JƠNAU TƠNGGIT TÀM LƠGAR.

Ngai òr 29/9, tơn jơh bơnah hơ jơnau lùp bơh ồng Nguyễn Minh Quang kuang atbồ gah phan geh is mờ tiah ơm kis dà lơgar mờ ồng Nguyễn Văn Bình kuang atbồ anih priă jền dà lơgar, ồng Nguyễn Sinh Hùng kuang atbồ gơnoar ala mat dà lơgar dờp, sền gàr phan geh is tiah ơm kis neh geh bơta tam gơl niam ngan. Mơya tàm tơngai tus, broă sền gàr phan kuơ tàm ù, ù tiah pal mut lơh geh cồng nha rlau, tă pơ gồp tàm bơta bơtàu tơnguh lơh sa mpồl bơtiàn. Ồng Nguyễn Sinh Hùng sồr pal mhar lơh jơh broă lơh sră ngui ù tàm nam 2015. Gơ wèt mờ bơnah hơ jơnau lùp bơh ồng Nguyễn Văn Bình, kuang atbồ anih priă jền dê, ồng Nguyễn Sinh Hùng cih dờp ală cồng nha bơh sơn rờp neh lơh geh tàm broă kơryan bơta roh khà priă, kơ\ kơljap broă lơh sa dờng mờ đơng pơlam broă lơh priă jền. Bè kơ nòl tàm tơngai tus, ồng Nguyễn Sinh Hùng sồr:“ A` sồr pal sền gròi đah bơta rơndap tăp sèng wơl broă lơh sa mờ broă lơh ai càn priă mờ broă lơh bè priă jền pal tam klac bal. Tus nam 2015 geh lơh geh tai 1 bơta tam gơl pa. Tus lồi nam 2015 bol he gơtùi yal mờ gơnoar ala mat dà lơgar mờ nùs nhơm geh 1 cồng nha bơh ròt mpồl ai càn priă niam rlau, geh khà tơl rlau, nàng bol he iang nùs drơng rài lơh sa. Tu\ do, dồs ờ niam bol he dê dilah pơnjat tai lời gơlik geh mờ ờ hềt tơm jơh dồs yau den kal ke ngan, den tàng pal sơ lơ bơ song jơh dồs do 1 bă niam ngan rlau jơh, den tàng cồng nha lơh broă bơh ròt mpồl ai càn priă là kuơ màng ngan, gơ rềng tus broă gơguh tai dồs ờ niam halà ờ, gơ rềng tus bơta dồs ờ niam geh bơ song halà ờ.”

 Tàm 2 ngai bơh ngai 29 tus 30/9, Gơnoar atbồ lơgar pơrjum bè ờs nhai 9/2014 tềng đăp mờ broă đơng lam bơh ồng Nguyễn Tấn Dũng kuang gơs gơnăp gơnoar atbồ hờ đang rơlao jơh dà lơgar. Đơs tàm dơ\ mu\t pơrjum, ồng Nguyễn Tấn Dũng neh yal wơl bè broă lơh sa-mpồl bơh bơtiàn bơh bồ nam tus tu\ do geh pơn jăt tai tam gơl niam; jăt mờ hơ\, tàm 15 khà geh Gơnoar ala mat dà lơgar jàu geh 13 khà di gơlan geh mờ sơlèt, 1 khà mờr geh là khà bơsong broă lơh 1 tơlăk 600 rơbô nă cau lơh broă mờ 1 khà ờ hềt geh là khà cau lơh broă neh geh bơto. Tàm nùs nhơm lơh ngan geh cồng nha uă ngan ală khà geh ai, ồng Nguyễn Tấn Dũng sồr ală kuang bàng tàm gơnoar atbồ lơgar tơrgùm cri bơyai, ai tơl^k broă lơh mùl màl kờ` bơsong, chồl pràn lơh sa, kă bro, chồl pràn tơnguh lơh sa tàm ală gah.

Mho òr 29/9 tàm hìu lơh broă gơnoar atbồ lơgar, ồng Nguyễn Xuân Phúc kuang geh jơng gah gùng dră bal dà lơgar, kuang jat jơng gơs gơnap gơnoar atbồ hơđăng rlao jơh dà lơgar wă mpồl kuang atbồ gah broă lơh tàm gơnoar atbồ lơgar, kuang atbồ cơldu\ lơh broă gơnoar atbồ lơgar, kuang atbồ mpồl đơng lam dà lơgar bè gơnoar kòn bơnus lơgar Lào gam còp mờ lơh broă tàm lơgar he. Tàm dơ\ wă, ồng Nguyễn Xuân Phúc đơs niam cồng nha lơh broă bơh mpồl kuang atbồ gah broă lơh tàm gơnuar atbồ lơgar, kuang atbồ cơldu\ lơh broă gơnoar atbồ lơgar, kuang atbồ mpồl đơng lam dà lơgar bè gơnuar kòn bơnus lơgar Lào mờ ală gah, mpồl, sơnah lơh broă lơgar Việt Nam dê. Ồng Nguyễn Xuân Phúc đơs la, ală jơnau tơngit tam pà bal đah 2 gah geh pơ gồp bơnah tơnguh jơnhua cồng nha tàm broă lơh gơnoar kòn bơnus bơh tơl lơgar dê, mơkung lơh geh bơnàng jă nàng 2 mpồl đơng lam in bơt bơtàu, chul chồl git gơp tam klac bal jo\ jòng mờ geh lơh sùm tàm broă bơ song ală bơta mờ 2 gah sền gròi bal bè gơnuar kòn bơnus đơs is mờ sơ lơ tơnguh rlau tai bơta tam klac, dong kờl bal đah 2 gah tàm kơnhòal mờ dunia.

Drim òr 29/9, tàm bòn dờng Cần Thơ, Gah kuang àng dà lơgar neh pơgồp bal mờ mpồl đơng lam Đảng bòn dờng Cần Thơ bơyai lơh pơrjum tam gơl broă lơh bè tơnguh gơnoar cau geh bơnă pin dờn tàm broă lơh gùt làng bol sền gàr bơta lơngap lơngai dà lơgar tàm tiah đah jum mat tơngai mu\t dà lơgar bơh nam 2008 tus 2014. Đơs tàm pơrjum, Thượng tướng Bùi Văn Nam neh sồr, tàm tơngai tus ală cau geh bơngă pin dờn pơn jăt tai tơnguh gơnoar tòm, lơh ngan tơnguh bơtàu lơh sa, tus bal tam dră, kơrian ală bơta ờ niam tàm mpồl bơtiàn, tơl niam bơta lơngăp lơngai bòn lơgar. Mờ ai uă tơngai, bơta pràn drơng broă lơh mpồl bơtiàn, lơh jăt broă kis g^t jơnau g^t adăt, tơnjơh jơgloh, tơmù rơbah, bơ\t bơtàu bòn lơgar pa; lam lài tàm ală broă lơh, ală dơ\ lam sồr tơnguh bơtàu lơh sa, bơta chài rơgơi, mpồl bơtiàn, gàr niam bơta lơngăp lơngai dà lơgar, gàr niam mpồl tam klăc gùt jơi bơtiàn kòn cau.

 Di ngai gùng mhàm plai nùs dunia ngai 29/9, ngai òr 29/9, mpồl lơh sơnơm dunia hòi jà Việt Nam pal geh ală broă lơh tus mờ broă sa uă ir boh, tài jat khà kờp bơh sơn rờp, tu\ do làng bol lơgar he gam sa boh uă rlau bơh 2 tus 3 dơ\ jat mờ khà geh sồr ngui. Tàm tu\ hơ\, mpồl lơh sơnơm dunia sồr tơl nă cau pal sa êt rlau 5 gram boh tàm 1 ngai, kờ` tơmù khà cau gơbàn mờ khà cau chơt tài kòp plai nùs mờ kòp gơ kòl gùng mhàm. Việt Nam neh geh rơndap broă ai broă lùp khàu khà sa boh tàm broă lùp khàu ală bơta pơhìn kòp ờ bơ tờp tàm nam 2015 nàng geh khà kờp tơl làm bè ngui boh.

Ngai òr 29/9, gah bơto bơtê mờ bơsram neh pơgồp bal mờ mpồl dong kờl mờ pơlam broă bơsram sră càr Dak Lak neh bơyai lơh mu\t poh dờp bal bơsram jơh rài nam 2014. Mờ tơngu me “Bơsram să tòm mờ ală cau gùt dar gơboh gơbài”, poh dờp bal bơsram jơh rài càr Dak Lak neh bơyai lơh tus ngai 05/10 mờ uă tơngu me geh uă bơta mùl màl. Mpồl đơng lam Đảng, gơnoar atbồ geh đơng lam gah bơto bơtê mờ bơsram tơnguh broă pơgồp bal mờ ală mpồl lơh broă bơyai lam sồr, tơnguh jơnau g^t wă ai kuang bàng, cau geh đảng mờ làng bol in bè bơta kuơ màng bơh broă “Bơsram jơh rài”. Tơl anih lơh broă, mpồl lơh broă lơh ală rơndăp broă bơsram jăt broă lơh is. Ală kơnhoàl tàm càr geh lam sồr broă bơsram tàm tơl hìu nhă, tơl jơi nòi.

Nàng dong làng bol tềm pềr xăng zờu, tơmù priă jền drơng broă kup ka geh cồng nha, ală gah lơh broă geh gơnoar mờ gơnoar atbồ ală tiah kềng gah dà lềng bơh càr Bến Tre dê neh lam sồr làng bol crơng gơs 118 mpồl tam klac lơh broă tàm dà lềng. geh pơgap 7 rbô nă cau lơh ka, mờ 964 nơm ơ hò plung tus bal tàm ală mpồl tam kla] do, bal mờ hơ\, càr gam crơng gơs geh 10 bơta ơ hò plung dờng nàng pơndiang phan bơna, xăng zờu dong ală mpồl lơh broă tàm dà lềng in. Bền Tre neh tă 1 tơmàn 900 tơlak priă nàng blơi sră sền gàr rềs àr cau tàm ơ hò tàm ală mpồl tam klac lơh broă tàm dà lềng mờ dong kờl kơ nòl tus mờ kuang bàng ntum drơng broă lơh do.

 Mho òr 29/9, kuang àng bòn dờng Pleiku, càr Gia Lai pà g^t, cau lơh gơtìp rềs àr tàm gùng lòt lơh oh Nguyễn Nhân Mến, 8 sơnam kis tàm bòn 3, ntum Biển Hồ, bòn dờng Pleiku chơ\t tơn neh tơl^k măt. Cau do sơnđan là Phin, 62 sơnam, kòn cau Bơnhàr, kis tàm ntum Tan Sơn, bòn dờng Pleiku. Tàm anih lùp khào, Phin neh dờp tàm tu\ 1 jơ 30 phút mho ngai 28/9, măy rơndeh Honda geh bàng sồ 81F7-7177 lòt jờl mờ neh tơm di oh Mến. Tu\ go\ oh Mến chơ\t, Phin ngòt mờ dô.

JƠNAU TƠNGGIT DUNIA.

Pơrjum dờng màng ală lơgar tiah Caspian dơ\ 4 pa geh mut lơh ngai òr 29/9 tàm bòn dờng tiah đah jum Astrakhan, lơgar Nga mờ bơta tus bal bơh kuang atbồ ală lơgar Nga, Azerbaijan, Iran, Turkmenistan, mờ Cazacstan. Đơs mut pơrjum, ồng Vladimir Putin kuang atbồ lơgar Nga hòi jà sơ lơ tam klac bal tam kơnhòal nàng tam dră mờ ală bơta pơhìn gùt plai ù.

 Ngai òr 29/9, ồng Vladimir Putin kuang atbồ lơgar Nga neh geh ală dơ\ tìp bal mờ ală kuang atbồ lơgar Iran, lơgar Azerbaijan, Turkmenistan tềng bơdìh pơrjum dờng tiah Caspian tàm càr Astrakhan, tiah đah jum lơgar Nga, ồng Yury Ushakov kuang dong broă kuang atbồ lơgar Nga pà g^t. Tơngu me tàm dơ\ tìp mờ kuang bàng đơng lam lơgar Iran là tơnguh broă lơh sa bal, kuơ màng ngan là broă tơnguh bơtàu hạt nhân tài kờ` ngui tàm bơta lơngăp lơngai mờ broă lơgar Nga tăc jờu mờ phan lơh nhơm jờu lơgar Iran kung bè bơta tàm ală lơgar Afghanistan, Syria mờ Iraq dê.

Ồng Ashraf Ghani kuang atbồ pa geh pồ lơgar Afghanistan yal bơr guh at gơnoar broă tàm ngai òr 29/9, tơ nơ\ 3 nhai tàm pơndang bè cồng nha te\ khà mờ ồng Abdullah Abdullah cau tơlik mat te\ khà gam wơl. Kung tàm ngai òr, ồng Abdullah kung yal bơr guh at gơnoar broă là cau atbồ anih mut ngui adat boh lam, là 1 gơnoar broă pa ndrờm mờ kuang gơs gơnap gơnoar atbồ hơđăng rlau jơh dà lơgar. Rơndap tăp sèng gơnuar atbồ lơgar bơh ồng Ghani dê geh krơi uă ngan pơn drờm mờ rài ồng Hamid Karzai kuang atbồ lơgar pa jơh tơngai lơh broă. Broă ồng Ghani guh at gơnoar broă kuang atbồ lơgar geh sền là bơta tam gơl pa, wèt tus broă ki\ geh jơnau ringbal sền gàr ngap lơngai mờ lơgar Mỹ, mpồl ling NATO, gơ rềng tus rơnàng tơnơ\ do bơh mpồl ling dunia tàm Afghanistan.

Tàm bơta gơl^k geh ală dơ\ tam lơh bơh mpồl cau Kurd mờ ală cau geh phào gơwèt mpồl dà lơgar Islam (Is) tàm bòn drà Kobani, lơgar Syria tơnguh uă, ngai òr 29/9, mpồl cau Kurd tàm lơgar Syria neh tus tiah nhàr dà lơgar rềp mờ lơgar Thổ Nhĩ Kỳ kờ` dan dô pleh. Tu\ do, lơgar Thổ Nhĩ Kỳ gam hòi jà broă dong kờl bơh anih duh broă dunia mờ ală mpồl lơh broă dong kờl dunia ndai kờ` dong kờl ală cau dô pleh lơgar Syria tàm lơgar do.

Gah tơr gùm dùl lơgar Hàn Quốc pà git, neh ringbal rơndap broă dong kờl phan ngui lơh sa suơn sre kờp tus 200 tơlak won priă lơgar do ai lơgar Triều Tiên in. Khà phan dong kờl do geh jun tus lơgar Triều Tiên tàm lồi poh do. 6 nă kuang bàng lơgar Hàn Quốc geh tus bal broă sền gròi tam pà phan dong kờl. Bơta git gơp đah Hàn Quốc mờ Triều Tiên tàm tơngai do geh geh tơng go\ gơmù kal ke.

Gah lơh sơnơm lơgar Nhờk ngai òr  29/9 yal, lơgar do pa go\ 1 nă cau gơtìp virus kòp prơm gơl^k mhàm mờ kòp pa. Hơ\ là 1 nă cau klao tus bơh càr Shizuoka, mu\t piam kòp tàm hìu sơnơm ngai 10/9 tơnơ\ mờ tu\ geh ală bơta duh să gơl^k mhàm. Bơh tàm broă sền kờ` g^t kòp, virus lơh duh să gơl^k mhàm tàm kòn bơnus do geh bơta krơi is mờ ală cau gơtìp kòp prơm gơl^k mhàm tàm lơgar do bơh nhai 8. Tu\ do, ờ hềt g^t loh, cau klao do neh gơtìp gơtòp bơh phan lơi, mơya cau kòp pà g^t là tơnơ\ mờ tu\ rê bơh càr lơgar Tokyo tàm bồ nhai 9 gơtìp sơmăc kăp mờ gơl^k ală bơta kòp duh să gơl^k mhàm.