JƠNAU TƠNGGIT TÀM LƠGAR.

 Dờp jơnau jà bơh ồng Nguyễn Tấn Dũng kuang gơs gơnap gơnoar atbồ hơđăng rlao jơh dà lơgar, ồng Joe Natuman kuang gơs gơnap gơnoar atbồ hơđăng rlao jơh lơgar Vannuatu mờ pơ ùr neh sơn đờm dơ\ tus còp ngan ngồn lơgar Việt Nam bơh ngai 5 tus ngai 9 nhai do. Drim òr 6/10, tơ nơ\ dơ\ wă rò ngan ngồn, ồng Nguyễn Tấn Dũng neh ]ri bơyai mờ ồng Joe Natuman. 2 nă kuang đơs là, 2 lơgar geh uă bơta pràn tam klac bal, ring bal tàm tơngai tus pal chồl pràn tìp mat lơh broă bal mpồl kuang bàng dờng màng mờ ală kơnă, mơkung chul chồl tìp mat làng bol nàng sơ lơ tơnguh bơta git wă mờ pin dờn bal mờ gơp. Ồng Joe Natuman đơs niam broă lơgar Việt Nam rơcang tam pà mờng chài tàm ală gah mut gơ rờm bal mờ bơtàu tơnguh, đơs tờm, lơgar Vanuatu kơp kờ` mờ ringbal geh bal mờ Việt Nam chul chồl tam klac bal đah 2 lơgar tàm ală gah mờ 2 lơgar geh bơta pràn bè lơh sa suơn sre-brê bơ nơm, phan tàm dà, tơnhàu phan kuơ tàm ù, mơkung geh ală broă lơh pơn jờng, chul chồl kă bro, bơcri priă, nhơl chờ đah 2 lơgar.

 Kuang gơs gơnăp gơnoar atbồ hơđang rlao jơh dà lơgar pa jàu ồng Hoàng Trung Hải kuang jăt jơng gơs gơnăp gơnoar atbồ hơđang rơlao jơh dà lơgar lơh kuang atbồ mpồl duh broă dà lơgar bè dà. Jăt kơrnoăt geh k^ bơh kuang gơs gơnăp gơnoar atbồ hờ đang rơlao jơh dà lơgar dê, mpồl duh broă dà lơgar bè dà geh gơnoar pơlam kuang gơs gơnăp gơnoar atbồ hờ đang rơlao jơh dà lơgar tàm broă kơlôi sơnơng, đơng lam, pơgồp bal bơsong ală broă kuơ màng bè dà. Mpồl duh broă dà lơgar bè dà geh kơnòl bơyai lơh ha là tus bal kơlôi sơnơng, ai tơl^k tus mờ kuang gơs gơnăp gơnoar atbồ hờ đang rơlao jơh dà lơgar gùng dà, broă lơh, ală kơrnoăt broă lơh, tơl^k khà broă lơh, broă lơh dà lơgar dê gơrềng tus mờ broă sền gàr, lơh mờ ngui kơl jăp dà, sơndră mờ tơmù ală bơta aniai bơh dà lơh gơl^k geh.

Mho òr 6/10, tàm bòn dờng Hồ Chí Minh, ồng Nguyễn Xuân Phúc kuang geh jơng gah gùng dră bal dà lơgar, kuang jat jơng gơs gơnap gơnoar atbồ hơđăng rlao jơh dà lơgar lơh broă mờ anih duh broă làng bol bòn dờng Hồ Chí Minh bè broă rơcang sơndră cau tìs, tìs mpồl bơtiàn mờ lơh broă rơcang sơndră kă bro kơ`au, blac pơr lồm kă bro. Đơs đơng lam tàm dơ\ pơrjum, ồng Nguyễn Xuân Phúc sồr tàm tơngai tus, bòn dờng Hồ Chí Minh pal bơt bơtàu 1 mpồl bơtiàn ờ do ờ dă, 1 tiah nhơl chờ ngap lơngai cau nac in, cau bơcri priă in. Ală kơnă mpồl Đảng pal lơh broă bal, sền rơcang sơndră cau tìs, sơndră phan ờ ngan, phan pơr lồm là kơnòl kuơ màng pal lơh sùm, lơh glài krà` ală kuang bàng ờ sền gròi, pồn broă lơh tìs, sùm tàm pơdar lơh broă tàm ală tiah buơn gơ rềng. Mut lơh dơ\ lơh broă uă rơcang sơndră cau tìs, rơcang sơndră blac pơr lồm kă bro, bơh tu\ do tus sa tềp bơhiàn yau nam 2015 tus do, tơrgùm rơcang sơndră ală mpồ cau tìs mờ pơ gồp bal mờ ală càr, bòn dờng rềp bal tàm broă rơcang sơndră cau tìs.

 Di tàm dơ\ tus còp mờ lơh broă tàm bòn dờng Hồ Chí Minh, drim òr 6/10, mò Fiona Woof gơnoar atbồ anih priă jền London, lơgar Anh neh tus bal dơ\ yal mờ dờp gai lòng lơh broă khà 2 anih lơh sa kă bro sền gàr màng kis Prudential Việt Nam. Lơh broa\ tàm lơgar Việt Nam bơh nam 1999, tus tu\ do Prudential là anih lơh sa kă bro sền gàr màng kis lơgar biơdìh sơnrờp ngan geh măt tàm ală càr, bòn dờng tàm gùt lơgar mờ rơlao 230 anih lơh broă. Kờp tus lồi nam pa do, anih lơh sa kă bro do neh geh mờr 4 tơmàn 700 tơlăk nă cau blơi sră sền gàr màng kis; mìng is tàm nam pa do, priă bơh broă sền gàr geh 7 rơbô 640 tơmàn priă. Ờ mìng geh cồng nha tàm broă kă bro, Prudential gam tus bal ală broă dong kờl mpồl bơtiàn tàm lơgar Việt Nam bơh tàm ală broă lơh kờ` dong kờl broă lơh mpồl bơtiàn tàm gùt lơgar.

Mpồl tam klac ơruh pơnu càr Lâm Đồng pa bơyai lơh geh cồng nha pơrjum dơ\ 5, tơngai lơh broă bơh nam 2014 tus nam 2019. 5 nam do, broă lơh mpồl mờ srơh tam klac bơ tòm tơrgùm ơruh pơnu neh lơh geh uă cồng nha pal pơn ìơ să ngan. Ală srơh lơh broă dong kờl is, ală dơ\ lam sồr dờng bơh mpồl ơruh pơnu càr Lâm Đồng neh gơ rề tus uă rơnàng ơruh pơnu, chul chồl ơruh pơnu tus bal lam lài tàm ală broă lơh mpồl bơtìan, tài mpồl bơtiàn. Pơrjum neh cribơyai, pồ 45 nă cau geh jơng tàm mpồl đơng lam mpồl ơruh pơnu càr kơnă 5, tơngai lơh broă bơh nam 2014 tus nam 2019.

 Drim òr 6/10, tàm bòn dờng Tam Kỳ, Gah chài rơgơi-tàp pràn să jan mờ nhơl chờ neh pơgồp bal mờ mpồl tam klă] ală mpồl khoa học kỹ thuật càr Quảng Nam bơyai lơh pơrjum cri bơyai khoa học “Phan Khôi mờ ală broă pơgồp bal tàm gah chài rơgơi kòn cau”. Cau jăk chài Phan Khôi deh nam 1887, chơ\t nam 1959. Ồng kis tàm tiah Gò Nổi, ntum Điện Quang, kơnhoàl Điện Bàn. Jơh rài lơh broă ồng dê geh tơl^k uă bơta bơh tàm nùs nhơm tus mờ gơnoar là 1 nă cau lơh bao\, cau cih jơnau chài rơgơi mờ uă jơnau cih, uă jơnau lùp wơl jăk chài ngan. Ồng gam geh pơnrơ là cau geh jơnau đơs chài ngan tàm broă yă broă sơgràm phà bơh ling lơgar Tây lài do dê.

 Dơ\ bơyai lơh tơngkah 84 nam ngai crơng gơs mpồl tam kla] cau ùr Việt Nam, ngai cau ùr Việt Nam mờ jàu khà jờng cau ùr Việt Nam nam 2014 geh bơyai lơh tàm ngai 17 nhai do tàm Hà Nội. Tàm dơ\ bơyai lơh nam do, mpồl tam kla] cau ùr dà lơgar Việt Nam geh pà jàu ală mpồl gam lơh kơnòl sền gàr gơnoar tờm bồt dà lềng dà lơgar dê ờ uă bơta phan bơna mai\ mok ngan ngồn bơh cau ùr gùt lơgar tă pơ gồp. kuơ màng nam do, mpồl tam klac cau ùr Việt Nam geh bơyai lơh pơr jum jờng rơ cau ùr kơ đơng yàng, cau ùr dong broă gah jat yàng geh pơn rơ jakần cau geh jơng tàm mpồl đơng lam mpồl tam klac cau ùr ală kơnă nam 2014. Do là tu\ nàng sơ lơ tơnguh rlau tai bơta tam klac bal đah mpồl tam kla] cau ùr Việt Nam mờ ală mpồl jat yàng, đah kuang bàng mpồl cau ùr mờ cau kơ đơng yàng, cau dong broă gah jat yàng.

Tus tu\ do, geh uă mpồl, anih lơh sa kă bro tàm càr Quảng Ngãi dồs tă priă sền gàr mpồl bơtiàn, sền gàr ờ geh broă lơh mờ sền gàr kham sơm kòp mờ khà priă 70 tơmàn priă. Tềng đăp mờ bơta do, anih lơh sa kă bro sền gàr mpồl bơtiàn càr Quảng Ngãi neh pơgồp bal mờ ală gah, mpồl lơh broă gơrềng bal bơyai lùp sền, sền gròi, kờ` di tu\ go\, bơsong tìs mờ adăt sền gàr mpồl bơtiàn. Anih lơh sa kă bro  sền gàr mpồl bơtiàn càr Quảng Ngãi kung neh yă tus mờ anih cah riơ`a 11 anih, mpồl lơh sa dồs priă sền gàr mpồl bơtiàn jo\ tơngai. Ồng Trương Văn Nam  gơnoar atbồ anih lơh sa kă bro sền gàr mpồl bơtiàn càr Quảng Ngãi pà g^t: geh bơta do là tài ală anih lơh sa kă bro gơtìp ờ geh cồng nha tàm broă lơh sa.

Ngai òr 6/10, mpồl bác sĩ hìu sơ nơm ling klàng 175 di gah sền gàr dà lơgar tàm hìu sơnơm ntum Trường Sa Lớn, kơnhòal Trường Sa, càr Khánh Hòa neh reh geh cồng nha dơ\ reh pròc dut, dong kis cau lơh ka Bùi Hiệp, 55 sơnam. Bơh mai\ sơn io rùp tơn, Thượng tá, Tiến sĩ, bác sĩ Trịnh Văn Thảo kuang jat jơng atbồ gah sơm kòp bơdìh ndul, hìu sơ nơm 175 neh đơng lam tơn dơ\ reh bơh ù gờl. Tơ nơ\ mờr 2 jiơ, dơ\ reh neh geh cồng nha, cau kòp neh sơr lèt gan bơta ngòt rơ ngơt mờ neh hời rơ hời pràn wơl. Đại úy, bác sĩ Huỳnh Thanh Bình, atbồ hìu sơ nơm ntum Trường Sa Lớn là cau đơng lam mờ reh tơn.

            JƠNAU TƠNGGIT DUNIA.

Drim òr 6/10, anih priă jền dunia mblàng jơnau yal dờp git broă lơh sa tiah đah mattơngai lik châu Á-Thái Bình Dương, tàm hơ\ geh jơnau đơs lài bơtàu tơnguh tàm ală lơgar gam bơtàu tơnguh tàm tiah do digơlan lơyaì tàm nam 2014. jơnau yal kung đơs tus uă bơta lòng bơh rài lơh sa lơgar Việt Nam dê tàm tơngai do. Tàm hơ\ đơs tus bơtàu tơnguh lơgar Việt Nam dê tàm nam do là tàm khà 5,4%, lơyah rlau mờ khà 5,8% mờ gơnoar atbồ lơgar neh ai tơlik. Ală cau jak chài anih priă jền dunia dê đơs là, ờ uă lơgar, tàm hơ\ geh lơgar Việt Nam kung gam pal mut lơh ală tam gơl kuơ màng, mờ lơh lài broă lơyah tơngai nàng bơ song ală bơta ờ pràn, ờ niam mờ ală gah ờ huan geh cồng nha tài neh mut lơh broă lơh priă jền lơh thòar mờ pơn jờng broă lơh priă jền tàm 1 tơngai jo\ jòng.

Ồng Shinzo Abe kuang gơs gơnăp gơnoar atbồ hơđang rơlao jơh dà lơgar Nhờk pa tơl^k nùs nhơm kơ\p kờ` la, lơgar Nhờk geh ngui ală tam gơl pa tàm gah công nghệ kờ` bơsong ală broă tàm mpồl bơtiàn kung bè ală kal ke mờ lơgar do gam gơtìp. Jơnau đơs do geh ồng Shinzo Abe ai tơl^k ngai òr 6/10 tàm pơrjum dunia bè Khoa học mờ công nghệ geh bơyai lơh tàm càr Kyoto, geh gal cau jăk chài mờ ală kuang bàng tàm gơnoar atbồ lơgar bơh uă lơgar tàm dunia tus bal. Ồng Shinzo Abe kung pà g^t, lơgar Nhờk geh tơrgùm tàm broă tam gơl pa tàm gah tơnguh bơtàu robot mờ gah lơh sơnơm ngui tê bào iPS. Đơs tus broă tàm tiah kis, ồng Shinzo Abe pà g^t, tu\ do, ồng gam tơl^k rơndăp broă kờ` ală Gah lơh broă tàm Gơnoar atbồ lơgar ngui ală rơndeh đềt mềr mờ tiah kis.

Gah tơrgùm 1 lơgar Hàn Quốc ngai òr 6/10 pà git, lơgar do neh ai bơta tàm bơ tòm ală hìu nhă gơtìp gơ prah gơ pring tàm tơngai tam lơh lơgar Triều Tiên bơh nam 1950 tus nam 1953 lơh tờm tàm dơ\ cribơyai dờng màng mờr tus mờ lơgar Triều Tiên. Ồng Lim Byeong Chul cau pơlam đơs gah tơrgùm 1 lơgar Hàn Quốc pà git, bơta tàm bơ tòm ală hìu nhă gơ prah gơ pring la 1 tàm ală bơta jal mhar mờ kuơ màng ngan rlau jơh, tu\ lơgar do sồr bơyai lơh dar cribơyai dờng màng mờ lơgar Triều Tiên tàm nhai 8 pa do. Bal mờ hơ\, Hàn Quốc mờ Triều Tiên digơlan ]ri bơyai bè 1 ròt ală bơta ndai mờ 2 lơgar sền gròi bal.

 Ngai òr 6/10, [ăo lơgar Thái Lan pà g^t; Khà măt 250 nă kuang bàng tàm mpồl duh broă bơ\t bơtàu dà lơgar neh geh cau bơtau lơgar Thái Lan k^ mờ geh cih tàm băo lơgar Thái Lan. Jăt jơnau yal do, ồng Prayuth Chan-ocha kuang gơs gơnăp gơnoar atbồ hơđang rơlao jơh dà lơgar Thái Lan neh dờp sră bơh cau bơtau k^ ală kuang bàng tàm mpồl duh broă bơ\t bơtàu dà lơgar bơh ngai 02/10. Mpồl duh broă bơ\t bơtàu dà lơgar geh gơnoar kuơ màng là, bơyai lơh ală broă lơh bè gùng dră bal-mpồl bơtiàn mờ lơh sa lơgar Thái Lan dê. Kuơ màng là mpồl duh broă bơ\t bơtàu dà lơgar geh tus bal sền sơwì mờ ring bal sơnoa boh lam pa lơgar Thái Lan dê.

Păng Thời báo Ấn Độ ngai òr 6/10 yal, Ấn Độ neh hòi jà lơgar Pakistan tơn jơh broă lơh lơh tìs kơrnuat ơm tam cuh tàm Jammu, mờ Kashmir, tiah nhàr đah 2 lơgar. Păng bao\ kung pơlam jơnau đơs bơh kuang atbồ gah kuang àng lơgar Ấn Độ đơs làm Pakistan pal tơn jơh broă lơh tìs kơrnuat ơm tam cuh mờ pal git là, đah Ấn Độ neh mut lơh kơrnuat do 1 bă niam ngan. Jat sră bao\ bòn lơgar, ală dơ\ cuh phàu gơlik geh tàm drim ngai òr nao bơh đah lơgar Pakistan pơle\ tàm Jammu mờ Kashmir lơgar Pakistan dê lơh 5 nă cau chơt mờ 50 nă cau ndai gơtìp sồt să.