JƠNAU TƠNGGIT TÀM LƠGAR.

Pơnjat tai ală broă lơh tìp mat cau te\ khà lài mờ pơrjum dơ\ 8, gơnuar ala mat dà lơgar kơnă 13, ngai òr 15/10 ồng Trương Tấn Sang, kuang atbồ lơgar mờ ală kuang bàng gơnoar ala mat dà lơgar mpồl te\ khà sồ 1, mpồl kuang bàng gơnoar ala mat dà lơgar bòn dờng Hồ Chí Minh neh tìp mat cau te\ khà kơnhòal 4, bòn dờng Hồ Chí Minh. Ala mat mpồl kuang bàng cih dờp jơnau đơs bơh cau te\ khà dê, ồng Trương Tấn Sang đơs là, bơta sa kuề sa kùa kung gam là tơngume tờm ngan geh ală cau te\ khà đơs tus. Ồng Trương Tấn Sang đơs tờm, tơngai lài, Đảng, dà lơgar lơh ngan tam dră mờ bơta do, mờ neh lơh geh ờ uă cồng nha ngan, mơya pơn drờm mờ jơnau kờ` mờ Đảng, dà lơgar ai tơlik den kung ờ hềt niam, ală anih lơh broă geh gơnuar pal tơnguh jơnhua kơ nòl tơr gùm chồl pràn rlau broă lơh tam dră sa kuề sa kùa. Cih dờp jơnau đơs bơh cau te\ khà dê bè bơta ờ niam tàm gah lơh sơ nơm, bơto bơtê mờ bơsram, ồng Trương Tấn Sang đơs là, ngan là gam uă bơta ờ niam lơh gơbàn ờ suk tàm làng bol, Đảng mờ dà lơgar neh geh kơrnuat bè tam gơl tơl làm tàm gah bơto bơtê mờ bơsram, ală jơnau đơs bơh cau te\ khà dê geh ală kuang bàng cih dờp, lơh broă tơn mờ ală anih lơh broă geh gơnoar kờ` jòi geh broă bơ song tàm tơngai tus.

 Pơn jăt ală broă lơh tàm broă tus còp mùl màl lơgar Đức bơh ồng Nguyễn Tấn Dũng kuang gơs gơnăp gơnoar atbồ hờ đang rơlao jơh dà lơgar dê, mho mờ mang òr 15/10, jăt jơ lơgar Việt Nam, tàm càr lơgar Berlin, tơnơ\ mờ tu\ wă mùl màl, ồng Nguyễn Tấn Dũng neh geh dơ\ cri bơyai mờ mò Angela Merkel, kuang gơs gơnăp gơnoar atbồ hờ đang rơlao jơh dà lơgar Đức. Tàm nùs nhơm g^t gơ\p, lơh bơyô, song dơ pă, 2 nă kuang gơs gơnăp gơnoar atbồ hờ đang rơlao jơh dà lơgar neh tam gơl bal ală gùng dà mờ broă lơh mùl màl kờ` chồl pràn broă lơh bal kuơ màng bơh lơgar Việt Nam mờ lơgar Đức. Mò Angela Merkel đơs, lơgar Đức kờ` nùs nhơm lơgar Việt Nam tàm bơta dà lềng đah măt tơngai l^k. Lơgar Đức kung bè mpồl tam klăc châu Âu geh ai broă do cri bơyai tàm pơrjum dờng ASEM 10 geh bơyai lơh tàm bòn dờng Milan, lơgar Italia. 2 nă kuang gơs gơnăp gơnoar atbồ hờ đang rơlao jơh dà lơgar ring bal chồl mhar ală rơndăp broă lơh bal kuơ màng bè hìu lơgar Đức, lơh gơl gùng rơndeh ồs tàm trồm sồ 2 bòn dờng Hồ Chí Minh, ai tơl^k bơta pràn chồl pràn broă bơcri priă bơh lơgar Đức tus tàm lơgar Việt Nam…

 Dờp jơnau jà bơh kuang jat jơng atbồ lơgar Iran dê, ồng Nguyễn Xuân Phúc kuang jat jơng gơs gơnap gơnoar atbồ hơđăng rlao jơh dà lơgar neh tus còp ngan ngồn lơgar Iran bơh ngai 13 tus ngai 15/10/2014. Tàm ală dơ\ tìp mat, 2 gah đơs tờm, geh pơnjat tai pơ gồp bal, dong kờl bal tàm ală dơ\ cribơyai dunia mờ uă lơgar, hơ pơr gon geh sền sơ wì jơh nùs broă dong lơgar Việt Nam mut tàm mpồl cribơyai sền gàr ngap lơngai anih duh broă dunia tơngai bơh nam 2020 tus nam 2021, mơkung sồr Việt Nam dong Iran mut bal jơnau pơr gon rềp mềr mờ tam klac mờ mpồl ASEAN. 2 gah kung ringbal ală gah tam klac lài ngan là kă bro, bơcri priă, khoa học công nghệ, lơh sa suơn sre, năng lượng, nhơl chờ,…lơh ngan tơnguh priă lơh geh bơh kă bro 2 lơgar tus khà uă rlau pơn drờm mờ tu\ do nàng di mờ bơta pràn bơh 2 lơgar dê.

Drim òr 15/10, anih duh broă càr Bắc Kạn neh bơyai lơh pơrjum dờng ală jơi bơtiàn kòn cau tàm càr do dơ\ 2, nam 2014. Bắc Kạn la càr tiah kơh bơnơm geh khà kờp làng bol rơlao 300 rơbô nă, tàm hơ\, làng bol kòn cau geh rơlao 86% khà kờp. Mờ tơngu me “Ală jơi bơtiàn kòn cau kis tàm càr Bắc Kạn ndrờm bal, tam klăc, bơceh pa, pơgồp bal bơta pràn bơ\t bơtàu bòn lơgar tơnguh bơtàu kơl jăp”, pơrjum neh sền wơl, tơn jơh broă lơh gah kòn cau tơngai bơh nam 2009 tus 2014 mờ ai tơl^k gùng dà, broă lơh bơh broă lơh gah kòn cau tus nam 2019. Di tàm dơ\ do, pơrjum neh jàu sră jờng rơ bơh kuang atbồ anih duh broă gah kòn cau dà lơgar 1 mpồl, 5 nă cau geh khà jăk ngan in. anih duh broă càr kung pà sră jờng rơ 18 mpồl, 38 nă cau geh khà jăk tàm broă tơnguh tam klăc bal gùt jơi bơtiàn kòn cau.

Wèt tus tơngkah ngai cau ùr Việt Nam, 20/10, mpồl tam klac cau ùr càr Dak Lak mut lơh uă broă lơh tàm ală kơnă bòn lơgar mờ kơnă càr. Tàm kơnă bòn lơgar, cau ùr càr Dak Lak bơyai lơh dơ\ lam sồr bơsram mờ lơh jat ơnà jak Bác Hồ pơ gồp bal mờ srơh mut lơh tềm pềr tàm broă lơh sa, broă lơh, dơ\ lam sồr bơt bơtàu hìu nhă “ 5 ờ, 3 kloh”…Tàm nhai 10 do, mpồl tam klac cau ùr càr Dak Lak đơng lam, pơlam ală mpồl cau ùr tàm bòn lơgar bơyai lơh uă dơ\ cribơyai, tam pà mờng chài bè broă lơh tơnguh jơnhua cồng nha, tơnguh khà kuang bàng cau ùr tus bal mpồl Đảng đơng lam bồ, atbồ dà lơgar, bơyai lơh tìp mat, jờng rơ ală cau 1 nă să, mpồl cau ùr tàm bòn lơgar geh uă cồng nha jak tàm broă lơh, pơr lòng tìp mat “ Kuang atbồ mpồl cau ùr bòn lơgar jak nam 2014. Mò Nguyễn Thị Lộc kuang jat jơng atbồ mpồl tam klac cau ùr càr Dak Lak pà git:“ Gơ wèt mờ bòn lơgar den kung mut lơh broă kờp sền, sền sơ wì, bơyai lơh ală dơ\ cribơyai nàng lơh bè lơi, dong kờl ală mpồl geh tơl khà cau ùr tus bal tàm mpồl Đảng, pơr gon geh bơh 15% rlau hơđăng, tus bal tàm mpồl duh broă ala mat làng bol mờ ală anih lơh broă làng bol pồ, ală gah sơnah lơh broă pal geh bơh 25% rlau hơđăng. Ală mpồl kung bơyai lơh tìp mat, cribơyai, tam pà ală mờng chài mờ jờng rơ kuang atbồ mpồl cau ùr jak bơh ntum tus kơnă kơnhòal mờ càr.”

Tơnkah 50 nam ngai cau khin cha jăk chài chơ\t màng Nguyễn Văn Trỗi, ngai (15/10/1964-15/10/2014), mang òr 15/10, mpồl ơruh pơnu bòn dờng Hồ Chí Minh neh pơn jờng 27 nă ơruh pơnu là cau lơh broă tàm hìu măy geh khà pơn jờng Nguyễn Văn Trỗi dơ\ 7. Nam do, khà pơn jờng Nguyễn Văn Trỗi gam geh pà ală ơruh pơnu là kuang bàng đơng lam mpồl, jăk tàm broă lơh lơh mpồl ơruh pơnu, mờ là ală cau jăk chài tàm broă bơceh gơl^k ală broă lơh pa tàm ală anih lơh sa kă bro.

Gơlik geh tai 1 dơ\ òt bồm- gar phàu jơngkah lơh bơr toh gơbàn chơt cau tàm càr Gia Lai. Tàm khà 3 nă cau gơtìp aniai, 2 nă cau chơt tơn, 1 nă cau gam ơm tàm bơta ngòt rơ ngơt. 3 nă cau gơtìp aniai geh dờp git là Phan Đình Thu 35 sơnam, Nguyễn Văn Thông 36 sơnam mờ Lê Tấn Quang, 31 sơnam, ơm bal tàm bòn 1, ntum Thăng Hưng, kơnhòal }ư\ Prông. Ngai 14/10, tu\ lòt jòi phan săng kơldăng nàng tac tàm ntum Ia Bồ kơnhòal Đức Cơ den 3 nă cau do jòi go\ 1 nai bồm, den tàng bal mờ gơp òt bồm kờ` ai siau bơr toh. Nai bồm bơr toh lơh Phạm Đình Thu mờ Lê Tấn Quang chơt tơn, Nguyễn Văn Thông gơtìp sồt să kơn jơ\, tu\ do kung gam ơm tàm bơta ngòt rơ ngơt.

Gơrềng tus mờ dơ\ khih phan sa tàm anih lơh sa kă bro bal 1 nă să lơh is DHA, anih lơh sa kă bro may phan tàm càr Bắc Ninh. Tus 4 jơ mho òr 15/10, geh di pơgăp 1/3 khà cau lơh broă gơtìp khih phan sa tơnơ\ mờ tu\ geh sơm tàm hìu sơnơm neh bời neh neh rê, khà gam tai gam sơm tàm hìu sơnơm. Lài mờ hơ\, tơnơ\ mờ dơ\ sào mang ngai 14/10, geh ờ uă cau lơh broă tàm anih lơh sa kă bro do kis tàm bòn drà Thứa, kơnhoàl Lương Tài gơlơh khih phan sa pal mu\t sơm tàm hìu sơnơm. Tus ngai òr, khà cau lơh broă gơl^k geh bè jê ndul, gơdan hă, hoar, lòt đì ndul uă dơ\ pal tus sơm tàm hìu sơnơm neh tus 260 nă cau.

JƠNAU TƠNGGIT DUNIA.

Tàm dơ\ tus còp lơgar Italia bơh ồng Lý Khắc Cường kuang gơs gơnap gơnoar atbồ hơđăng rlao jơh lơgar Lo, 2 gah neh ki\ uă jơnau ring bal tam klac tàm uă gah, kờp tus 10 tơmàn đôlar Mỹ. Đơs mờ cau lơh bau\ tơ nơ\ dơ\ cribơyai mờ ồng Lý Khắc Cường, ồng Matteo Renzi kuang gơs gơnap gơnoar atbồ hơđăng rlao jơh lơgar Italia đơs niam dơ\ tus còp do, mờ sền do là bơta niam tam klac bal đah ală mpồl lơh sa kă bro lơgar Italia mờ ală mpồl lơh sa kă bro lơgar Lo. Kuơ màng tàm dơ\ tus còp do, Lo neh tă mờr 7 tơmàn đôlar nàng gơs là cau tă pơ gồp priă bơcri bơh uă mpồl lơh sa kă bro lơgar Italia dê.

Gah sền gàr dà lơgar Hàn Quốc pà g^t, dơ\ tìp ngai òr 15/10 bơh ală kuang bàng gah ling klàng dờng lơgar Hàn Quốc mờ lơgar Triều Tiên tàm bòn ờ tam lơh Bàn Môn Điếm neh ờ geh jơnau ring bal lơi. Đơs tàm dơ\ pơrjum băo ngai òr, ồng Kim Min-seok, cau pơlam đơs gah sền gàr dà lơgar Hàn Quốc pà g^t, tàm dơ\ tìp 2 gah neh cri bơyai bè ală dơ\ tam cuh mờ phào gơl^k geh tàm tiah nhàr dà lơgar pa do, mơya ờ bơsong jơh jơnau ờ ring bal. Do là dơ\ cri bơyai gah ling klàng sơnrờp ngan bơh 2 lơgar dê tàm rơlao 3 nam do. Lơgar Triều Tiên neh ai mpồl kuang bàng dờng tus lơgar Hàn Quốc bơh ngai 04/10 mờ ring bal geh tơrbo\ wơl ală dơ\ cri bơyai gah ling klàng-do là broă neh gơtìp ơm ờ geh lơh bơh nhai 2. Broă lơh do neh tơl^k geh jơnau kơ\p kờ` bơsong jơh ală jơnau tàm gơjra` bơh 2 lơgar dê tơnơ\ mờ dơ\ tam lơh rềp mờ nhàr dà lơgar tàm dà lềng mờ tàm ù gờl poh lài.

Drim òr 15/10 tàm càr Narathiwas, tiah đah jum lơgar Thái Lan gơlik geh dơ\ cuh bồm pơle\ tàm 1 mpồl lơh broă kuơ màng bơh ling klàng dê lơh 5 nă ling gơtìp sồt să. Jat lùp khàu bơh sơn rờp, mpồl lơh broă kuơ màng do geh 15 nă ling, đì tàm 2 nơm rơndeh sền gròi neh gơtìp cau mut lơh dơ\ sò tơm do lơh bơrtoh 1 nai bồm sơn kềng gah gùng. Cau tờm mut lơh dơ\ cuh bồm do digơlan là ală cau jat yàng Islam duh nùs tàm bòn lơgar.

 Tàm broă lơh ngan kờ` tơmù uă ngan broă gơtìp kòp ebola, ngai 14/10, lơgar Anh kung neh mùl màl ngui ală broă sền gròi virus kòp ebola mờ ală cau tus bơh ală lơgar tàm đah măt tơngai mu\t châu Phi tàm [làng rơndeh par Heathrow-do là blàng rơndeh par dờng ngan mờ gal ngan cau tàm càr lơgar Luondon. Gah lơh sơnơm lơgar Anh pà g^t, broă ngui broă sền gròi kòp ebola tàm blàng rơndeh par do di gơlan geh dong kờl lơgar Anh go\ “Ờ uă” cau gơtìp kòp ebola tàm 3 nhai tus, tài lơgar Anh là 1 tiah tus uă ngan mờ cau năc nhơl chờ tàm dunia.

 Mang ngai 14 mờ drim ngai 15/10, mìu dờng lơh gơbàn dà ko\ dà cò pơnjat tai lơh aniai bòn dờng Sydney di càr New Souths Wales lơgar Australia dê lơh 2 mpồl rơndeh ồs gơtìp kòl. Nàng dong klàs ală cau nac gơ kòl tàm rơndeh ồs, anih tờm dong kờl jal mhar càr do neh kờp du\ ngui ơ hò tus rềp rơndeh ồs, mơya tài dà ko\ dà cò pràn ir den tàng broă do ờ gơtùi lơh, mìng gam broă là kơp dà hoài soat dimơ hơ\ sồng gơtùi dong kờl cau nac. Bal mờ hơ\, 1 mpồl rơndeh ồs lòt bơh Sydney rê hờ Waratah kung gơ kòl tàm dà ko\ dà cò.

Gơnoar atbồ lơgar Ukraine gam gơtìp kal ke uă ngan tu\ tam lơh neh tus càr lơgar Kiev, tàm tu\ bơta tam lơh tàm đah măt tơngai l^k kung gam ờ hềt gơmù bu\ lah geh jơnau sồr ờ cuh phào. Ờ mìng sơndră mờ bơta ờ niam gơl^k geh uă, tàm mpồl ală kuang bàng đơng lam gơnoar atbồ lơgar Ukraine kung gơl^k ală bơta ờ niam mờ ring bal tu\ dơ\ te\ khà Gơnoar ala măt dà lơgar gam mờr tus.