Jơnau tơng^t tàm lơgar:

Drim òr, tàm Hà Nội, Hìu bơsrăm gùng dră bal dà lơgar Hồ Chí Minh yu\ rơ ỳum bơyai lơh dơ\ tơngkah 65 nam Ngai bơhiàn hìu bơsrăm dờng mờ dờp rò Gai lòng Hồ Chí Minh. Tus bal mờ đơs tàm dơ\ bơyai lơh, ồng Nguyễn Phú Trọng, kuăng ătbồ đơng lam Đảng dà lơgar đơs loh: Hìu bơsrăm dờng gùng dră bal dà lơgar Hồ Chí Minh pal mu\t lơh k nòl broă kơn jơ\ kơn ju\t ngan là dùl anih tờm dà lơgar bơto bơtê, tề lam kuăng bàng đơng lam ătbồ di mơ, dờng màng mờ kuăng bàng jak chài cribơyai gùng dră bal bơh Đảng, Dà lơgar, Gah tề lam mờ ală mpồl lơh broă gùng dră bal, mpồl bơtiàn dê. Ồng Nguyễn Phú Trọng kung đơs tờm: Broă lơh kơlôi sơnơng jak chài, kơlôi sơnơng cri bơyai mờ sền wơl tàm jơnau geh ngan là dùl tàm ală kơnòl broă dờng ngan, geh bơta kuơ dờng màng ngan tus mờ hìu bơsrăm dờng. Tàm dơ\ bơyai lơh tơngkah, ala măt Đảng, Dà lơgar, ồng Nguyễn Phú Trọng neh jàu pà Hìu bơ srăm dờng in phan jờng dờng màng ngan là Gai lòng Hồ Chí Minh dơ\ 2, cih dờp ală tă pơ gồp dờng ơnàng ngan bơh hìu bơ srăm dờng dê tus mờ broă lơh bơtàu tơnguh dà lơgar.

Ồng Gô Chok Tông, kuang gơs gơnăp gơnoar atbồ hờ đang rơlao jơh dà lơgar Singapore lài do, mơlà kuang atbồ pơn rơ dờng màng lơgar Singapore geh dơ\ tus còp lơgar he bơh ngai 23 tus ngai 26 nhai do. Do là dơ\ tus còp lơgar Việt Nam dơ\ 2 bơh ồng dê tơnơ\ mờ tu\ ờ at gơnuar broă lơh kuang gơs gơnăp gơnoar atbồ hờ đang rơlao jơh dà lơgar Singapore tàm nam 2004. Tàm tơngu me dơ\ tus còp, ồng Gô Chok Tông neh tìp mat cri bơyai 1 bă song dơpă, jơh nùs bè broă rơndap lơh kờ` chồl pràn rlau tai bơta git gơp tam klac bal đah 2 lơgar mờ ồng Nguyễn Phú Trọng, kuang atbồ đơng lam Đảng dà lơgar, ồng Trương Tấn Sang, kuang atbồ lơgar, ồng Nguyễn Tấn Dũng, kuang gơs gơnăp gơnoar atbồ hờ đang rơlao jơh dà lơgar, ồng Phạm Quang Nghị, kuang atbồ đơng lam Đảng [òn dờng Hà Nội. Kuang bàng đơng lam bồ lơgar Việt Nam đơs niam ngan ală tă pơgồp dờng màng bơh ồng Gô Chok Tông dê tus mờ broă lơh bơtàu tơnguh lơh sa mpồl bơtiàn bơh lơgar Việt Nam dê tàm gơnuar broă là kuang gơs gơnăp gơnoar atbồ hờ đang rơlao jơh dà lơgar Singapore tàm ală nam bồ nam 1990 tu\ Việt Nam sơn đờm broă lơh mut gơrờm bal dunia mờ mut tàm mpồl ASEAN, ală cồng nha hơ\ neh pơgồp bơnah lơh gơs bơnàng jă kơ\ kơl jap tus mờ bơta git gơp tam klac bal 2 lơgar bơtàu tơnguh pràn kơldăng.

Mho ngai òr, tàm Hìu duh broă Gơnuar ala măt dà lơgar, mò Tòng Thị Phóng, Kuăng jăt jơng ătbồ gơnuar ala măt dà lơgar wa\ mò Pratibha Mehta, Kuăng dong broă sùm anih duh broă dunia tàm lơgar Việt Nam mờ mò Camilla Mellander, Kuăng ătbồ anih lơh broă ala măt lơgar Thuỵ Điển tàm lơgar Việt Nam. Tàm dơ\ wa\, mò Pratibha Mehta đơs niam ngan ală broă lơh ngan chul chồl ring bal cau ùr mờ cau klau jăt jơnau kờn rbô nam bơh Việt Nam dê. Ala măt anih lơh broă bơh anih duh broă dunia dê mờ Mpồl kuăng ătbồ anih lơh broă ala măt kơ\p kờn ală kuăng bàng đơng lam bồ tàm Gơnuar ala măt dà lơgar, Gơnuar ătbồ lơgar Việt Nam kờn bal mờ tam pà bal kờn bơ\t bơtàu geh dùl gùng dà broă lơh kơr nuăt boh lam ring bal cau ùr mờ cau klau lơh geh cồng nha rlau tai. Mò Tòng Thị Phóng ring bal mờ broă sơlơ tìp măt cribơyai broă đah kuăng bàng đơng lam bồ Gơnuar ala măt dà lơgar Việt Nam mờ kuăng bàng ala măt bơh anih duh broă dunia dê nàng lơh gơs ală adăt boh lam tàm Việt Nam, tàm hơ\ geh bơta bè cau ùr mờ cau klau.

Drim òr tàm Hà Nội, mpồl ơruh pơnu Cộng sản Hồ Chí Minh dà lơgar pơgồp bal mờ anih duh broă dà lơgar bè ơruh pơnu Việt Nam, kes priă khà kờp làng bol anih duh broă dunia tàm lơgar Việt Nam bơyai lơh broă lơh “Cri bơyai gùng dà broă lơh mờ adat boh lam bè pràn kơl dăng deh dùh kơnòm pa tàu, ơruh pơnu”, dơ\ cri bơyai là tu\ nàng cau kơnòm să bal mờ ală cau lơh rơndap broă geh cri bơyai bal, ai tơlik ală jơnau hơ pơrgon wèt tus broă sơlơ tơnguh bơta pràn geh dờp git bơh ơruh pơnu, kơnòm pa tàu dê tus mờ ală jơnau tơngit mờ broă drơng ala bè pràn kơldăng deh dùh, pràn kơldăng să jan bic bài. Hơ ală jơnau lùp bơh ơruh pơnu dê gam ờ hềt git loh, ala mat gah lơh sơnơm dà lơgar, gah lơh broă kơrnuat boh lam dà lơgar neh iat, hơ ală jơnau lùp bơh ơruh pơnu dê.

Dan yal tai ală jơnau tơngi\t kuơmàng ndai: Tơ nơ\ tu\ lơh lài tàm kơ nhoàl Cư\ Kuin, bơh ngai 22 nhai 9, càr Dak Lak neh mu\t lơh broă lơh c^t sơnơm rcăng sơndră kòp sởi mờ rubella tàm gùt càr. {òn dờng Buôn Ma Thuột, tiah geh kơnòm dềt geh c^t sơnơm rơcăng sơndră kòp uă ngan rlau jơh tàm dơ\ c^t sơnơm do, mờ pơgăp 22 rơbô nă oh bơh 1 tus 5 sơnam. Kờ` lơh geh ờ do ờ dă tàm tu\ c^t sơnơm rcăng sơndră kòp, Hìu sơnơm {òn dờng Buôn Ma Thuột neh jàu kuăng bàng pơgồp bal mờ ală anih c^t sơnơm rcăng sơndră kòp mu\t lơh broă kham săc rơ wah kòp lài mờ tu\ c^t sơnơm; lơh niam wơl jơh ală mpồl dong kờl sơm kòp kơn jơ\ làm bă tiah, rcăng lài dong kờl mhar, dong kờl sơm kòp kơn jơ\ ală cau lơi digơlan gơbàn aniai ờ niam bơh tàm broă cit sơnơm rcăng sơndră kòp. Bác sĩ Nguyễn Thu Loan, Kuăng ătbồ Hìu sơnơm sơnah bòn Tân Lập, [òn dờng Buôn Ma Thuột, càr Dak Lak pà g^t, tơnơ\ 3 ngai mu\t lơh, neh geh rlau 800 tàm 1200 nă kơnòm dềt geh c^t sơnơm rcăng sơndră kòp sởi mờ rubella.

Gơ rềng tus dơ\ khih phan sa tàm 1 dơ\ ies [ồc lơh 114 nă cau pal mut tàm hìu sơnơm tàm càr Gia Lai mờ anih lơh broă jơnau đơs Việt Nam neh yal, anih tờm lơh sơnơm rơcang gàr lài càr Gia Lai pa geh cồng nha sền gròi, dờp git jơnau lơh gơbàn khih. Jat mờ hơ\ tàm poac kơnrồ bơh hìu nhă ồng Rahlan Gong blơi nàng lơh poac `ô sa, geh bơtờp vi khuẩn E.Coli sơr lèt rlau mờ khà geh ai tus rlau 100 dơ\, dà tơrlung hìu nhă ồng dê kung bơ tờp vi khuẩn Coliforms sơrlèt rlau 100 dơ\ pơn drờm mờ khà tơl kloh niam bè dà sào sa. Do là ală bơta vi khuẩn lơh gơbàn jê ndul, geh tu\ lơh gơbàn aniai tus gùng mhàm mờ ờ pràn leh lơh gơbàn chơt să.

Mpồl sền gròi mờ tă dia phan kă bro mờ lơgar ndai mpồng nhàr lơgar blàng rơndeh par dunia Đà Nẵng, Mpồl sền gròi tă dia phan kă bro mờ lơgar ndai [òn dờng Đà Nẵng pa sền go\ mờ ku\p rlau 1 ki\ priă geh sơ nơm ma tuý geh pồn tàm phan pà, rcăng pơyua tus lơgar Australia mờ gùng rơndeh par. Bơnah phan pa yal do, geh: 5 kơldung [òk bong măt glòm mờ 1 kơldung [òk bong muh măt. Tu\ lơh sră nggal, cau pơyua yal phan pơyua là [òk bong măt glòm. Mơya, cồng nha sền sơwì bơh anih lơh broă jak chài lơh tìs glài ku\p jàm, di Gah kuăng àng dà lơgar [òn dờng Đà Nẵng dê yal: phan kră gơlơh bè bòk sơkal do ơm tàm sră cih măt priă geh sơnơm ma tuý. Khà ma tuý do geh ơn tàm bơrlu\ bal tàm ală phan bơna ờs mờng ndai bè phan bong glòm măt Eazy Wihte, chèu pơn bồ, tơr nò măt ờ ngan, sơbong um…

Jat cơl du\ cảnh sát gùng lòt càr Điện Biên, khà phan lòt tàm gùng tàm dà tàm càr ờ uă, mờr 100 nơm, mơya tu\ do broă atbồ gàr niam ngap lơngai ờ do ờ dă gùng lòt bơh ală bơta phan do dê kal ke ngan. Jơh ală phan do ndrờm ờ hềt cih mat sền gròi. Jat thượng tá Nguyễn Mạnh Cương, kuang jat jơng atbồ cơl du\ cảnh sát gùng lòt càr Điện Biên, bơta git wă lơh jat adat gùng lòt tàm dà làng bol dê ờ niam, làng bol lơh is plung, đì plung jat mờng chài geh is, là jơnau pơhìn lơh gơbàn rềs àr.

Bơh ngai do tus ngai 30 nhai do, tàm kơ nhoàl Mù Cang Chải, càr Yên Bái geh lơh Poh chài rơ gơi mờ nhơl chờ Tiah nhơl chờ tiang pơn rơ dà lơgar Sre kai ntùng nam 2014. Broă lơh do kờn pơn jờng tiah nhơl chờ tiơng pơn rơ dà lơgar Sre kai ntùng Mù Cang Chải mờ ală bơta kuơ chài rơ gơi kòn cau Mông. Poh chài rơ gơi mờ nhơl chờ tiah nhơl chờ tiơng pơn rơ dà lơgar sre kai ntùng Mù Cang Chải nam 2014 geh uă broă lơh niam ngan, bè: ală dơ\ lòt nhơl chờ lòt còp sền nàng gi\t, jòi gi\t bè ală broă lơh sa tàm sre kai ntùng; broă lơh soh phan kòn cau ai cau in sền; lơh drà tiah kơh bơ nơm ràng tăc ală phan tiơng pơn rơ bơh bòn lơgar dêl pơr lòng bo\ piang lă đah ală ntum.

Jơnau tơng^t dunia:

Dơ\ cribơyai kơnă kuăng bàng dờng màng bơh Mpồl ală lơgar tàm anih duh broă dunia dê neh mu\t lơh tàm New York, lơgar Mỹ tàm drim ngai do, jăt jơ [òn lơgar mờ ală jơnau hòi jà mpồl bơtiàn dunia mhar lơh broă nàng bơsong ală bơta bè sò tơm iơh bơsak, kòp pluh mờ tam lơh. Tàm jơnau đơs mu\t pơrjum, ồng Bankymoon, Kuăng ătbồ anih duh broă neh đơs bè bơta ờ niam ngan bè dùl dunia bềng bơta ờ ngăp lơngai tu\ do, mơkung hòi jà mpồl bơtiàn dunia geh ală broă lơh jal mhar nàng tam dră wơl mờ ală bơta lòng bè bơta jàn bơsak bơh mpồl Dà lơgar Islam-IS dê, kòp ngòt rơ ngơ\t ebola tàm Châu Phi mờ ală dơ\ tam lơh tàm tiah Trung Đông.

 Mpồl tam klac châu Âu pa pà git, khà cau châu Âu tus bal mpồl sò tơm iơh bơsak ling lềng dà lơgar Islam tàm lơgar Irắc mờ lơgar Syri neh gơguh uă ngan tàm 2, 3 nhai do. Ồng Gile De Kerchove, kuang drơng broă lơh anih duh broă sơndră mpồl sò tơm iơh bơsak mpồl tam klac châu Âu dê pà git, geh pơgap 3 rơbô nă cau châu Âu tus bal tàm mpồl ling lềng dà lơgar Islam, gơguh tus 1 rbô nă cau pơn drờm mờ 2 nhai lài do. Kờp du\ lài, geh bơh 20 tus 30% cau Châu Âu tus bal mpồl ling lềng do neh rê wơl hờ lơgar tờm khi dê mờ gam lơh gơbàn 1 bơta pơhìn dờng ngan tus mờ gùt mpồl bơtiàn.

Gah cribơyai broă mờ lơgar ndai lơgar Đức ngai òr yal, lơgar do geh ờ tam gơl gùng dà broă lơh bè lơgar Syria mờ Iraq, tơnơ\ tu\ ală ling lềng Islam tàm lơgar Philippines pơhìn gơ sơ\t dùl nă cau ku\p ris là cau lơgar Đức. Jăt Gah cribơyai broă mờ lơgar ndai lơgar Đức yal, lơgar do neh dờp geh jơnau yal bơh Anih tờm gròi sền ală păng web Islam-SITE-Mỹ, jăt hơ\, ală ling lềng Islam tàm lơgar Philippines gam ku\p 2 nă làng bol lơgar Đức mờ pơhìn geh koh ngko dùl tàm bàr nă cau do, dilah lơgar Đức ờ ơm dong kờl ală broă lơh bơh Mỹ dê kờn tam dră wơl mpồl Dà lơgar Islam-IS. Gơnuar ătbồ lơgar Đức neh crơng gơs dùl anih lơh broă tung lơtăng nàng dong klàs ală cau gơtìp ku\p ris do, mơya geh ờ tam gơl gùng dà broă lơh bè lơgar Iraq mờ Syria.

Ồng Rami Hamdallah, kuang gơs gơnăp gơnoar atbồ hờ đang rơlao jơh cau Palestin pa hòi jà dong kờl jal mhar tus mờ broă lơh bơt bơtàu wơl dòr bơnơm Gaza neh gơtìp aniai kơn jơ\ ngan tài tam lơh. Ồng Rami Hamdallah chul chồl mpồl bơtiàn dunia tă pơ gồp 3 tơmàn 800 tơlak đôlar Mỹ nàng dong cau Palestin bơt bơtàu wơl dòr bơnơm Gaza tơnơ\ dơ\ tam lơh bơh lơgar Israel mut lơh tàm bă ù kal ke rơbah tàm kàl duh do. Jơnau hòi jà bơh ồng dê geh tơlik tơnơ\ mờ tu\ tơn jơh dơ\ pơrjum bơh ală mpồl dong kờl geh bơyai lơh tàm hìu lơh broă anih duh broă dunia dê tàm New York lơgar Mỹ.

Kuăng bàng đơng lam bồ gah dră wơl tàm lơgar Ukraine ngai òr, pà gi\t, jơh bal mpồl ling lơgar Ukraine mờ mpồl dră wơl ndrờm gam lơh jăt jơnau hơ pơrgon tơn rê jơh ală phàu crong tam lơh dờng lik bơh tiah tam lơh tàm tiah đah măt tơngai lik lơgar do. Jăt ồng Igor Plotnitsky, kuăng đơng lam bồ lơgar đơs tơn pồ is Lugansk den broă tơn rê jơh ală phàu crong tam lơh dờng gam geh lơh tàm bơta sền gròi bơh ală kuăng bàng gròi sền di Mpồl sền gàr bơta ngăp lơngai mờ tam klăc bal Châu Âu-OSCE.

Tàm dơ\ pơrjum bè tam gơl trồ tiah bơh anih duh broă dunia dê geh bơyai lơh tàm New York lơgar Mỹ, ồng Benigno Aquino, kuang atbồ lơgar Philippin pà git, bu\ lah ờ hềt di là lơgar tơlik nhơm bơ\ lơh bơ\ bơl tiah ơm kis, mơya lơgar Philippin sùm lơh ngan chồl pràn ală broă lơh ngan sơndră tam gơl trồ tiah. Philippin kung là lơgar ơm tàm tiah [uơn gơtìp aniai tài tam gơl trồ tiah. Ồng Aquino hòi jà ală lơgar bơtàu tơnguh lam lài tàm broă tơmù nhơm bơ\ mờ dong kờl ală lơgar rơbah.