VOV4.K’ho - Mờ ơnà sa\ la cau trơ yang trơ  yồng ngan, lo\ H’ Bop Ayun  deh nam 1976, atbồ mpồl cau ùr [òn Hôk A, xã Cư\ M’gar,  kơnhoàl Cư\ M’gar, càr Daklak neh brồ guh lik klàs rbah mờ neh  gơ gơs la cau sơnđìng ngan bơh oh mi cau ùr tàm [òn do bơtàu tơngguh lơh sa, sang sơbì jơgloh tơmù rbah.

            Tàm ala\ nam lài do,  bơh ba\ ù tiah lơh sa ờ ua\, ờ geh tơl pria\ lơh sa, bơta chài lơh sa ờ hoan jak chài, den tàng hìu nha\ lo\ H’ Bop Ayun kis tàm [òn Hôk A, xã Cư\ Mgar, kơnhoàl Cư Mgar, càr Daklak gam sùm  gơbàn jơgloh rbah. Nam 2004, lo\ geh càn pria\ dong kờl pria\ cồng  5 tơlak pria\ bơh anih pria\ jền chính sách xã hội kơnhoàl Cư\ Mgar, blơi phơng rê tuh suơn kơphe in mờ blơi 2 nơm be ròng deh kòn. Kơnờm bơh  lơh ngan bơsram  bơta mờng, bơta chài ròng phan den tàng 2 nam tơnơ\,  lo\ neh geh bơh pria\ ròng  be geh gơ tơm wơl jơh pria\ càn. Go\ ròng be geh cồng nha, lo\ khi cha ròng ua\, lơh ơnàng wàng ròng, blơi tai be  ròng. Tu\ do,  mờ 3 sào kơphe, 2 sào sre lơh kòi, pah nam,  tơnơ\ kờp jơh pria\ ngui, hìu nha lo\ neh  pềr geh di 30 tơlak pria\. Lo\ H’ Bop Ayun boh bơr:“A` go\ ròng be bươn ngan rlau mờ ròng sur, iar...tài be mìng sa nhơt, nha chi,  kòp den êt, ờ jơh ua\ tơngai sền gàr bè ala\ phan ròng ndai mờ gơ kung cèng geh cồng nha jơnhua,  bơtàu tơngguh lơh sa hìu nha\. Kơnờm bơh be ròng do mờ lơh sa hìu nha\ bol a` kung neh bơtàu tơngguh”.

Lo\ H’ Bop pơlam oh mi lơh broa\  sền gàr be

            Bulah pria\ geh ờ hềt jơnhua, tềm pềr ờ hềt ua\, mơya lo\ H’Bop Ayun tu\ lơi kung rcang dong kờl làng bol tàm [òn nàng brồ guh lik klàs rbah. Tus tu\ do,  lo\ neh dong kờl ai 20 hìu nha\  rbah tàm [òn ròng be. Tơl hìu geh dong kờl  2 nơm be ròng,  tus tu\ be deh kòn den bơta  cồng geh tam pà  bal. Lo\ H’ Lôi  Niê yal,  kis tàm [òn Hôk A, xã Cư\ Mgar,  dùl tàm hìu nha\ geh lo\ H’ Bop dong kờl lik klàs rbah aigit:“Mùl màl geh ai go\,  a` ròng be bơh bi H’ Bop ai mùl màl neh cèng geh cồng nha jơnhua ngan. Bơh sơnrờp a` tơ lòng ròng 2 nơm, tơnơ\ 2, 3 nhai den gơ deh kòn 2  dơ\. Tu\ do be a` dê neh tus 6 nơm.  A` chờ ngan mờ ngoh rngac ngan go\ bi H’Bop sền gròi sùm dong kờl làng bol rbah,  geh rài kis ua\ ngan kal ke. Bi geh dong kờl mờ dong làng bol ai ala\ be nàng cau in ròng, kơnòm bơh hơ\ ua\ hìu nha\ rbah   neh bơtàu tơngguh rài kis mờ neh cèng geh wơl cồng nha lơh sa jơnhua”.

            Ờ mìng geh dong kờl bè sơntìl, lo\ H’ Bop Ayun gam sùm tus tơl hìu nha\ nàng pơlam bơta mờng chài, bơta chài rgòng be, bơh broa\ sền gàr phan siam,  siam mbè lơi nàng tềm pềr khà pria\,  broa\ lơh kloh wàng ròng, sơndra\ kòp be in...Mờ ala\ hìu nha\ kal ke lo\ gam ai càn pria\ ờ sa cồng nàng oh mi cau ùr lơh wàng ròng be, blơi phơng  sơng ka kơphe...Mờ bơta jơh nus, song dơ pa\ he dê, tus tu\ do,  neh geh 7 hìu tàm [òn Hôk A geh lo\ H’ Bop dong kờl brồ guh lik klàs rbah...Lo\ H’ Bop boh bơr:“A` ai be  làng bol in ròng tài a` go\ ua\ hìu nha\ gam ờ tơl pria\ bơcri lơh sa. Tàm broa\ lơh ròng bè den he pal git ngui bơta jak chài pa tàm lơh sa bơh lơh wàng tus broa\ sền gròi. Wàng ròng be kờ` pal gàr niam kôh wàng ròng, ha pah, nàng be ba` gơbàn kòp,  ờ di ròng den  lời pờ lềng, dilah bè hơ\ den bè bươn gơbàn  kòp bơh hờ bơdĩh”.

Lo\ H’ Bop dờp sra\ jờng tàm dơ\ lơh chờ jờng  cau ùr lam lài jak ngan bơh mpồl tam klac cau ùr càr Daklak bơyai lơh.

            Bơh tu\ geh làng bol pồ lơh cau atbồ mpồl cau ùr [òn Hôk A, lo\ H’ Bop slơ geh  tai bơta nàng dong tai ua\ oh mi cau ùr brồ guh tàm rài kis. Lo\ ờ pơ hề pơ hà tus tơl hìu pơlam,  mblàng yal ala\ gùng dà broa\ lơh bơh Đảng, Dà lơgar, geh pơlam bơta chài  tam chi, ròng phan...Lo\ kung la cau lơh broa\ bal pơlam khà kờp làng bol, mờ  la cau atbồ mpồl càn pria\, tềm pêr pria\ jền  bơh [òn Hôk A. Lơh  broa\  jơh nus, nhap nhar tàm broa\ lơh mpồl bơtìan,  git  jơnau ngan,  geh kơnòl mờ làng bol tàm [òn. lo\ H’ Bop Ayun la dùl tàm 3 na\ cau ùr càr Daklak geh mpồl tam klac cau ùr Việt Nam jàu pà khà jờng cau ùr jak ngan  sùm 5 nam  gùt lơgar (2011-2016). Lo\ Lục Thị Huệ kuang atbồ mpồl cau ùr xã Cư\ Mgar, kơnhoàl Cư\ Mgar, càr Daklak đơs bè lo\ H’ Bop:“Bi H’ Bop la cau lơh broa\ jơh nùs ngan mờ broa\ lơh mpồl bơtìan, mơ kung la neh nhơm ngan, dong kờl oh mi cau ùr rbah bơtàu tơngguh lơh sa, dong kờl ala\ oh mi cau ùr tơmù rbah. Broa\ lơh bơh bi H’Bop kung gam geh mblàng pơlam tus ala\ cau kuang,  cau tàm mpồl tàm Cư\ Mgar, tàm 32 na\ cau lơh broa\ tàm mpồl pah nhai den gam ai mat bi làng pơlam kờ` oh mi cau ùr lơh ngan”.

                                      Cau cih mờ yal tơnggit K’ Brọp