VOV4.K’ho- Pơgăp mờ do di tòm 70 nam, ngai 19/12/1946, tu\ Chủ tịch Hồ Chí Minh geh jơnau đơs hòi jà jơh gùt lơgar tam lơh, tàm Hà Nội, ling klàng mờ làng bol càr lơgar neh rơcang ai dơ\ tam lơh dờng mờ jo\ jòng bơh jơi bơtiàn dê. Ală ngai hơ\ neh gơ gơs là jơnau kah wơl khin cha jak chài ngan ờ gơtùi hi\u geh gơ wèt tus mờ ală làng bol Hà Nội.

Pah tu\ càl nhai mrềt niam ngan tus, hìu dềt bơh hìu bơnhă đại tá Nguyễn Trọng Hàm, tàm gùng Hồng Hà, sơnah [òn Chương Dương, quận Hoàn Kiếm gơlơh nggồr tai jơnau `o\ nhơl chờ hờp bơh ală cau ling khin cha jak chài ờ ngòt chơ\t să càr lơgar rài yau dê. Mờ kung neh gơ gơs quèng sơl; tàm ală dơ\ tìp mat hơ\, jơnau geh ală ồng đơs tus uă ngan rlau jơh kung gam sơl là ală dơ\ tam lơh, bơta chài tam lơh sò tơm ling lơgar Tây bơh Trung đoàn càr lơgar dê tam lơh tàm Liên khu I tàm bơta ờ geh jơnau ndrờm bal bè mpồl cau mờ phàu crong phan tam lơh.

Rơndeh sơtang dờng bơh ling sò tơm Tây dê wàng sê sò tơm ală tiah tam dră wơl bơh he dê tàm tiah Bắc Bộ Phủ gơtìp kơryan tàm gùng tàm nhai 12/1946

Đại tá Nguyễn Trọng Hàm, gơlơh ngoh rơngac kah wơl bè do:

“Kàl mrềt nam 1946, ală tu\ bol sò tơm neh lơh gơlik bơta tàm gơ jra` tàm Hà Nội lơh làng bol in geh jơnau gi\t wa\ geh kơnòl bơh he dê rơcang lòt tam lơh sền gàr Dà lơgar. Să tờm bol sò tơm kung neh lơh he pal rơcang lài tài bơh neh lơh gơlik ală bơta tìs iơh tàm [òn dờng tu\ hơ\ nàng lơh gơlik jơnau kờn lơh dơ\ tam lơh. Mơya ngan jơnau hơ\ neh lơh làng bol in sền go\ nùs nhơm iơh kờn tam lơh tai lơgar Việt Nam. Jơh ală cau ndrờm duh hồl, rơcang lài mờ jơh nùs ngan tàm broă lơh rơcang nàng tu\ geh jơnau sồr là lòt tam lơh tơn”.

Mang ngai 19/12/1946, tu\ jơnau sồr lòt tam lơh sơnđờm ai dơ\ tam lơh mờ bol sò tơm Tây geh yal tàm anih jơnau đơs Việt Nam dê, ală mpồl ling klàng dùl ròt lòt tam lơh. Rơndeh đèng gơtìp gơlơ\p jơh tàm ală gùng sơne\ pe, sơne\ puan [òn dờng; k[àng, cơghe\, tùh, thùng bal mờ ală phan geh ai nàng lơh phan kơryan gùng lòt. Kông nhân lơh aniai Hìu măy đèng Yên Phụ, jơh dùl [òn dờng gơ ơm tàm bơta klam jơngo jơh. Jrong đèng, chi che gơpừ bềng lơm tàm gùng. Săp ntas wơu tờ gùng, săp ntas rơndeh kơnrồ pơndiang ù, bràs, găc bơ\t gơnru ù sơrbac mhar ngan…jơh dùl [òn dờng mù jơh tàm gùng lòt tam lơh mờ bol sò tơm. Tàm gùng bơtô ù ală cau ling sền bal mờ gơ\p in iat Jơnau hòi jà jơh gùt lơgar tam lơh bơh Chủ tịch Hồ Chí Minh dê nàng kơ\ kơl jăp tai bơta pin dờn tam lơh.

Gùng drà Hàng Đào, Cầu Gỗ tàm Hà Nội rơcang tam lơh

Đại tá Nguyễn Quốc Thịnh, cau tàm Đội Vệ út rài yau, đơs:

“Tàm anih Mai Dịch tơn bơ\t dùl bơtul ù dờng ngan tềng hơ\, tờ tơnau dăp nha, gùng den tờ ală bơtô nàng lơh rơndeh sơtang bol sò tơm dê ờ gơtùi lòt. Làng bol ntrờn lik dô bơh [òn, mìng gam wơl ơruh pơnu mờ cau ling nàng tam lơh lơm. Pe nă bol a` geh kơnòl dờp jơnau sồr bơh tổng chỉ huy dê yal tus [òn dờng in nàng ai mpồl ling tàm [òn dờng in tam lơh”.

Hà Nội ală ngai hơ\ “tơl nơm hìu là dùl phàu dờng, tơl nơm gùng drà là dùl gùng tam lơh, tơl nă làng bol là dùl nă cau ling khin cha jak chài”. Làng bol càr lơgar Hà Nội ờ ngòt phi să, ờ ngòt bòl glar kal ke ngai kung bè mang sùm lơh gơs ală tiah rơcang tam lơh kơ\ kơl jăp ngan tàm gùng drà Hà Nội nàng kơryan cơnđoà jơng lòt sò tơm bơh bol ling sò tơm dê. Tàm dơlam tiah drà yau tiah lơi kung sền go\ lơm ală jơnau đơs “Chơ\t kis bal mờ càr lơgar”, “Lơngăp lơngai is halà chơ\t”. Ală cau yal tơngi\t jơnau lòt rê sùm tàm tiah bềng gar phàu [ồm mền bơh bol sò tơm dê, tus tàm tiah tam lơh nàng jàu mờ yal kơrnoat sồr tam lơh ndơ\p ndơr, tus bal dong kờl, dong cau sồt să mờ geh tu\ là să tờm ìa phàu tam lơh tơn mờ ling sò tơm. Ală pang sră dan is kơnđu [ồm lơh bơrtoh rơndeh sơtang bol sò tơm dê bơh ală cau ling Trung đoàn càr lơgar dê ngai sơlơ uă tai…

Liên khu II Hà Nội lơh tơrnhang dơm lòs kơryan gùng

“Lài do den chờ hờp ngan kăc màng tam lơh jai pha, hơ\ sồng ală dơ\ bòl glar kal ke den sền go\ tu\ hơ\ jơh gùt lơgar tam lơh den sền go\ pal bè hơ\ sồng gơtùi. A` tàm liên khu I, hìu gơtìp lơh bluh kơlik nàng geh gùng lòt, gùng lòt ndơ\p ndơr tàm ù, bồ tiah drà lơh bơtul ù jơh, kal ke ngan. Bơh tài tus tu\ do dà lơgar geh bè do den kung geh ală bơta jak chài ngan bơh Hà Nội, bơh càr lơgar dê dờng ngan, jak chài ngan”.

70 nam neh lòt gan, mơya nùs nhơm khin cha jak chài, kràn cê jơh nùs mờ kơ\ dơn bơh dùl rài “pal chơ\t ai Dà lơgar in pal kis” kung gam sùm. Nàng hơ\ sồng tàm ală ngai lồi nam do, làng bol càr lơgar Hà Nội kah wơl tai bè ală ngai mang kah yau hơ\, nàng tơngkah rơnàng kơ nòm să tu\ do in là, cau bèp cau ồng he dê lài do neh kis mờ tam lơh bè lơi ai càr lơgar in. Bơta tam lơh jai pha bơh ling klàng mờ làng bol he dê tàm ală ngai sơn rờp gùt lơgar tam lơh, kuơmàng là càr lơgar Hà Nội neh lơh hô dờng ngan ai ling klàng mờ làng bol he in sùm lơh geh tai uă dơ\ tam lơh jai pha mờ bol sò tơm Tây mờ pơnrơ ngan rlau jơh là dơ\ tam lơh pha lin kah yau Điện Biên Phủ pơnrơ làm gùt ù tiah tàm dunia, lơh rơngô jơh gùt plai ù.

Cau cih mờ yal tơnggi\t- Lơ Mu K’ Yến