JƠNAU TƠNGGIT TÀM LƠGAR.

Pơnjat tai ală broă lơh tàm dơ\ pơrjum dờng màng APEC 22, ngai òr 10/11, pơrjum dờng màng mpồl lơh sa kă bro APEC nam 2014 neh geh bơyai lơh tàm anih tờm pơrjum dà lơgar Lo tàm Bắc Kinh. Tus bal pơrjum geh ala mat bơh rlau 1 rbô 500 mpồl lơh sa dờng tàm châu Á-Thái Bình Dương. Do là jơnau kuơ màng ngan rlau jơh bơh ală mpồl lơh sa kă bro châu Á-Thái Bình Dương dê mờ geh bơyai lơh tàm poh dờng màng APEC, kờ` ai geh bơta buơn ală mpồl lơh sa kă bro in tìp mat, cribơyai tơn mờ đơs ală jơnau dăn tus mờ ală kuang bàng đơng lam bồ dờng màng APEC. Ồng Trương Tấn Sang kuang atbồ lơgar geh jà tus bal mờ geh jơnau đơs mờ gơnoar là cau nac jà kuơ màng tàm dơ\ pơrjum mờ tơngume “ Sơlơ tam klac tàm kơnhòal, ală bơta lơh lài ngan bè bơcri priă, phan bơna mờ gùng dà, broă lơh.” Ồng Trương Tấn Sang neh đơs tus ală broă lơh ngan mờ tă pơ gồp bơh mpồl ASEAN dê tàm broă lam lơh mờ chul chồl khat gơ boh kă bro, bơcri priă, sơ lơ tam klac tam tơngume APEC mờ tàm châu Á-Thái Bình Dương, mơkung đơs niam gơnoar lam lài bơh ală mpồl lơh sa kă bro dê tàm broă tam klac mờ tơr bo\ tàm kơnhòal. Ồng Trương Tấn Sang sồr ală mpồl lơh sa kă bro lơh bal ngan tus bal mut lơh jat tơngume mờ broă rơndap lơh tơr bo\ APEC geh ringbal tàm ală dơ\ pơrjum dờng màng tàm Bali mờ Bắc Kinh. Ồng sồr ală mpồl lơh sa kă bro pơnjat tai lòt bal mờ dong kờl Việt Nam tàm broă bơtàu tơnguh phan bơna, ngan là bè priă bơcri, công nghệ mờ tơnguh pràn jak lơh broă.

Mho òr 10/11, kung tàm Anih tờm pơrjum lơgar Lo, ồng Trương Tấn Sang kuang atbồ lơgar Lo bal mờ ală kuang bàng đơng lam tàm mpồl APEC neh tus bal cri bơyai mờ ală kuang bàng tàm mpồl duh broă pơlam broă kă bro mpồl APEC, gam sơnđan la ABAC. Ală kuang bàng đơs niam mờ dờp ală jơnau pơlam đơs mùl màl bơh mpồl duh broă ABAC dê bè gùng dà mờ broă tơnguh lơh broă bal, pơgồp bal lơh sa tàm châu Á kung bè tơnguh gơnoar mpồl APEC dê. Kuang kuang đơng lam jơdu\ kă bro mờ lơh sa mờ măy mo\k Việt Nam, mpồl lơh sa Sài Gòn, mpồl lơh sa Sovico, tiah lơh sa mờ măy mo\k Sài Gòn-Bình Phước mờ mpồl lơh sa Miên Viễn Triều, ala mat ală anih lơh sa kă bro Việt Nam tàm mpồl duh broă pơlam kă bro mpồl APEC neh tus bal cri bơyai.

Pơnjat tai pơrjum dơ\ 8, gơnoar ala mat dà lơgar kơnă 13, mho òr 10/11, gơnoar ala mat dà lơgar neh pờ tê ringbal kơrnuat bè rơndap broă bơtàu tơnguh lơh sa mpồl bơtiàn nam 2015 mờ kơrnuat bè kờp du\ lài kes priă dà lơgar nam 2015 mờ khà uă kuang bàng ringbal. Jat mờ hơ\, nam 2015, kờp jơh phan lơh gơs tàm lơgar GDP gơguh pơgap 6,2%, priă lơh geh bơh tac phan hờ lơgar cau gơguh pơgap 10%, khà blơi phan uă bơh lơgar cau pơn drờm mờ khà priă geh bơh tac phan hờ lơgar cau pơgap 5%, khà gơguh priă ngui sa CPI pơgap 5%, priă bơcri gùt mpồl bơtiàn pơgap bơh 30 tus 32% GDP, khà hìu nhă rơbah gơmù bơh 1,7 tus 2%,…Tơngai gam wơl mho òr dê, gơnuar ala mat dà lơgar iat ồng Nguyễn Văn Gìau kuang atbồ anih duh broă lơh sa gơnoar ala mat dà lơgar yal jơnau mblàng, cih dờp, bơ song rơndap adat mpồl lơh sa kă bro tam gơl, bal mờ hơ\, ală kuang bàng gơnoar ala mat dà lơgar cri bơyai bè ờ uă tơngume gam geh jơnau đơs krơi is bơh rơndap adat do dê.

 Mho òr 10/11, ồng Nguyễn Hạnh Phúc kuang atbồ anih lơh broă Gơnoar ala mat dà lơgar pà g^t, Gơnoar ala mat dà lơgar neh rơwah 4 nă kuang atbồ gah lơh broă dà lơgar hơ jơnau lùp. Jăt mờ hơ\, 4 nă kuang atbồ gah lơh broă dà lơgar geh hơ jơnau lùp tàm pơrjum Gơnoar ala mat dà lơgar là kuang atbồ gah kă bro dà lơgar, kuang atbồ gah dơlam is dà lơgar, kuang atbồ gah lơh broă-cau ling sồt să mờ mpồl bơtiàn dà lơgar mờ kuang atbồ gah gùng lòt mờ pơn diang phan dà lơgar. Do là 4 tàm 5 nă kuang atbồ gah lơh broă dà lơgar geh ai tơl^k dan jơnau pơgồp bal bơh Gơnoar ala măt dà lơgar, ai bơh tàm khà jơnau pơgồp bal bơh ală kuang bàng tàm Gơnoar ala mat dà lơgar, anih lơh broă Gơnoar ala mat dà lơgar neh rơwah bơh uă tus ờ uă jăt khà jơnau lùp bơh kuang bàng tàm Gơnoar ala mat dà lơgar dê kờ` rơwah 4 nă kuang atbồ gah lơh broă dà lơgar hơ jơnau lùp tàm pơrjum do. Jăt broă lơh, dơ\ lùp bơh kuang bàng tàm Gơnoar ala mat dà lơgar tus kuang atbồ ală gah lơh broă dà lơgar geh lơh bơh ngai 17 tus 19/11 mờ geh pờ tơl^k tơn tàm gah yal tơng^t gùng dră bal tơrgùm bal anih pờ tơl^k jơnau đơs Việt Nam dê.

Mho òr 10/11, tàm Hà Nội, gah lơh broă sa mờ bơtàu tơnguh bòn lơgar dà lơgar bơyai lơh pơrjum “Kơ lôi sơ nơng gùng dà broă lơh bơtàu tơnguh lơh gơlik kòi phe kơ\ kơljap, drơng rơndap tăp sèng wơl gah lơh kòi phe lơgar Việt Nam”. Tàm dơ\ pơrjum, ală kuang bàng đơs là, lơh gơlik kòi phe kơ\ kơljap pal ring bal, mờ pal gàr niam bơta kuơ bơh cau tam kòi dê tàm ròt phan lơh gơs. Làng bol lơh broă sa sùm pal kong mờ priă blơi phan bơna drơng broă lơh sa suơn sre gơguh kas, tàm tu\ anih tac den ờ kơ\, geh tu\ gam gơtìp bơ klơn khà priă bơh cau kă bro mờ mpồl blơi kòi phe. Jat mờ hơ\, rơndap cih “ Rơndăp tăp sèng wơl gah lơh kòi phe Việt Nam” pal lơh loh ală broă lơh kờ` tơnguh jơnhua cồng nha lơh geh mờ bơta pràn tàm pơr lòng bơh gah lơh kòi phe dê, bơtàu tơnguh kòi phe kơ\ kơljap jat kơrnuat drà kă bro.

Mpồl tam klăc cau ùr càr Dak Lak pơgồp bal mờ gah đơng lam ling klàng sền gàr tiah nhàr dà lơgar càr do pa bơyai lơh ai mpồl kuang bàng gah lơh broă cau ùr càr Mondulkiri-lơgar Campuchia tus còp mờ sền 2 broă tơlòng lơh “Kham sơm kòp ling klàng mờ làng bol” tàm [òn Drang Phôk, ntum Krông Na, kơnhoàl {uôn Đôn mờ “Mpồl lơh sa bal tà` phan” tàm [òn Tơng Ju\, ntum Ea Kao, [òn dờng Buôn Ma Thuột. Broă lơh do kờ` yal tus mờ gah lơh broă cau ùr càr Mondulkiri tàm broă bơyai lơh mờ tơnguh ờ uă broă lơh, mpồl lơh sa bal geh kuơ màng mùl màl tàm broă tơnguh bơtàu lơh sa mờ drơng gàr bơta pràn kơl dang să jan làng bol tàm tiah nhàr dà lơgar, tiah làng bol kòn cau. Broă lơh do kung dong kờl mpồl cau ùr 2 gah tìp bal, bơsram bal, tam gơl bal broă lơh mờng chài mpồl cau ùr dê, hòi jà ală cau tàm mpồl tus bal mờ bơh tu\ hơ\ geh tơnguh broă lơh đềt mềr, tam klăc bal bơh cau ùr mờ làng bol tàm tiah nhàr dà lơgar bơh càr Dak Lak mờ càr Mondulkiri.

Drim òr 10/11, tàm tu\ lòt sền gròi tàm bòn drà Kiến Đức, kơnhòal Dak Rlấp, càr Dak Nông, mpồl cảnh sát gùng lòt sồ 2 di cơldu\ cảnh sát gùng lòt, kuang àng càr Dak Nông bơh Thiếu ta Nguyễn Văn Thiêm lơh cau atbồ mpồl neh sền go\ 1 nă klau pơnu đì rơndeh mai\ jat gùng bơh Dak Nông lòt [òn dờng Hồ Chí Minh geh tềl tơng go\ pin ngan. Mpồl lơh broă sồr ơm rơndeh, mơya klau do kung gam mai\ dô. Mpồl lòt sền neh ting mờ kup geh. Bơh sơn rờp, klau do yal mat la Nguyễn Hồng Phú deh nam 1993, ơm kis tàm kơnhòal Krông Năng, càr Dak Lak, gam gơtìp anih cảnh sát lùp khàu kuang àng kơn hòal Krông Năng jòi kup bè tìs kơ`au phan bơna. Rơndeh ma\y Wave, bàng sồ 47P1-09878 mờ Phú gam ngui là phan mờ klau do neh kơ`au tàm ntum }ư\ Kbang, kơnhòal Krông Năng. Cơldu\ cảnh sát gùng lòt, kuang àng càr Dak Nông neh jàu Phú bal mờ rơndeh mai\ ai cơldu\ cảnh sát lùp khàu cau tìs bè ờ do ờ dă mpồl bơtiàn kuang àng càr Dak Nông in nàng pơnjat tai lùp khàu, lơh loh.

 Kờ` rơcang drơng làng bol di tàm satềp Ất Mùi nam 2015 in, tu\ do, ală drà, hìu tăc phan tàm [òn dờng Hà Nội neh rơcang ală khà phan, tơl tàm anih kă bro ờ geh tam gơl bè khà priă mờ khà uă phan. Gah kă bro [òn dờng Hà Nội neh sồr ală anih lơh sa kă bro lơh jăt broă prăp phan geh mờr 8 rơbô tơmàn priă, tơrgùm tàm ală bơta phan mùl màl bè phan sa, phan ngui, [a`, kèo, ơlăk, ào, mpha. Di lah pơndrờm mờ satềp nam lài, khà phan nam do tơnguh rơlao di pơgăp 1 rơbô 500 tơmàn priă.

JƠNAU TƠNGGIT DUNIA.

Ồng Shinzo Abe kuang gơs gơnap gơnoar atbồ hờ đang rlao jơh lơgar Nhờk mờ ồng Tập Cận Bình, kuang atbồ lơgar Lo mho òr neh geh dơ\ tìp mat cribơyai dờng màng tàm hìu lơh broă gơnuar ala mat dà lơgar Lo tàm Bắc Kinh. Do là dơ\ cribơyai dờng màng sơn rờp đah 2 nă kuang kờp bơh dơ\ cri bơyai nhai 5 nam 2012 tàm Bắc Kinh đah kuang gơs gơnap gơnoar atbồ hờ đang rlao jơh lơgar Nhờk tu\ hơ\ là ồng Yoshihiko Noda, mờ ồng Ôn Gia Bảo kuang gơs gơnap gơnoar atbồ hờ đang rlao jơh dà lơgar Lo. Tàm dơ\ cribơyai jo\ jòng mờr gùl jiơ, ồng Shinzo Abe neh ràng tơlik bơta kơp kờ`, 2 lơgar lơh bal ngan nàng lơh niam git gơp neh gơtìp ờ niam tàm rlau 2 nam do. Jat mpồl mblàng jơnau, dơ\ cribơyai dờng màng đah Nhờk mờ Lo dơ\ do gơtùi sền là 1 bơta tam gơl kuơ màng kờ` tơn jơh bơta ờ niam git gơp 2 lơgar tu\ do. Mơya, digơlan kal ke ngan nàng gơtùi kơp kờ` geh 1 tam gơl tàm broă lơh niam git gơp, tai 2 lơgar kung gam ờ huan pin dờn bal mờ gơp.

 Ồng Barack Obama kuang atbồ lơgar Mỹ ngai 09/11 neh tus càr lơgar Bắc Kinh, lơgar Lo kờ` tus pơrjum dờng cri bơyai lơh sa châu Á-Thái Bình Dương (APEC), pờ sơnrờp bơh dơ\ tus còp ờ uă lơgar tàm châu Á, kờ` tơl^k tai broă lơh kuơ màng tàm tiah do. Jăt rơndăp broă, tơn jơh dơ\ tìp mờ kuang bàng đơng lam lơgar Lo tàm ngai 12 mờ 13/11, ồng Barack Obama geh tus lơgar Myanmar kờ` pơrjum dờng Đông Á tàm càr lơgar Naypyitaw bơh ngai 15 tus 16/11, tơnơ\ mờ hơ\, ồng Barack Obama geh tus lơgar Australia kờ` tus mờ pơrjum dờng mpồl G20 geh bơyai lơh tàm [òn dờng Brisbane. Jăt ală kuang bàng đơs, tàm tu\ ală bơta ờ niam gam gơl^k geh tàm lơgar Iraq, Ukraine mờ Syria, dơ\ tus còp bơh ồng Barack Obama geh kuơ màng ngan tàm broă lơh ngan kờ` geh ring niam broă lơh bal mờ ală lơgar tàm châu Á-Thái Bình Dương, do la ală lơgar tòm tàm broă lơh bal mờ lơgar bơdìh ồng dê.

 Rlau 10 nă cảnh sát chơt tàm 2 dơ\ cuh bồm gơlik geh ngai òr 10/11 tàm lơgar Afghanistan. Kơn jơ\ ngan rlau jơh là dơ\ cuh bồm pơle\ tàm 1 hìu lơh broă cảnh sát tàm càr Logar lơh 7 nă cảnh sát chơt. Tu\ do ờ hềt geh cau lơi geh jơnau đơs kong kơ nòl bè ală dơ\ cuh bồm do. Mơya digơlan do là ală dơ\ cuh bồm bơh mpồl Taliban mut lơh. Tàm ală nhai pa do, mpồl Taliban sơ lơ tơnguh ală broă lơh tam dră gơnoar atbồ lơgar Afghanistan tàm tu\ ală mpồl sền gàr ngap lơngai lơgar do geh dờp kơ nòl sền gàr ngap lơngai tơ nơ\ mờ tu\ mpồl ling dunia bơh NATO lam bồ ru] ling tàm lồi nam do.

Gah kă bro lơgar Lo ngai òr 10/11 neh yal, lơgar do mờ lơgar Hàn Quốc pa tơn jơh cri bơyai bal bè kơrnoăt hơ bal kă bro khăt gơboh. 2 gah neh geh ring bal 22 tăp tàm sră nggal hơ bal kă bro khăt gơboh tàm ală gah bè phan geh lơh, broă lơh, bơcri priă, priă jền, jơnau tơng^t. Do là kơrnoăt hơ bal kă bro khăt gơboh sơnrờp ngan lơgar Lo dê, tàm hơ\ geh bal broă tìp bal kă bro điện tử mờ jơnau tơng^t priă jền.

Ồng Robert King kuang dong broă lơgar Mỹ bè lơgar Triều Tiên ngai òr 10/11 pà git, Mỹ đơs niam broă gơnoar atbồ lơgar Triều Tiên pa tơngklàs 2 nă cau gam wơl lơgar Mỹ dê tàm lơgar do. 2 nă cau lơgar Mỹ pa geh tơngklàs neh pal kong lơh glài lơh broă bòl glar tàm lơgar Triều Tiên tài tìs lơh broă 2 gah mờ tam dră dà lơgar. Lài mờ hơ\ ờ hềt tus 3 poh, lơgar Triều Tiên kung neh tơngklàs khat gơ boh 1 nă cau lơgar Mỹ ndai in. Mpồl sền gròi lơgar Mỹ mờ ală lơgar đah mattơngai mut plai ù ờ hềt git loh bơta lơi neh chul chồl gơnoar atbồ lơgar Triều Tiên tơngklàs cau lơgar Mỹ tàm tu\ do, mơya đơs là, do là tềl tơng go\ niam tus mờ bồt Triều Tiên