JƠNAU TƠNGGIT TÀM LƠGAR

Tơnơ\ mờ rơlao 1 nhai lơh broă mhar, `hăp `har, tam gơl pa mờ geh kơnòl, mho òr, Gơnoar ala mat dà lơgar kơnă 13 neh tơn jơh pơrjum dơ\ 8. Tàm pơrjum do, Gơnoar ala mat dà lơgar neh cri bơyai ală tơngu me kuơ màng bè broă lơh adăt boh lam, sền gròi uă mờ tơl^k ală broă kuơ màng bè broă lơh jăt rơndăp broă tơnguh bơtàu lơh sa-mpồl bơtiàn dà lơgar. Đơs tàm dơ\ tơn jơh pơrjum, ồng Nguyễn Sinh Hùng kuang atbồ Gơnoar ala mat dà lơgar neh đơs tòm: kơnờm mờ nùs nhơm tam klăc, lơh tòm, ngăc ngar, tam gơl pa mờ geh kơnòl uă bơh ală kuang bàng tàm Gơnoar ala mat dà lơgar, Gơnoar ala mat dà lơgar neh lơh gơs niam bơne\ jơh ală broă lơh. Tàm pơrjum do, Gơnoar ala mat dà lơgar neh ai uă tơngai cri bơyai, mblàng nền nòn bè bơta tàm nam 2014 mờ kơnòl tơnguh bơtàu lơh sa-mpồl bơtiàn nam 2015 kờ` geh ală broă lơh di pal tonguh bơtàu dà lơgar. Nam 2015 là nam geh kuơ màng ngan tàm broă lơh jăt ală khà neh ai, khà neh geh pơrjum dờng Đảng gùt lơgar dơ\ 11 mờ Gơnoar ala mat dà lơgar kơnă 13 neh ai mờ la nam lơh jăt broă bơ\t bơtàu rơndăp broă 5 nam bơh nam 2016 tus 2020 mờ wèt tus pơrjum dờng Đảng ală kơnă.

Mho mang òr 28/11, tàm gơlăng kuang atbồ lơgar, ồng Trương Tấn Sang kuang atbồ lơgar wă ồng Demeke Mekonen kuang jat jơng gơs gơnăp gơnoar atbồ hờ đang rlao jơh dà lơgar, kuang jat jơng atbồ Đảng at gơnoar gah tề lam kac màng làng bol lơgar Ethiopia gam còp mờ lơh broă tàm lơgar he. Dơ\ tus còp lơgar Việt Nam sơn rờp bơh ồng Demeke Mekonen dê, ồng Trương Tấn Sang nting săp dơ\ tus còp mờ lơh broă tàm lơgar Việt Nam bơh mpồl dê geh cồng nha, pơ gồp bơnah chul chồl git gơp lơh bơ yô tam klac bal đah 2 lơgar. Kuơ màng 2 lơgar pal tơr gùm tam klac tàm ală gah broă lơh mờ 2 lơgar geh bơta pràn, ngan là tàm gah lơh sa kă bro, bơcri priă, Việt Nam tu\ lơi kung rơcang rề ơnàng tam klac mờ lơgar Ethiopia tàm gah broă lơh geh bơta pràn bè bơt bơtàu kuơ màng, viễn thông, phan lơh gơs bơh suơn sre, brê bơ nơm, phan tàm dà. Ồng Trương Tấn Sang sồr 2 lơgar pal kờp sền ală jơnau ringbal, jơnau pơr gon neh geh ki\, sơ lơ yal bơta pràn jat broă lơh ràng tơlik, lơh drà, ngan là sền sơ wì tă bơ song kal ke tàm gah gùng lòt nàng ai geh bơta buơn 2 gah in jòi git bơta buơn tam klac kă bro, bal mờ hơ\, ală gah bè bơto bơsram, bơt bơtàu Đảng là gah mờ 2 lơgar gơtùi sơ lơ cribơyai, ồng Trương Tấn Sang đơs tờm Việt Nam tu\ lơi kung rơcang bơto bơtê mpồl cau lơh broă lơgar Ethiopia in.

Mho òr 28/11, tơnơ\ 2 nam cri bơyai mờ tơngu me “Ơruh pơnu koe\t kơl te mờ gơnoar lơh tòm ơruh pơnu dê” mờ “Jơnau tơng^t kờ` sền gàr gơnoar cau koe\t kơl te in”, Pơrjum cau koe\t kơl te tàm châu Á-Thái Bình Dương bơyai lơh pơrjum du\t ndơl, ai tơl^k jơnau yal bal Hà Nội dê. Kờ` lơh jăt jơh broă lơh Incheon bè gơnoar cau koe\t kơl te, mpồl tam klăc bè cau koe\t kơl te Việt Nam neh ai tơl^k rơndăp broă jơnau yal Hà Nội, geh 8 bơta, đơs tus broă lơh ngan bơh lơgar Việt Nam dê bal mờ ală lơgar tàm mpồl châu Á- Thái Bìng Dương hơ geh dong kờl cau koe\t kơl tê tơl niam ală gơnoar geh tơl^k tàm kơrnoăt hơ bal dunia bè gơnoar cau koe\t kơl te dê.

 Ngai òr 28/11 tàm Hà Nội, anih ala mat lơgar Đan Mạch bơyai lơh tơn jơh broă lơh dong kờl tàm pơr lòng gùt plai ù tus mờ mpồl lơh sa kă bro lơgar Việt Nam in. bơh nam 2011 tus tu\ do, broă lơh tơnguh bơta pràn jak tàm pơr lòng gùt plai ù tus mờ mpồl lơh sa kă bro lơgar Việt Nam bơh lơgar Đan Mạch dong kờl neh mut lơh 42 rơndap broă tàm 8 càr, bòn dờng lơgar Việt Nam dê. Ală rơndap broă do dong tơnguh jơnhua mờ tam gơl bơta niam broă drơng ala jat gùng dà broă lơh kă bro tus mờ khà uă ngan ală mpồl lơh sa kă bro dềt, hìu nhă kung bè làng bol lơh broă sa. Bơh hơ\, dong ai geh 30 rbô broă lơh, rlau 60 rbô nă cau geh bơto pơlam bơta chài lơh broă mờ priă lơh geh làng bol lơh broă sa neh gơguh uă ngan.

Drim òr 28/11, anih duh broă gah tề lam gùng dră bal càr Gia Lai neh bơyai lơh pơrjum pơn jờng kra [òn, kuang atbồ [òn, cau geh pơnrơ jăk tàm tiah làng bol kòn cau nam 2014. Đơs tàm dơ\ pơrjum, ồng Phạm Thế Dũng kuang atbồ anih duh broă càr Gia Lai đơs tòm: Đảng, Dà lơgar mờ gơnoar atbồ càr neh dờp mờ đơs niam ală broă pơgồp bal bơh ală kra [òn, kuang atbồ [òn, cau geh pơnrơ jăk tàm mpồl bơtiàn tàm broă pơgồp bal ai gùng dà, broă lơh, adăt boh lam Đảng mờ Dà lơgar tus mờ làng bol kung bè pơgồp tàm broă lam sồr làng bol sền gàr bơta lơngăp lơngai gùng dră bal, ờ dờ`, ờ iăt jơnau cau ờ niam bơchồt, drơng gàr broă tơnguh bơtàu lơh sa. Tàm tơngai tus, kơ\p kờ` là, ală kra [òn, kuang atbồ [òn cau geh pơnrơ jăk geh pơn jăt tai tơnguh sơlơ sơlơ niam rơlao tai gơnoar mờ bơta pràn să tòm, tus bal mờ Đảng, Dà lơgar mờ làng bol bơ\t bơtàu [òn lơgar sơlơ ngai, sơlơ tơnguh bơtàu ring niam mờ pas gơs.

Drim òr 28/11, mpồl đơng lam Đảng [òn dờng {uôn Ma Thuột càr Dak Lak bơyai lơh pơrjum tơn jơh 10 nam mut lơh jat kơrnuat dà lơgar 7 kơnă 9 bè broă lơh gah jat yàng. Jat jơnau yal tàm dơ\ pơrjum, bơta pơrjum gah jat yàng tàm bòn lơgar geh uă tam gơl, khà cau jat yàng, cau dong broă yàng, cau duh broă yàng mờ ală hìu duh broă yàng gơguh uă, gơ jat bal la jơnau kờ` ngui ù, hìu jum ală gah jat yàng dê gơguh sơl. Mơya kơnờm geh ală anih lơh broă gah jat yàng neh lơh niam broă cribơyai mpồl đơng lam Đảng [òn dờng in, anih duh broă làng bol bòn dờng tàm broă đơng lam bồ, bơh hơ\ neh lơh geh bơta tam gơl niam ngan tàm broă mut lơh ală gùng dà broă lơh bơh Đảng, adat boh lam bơh dà lơgar dê bè jat yàng, broă bơ song ală jơnau kờ` tàm gah jat yàng kơ\ rlau, ai geh bơta niam nàng pơrjum gah jat yàng bè ờs.

Ngai òr 28/11, tàm [òn drà Gia Nghĩa, càr Dak Nông, mpồl pơlòng mpồl tam klăc lơh sa bal 5 càr Tây Nguyên neh bơyai lơh pơrjum tơn jơh broă pơlòng pơn jờng nam 2014. Jăt jơnau đơs, tàm nam 2014, mpồl pơlòng mpồl tam klăc lơh sa bal 5 càr Tây Nguyên neh lơh niam 2 broă pơlòng geh mpồl tam klăc lơh sa bal Việt Nam lam sồr, hơ\ là “Tam gơl pa, tơnguh bơtàu mờ tơnguh cồng nha broă lơh bơh ală mpồl lơh sa bal” mờ “Mpồl lơh sa bal lam lài tàm broă tơn jơh jơgloh, tơmù rơ[ah mờ bơ\t bơtàu [òn lơgar pa”, mờ chồl pràn lơh jăt broă bơsram mờ lơh jăt ơnà jăk Bác Hồ dê. Tàm nam 2015, mpồl pơlòng mpồl lơh sa bal 5 càr Tây Nguyên geh pơn jăt tai lơh jăt ală broă pơlòng tàm ală gah lơh broă mờ lam sồr broă “Pơlòng geh cồng nha chờ gờm pơrjum dờng Đảng ală kơnă, wèt tus pơrjum dờng dơ\ 12 Đảng mờ pơrjum dờng dơ\ 4, mpồl tam klăc lơh sa bal Việt Nam dê”.

 Kung tàm càr Dak Nông, ală anih lơh broă geh gơnoar càr Dak Nông pà git, brê `ho rơcang gàr bồ tô gùng rơndeh 14 gơl lòt gan kơnhòal Dak Song mờ ờ uă bă brê `ho ndai tàm kơnhòal Dak Glong kung gam pal kong mờ jơnau pơhìn gơtìp chơt jơh, tu\ bơh bồ sơnam tus tu\ do, neh geh tai 4 rbô tờm chi chơt tài gơtìp plồ kơmhò mờ gơtìp aniai mờ dà sơ nơm. Mìng is brê `ho rơcang gàr bồ tô gùng rơndeh 14 gơl lòt gan kơnhòal Dak Song neh gơtìp koh kơl aniai sùm tàm git nđờ jơt nam do mờ ală gah lơh broă geh gơnuar ờ hềt gơtùi kơryan, lơh 430 lồ brê tam lài mờ nam 1980 tus tu\ do mìng gam ờ hềt tus 250 lồ. Ồng Nguyễn Văn Thịnh kuang atbồ mpồl sền gàr brê kơnhòal Dak Song pà git, broă lơh ngan sền gàr ală bă brê `ho gam wơl kung kal ke ngan nàng geh cồng nha, tài brê rah rài, bơrlu\ bal mờ hìu ơm, suơn mìr làng bol dê, broă koh kơl aniai sùm gơlik geh tàm trồ mang den tàng kal ke ngan git go\ mờ kal ke lơh glài.

JƠNAU TƠNGGIT DUNIA.

Ngai òr 28/11, tàm lơgar Namibia, te\ khà kuang atbồ lơgar mờ sră điện tử sơnrờp ngan geh ngui tàm châu Phi. Bơh tu\ lơgar Namibia bơyai lơh te\ khà lơh tòm sơnrờp ngan pơgăp mờ do 25 nam, te\ khà kuang atbồ lơgar nam do kơ\p kờ` geh broă lam lài bè lơh tòm tus châu phi in. Dơ\ te\ khà tàm lơgar Namibia nam do geh 2 broă tam gơl dờng. Hơ\ là dơ\ sơnrờp, dơ\ te\ khà kuang atbồ lơgar mờ Gơnoar ala mat dà lơgar neh bơyai lơh 1 ngai bal mờ ală cau te\ khà kung dơ\ sơnrờp lòt đùh sră mờ sră điện tử.

Ngai òr 28/11, lơgar Tây pà git geh pơ gồp bal mờ ală lơgar lơh broă bal tàm broă lơh ngan cribơyai lồt dut kờ` bơ song bơta kòl yan tàm dơ\ cribơyai ngap lơngai đah lơgar Israel mờ cau Palestin. Đơs tềng đăp gơnoar ala mat dà lơgar, ồng Laurent Fabius kuang atbồ gah cribơyai broă mờ lơgar ndai lơgar Tây pà git, dilah broă lơh ngan lồi dut do ờ geh cồng nha den Tây geh dờp dà lơgar Palestin mờ ờ ơm tai. Ală kuang bàng gơnoar ala mat dà lơgar Tây geh đùh sră cèng bơta pơn rơ tàm ngai 2 nhai 12 tus do bè broă, gơnoar atbồ lơgar Tây geh dờp Palestin là dà lơgar halà ờ. Dơ\ đùh sră do neh gơbàn bơta rồn bơ klơn gùng dră bal tàm dà lơgar, sồr gơnoar atbồ lơgar Tây lơh ngan rlau tus mờ bơta ngap lơngai Trung Đông.

Drim òr 28/11, cảnh sát lơgar Austra neh bơyai ală dơ\ mu\t tàm hìu làng bol, ală anih răc yàng, ală hìu yàng cau jăt yàng Islam kờ` jòi ku\p ală cau geh pin tus rơwah mpồl ling tam lơh gah jăt yàng dră wơl do in. broă lơh do geh bơyai lơh tơnơ\ mờ tu\ dơ\ lùp sền tàm 2 nam bè ờ uă cau geh pin geh gơrềng tus mờ broă lòt jòi rơwah ală klao pơnu kờ` tus bal tam lơh mpồl ling islam dră wơl tàm lơgar Syria in. ală cau geh pin do kung gam lùp khào bè broă dong kờl mpồl iơh bơsăk dà lơgar Islam in.

 Ngai òr nao 27/11, Canada yal, geh ai 40 nă bác sĩ gah ling klàng tus sơndră kòp Ebola tàm tiah đah mattơngai mut châu Phi tàm 6 nhai. Kuang atbồ gah lơh sơ nơm lơgar Canada là ồng Rona Ambrose pà git, tu\ do kờ` pal geh pơgap 350 nă cau lơh sơ nơm mờ cau jak chài tàm ală anih tờm sơm kòp Ebola tàm ală lơgar Guine, Liberia, Sierra Leone. Ală lơgar do gam pal kong mờ bơta ờ tơl y bác sĩ, cau jak chài nùs nhơm, kỹ sư pờ yuh dà mờ cau lơh broă rơcang sơndră kòp bơ tờp. Ồng Ambrose kung yal geh dong kờl 18 tơlak 400 rbô đôlar Mỹ tus mờ ală broă lơh ngan sơm kòp Ebola, tơnguh khà tă pơ gồp lơgar do dê tus rlau 100 tơlak đôlar Mỹ.

 Ngai 27/11, geh uă làng bol tàm ală tiah jăt gah dà lềng đah mat tơngai l^k mờ tiah tàm gùl đah măt tơngai mu\t lơgar Mỹ pơn jăt tai gơtìp trồ tiah ờ niam. Tàm tu\ mìu dờng tàm [òn dờng New York mờ Boston den uă càr tàm lơgar Mỹ bè New England, càr West Virginia, Pennylvania mờ Maryland gơtìp piar dùh uă. Trồ tiah ờ niam neh lơh kal ke gùng lòt, lơh gơtìp ơm ing ală dơ\ par bơh g^t nđờ tơlăk nă cau lơgar Mỹ. Kờp ờ hềt tơl geh rơlao 50 nơm rơndeh dờng neh di tam tơm is tàm gùng lòt jờl 90 rềp mờ `rùh Niagara, [òn dờng New York.

Mờr 40 nă cau gơtìp sồt să tơ nơ\ 1 dơ\ càl rơbut dờng tus tàm Brisbane, [òn dờng dờng dơ\ 3 lơgar Australia dê. Dơ\ càl rơbut dờng do neh tus Queensland, geh bal mờ càl khồm pràn rlau 140 kơi sồ tàm 1 jiơ, lơh rlau 39 nă cau gơtìp sồt să, 12 nă cau tàm khà hơ\ pal mut tàm hìu sơ nơm. Uă hìu đăm, tờm chi, rơndeh rơn dồ gơtìp aniai, gùng lòt gơtìp ngơr bam. Mờr 100 rbô hìu ờ geh đèng. Tu\ do, kuang bàng geh gơnoar lơgar Australia gam lơh ngan lơh broă nàng bơ song bơta do. Broă lơh gùng lòt kung gơtìp aniai tài mìu càl rơbut dờng. Ai tàm tiah đah jum mattơngai lik lơgar Tây, 1 dơ\ càl rơbut dờng geh bal mờ dà cò kung lơh 1 nă cau ùr chơt, 3 nă cau sồt să.