JƠNAU TƠNGGIT TÀM LƠGAR.

Drim òr 6/7, ồng Nguyễn Xuân Phúc kuang jăt jơng gơs gơnăp gơnoar atbồ hờ đang rơlao jơh dà lơgar bal mờ mpồl kuang bàng tàm Gơnoar atbồ lơgar neh geh dơ\ lơh broă mờ kuang bàng đơng lam tòm càr Kon Tum bè broă tơnguh bơtàu lơh sa-mpồl bơtiàn mờ tơl niam sền gàr bơta lơngăp lơngai dà lơgar càr Kon Tum dê 6 nhai bồ nam. Đơs tàm dơ\ lơh broă, ồng Nguyễn Xuân Phúc neh pơn jờng ală broă lơh ngan bơh mpồl đơng lam Đảng, gơnoar atbồ bal mờ làng bol càr Kon Tum tàm broă lơh jăt ală khà tơnguh bơtàu lơh sa-mpồl bơtiàn, tơl niam sền gàr bơta lơngăp lơngai dà lơgar 6 nhai bồ nam 2014. Ồng Nguyễn Xuân Phúc sồr càr Kon Tum pal kah ờ uă broă gam ờ pràn, lơh ngan tơn jơh broă jăt yàng Hà Mòn ờ di pal, bơsong broă yal yă gal cau, tam phà ù tiah, sền gàr phan geh is. Ồng Nguyễn Xuân Phúc sồr càr Kon Tum tàm broă tam phà ù tiah, tam phà gơnoar bơh cau tam cao su mờ anih lơh sa kă bro, tài do là broă ngòt gơl^k geh kal ke, den tàng càr Kon Tum pal nền nòn, lơh di mờ adăt boh lam, ba` lời gơl^k geh tiah gơl^k geh ờ niam.

Drim ngai òr 6/7, mò Nguyễn Thị Doan kuang jăt jơng atbồ lơgar mơkung là Kuang atbồ Mpồl duh broă kes priă sền gàr dong kờl kơnòm dềt Việt Nam neh lòt còp mờ pà phan cau kòp la kơnòm dềt in gam sơm kòp tàm Hìu sơnơm Hoàn Mỹ Đà Nẵng. Mò Nguyễn Thị Doan neh pà 32 bơnah phan, tơl bơnah 2 tơlăc priă ai ală cau kòp la kơnòm dềt in gam sơm kòp tàm Hìu sơnơm Hoàn Mỹ. Lơh broă mờ Mpồl kuang bàng đơng lam Hìu sơnơm, mò Nguyễn Thị Doan đơs niam ngan cồng nha bơh broă lơh hìu sơ nơm lơh is tam klăc lơh broă bal mờ lơgar ndai, tơngo\ gùng dà broă lơh bơh Đảng mờ Dà lơgar he dê bè mpồl bơtiàn lơh bal tàm gah lơh sơnơm; mơkung sồr bác sĩ sền gròi dong kờl ai oh kòn là kuăng bàng, cau ling gam lơh kơnòl broă tàm dà lềng in. Tàm nam do, Kes priă sền gàr dong kờl kơnòm dềt Việt Nam geh broă rơndăp lơh dong kờl reh ờ sa priă ai kơ nòm dềt là kòn bơh kuang bàng, cau ling gam lơh kơ nòl broă sền gàr dà lềng bồt bơlào mờ priă tă reh là 1 tơmàn 500 tơlăc, dong 186 nă oh bơh ală broă lơh reh kòp jê plai nùs, bơr mờ ală kòp ngòt rơ ngơ\t ndai.

Mpồl kuang bàng gah gùng lòt mờ pơn diang phan dà lơgar geh ồng Đinh La Thang kuang atbồ gah gùng lòt mờ pơn diang phan dà lơgar lam bồ neh tus sền gròi mùl màl broă lơh gùng 14, gơl lòt gan ală càr Tây Nguyên mờ càr Bình Phước tàm lồi poh lài. Gùng Hồ Chí Minh lòt gan ală càr Tây Nguyên mờ càr Bình Phước jòng rơlao 550 kơ sồ, geh ală rơndăp broă ngui priă tềm pềr Gơnoar atbồ lơgar geh mpồl sền gàr rơndăp broă gùng Hồ Chí Minh lơh tòm bơcri priă mờ ală rơndăp broă BOT. Tàm ală nhai pa do, mờ broă đơng lam bơh gah gùng lòt mờ pơn diang phan dà lơgar, geh uă khà priă bơcri neh chồl pràn mhar broă lơh, den tàng neh sơlèt mờ khà broă geh ai mờ rơlao 10%, geh jăt mờ jơnau kờ`. Ồng Đinh La Thang sồr mpồl sền gàr rơndăp broă gùng Hồ Chí Minh lơh gơs sră nggal tơn jơh lơh broă mờ anih lơh sa kă bro ờ tơl pràn mờ jòi anih lơh sa kă bro ndai kờ` tơl pràn tàm broă lơh wơl, rề ơnàng gơl gùng 14 di mờ rơndăp broă.

Drim òr 6/7, tàm bòn dờng Hồ Chí Minh, Broă lơh tơngai ơm rlô lơh broă dong kờl is nam 2014 lời ai ơruh pơnu, cau lơh phan, cau lơh broă, cau lơh broă sa priă nhai dà lơgar mờ cau lơh sơ nơm kơ nòm să in neh ngan ngồn ai cau lòt lơh broă. Broă lơh jo\ jòng tus ngai 10 nhai 8 nam do. Mờ Jơnau đơs, ơruh pơnu cau lơh phan bòn dờng ai broă lơh ờs mờng lơh broă dong kờl is, ai broă lơh ờs mờng dong kờl làng bol bòn lơgar, Broă lơh tơngai ơm rlô lơh broă dong kờl is dơ\ 13 do digơlan geh rlau 30000 rbô nă ơruh pơnu, cau lơh phan bòn dờng tus bal. Ală mpồl lơh broă dong kờl is geh bơto ngui bơta jak chài pa tàm broă lơh sa sươn sre, brê bơ nơm, phan tàm dà; dong kờl kơr nuăt boh lam, lơh sră nggal dà lơgar; lơh niam wơl ală gùng che đèng, gùng ding dà; lơh hìu nùs nhơm gơp bơ yô, lơh gùng lòt, rbàng lòt; sền gàr pràn kơldăng să jan làng bol mờ bơyai lơh chài rơ gơi đơs crih tam ya, tăc phan kơ\ kơl jăp khà priă….

Drim ngai 05/7, tàm bòn dờng Đà Nẵng, pang [ăo Tiền phong mờ anih lơh sa kă bro bal Elmich Việt Nam neh pơgồp bal bơyai broă lơh “Ù gờl kơ\ kơljap, dà lềng, bồt dà lềng lơh ngan dùl nùs, lài kung bè tơnơ\”. Do là broă lơh geh bal tàm ală broă geh bal gùt lơgar dê. Tàm bòn dờng Đà Nẵng, broă lơh do neh pà 40 pò phan, tơl pò phan geh 3 tơlăk priă geh pà ală hìu nhă cau lơh broă sền gàr cau lơh ka tàm dà lềng mờ cảnh sát dà lềng geh rài kis kal ke. Di tàm dơ\ do, Lữ đoàn pơn diang phan gùng tàm dà lềng 873, đah dong kờl, mpồl ling tiah 4 pà ală kuang bàng, cau ling ơhò cảnh sát dà lềng 8003 măy tàp mờ phan tàp pràn să jan 30 tơlăk priă.

Gah lơh broă dơlam is càr Thừa Thiên Huế pa lùp rlau 200 nă cau kơ nòm să geh bồ tơngoh jak tus bal Rơndăp broă lơh tơr lòng lài săc rơ wah cau kơ nòm să geh bồ tơngoh jak lơh broă dong kờl is tus ală ntum bòn lơgar mờ tiah kơh bơ nơm. Jăt hơ\, 31 nă cau geh săc rơ wah geh bơto bơtê 3 nhai bè broă lơh ờs mờng lài mờ tu\ jàu kơ nòl dong anih duh broă đơng lam đảng mờ gơnoar atbồ tiah he lơh broă bơtàu tơnguh lơh sa mpồl bơtiàn, pơ gồp bơnah tơn jơh jơgloh tơr mù rbah, bơ\t bơtàu bòn lơgar pa. Geh gi\t, ală cau kơ nòm să geh bồ tơngoh jak geh rê lơh broă tàm ală ntum di ală kơ nhoàl Phú Lộc, Phú Vang, Quảng Điền mờ Phong Điền.

 Trồ tiah prang jo\, bal mờ càl pràn, broă di gơlan gơl^k geh ồs sa brê tàm càr Phú Yên là uă ngan. Broă trồ prang duh tàm ală nhai do tàm càr Phú Yên gơl^k geh 6 dơ\ ồs sa brê tam, lơh hoàc huơr rơlao 60 lồ. Trồ tiah prang, bal mờ broă mus brê lơh mìr, sòl lơwe, ngui ồs ờ di pal tàm brê là bơta tòm lơh gơl^k geh ală dơ\ ồs sa brê. Gah sền gàr brê càr Phú Yên neh pơgồp bal mờ gơnoar atbồ ală kơnhoàl geh khà ù brê uă bè Đồng Xuân, Sơn Hoà, Sông Hinh gam tơnguh broă lam sồr, tơnguh jơnau g^t wă kờ` sơndră mờ ồs sa brê.

 Gơlik geh tai dùl dơ\ tơrluh ù mờ pràn 2,5 độ Richter tàm tiah hìu măi pờ tơlik ồs đèng Sông Tranh 2, di kơnhoàl Bắc Trà My, càr Quảng Nam tàm àng drim gờ` ngai òr 6/7. Dơ\ tơrluh ù gơlik geh tàm tu\ 2 jiơ 54 phuk àng drim gờn ngai òr, tàm tiah hìu măi pờ tơlik ồs đèng Sông Tranh 2, kơnhoàl Bắc Trà My, càr Quảng Nam, mờ pràn 2,5 độ Richter. Anih tờm yal tơngi\t jơnau tơrluh ù mờ đơs lài nsừc dờng dà lềng di Anih kơlôi sơ nơng ù tiah gùt plai ù gam pơn jăt tai jăt sền dơ\ tơrluh ù do. Lài hơ\, tàm 2 ngai, ngai 4 mờ ngai 5 nhai 7, tàm ù tiah kơnhoàl Bắc Trà My mờ Quế Sơn, sùm geh tơrluh ù mờ pràn 2,7 độ Richter mờ 2,5 độ Richter. Ală dơ\ tơrluh ù do ờ lơh aniai bè kòn bơnus mờ phan bơna bơh làng bol dê. Gơnoar atbồ ală tiah mờ gah lơh broă geh gơnoar càr Quảng Nam pơn jăt tai jăt sền, pơndờm pơnđiang làng bol iang nùs ơm kis mờ lơh sa bè ờs.

JƠNAU TƠNGGIT DUNIA.

 Mpồl lơh broă sền gròi gơnoar kòn bơnus lơgar Syria, geh anih lơh broă tàm lơgar Anh ngai òr 6/7 pà g^t, geh 30 rơbô nă cau tàm tiah đah măt tơngai l^k lơgar Syria neh pal sơbì hìu đam dô ntrờn bơh tơnơ\ mờ tu\ mpồl dră wơl Dà lơgar jăt yàng Islam lơgar Iraq mờ tiah Cận Đông sơgràm geh tiah do. Jăt jơnau yal bơh mpồl sền gròi gơnoar kòn bơnus lơgar Syria yal, làng bol kis tàm bòn drà đah măt tơngai l^k Sha-hel, hờ bơdìh càr geh uă jờu Deir An Zour neh ntrờn tus ală tiah rềp bal kờ` pleh mờ tam lơh ]ui rơ]ai. Mpồl jăt yàng Islam dră wơl jơi Sunni sơnđan is là dà lơgar jăt yàng Islam Iraq bal mờ tiah Cận Đông neh sơgràm geh uă tiah lơh jờu tàm càr Deir An Zour.

Ngai òr 6/7, ồng Mamoud Abbas kuang atbồ cau Palestin neh pơyua dùl păng sră mhar tus ồng Ban Ki-moon kuang atbồ anih duh broă dunia, sồr crơng gơs dùl anih duh broă dunia lùp khàu bè dơ\ gơ sơ\t aniai dùl nă oh klau pa dờng cau Palestin tàm Jerusalem tàm poh lài. Ồng Mamoud Abbas neh jàu sră do ai ồng Robert Serry kuang dong broă dờng màng bơh anih duh broă dunia dê tàm Trung Đông tàm dơ\ tìp măt tàm Cơldu\ lơh broă Kuang atbồ lơgar tàm Ramallah. Ồng Mamoud Abbas pà gi\t tai, neh geh 16 nă cau Palestin, tàm hơ\ geh bal cau ùr mờ kơ nòm dềt, neh gơtìp gơ sơt aniai tàm ală poh lài.

Ồng Shinzo Abe kuang gơs gơnăp gơnoar atbồ hờ đang rơlao jơh dà lơgar Nhờk tàm 1 jơnau đơs ngai òr 6/7 pà g^t, ồng di gơlan geh pồ kuang atbồ gah lơh broă kờ` drơng broă sền gàr dà lơgar pa. Ồng Shinzo Abe pà g^t, ală broă lơh wơl adăt boh lam là di pal kờ` lơgar Nhờk lơh jăt gơnoar rơcang gàr mờ ồng geh pồ 1 nă kuang atbồ drơng broă do. Gơnoar atbồ lơgar ồng Shinzo Abe ngai 01/7 neh tơl^k kơrnoăt tam gơl jơnau wă tus mờ sơnoa boh lam lơngăp lơngai gơrềng bal tus mờ broă lơh jăt broă rơcang gàr bal. Kơrnoăt do geh ai tơl^k bu\ lah geh ờ uă jơnau yă bơh tàm mpồl tam klăc at gơnoar bal, mờ tơl^k nùs nhơm ờ su\k ơm là Bơta 9 sơnoa boh lam dră wơl tam lơh gơtìp ờ gơtùi ngui. Do là dơ\ sơnrờp bơh tơnơ\ tam lơh dunia dơ\ 2, lơgar Nhờk wèt tus 1 gơnoar dờng rơlao ai mpồl rơcang gàr in tàm ală broă lơh ling klàng hờ lơgar bơdìh.

Mpồl ling gơnoar atbồ lơgar Ukraine gam ai geh ală pha lin kuơmàng tềng đăp ală mpồl ling kờn mu\t bal tàm lơgar Nga tàm tiah đah măt tơngai lik lơgar do. Dơ\ sơnrờp ală bùng bi rơmit tơlir bơh lơgar Ukraine dê geh sền go\ tàm tiah Slaviansk tơ nơ\ uă nhai tềng đăp bơta atbồ bơh ală mpồl phàu crong dê. Mpồl ling lơgar Ukraine ngai òr 6/7 neh yal bơr, khi neh atbồ jơh ù tiah Slaviansk mùl bơh mpồl ling lik dră dan mu\t bal tàm lơgar Nga atbồ bơh nhai 4 pa do. Do digơlan là bơta pha lin dờng ngan rlau jơh bơh mpồl ling gơnoar atbồ lơgar dê kờp bơh tu\ lơh wơl broă lơh mờ ling klàng tam dră wơl mpồl ling kờn mu\t bal tàm lơgar Nga tàm tiah đah mat tơngai lik lơgar Ukraine.

 “Broă tơnguh sền gàr bơta lơngăp lơngai tus mờ ală dơ\ par dunia tus lơgar Mỹ là pal geh mờ ờ geh bơta lơi geh sền là dră wơl”. Do là jơnau đơs ngai òr 6/7 bơh ồng Jeh Johnson kuang atbồ gah sền gàr bơta lơngăp lơngai tàm dơlam is dà lơgar Mỹ tàm anih sơnđio rùp NBC. Tàm ngai 02/7, ồng neh ngui tai ală broă sền gàr bơta lơngăp lơngai tàm ală blàng rơndeh par, jăt mờ hơ\, broă sền gròi nền nòn ală dơ\ par bơh châu Âu, Trung Đông mờ châu Phi  tus lơgar do kờ` sơndră mờ sò tơm iơh bơsăk. Tơnơ\ mờ hơ\, kuang bàng lơgar Anh, Tây, Bỉ kung neh tơnguh ală broă sền gàr niam bơta lơngăp lơngai tàm ală blàng rơndeh par.