JƠNAU TƠNGGIT TÀM LƠGAR.

 Mho òr 30/6, tàm hìu lơh broă cơldu\ lơh broă gơnoar ala mat dà lơgar, ồng Nguyễn Sinh Hùng kuang atbồ gơnoar ala mat dà lơgar neh geh dơ\ wă ồng George Christophides kuang atbồ mpồl tam klac ală mpồl UNESCO dunia mờ mpồl kuang ala mat mpồl tam klac ală mpồl UNESCO lơgar Việt Nam. Bơh bơr bơh ală kuang ala mat, ồng Nguyễn Sinh Hùng jờng rơ mpồl tam klac ală mpồl UNESCO lơgar Việt Nam neh geh ală jơnau bơceh pa tàm broă bơt bơtàu ală gùng dà broă lơh pa bơh ròt bơta git gơp mờ bơh bơr pa- la 1 rài ơnà kis gùt plai ù. Hơ\ ờ mìng là 1 tàm ală bơnàng jă pơ gồp bơnah chul chồl bơtàu tơnguh kơ\ kơljap, mờ gam là khà tơl chài rơ gơi, dipal mờ bơta bơtàu tơnguh mờ tơngai pa dê. Kuơ màng, tàm broă bơt bơtàu mờ bơtàu tơnguh dà lơgar, ồng Nguyễn Sinh Hùng đơs là, gùng dà broă lơh bơh Đảng mờ dà lơgar dê là rề ơnàng git gơp lơh broă bal mờ jơh ală lơgar, den tàng, kơ nòl ai tơlik kung kơn jơ\ kơn jut ngan. Bal mờ bơta dong kờl bơh ală gah, sơnah lơh broă dà lơgar, mpồl tam klac ală mpồl UNESCO lơgar Việt Nam pal pơnjat tai tam klac bal kòn bơnus, yal rùp să dà lơgar mờ cau lơgar Việt Nam tus mờ gơp bơ yô dunia, nàng khi git rlau tai bè rài kah yau khin cha jak chài kung bè nùs nhơm git gơp lơh bơ yô bal, kờ` ngap lơngai bơh jơi bơtiàn lơgar Việt Nam dê.

 Tàm pơrjum anih duh broă dà lơgar mpồl tam klăc ơruh pơnu Việt Nam dơ\ 10, kơnă 6 geh bơyai lơh ngai òr 29/6 tàm Hà Nội, bi Nguyễn Đắc Vinh kuang đơng lam dơ\ 1 mpồl ơruh pơnu Dà lơgar geh pồ lơh kuang atbồ anih duh broă mpồl tam klăc ơruh pơnu Việt Nam kơnă 6. Bi Nguyễn Đắc Vinh geh ơla bi Phan Văn Mãi geh dà lơgar pồ rê lơh kuang atbồ đơng lam Đảng càr Bến Tre. Đơs tàm pơrjum, bi Nguyễn Đắc Vinh neh đơs geh lơh ngan jơh pràn kờ` tơrgùm mpồl ơruh pơnu tàm lơgar mờ lơgar bơdìh, tam gơl pa tơngu me mờ gùng dà broă lơh bơh mpồl dê di pal mờ broă lơh mùl màl.

Pa do tàm Hà Nội, rlau 500 nă kuang bàng mpồl ơruh tàm gùt lơgar neh geh bơto pơlam bơta chài git wă bè gơnoar dà lềng, bồt bơlàu lơgar Việt Nam dê. Pơrjum bơh mpồl mblàng lam gùng dà broă lơh dà lơgar pơ gồp bal mờ mpồl ơruh pơnu Cộng sản Hồ Chí Minh dà lơgar bơyai lơh, kờ` dong ơruh pơnu gơtùi sền tơl làm mờ dipal bè ală bơta tàm dà lềng, bồt bơlàu tu\ do dà lơgar dê. Pơrjum bơto pơlam bơta chài git wă bè gơnoar tờm dà lềng, bồt bơlàu là 1 tàm ală broă lơh tàm tơngume pơr lòng cau lơh broă yal jơnau jak gùt lơgar dơ\ 1 nam 2014, kờ` dong yal jơnau tơngit,  bơta git wă tus mờ kuang bàng mpồl ơruh pơnu ală kơnă, chul chồl broă mblàng yal bè ală bơta tàm lơgar mờ dunia tus mờ ơruh pơnu tàm gùt lơgar.

 Lơh jăt kơrnoăt lơh broă kuang bàng tàm Gơnoar ala măt dà lơgar mờ mpồl kuang bàng ala măt Gơnoar ala măt dà lơgar, ngai òr 29/6, mpồl kuang bàng tàm Gơnoar ala măt dà lơgar càr Kon Tum neh geh dơ\ tìp sơnrờp ngan tơnơ\ mờ pơrjum dơ\ 7, Gơnoar ala măt dà lơgar kơnă 13 mờ cau te\ khà là kuang bàng, cau ling tàm mpồl ling. Tềng đăp mờ broă lơgar Lo pơn jăt tai geh ală broă lơh iơh bơsăk, pơhìn mpồl lơh broă di pal mờ adăt boh lam mờ cau lơh ka lơgar he dê, cau te\ khà đơs là, pal ngăc ngar pleh mờ ală broă bơchồt lơgar Lo dê, mờ pơn jăt tai tơl^k loh nùs nhơm pràn kơl dang, sền gàr gơnoar dà lơgar, mơya pal lơh di pal mờ adăt boh lam dunia dê. Sền gròi, bơ\t bơtàu ală mpồl ling di pal kờ` sền gàr gơnoar ù tiah dà lơgar, kung là jơnau kơ\p kờ` bơh uă cau te\ khà dê. Đại tá Phạm Văn Thanh, kuang jăt jơng atbồ gah gùng dră bal, mpồl đơng lam ling klàng càr Kon Tum đơs:“Bơh tàm bơta gơl^k geh tàm dà lềng đah măt tơngai l^k, Gơnoar atbồ lơgar geh ai 16 rơbô tơmàn priă ai làng bol lơh ka tàm dà lềng, cảnh sát dà lềng kung bè cau sền gàr cau lơh ka tàm dà lềng in. Bu\ lah bè hơ\, ală kuang bàng go\ pa do lơgar Lo yal ờ mìng tàm dà lềng. Jăt a` Gơnoar ala măt dà lơgar, Gơnoar atbồ lơgar lơh pa phan lơh gah ling tàm dà lềng, gah ling rơndeh par mờ he kung sền gròi tus mờ mpồl ling ndai, tàm hơ\ kuơ màng ngan là mpồl ling tàm ală càr geh nhàr dà lơgar. Kờ` tơl niam, tơl pràn tam lơh mpồl ling càr do in, kung dan mờ Gơnoar ala măt dà lơgar bal mờ Gơnoar atbồ lơgar pal sền gròi uă rơlao tai”.

Ngai 4 nhai do, ală kơ nòm bơsram neh gơ kờn pơr lòng jơh bơsram kai 3 gùt lơgar geh mut tàm dơ\ pơr lòng mut hìu bơsram dờng, cao đẳng dơ\ 1 nam 2014. Tu\ do, broă rơcang tus dơ\ pơr lòng gam geh ală hìu bơsram mờ gah bơto bơtê mờ bơsram dà lơgar jal mhar lơh jơh. Ồng Bùi Văn Ga kuang jat jơng atbồ gah bơto bơtê mờ bơsram dà lơgar sồr cau pơr lòng rơcang niam tus dơ\ pơr lòng do. Ồng tơngkah:“Tu\ lơh jơnau pơr lòng ală oh pal sền nền nòn mờ pin dờn is să tờm he dê. Jơnau lùp pơr lòng mut hìu bơsram dờng, cao đẳng den krơi pơn drờm mờ pơr lòng jơh bơsram kai 3, hơ\ là gơ cèng bơta tam cah kơnă. Ală oh pal rơ wah jơnau lùp lơi buơn nàng lơh lài, jơnau lùp lơi kal ke den lơh tơ nơ\ nàng ờ huan hoàc tơngai lơh pơr lòng. Lài mờ tu\ pơr lòng, ală oh pal sền nền kơrnuat pơr lòng, pal kah ală bơta phan lơi geh cèng mut tàm cơldu\ pơr lòng mờ ngan là ală bơta phan ờ geh cai mut tàm cơldu\ pơr lòng. Tu\ pơr lòng, ală oh pal gàr niam nùs nhơm, ba` kơ lôi ir. Nùs nhơm niam bal mờ bơta nền nòn ală oh dê den ngan ală oh lơh geh cồng nha tàm dơ\ pơr lòng do”.

Bơh ngai do, ngai 01/7, mu\t lơh broă “Broă lơh pơrhê dơ\ 2 nam 2014”. Broă lơh do geh hìu lơh mhàm mờ ai mhàm dà lơgar bơyai lơh mờ uă broă yal bè ai mhàm is mờ kòp mhàm bơh dềt tàm 25 càr, bòn dờng bơh đah jum tus đah tô dà lơgar. Broă lơh do kờ` hòi jà gùt làng bol ai is mhàm, tơnguh jơnau g^t wă bè broă ai is mhàm, tơmù broă ờ tơl mhàm di gơlan gơl^k geh tàm gùt lơgar mờ tàm kàl rơlô bơkang. Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Anh Trí kuang atbồ hìu lơh mhàm mờ ai mhàm dà lơgar-mờ là kuang atbồ mpồl bơyai lơh “broă lơh pơrhê nam 2014” pà g^t, tơngu me tòm broă lơh do dê là lam sồr geh ờ uă ngan 10 rơbô nă cau ai is mhàm tàm gùt lơgar, lam sồr geh 20 rơbô nă cau dan ai is mhàm, di gơlan geh ờ uă nghan 16 rơbô kơl dung mhàm; lam sồr geh 500 rơbô tin nhắn kờ` dong kờl cau kòp mhàm bơh dềt…

Bơh ngai sơn đờm mut dar lồi dut pơr lòng coh plai World Cup nam 2014 tus tu\ do, cảnh sát lùp khàu kuang àng kơn hòal Dak Rlấp, càr Dak Nông neh git go\ 3 dơ\ cok khà coh plai, kup mờr 30 nă cau tus bal. Kuơ màng là tàm măng ngai 29/6 tus àng drim gờ` ngai 30/6, tàm ntum Quảng Tín, kơnhòal Dak Rlâp, mpồl cảnh sát lùp khàu cau tìs bè ngap lơngai ờ do ờ dă mpồl bơtìan kuang àng kơn hòal Dak Rlâp càr Dak Nông neh kup bàn Nguyễn Phúc Đồng, 45 sơnam ơm tàm bòn 5 ntum Quảng Tín, kơnhòal Dak Rlấp gam bơyai lơh cih cok khà coh plai World Cup dơ\ pơr lòng coh pali đah mpồl Hà Lan mờ Mêxico ai rlau 20 nă cau in tàm hìu tac kơphe Ánh Tuyết bơh Nguyễn Văn Đồng lơh cau tờm.

 Bal mờ ală càr, bòn dờng tàm gùt lơgar, bơh ngai do, bòn dờng Hà Nội geh sền gròi, lơh glài cau măy rơndeh Honda ndao sơgơn gàr bồ ờ kơl jăp. Jăt kơrnoăt sồ 171 bơh Gơnoar atbồ lơgar ai tơl^k, cau măy rơndeh, tàm hơ\ geh bal rơndeh coh lòt mờ ồs đèng, sơgơn gàr bồ ờ tơl kơl jăp kung gơtìp lơh glài bơh 100 tus 200 rơbô priă.

JƠNAU TƠNGGIT DUNIA.

 Ngai òr 29/6, gah lơh sơ nơm lơgar Lào mờ lơgar Thái Lan tơlik jơnau yal bơr bè tam klac sơ lơ tơnguh ală broă lơh sền gròi, rơcang sơndră kòp bơ tờp, kờ` rơcang tus broă lơh mut gơ rờm bal mpồl bơtiàn lơh sa ASEAN tàm nam 2015. 2 gah ringbal ală broă lơh nàng sơndră mờ ală kòp bơ tờp ngòt rơ ngơt bè jê ndul, kòp lơng, kòp gùng tă nhơl SARS, pơ gồp bal crơng gơs mpôl sền gròi kòp bơ tờp tềng gùng nhàr lơgar. Sùm mblàng yal làng bol 2 lơgar kis kềng tiah nhàr lơgar in git bè jơnau pơhìn bơh ală kòp bơ tơờ dê, ală bơta kòp pơhìn gơbàn uă nàng rơcang sơndră di tu\.

Jăt mpồl duh broă dà lơgar tài bơta lơngăp lơngai mờ niam ờ do ờ dă lơgar Thái Lan ngai òr 29/6 yal, lơgar do neh lơh jăt broă bơ\t bơtàu broă te\ khà jăt bè jơnau neh hơ lài mờ hơ\ bơh kuang bàng đơng lam mpồl duh broă dà lơgar tài bơta lơngăp lơngai mờ niam ờ do ờ dă lơgar Thái Lan la ồng Prayuth Chan-ocha neh yal di gơlan geh bơyai te\ khà tàm lồi nam 2015. Đơs lài mờ dơ\ tìp mờ anih duh broă te\ khà lơgar Thái Lan, tướng Surasak kuang bàng đơng lam gah sền gàr dà lơgar pà g^t, broă pơrjum ling klàng geh tơrgùm uă ngan tàm broă bơ\t bơtàu đảng gùng dră bal, ờ tơrgùm gơnoar atbồ mờ bơyai lùp sền kung bè lơh glài ală mpồl gùng dră bal geh broă lơh blơ\ blăc te\ khà.

 Cau ai tơngit jơnau đơs Việt Nam ơm lơh broă sùm tàm lơgar Nhờk yal, drim òr 29/6, 2 nơm ơ hò cảnh sát dà lềng lơgar Lo neh mut tàm tiah dà lềng bồt Senkaku lơgar Nhờk dê. Jat mpồl lòt sền gròi dà lềng lơgar Nhờk, 2 nơm ơ hò cảnh sát dà lềng geh sồ tơngit 2102 mờ 2146 neh mut tàm tiah dà lềng bồt do 2 jiơ, tơ nơ\ hơ\ pơnjat tai lòt tàm tiah dà lềng rềp mờ dà lềng hờ ù gờl. jat khà kờp bơh mpồl lòt sền gròi dà lềng lơgar Nhờk, do là dơ\ 15 ơ hò lơgar Lo mut tàm tiah dà lềng bồt mờ 2 lơgar ndrờm yal bơr geh gơnuar tờm, mơya tu\ do di gơnuar sền gròi bơh lơgar Nhờk dê.

Ngai òr 29/6, geh rơlao 100 nă ling dà lềng tam lơh ù gờl lơgar Mỹ mờ lơgar Philippin neh bơyai tàp ling sò tơm kờ` di tàm mpồl ling lơh bè geh tàm [làng bràs dà lềng San Antonio, tiah đah tô măt tơngai mu\t càr lơgar Manila, rềp mờ dà lềng đah măt tơngai l^k. Kuang bàng ling klàng 2 lơgar pà g^t, ală dơ\ tàp ling bal do là kờ` tơnguh bơtau pràn sơndră mờ tam dră bal, ờ go\ di là kờ` di tàm lơgar Lo, do là lơgar tu\ do gam gơtìp lơgar Philippin mờ uă lơgar ndai yă uă ngan gơrềng tus mờ ală jơnau yal geh gơnoar is tàm dà lềng đah măt tơngai l^k mờ dà lềng Hoa Đông. Lơgar Philippin-la lơgar geh broă lơh bal đềt mềr mờ lơgar Mỹ tàm tơngai do neh dan lơgar Mỹ dong kờl lơh pa ling klàng kờ` sơndră mờ lơgar Lo tu\ bơta kal ke tàm broă tam phà ù tiah gơl^k geh mhar.

Ngai òr 29/6, ồng Bat-tha-da Kam-bu-ay-a kuang atbồ gah tiah ơm kis lơgar Indonesia pà git, lơgar do neh lời wơl nùs nhơm sơ nơng niam tus mờ ală kuang bàng tus bal pơrjum tiah ơm kis anih duh broă dunia geh bơyai lơh pa do tàm Nairobi, Kênya tài ală jơnau bơceh sền gàr tiah ơm kis mờ bơngă niam ngan tàm ală kơnă atbồ. Pơrjum neh dờp ală cồng nha mờ gơnoar bơh lơgar Indonesia dê tàm broă bơ song bơta tiah ơm kis. Indonesia kung la lơgar tus bal jơh nùs ngan tàm broă sơndră kă bro phan brê.