngan, jo\ jòng, khà dà ờ hoan geh, gah lơh broa\ geh gơnoar geh đơs lài jơh tơl cau ngui dà tềm pềr. Cau lơh broa\ sa jơng tê Lê Quang Nhân Trí tàm kơnhoàl Cư\ Prông, càr Gia Lai neh bơceh lơh, geh lơh niam wơl ròt tuh dà tềm pềr, ngui geh cồng nha tus tờm kơphe la broa\ lơh pal sền kuơ màng ngan.
Cau cih mờ yal tơnggit K’ Brọp
Viết bình luận