JƠNAU TƠNGIT TÀM LƠGAR.

            Mho òr 24/6, tàm Gơlang kuang at bồ lơgar, ồng Trương Tấn Sang kuang at bồ lơgar neh wa\ ồng Antonio Young Virzy kuang lơh broa\ ala mat tơl làm lơgar Panama tus tơngac jơh tơngai lơh broa\ tàm Việt Nam. Tàm bùi wa\, ồng Trương Tấn Sang neh đơs jơnhua ala\ ta\ pơ gồp bơh ồng Young Virzy tus mờ bơta bơtàu tơngguh git gơp lơh broa\ bal bơh 2 lơgar tàm tơngai pa do, ngan la tàm ala\ gah lơh broa\ bal bè lơh sa, ka\ bro…Ồng Trương Tấn Sang kơp kờ` ồng Young Virzy tơnơ\ tơnjơh tơngai lơh broa\ pơnjat tai geh sền gròi mờ geh ta\ pơ gồp tus bơta git  gơp tam klac bơh 2 lơgar. Ồng Young Virzy đơs tờm,  Panama sền gròi ngan mờ sền kuơ git gơp tam klac lơh broa\ bal mờ Việt Nam. Bulah la lơgar dềt, mơya Panama kơp kờ` tam klac mờ Việt Nam bè broa\ lơh bơt bơtàu phan bơna bòn lơgar, gah lơh broa\ dà lềng, broa\ lơh broa\ sa. Ồng Young Virzy đơs, rnàng tơnơ\ do geh pơrgon geh ua\ cồng nha niam tus bơta git gơp bơh 2 lơgar mờ đơs tờm geh pơnjat tai ta\ pơ gồp tus git gơp bơh 2 lơgar.

 Drim ngai òr 24/6, tàm bòn dờng Đà Nẵng, Gah lơh broă dơlam is dà lơgar bơyai lơh Cribơyai bè rơndăp lơh adăt bơyai lơh Gơnoar atbồ bòn lơgar. Rơndăp lơh adăt bơyai lơh gơnoar atbồ bòn lơgar geh 9 tăp, 177 bơta cih bè bơyai lơh mpồl lơh broă sră pơ àr, bơyai lơh mờ lơh broă bơh gơnoar atbồ bòn lơgar tàm ală mpồl lơh broă sră pơ àr mờ lơh sa dờng màng. Tàm dơ\ cribơyai, ală kuang bàng cribơyai uă bè tàm jàu gi\t mpồl lơh broă sră pơ àr, broă bơyai lơh gơnoar atbồ bòn lơgar; kơ nòl broă, gơnoar broă bơh Mpồl duh broă ala măt làng bol, anih duh broă làng bol; loh làng, song dơ pă mờ pal geh bơta lơh bal bơh làng bol dê tàm bơyai lơh mờ lơh broă bơh gơnoar atbồ bòn lơgar dê. Ồng Nguyễn Duy Thăng kuang jăt jơng atbồ Gah lơh broă dơlam is dà lơgar đơs là, bơta pa bơh rơndăp lơh adăt bơyai lơh gơnoar atbồ bòn lơgar tơngo\ loh làng ngan rlau jơh tàm broă bơyai lơh gơnoar atbồ bòn lơgar. Jăt hơ\, gơnoar atbồ bòn lơgar tàm hơ\ geh Mpồl duh broă ala măt làng bol, anih duh broă làng bol geh bơyai lơh dipal mờ bơta geh is bòn lơgar, tiah drà, bồt bơlào, mpồl lơh broă sră pơ àr mờ lơh sa dờng màng jăt bơta 111 bơh sơnua boh lam nam 2013 dê.“ Gơnoar atbồ bòn lơgar hơ\ sồng kơnă gơnoar atbồ bòn lơgar tu\ do kung gam uă jơnau đơs, broă gi\t wa\ krơi is. Tàm sră rơndăp cih kung geh ing jơnau sồr mờ bơyai lơh bơta do bè lơi kờn pal lơh di mờ sơnua boh lam, mờ pal geh bơta iăt kơno đòm jăt geh săc rơ wah ală bơta tam gơl pa pa do. Mờ jơnau sồr lơh bè lơi adăt pal lơh jăt geh ală gùng dà broă lơh bơh đảng dê mờ pal dipal mờ sơnua boh lam, mu\t lơh jăt ală jơnau cih bơh sơnua boh lam dê”.

Ngai òr 24/6, tàm càr Vĩnh Phúc, Anih duh broa\ kòn cau neh bơyai lơh pơrjum sền wơl 1 nam mut lơh kơrnuat sồ 449 bơh Kuang gơs gơnap gơnoar at bồ hơđang rlao jơh dà lơgar bè broa\ ky\ sra\ Broa\ lơh kuơ màng broa\ kòn cau tus nam 2020 mờ 3 nam mut ngui kơrnuat sồ 05 bơh Gơnoar at bồ lơgar bè broa\ lơh kòn cau. Ala mat ala\ gah, sơnah lơh broa\, anih lơh broa\ tàm dà lơgar mờ kuang bàng at bồ anih duh broa\ làng bol, Gah lơh broa\ kòn cau càr ala\ càr đah tô dà lơgar neh tus bal pơrjum. Tus tu\ do,  neh geh 14 gah broa\ lơh, anih lơh broa\ hờ dà lơgar lơh geh broa\ lơh mut lơh broa\ lơh kuơ màng bè broa\ kòn cau, bè: Anih duh broa\ kòn cau tơlik broa\ lơh mờ bơyai  mut lơh 13 broa\ lơh tàm broa\ pal lơh,  tàm hơ\ geh 7 broa\ lơh geh cih tàm broa\ lơh bơh Gơnoar at bồ lơgar nam 2014, Gah gùng lòt mờ pơndiang phan dà lơgar, Gah khoa học mờ công nghệ dà lơgar geh mut lơh broa\ lơh geh ngui gơ guh jak bơh khoa học mờ công nghệ nàng bơtàu tơngguh bơta kuơ bơh phan lơh geh bơh ala\ gah lơh sa, bơceh lơh phan bơh broa\ lơh sa, chi brê:Mpồl tam klac cau ùr dà lơgar Việt Nam mut lơh broa\ lơh bơto sra\ cau ờ git sra\, yal tơnggit, bơtàu tơngguh git wa\ bè adat boh lam mờ git wa\ tơl bơta tus cau ùr kòn cau tiah nhàr lơgar mờ ua\ broa\ ndai. Ồng Hoàng Xuân Lương kuang  jat jơng at bồ at bồ Anih duh broa\ kòn cau đơs, broa\ lơh geh mut lơh broa\ lơh kuơ màng broa\ kòn cau geh 57 broa\ lơh, mơya ala\ gah, sơnah lơh broa\, bòn lơgar pal rwah ala\ broa\ lơh tờm dờng màng geh mut lơh.

Ngai òr 24/6, anih duh broă làng bol càr Dak Nông bơyai lơh dơ\ pơrjum ring bal sră rơndăp cih jơnau yal bè bơta bơtàu tơnguh lơh sa, mpồl bơtiàn, sền gàr ngăp lơngai, sền gàr dà lơgar; broă lơh tă mờ dơ\ ngui kes priă dà lơgar tàm 6 nhai bồ nam do, mu\t lơh gùng dà broă lơh mờ kơ nòl broă 6 nhai lồi nam nàng yal tàm pơrjum dơ\ 9, Mpồl duh broă ala măt làng bol càr. Đơs pơndu\t dơ\ pơrjum, ồng Nguyễn Bốn kuang jăt jơng atbồ anih duh broă làng bol càr Dak Nông neh cih dờp ală jơnau đơs tă pơ gồp bơh ală gah sơnah lơh broă, bòn lơgar tàm ală jơnau yal sră rơndăp cih. Tàm bơta geh bơh sơn rờp cồng nha mu\t lơh ală khà tàm 6 nhai bồ nam, tus mờ tơl broă, ală gah geh gơ rềng kờn pal gehg ală broă lơh mùl màl geh mu\t lơh tàm tơngai tus. Ai ală bơta kal ke, kòl yăn, ờ hềt pràn jak, ală gah sơnah lơh broă mờ bòn lơgar kờn pal dan broă lơh tă bơsong nàng bal mờ gơ\p lơh gơs jơnau yal, kung bè lơh ngan lơh gơs niam ală khà jàu tàm 6 nhai lồi nam do.

Gah lơh broa\ kòn cau càr Lâm Đồng ai git, dơ\ pơrjum cau ala mat ala\ kòn cau dơ\ II geh lơh bơh nhai 7-10/2014. Mờ sơnđan bơh dơ\ pơrjum dơ\ do: “Ala\ kòn cau càr Lâm Đồng drờm bal, tam klac, sền  niam bal, dong bal nàng bơtàu tơngguh”. Dơ\ pơrjum nàng tơnjơh, đơs wơl broa\ lơh kòn cau, đơs tờm gùng dà broa\ lơh dùl lơm bơh Đảng, Dà lơgar bè ala\ bơta kòn cau mờ tam klac dờng jơi bơtìan, đơs tờm mờ cih dờp dà kơlhề dờng màng bơh làng bol ala\ kòn cau tàm rài bơt bơtàu mờ sền gàr dà lơgar tàm càr Lâm Đồng bơh ala\ rài, jờng mờ pơnjờng mpồl bal, cau dùl na\ sa\ pơnrơ jak la cau kòn cau.

Bulah gam tàm gùl kàl mìu mơya tàm ờ uă kơnhoàl bè: Ea Súp, Buôn Đôn, M’Drak, Ea Kar, Krông Năng mờ bòn drà Buôn Hồ, càr Dak Lak neh gơlik geh bơta prăng soăt dà tàm ờ uă tiah. Bàr kơ nhoàl gơtìp hoàc hươr uă ngan rlau jơh là Ea Súp mờ Buôn Đôn, mờ mờr 12 rbô lồ chi tam gơtìp prăng soăt dà lơh aniai, tàm hơ\ rlau 8400 lồ gơtìp sơr bì jơh, kờp du\ hoàc hươr pơgăp 18 tơmàn 500 tơlăc priă. Tu\ do, neh geh mìu wơl tàm uă tiah, mơya, bơta pràn kis wơl bơh uă bă ù tam phan la ờ huan geh ngan, geh aniai tus cồng nha lơh geh bơh kàl tơnhàu dê.

Ngai òr 24/6, ala mat cau Việt Nam tàm lơgar Nga neh tus Anih duh broa\ Dà lơgar bè cau Việt Nam kis hờ lơgar cau-Gah cri bơyai broa\ lơh bal mờ lơgar ndai dà lơgar jàu 70 rbô dolar Mỹ mờ 300 tơlak pria\ bơh làng bol ta\ pơ gồp geh nàng  dong kờl ala\ mpồl lơh broa\ di adat boh lam tàm dà lềng bơh Việt Nam. Mò Phạm Thanh Xuân kuang geh jơng lơh broa\ sùm Mpồl đơng lam at bồ mpồl cau Việt Nam tàm lơgar Nga ai git: Làng bol cau Việt Nam gam ơm kis mờ lơh broa\ sa tàm Nga sền gròi ngan mờ sền jat  nền ngan broa\ lơgar Lo lơh dra khoàng tìs tàm tiah geh gơnoar lơh sa mờ dà lèng dà lơgar Việt Nam. Tềng đap bơta gơbàn slơ ngai slơh kal ke tàm dà lềng đah mat tơngai lik, làng bol neh bơyai lơh lik lòt tàm gùng nàng đơs lah dra\ Lo pơnjat  tai lơh gơbàn kal ke, mờ kung bơyai lơh ta\ pơ gồp pria\ pơyua tus tàm lơgar.

            JƠNAU TƠNGGIT DUNIA.

            Ngai òr 24/6, ồng Mun Chang Keuk kuang gơs gơnap gơnoar at bồ hờ đang rlao jơh dà lơgar Hàn Quốc neh ngan ngồn ờ lơh broa\ tai mìng tơnơ\ 2 poh geh mò Park Geun Hye kuang at bồ lơgar pồ, mờ geh jơnau la ồng do neh geh ala\ jơnau đơs mblàng lơh tàm pơndang ngan bè rài kal ke bơh lơgar Hàn Quốc. Bè hơ\, do la cau dơ\ 2,  cau tơlik mat te\ khà Kuang gơs gơnap gơnoar at bồ hờ đang rlao jơh dà lơgar bơh mò Park Geun Hye pồ neh ờ lơh broa\ tai. Nhai lài, ồng Ahn Dai hee dùl na\ cau cah r`a lài do bơh hìu cah r`a jơnhua rlao jơh dà lơgar kung geh mò Park Geun  Hye pồ kung neh  dan lik lơh broa\ tài geh pin gơ rềng tus bơta sa kuề sa kùa. Jat gah mblàng jơnau,  broa\ 2 na\ kuang tơlik mat te\ khà Kuang gơs gơnap gơnoar at bồ hơđang rlao jơh dà lơgar bơh kuang at bồ lơgar pồ ndrờm dan ờ lơh broa\ geh đơs la dùl ờ geh cồng nha ngan  gùng dra\ bal ndai bơh mò Park Geun Hye tàm tu\ bơta pin dờ` tus mờ mò kung neh gơmù lơyah ngan tơnơ\ gơbàn aniai gơ bu\ sơ làng Sewol tu\ lồi nhai 4 pa do, lơh rlau 300 na\ cau gơbàn chơt.

Ngai òr 24/6, ồng Sihasak kuang atbồ đơng lam đảng Gah cribơyai broă mờ lơgar ndai lơgar Thái Lan geh dơ\ tìp măt mờ kuang atbồ anih lơh broă ala măt Mpồl tam klăc Châu Âu tàm lơgar Thái Lan nàng cribơyai bè broă Pơrjum Kuang atbồ Gah cribơyai broă mờ lơgar ndai ală lơgar tàm Mpồl tam klăc Châu Âu tàm ngai òr geh jơnau yal bơr mờ tơngume dră wơl dơ\ ling klàng lơh gơlừ gơnoar atbồ lơgar tàm Thái Lan mờ geh bal ờ uă broă lơh tơr mù bơta gi\t gơ\p lơh broă bal mờ Thái Lan tàm tơngai tus. Jăt jơnau yal bơr do, ală kuang atbồ Gah cribơyai broă mờ lơgar ndai ală lơgar tàm Mpồl tam klăc Châu Âu hòi jà mpồl đơng lam bồ dơ\ ling klàng lơh gơlừ gơnoar atbồ lơgar tàm Thái Lan pal tơn jơh ku\p krơ\ cau tài jơnau gùng dră bal mờ tơn jơh gròi sền sră bău. Mờ Mpồl tam klăc Châu Âu kung hòi jà mpồl đơng lam dơ\ ling klàng lơh gơlừ gơnoar atbồ lơgar tàm tơngai gờ` ngan rlau jơh pal lơh wơl rài làng bol lơh tờm tàm Thái Lan bơh dơ\ te\ khà pin dờn ngan mờ bơta tus bal bơh jơh ală gah mpồl dê.

Ngai òr nao 23/6,  ồng Barack Obama kuang at bồ lơgar Mỹ ai git, lơgar do kờ` lơh niam broa\ lơh jàu pria \ nhai tus cau lơh broa\ la cau ùr tàm tơngai ơm lơh broa\ tu\ deh kòn. Đơs tàm dùl dơ\ pơrjum jơnau sơnđan bè broa\ lơh cau lơh broa\ mờ hìu nha\ geh lơh tàm Washingtơn ngai òr 24/6, ồng Obama hòi jà lơh niam bơta lơh broa\ mờ khà pria\ nhai tus cau lơh broa\ la cau ùr tàm tơngai ơm lơh broa\ tu\ deh kòn. Ồng tơng kah la, cau ùr geh tus mơ gùl cau lơh broa\ tàm lơgar Mỹ. Ồng ai git, jiơ lơh broa\ geh rơndap di, jàu pria\ nhai jơnhua rlau tàm tơngai ơm deh kòn mờ ròng siam sền gàr kòn se la ala\ bơta kờ` ngan bơh sơnrờp mờ kờ` ai tàm broa\ lơh kuơ mpồl bơtìan. Kuang at bồ lơgar Mỹ geh đơs mờ cau at bồ cau lơh broa\ geh ngui broa\ lơh dong kờl tus ala\ cau lơh broa\ cau ùr gam ròng kòn dềt.

             Kuang bàng lơgar Paragoay pà gi\t, mìu dờng bơh nđờ ngai do neh lơh ngơr bam dà tàm uă tiah tàm lơgar do neh lơh rlau 200 nă cau pal dô ntrờn. Anih lơh broă bơta jal mhar lơgar Paragoay pà gi\t, dà mìu đo geh tàm ală ngai do jơnhoa rlau 2 dơ\ pơndrờm mờ bè ờs lơh dà dờng Parana lìu hờ àr tàm 2 ngai bồ poh, lơh gơbàn dà ko\ dà cò uă ngan, lơh ngơr bam dà uă ngan rbàng mờ gùng rơndeh ntoăt răt, lơh kal ke tàm broă lơh dong kờl. Rlau 70 rbô nă cau kis gùt dar dà dờng do neh pal dô ntrờn mhar tàm măng ngai òr 24/6. Tu\ do, ờ hềt geh yal ngan ngồn bè chơ\t jê, mơya dơ\ dà ko\ dà cò ờ niam ngan rlau jơh do neh lơh aniai dùl kơ nhoàl ù tiah dờng ơning ơnàng bơh Neembucu, Alto Parama tus ală tiah nhàr lơgar mờ lơgar Argentina mờ Brazil.