JƠNAU TƠNGGIT TÀM LƠGAR.

Tàm 2 ngai 30 /6 mờ 1/7, ồng Nguyễn Tấn Dũng kuang gơs gơnap gơnoar at bồ hơđang rlao jơh dà lơgar neh đơng lam dơ\ pơrjum Gơnoar at bồ lơgar bè ờs nhai 6 pờ tơn tàm intơnet mờ jơh ala\ kuang bàng at bồ ala\ càr, bòn dờng nàng đơs wơl bơta lơh sa mpồl bơtìan 6 nhai bồ sơnam, mơ kung geh  ai git ala\ broa\ lơh lơh ngan lam sồr, đơng lam ring bal tàm 6 nhai lồi nam do. Dùl tàm ala\ tơnggu me tàm dơ\ pơrjum do geh kuang gơs gơnap gơnoar at bồ  hơđang rlao jơh dà lơgar ngan ngồn sền gròi mờ sồr jơh ala\ gah, sơnah  ala\ càr, bòn dờng mut lơh, hơ\ la pơnjat tai lơh ngan lam sồr broa\ lơh tơmù rbah, sền ngan tàm làng bol kòn cau mờ tiah gơbàn trồ tiah lơh aniai, bơsir ala\ broa\ lơh, gùng dà broa\ lơh nàng bơtàu tơngguh pràn hìu ơm mpồl bơtìan, bơsong geh cồng nha bơh bơta gal ir cau bic hìu sơnơm mờ tơngguh broa\ lơh rcang sơndra\ kòp pluh, pơnjat tai sền gròi nền nòn ngan pria\ sơnơm kham sơm kòp. Ồng Nguyễn Tấn Dũng tơng kah ala\ gah, sơnah lơh broa\ geh  gơ rềng bal mờ ala\ càr, bòn dờng sền gròi rlau tus broa\ lơh rcang sơndra\ mìu càl dờng  dà ko\ dà cò, geh tam dra\ mờ tam gơl trồ tiah, pơnjat tai lơh pràn broa\ lơh yal tơnggit, mblàng  pơlam tàm ala\ gah, lơh geh bơta ring bal tàm gùt mpồl bơtìan.

Ngai òr 1/7, ồng Phạm Quang Nghị kuang geh jơng Gah gùng dră bal dà lơgar mơkung là Kuang atbồ đơng lam Đảng bòn dờng Hà Nội neh geh dơ\ tìp măt mờ cau te\ khà kơ nhoàl Hai Bà Trưng mờ Đống Đa, bòn dờng Hà Nội nàng yal bè cồng nha pơrjum dơ\ 7, Gơnoar ala măt dà lơgar kơnă 13. Tơngume geh ală cau te\ khà sền gròi tàm dơ\ tìp măt là cồng nha ală broă lơh tiah drà, bơta dà lềng đah măt tơngai lik, kuơmàng là broă lơgar Lo ơn dra khuàng Hải Dương 981 tìs mờ kơr nuăt boh lam tàm tiah dà lềng mờ tiah geh gơnoar lơh sa bơh lơgar Việt Nam dê. Iăt kơno ală jơnau kơlôi rơcăng bơh cau te\ khà dê bè cồng nha lơh broă kềng gah gùng, ồng Phạm Quang Nghị đơs là, do là bơta ờ niam ngan bơh uă nam do. Ồng đơs tờm, bơta niam broă kềng gah gùng ờ niam tai bè tu\ do ờ di là tài bơta chài mờ ngan là tài nùs nhơm kơ nòl broă bơh mpồl rơndăp lơh mờ mu\t lơh dê. Bòn dờng Hà Nội neh tơngkah uă mơya kung gam ờ hềt geh tam gơl sơl.

Mho òr1/7, tàm  gơlang kuang at bồ lơgar, mò Nguyễn Thị Doan kuang jat jơng at bồ lơgar neh wa\ mpồl cau ala mat drơng broa\ Đội, cau tàm mpồl đội, sau gơ lòng sồr Bác Hồ pơnrơ ngan bơh bòn dờng Hồ Chí Minh. Ala mat at bồ Đảng, Dà lơgar, mò Nguyễn Thị Doan neh jờng ngan mờ gờm chờ ala\ cồng nha bơh ala\ cau ala mat drơng broa\ Đội, cau tàm mpồl đội, sau gơ lòng sồr bơh Bác Hồ pơnrơ ngan bơh bòn dờng Hồ Chí Minh. Mò Nguyễn Thị Doan kơp kờ` ala\ cau tàm mpồl đội pal lơh ngan rlau tai tàm bơsram mờ ala\ broa\ lơh mpồl, kờ` gơboh bal tam klac bal, geh kơnòl, lơh cau tờm ngan tus ala\ oh in tàm  bòn ơm kis, gơ lòng sồr mờ dờ` bơr mờ mò ồng, mè bèp.

 Ồng Nguyễn Huy Điền kuang jăt jơng atbồ Mpồl lơh broă phan tàm dà, di Gah lơh broă sa mờ bơtàu tơnguh bòn lơgar dà lơgar, pà gi\t: Kơrnuat bơh Gơnoar atbồ lơgar dê bè ờ uă gùng dà broă lơh bơtàu tơnguh phan tàm dà digơlan geh ai ngui tàm bồ nhai 7 do. Jơnau kờn bơh Kơrnuat bơh gơnoar atbồ lơgar dê bè ờ uă gùng dà broă lơh bơtàu tơnguh phan tàm dà kờn dong kờl pràn kơldăng ală broă lơh bơcri lơh niam, lơh pa ală phan ngui lòt lơh ka tàm dà lềng kung ơ hò lơh broă dong broă lơh ka, dong lòt lơh ka tàm dà lềng geh cồng nha rlau. Ală gah sơnah lơh broă dà lơgar geh gơ rềng kung gam bơyai, ring bal broă tam pà kes priă 16 rbô tơmàn ai broă lơh ơ hò, sền gàr rềs àr mờ ală bơnah broă dong kờl làng bol lơh ka.

Ngai òr 1/7, tàm bòn drà Gia Nghĩa, càr Dak Nông, mpồl cau lơh broa\ sa Việt Nam neh bơyai lơh pơrjum jàu broa\ lơh mờ mpồl cau lơh broa\ sa 12 càr tiah tàm gùl dà lơgar-Tây Nguyên nàng geh đơs wơl bè bơta broa\ lơh 6 nhai bồ nam 2014. Đơs tàm dơ\ pơrjum, ồng Nguyễn Duy Lượng kuang jat jơng at bồ mpồl cau lơh broa\ sa dà lơgar Việt Nam neh jờng rơ ala\ lơh ngan bơh mpồl cau lơh broa\ sa ala\ càr tàm tiah tàm gùl lơgar –Tây Nguyên. Tơngai tus, ala\ kơna\ mpồl  cau lơh sa tàm càr kờ` sền kuơ lơh niam ala\ tơnggu me tờm dờng bè tơngguh broa\ lơh mblàng pơlam, bơto bơtê gùng dra\ bal nùs nhơm tus cau kuang, cau geh jơng tàm mpồl lơh sa nàng lơh geh bơta ring bal tàm broa\ mut lơh gùng dà broa\ lơh bơh Đảng, adat boh lam bơh dà lơgar, pơnjat tai lơh tơl jơh mờ lơh geh mpồl ala\ kơna\ tơl khà sàng goh, pràn kơljap,sùm geh bơtàu tơngguh cau tàm mpồl, bơtàu tơngguh khà broa\ lơh bơh ala\ mpồl, bơtàu tơngguh cồng nha broa\ lơh ala\ srơh “cau lơh broa\ sa, ka\ bro jak’ cau lơh sa at tê bal bơt bơtàu bòn lơgar pa, cau lơh broa\ sa tus bal sền gàr ngap lơngai bòn lơgar, dà lơgar, nàng lơh di bơta kờ` bơt bơtàu pa dà lơgar.

Drim ngai òr 1/7, anih duh broă đơng lam đảng sơnah bòn Thành Công, bòn dờng Buôn Ma Thuột, càr Dak Lak bơyai lơh dơ\ pơrjum tơr gùm bal pràn sền gàr gơnoar tờm, dà lềng, bồt bơlào Việt Nam. Tàm dơ\ pơrjum, ală kuăng bàng neh geh yal bè bơta dà lềng, bồt bơlào; broă lơh tìs ngan bơh lơgar Lo dê ơn dra khoàng Hải Dương 981 tàm tiah dà lềng mờ tiah geh gơnoar lơh sa bơh lơgar Việt Nam dê mờ geh broă lơh bơ crì bơ crà ngan, lơh gơlik bơta tàm gơ jran\ ờ niam ngan tus mờ mpồl lơh broă dipal mờ kơrnoat boh lam bơh lơgar Việt Nam dê. Ală cau ala măt tus bal dơ\ pơrjum neh tơngo\ nùs nhơm kờn gơboh mờ dà lơgar, mờ đơs tờm, bơta lơh ngan jơh nùs rơcăng tơr gùm jơh bơta prànmờ bồ tơngoh mờ jơh ală broă lơh pal gàr kơ\, sền gàr gơnoar tờm bơh dà lơgar dê…Kung tàm dơ\ pơrjum, ală cau ala măt tus bal neh tă pơ gồp rlau 23 tơlăc priă tơmut tàm kes priă Tơr gùm bal pràn sền gàr gơnoar tờm dà lềng, bồt bơlào Việt Nam dê.

Pơnjat tai jơnau yal bè ala\ bơta gơbàn geh tàm dà lềng lơgar Lo lơh dra khoàng tìs Hải Dương 981 gơ ơm jrô ngan tàm ù tiah dà lềng mờ tiah lơh sa geh gơnoar lơh sa bơh lơgar Việt Nam. Ngai òr 1/7, mpồl lơh jat adat boh lam bơh Việt Nam pơnjat tai mut lơh ai lơh,  geh lơh  tus rềp dra khoàng Hải Dương 981 bơh đah mat tơngai mut nàng geh ntàu tam dra\ mblàng pơlam. Tu\ ala\ ơhò Việt Nam  lòt tus ngài mờ dra khoàng di 11 hải lý den geh di 15 nơm ơ hò sền gàr mờ ơ hò geh bồ dui\ bơh lơgar Lo neh ơm te\ sèng tàm bơta rcang nàng kơryan bơh ngài. Tu\ ala\ ơ hò bơh kảnh sát dà lềng mờ ơ hò sền gàr cau lơh ka tus tàm tiah ngài mờ dra khoàng di 10 hải lý, Lo neh ai 3 ơ hò sền gàr geh bàng sồ 46101, 12101, 46002 mờ 2 ơ hò bồ dui\ geh bàng sồ 242 mờ 284 tam pà gơs 2 gùng geh tus kơryan, tơm tàm ơ hò kảnh sát dà lềng Việt Nam. Mờ nus nhơm sùm rcang lài, sùm sền, tu\ tam dra\ mblàng pơlam, ơhò kảnh sát dà lềng 4033 neh pleh geh dơ\ tơm pràn nàng lơh aniai bơh ơ hò bồ dui\ bơh lơgar Lo mờ ơ hò he ờ do ờ da\.

Bơta lơh tìs tàm kă bro sơgơn gàr bồ kung gam ờ hềt geh kơr yăn jơh, geh tu\ là broă do mìng gơmù dùl ết lơm tu\ mpồl lơh broă geh gơnuar ai cau lòt lơh broă uă, sơlơ lòt sền, mờ lơh glài cau lơh tìs. Do là dùl bơta geh ngan geh đơs tàm pơrjum pờ tơn tàm internet bè broă lơh atbồ drà kă bro 6 nhai lồi nam, bơh Gah kă bro mờ lơh sa mờ măi moc\ dà lơgar bơyai lơh mho òr 1/7 tàm Hà Nội. Jăt Mpồl ătbồ drà kă bro di Gah kă bro mờ lơh sa mờ măi moc\ dà lơgar dê, yal, lơh jăt Kơrnuat sồr sồ 4 bơh kuang gơs gơnap gơnoar at bồ hơđang rlao jơh dà lơgar dê mờ broă rơndăp lơh sồ 69 bơh anih duh broă ờdo ờdă gùng lòt dà lơgar bè lam lơh broă lơh mblàng yal mờ mu\t lơh dơ\ lơh uă lòt sền, mờ lơh glài lơh tìs tàm broă lơh, kă bro mờ ngui sơ gơn gàr bồ ai cau đìh rơndeh măi in…mpồl ătbồ drà kă bro neh sơlơ sền sơ wì broă lơh lơh gơlik, blơi mờ kă bro sơ gơn gàr bồ bơh lơgar ndai. Mpồl atbồ drà kă bro ku\p mờr 11 rbô 700 nơm sơ gơn gàr bồ blơi kơnau bơh lơgar ndai, ờ niam, mờ lơh tìs bè măt sơnđan phan kă bro.

            JƠNAU TƠNGGIT DUNIA.

            Ngai òr 1/7, ồng Hor Nam Hong kuang at bồ gah cri bơyai broa\ lơh bal mờ lơgar ndai lơgar Campuchia neh wa\ ồng Sihasak Phuangketkeow gơnoar dong broa\ mờ la gơnoar kuang at bồ gah cri bơyai broa\ lơh bal mờ lơgar ndai lơgar Thái Lan gam ơm còp Phnôm Pênh mờ cri bơyai bè bơta cau lơh broa\ tus trờn kis. Tàm  nhai lài,  neh geh rlau 250 rbô na\ cau lơh broa\ cau Campuchia neh rê bơh Thái Lan, tơnơ\ gơnoar at bồ  ling klàng Thái Lan pờ dơ\ lơh broa\ ting kup ala\ cau lơh broa\ lơgar cau tìs. Đơs tàm dơ\ pơrjum bao\ tơnơ\ hơ\, ồng Hor Nam Hong ai git, 2 gah neh ring bal tam klac nàng gờ` ai cau lơh broa\ Campuchia geh tus wơl Thái Lan lơh broa\ dipal. Gah cri bơyai broa\ lơh bal mờ lơgar ndai lơgar Campuchia nhai lài neh sôr Thái Lan lơh visa tus cau lơh broa\ ai tus rlau 130 rbô na\ cau, kờ` khi geh tus lơh broa\ wơl tàm Thái Lan. Bè bơnah he, ồng Sihasak đơs tờm, ala\ cau lơh broa\ lơgar cau la mpồl lơh broa\ kuơ màng geh ta\ pơ gồp tus bơtàu tơngguh lơh sa Thái Lan. Den tàng, Thái Lan geh dong tơl ala\ bơta nàng cau lơh broa\ Campuchia tus wơl Thái Lan di adat boh lam.         

        Adăt bơcri priă lơgar ndai geh Gơnoar ala măt dà lơgar Cuba ring bal tàm ngai 28 nhai 3 pa do, sơnđờm geh ai ngui bơh ngai 30 nhai 6 mờ jơnau kờn chul chồl gơguh tai lơh sa tàm dà lơgar bồt do. Adăt pa do ơm tàm khà 300 tam gơl lơh sa mờ gùng dră bal bơh ồng Raul Castro kuang atbồ lơgar Cuba sồr lơh mờ ala adăt geh mu\t lơh tàm nhai 9 nam 1995, kờn mu\t lơh pa jơh ală broă atbồ lài do bơh lơgar do dê. Adăt bơcri priă lơgar ndai pa bơh lơgar Cuba dê tàm hơ\ geh uă bơta dong kờl mờ lơh geh tơl ală bơta bươn bè priă jền lời ai ală cau bơcri priă lơgar ndai in bè ờ tă dia priă lơh geh tàm ală nam sơn rờp lơh broă, ai gơnuar lơgar ndai in bơcri tàm uă broă lơh sa bè nhơl chờ, lơh broă sa sươn sre, công nghệ sinh học, măi moc\ jak chài pa....

Dơ\ pơrjum dơ\ 7, Gơnoar ala mat dà lơgar Lào kơna\ 7, di gơlan geh sền nàng geh ờ ai lơh ờ ua\ broa\ lơh tac jàu wơl ờ cèng geh cồng nha, tàm hơ\ geh 8 rơndap broa\ lơh tơnhàu phan geh is tàm ù mờ 4 broa\ lơh tam chi tam jo\ sơnam. Tàm dơ\ pơrjum bè ơs dơ\ 6, bơh Gơnoar ala mat dà lơgar, ồng Somdy Duangdy kuang at bồ gah rơndap broa\ mờ bơcri pria\ lơgar Lào ai git: Gùt  lơgar tu\ do, geh 470 rơndap broa\ lơh tơnhàu phan geh is tàm ù mờ pria\ cih mat bơcri 5 tơmàn 900 tơlak dolar mờ 21 broa\ lph tam chi cao su mờ bạch đàn mờ khà dan cih mat bơcri la 1 tơmàn 650 tơlak dolar. Bulah bè hơ\, bơh geh sền ờ ua\ broa\ lơh neh git go\ ờ lơh geh cồng nha mờ geh jpnau sồr kup wơl, nàng bph hơ\ Gah geh pơnjat đơs wơl mờ tơlik broa\ lơh dan mờ Gơnoar at bồ lơgar nàng geh sền broa\ ai sra\ tus ala\ broa\ lơh pa tàm nam 2015.

Cơldu\ lơh broă anih duh broă dunia bè cau dô pleh ngai òr 1/7, pà gi\t, 1 rbô 500 nă làng bol mờ 886 nă ling gơnoar atbồ lơgar gơtìp chơ\t tàm ală dơ\ tam lơh tàm lơgar Iraq tàm nhai 6 pa do. Do là khà cau chơ\t jơnhoa ngan rlau jơh mìng kờp is tàm pơgăp 1 nhai kờp bơh nam 2007. Jăt mò Samdasami cau pơlam đơs bơh Cơldu\ lơh broă anih duh broă dunia bè cau dô pleh, bơdìh mờ khà cau chơ\t pa yal, gam geh rlau 1700 nă làng bol gơtìp sồt să mờ 650 rbô nă cau pal sơr bì hìu đam lòt dô pleh mìng is tàm nhai 6 pa do.

Gơnoar at bồ lơgar Mỹ pa geh jơnau đơs bè bơta gơguh nisơan khà kơnòm dềt tus kis tìs mờ ờ geh mè bèp lòt bal tàm tiah jat gùt dar tiah nhàr lơgar đah jum mat tơngai mut. Ồng Barack Obama kuang at bồ lơgar Mỹ kờp du\ geh sồr Gơnoar at bồ lơgar ring bal broa\ ai rlau 2 tơmàn dolar tus broa\ tam dra\ mờ bơta kơnòm dềt bơh ala\ lơgar tàm Trung Mỹ gơbàn ai tìs tus tàm Mỹ. Poh do, ồng John Kerry kuang  at bồ gah cri bơyai broa\ lơh bal mờ lơgar ndai lơgar Mỹ geh tus Trung Mỹ  nàng geh cri bơyai bè bơta gơbàn pa đơs.