VOV4.K’ho-Nam do là nam dơ\ 12 kờp bơh tu\ tờm kau su bơh sơn rờp geh tam tàm kơnhoàl nhàr lơgar Ia H’Drai, càr Kontum dê. Tus tu\ do, bă ù tam chi tam do neh gơguh tus rlau 2.400 lồ. Ia H’Drai kung là kơnhoàl dùl lơm tàm tiah Tây Nguyên mìng tam tờm kau su lơm nàng wèt tus jơnau kờn bơtàu tơnguh kông nghiệp lơh gơlik phan. Mơya, krơi is wơl mờ jơnau gơn kơnờm bơh sơn rờp, broă bơsơ\t kau su sùm gơmù khà priă tàm ală nam pa do neh lơh mpồl lơh sa kă bro mờ cau lơh broă tam jo\ jòng tờm kau su tàm kơnhoàl ù tiah do pal ko\ng mờ uă ngan bơta kal ke, bơta lòng.

Neh geh tu\ tơngai, tiah nhàr lơgar Ia H’Drai, càr Kontum là tiah tam uă ngan kau su bal mờ gi\t nđờ rbô nơm măy mok rơndeh rơndồ mờ kòn bơnus geh ai tus nàng lơh broă. Mìng is tàm 3 nam bơh nam 2011- 2013 neh geh rlau 17 rbô lồ kau su geh tam tàm do. Tàm hơ\ geh mpồl lơh sa kă bro bè, Kông ti Cổ phần Đầu tư mờ phát triển Duy Tân dùl nam tam tus rlau 2 rbô lồ kau su. Bơta gơguh uă tam kau su digơlan ờ hềt ơm wơl mờ bă ù rlau 24.700 lồ kau su gam geh tu\ do tàm tiah nhàr lơgar Ia H’Drai kung ờ hềt di là khà du\t ndơl dulah bè bơsơ\t kau su ờ nisơna gơmù khà priă uă ngan. Tàm tu\ tơngai rài tơnơ\ do ờ gi\t bè lơi, 7 mpồl lơh sa kă bro, mpồl tam kau su tàm Ia H’Drai pal lơh broă lơh “tềm pềr” tơrmù uă ngan priă tă lơh ai tơl lồ sươn kau su in. Jơnau do lơh gơrềng uă ngan tus priă lơh geh bơh cau lơh broă dê. Ồng Huỳnh Ngọc Hưng, Phó Giám đốc Kông ti Trách nhiệm hữu hạn Một thành viên Kau su Chư Mang Mrai, pà gi\t:

“Khà bơcri bơh Tập đoàn dê jàu ai Kông ti in nam pa do gam pơgăp 62 tơlak priă lơh gơrềng tus priă nhai, priă lơh geh bơh kông nhơn dê. Bal mờ sươn chi gam dờng bơh Kông ti dê sơlơ ală nam tơnơ\ chi neh dờng, dùl êt broă lơh priă lơh geh kal ke ngan”.

Mờ priă nhai dờp geh pah nhai kờp bal mìng bơh 2 tus 3 tơlak priă lơm. Neh ờ dùl êt mpồl lơh sa kă bro lơyaì tơm priă nhai, dồs priă nhai, uă ngan kông nhơn kau su tàm Ia H’Drai tàm ală nam pa do pal jòi broă lơh tai nàng geh priă jền ngui sa tàm rài kis hìu bơnhă, geh tu\ là lơh ală broă lơh tìs mờ adat boh lam, bè lòt ting cuh phan brê, koh kơl chi brê, mus brê lơh mìr tìs mờ adat boh lam. Bơdìh hơ\ tai kung geh ală kông nhơn pal jòi broă lơh lòt lơh broă apah đah bơdìh nàng dong is să tờm mờ dong kờl hìu bơnhă. Bi Nguyễn Tiến {ắc, kông nhơn dùl mpồl lơh sa kă bro tam kau su, pà gi\t:

 “Priă lơh geh gơ jat tàm priă nhai jàu phan bơna rài kis tìp uă ngan kal ke. Làng bol lòt jòi is broă lơh, cau broă do cau [à broă ne lòt lơh bùm blàng halà lòt khòm điều apah ai ală cau tờm sươn điều in. Tơngai lòt khòm plai điều, tơnhàu tai geh pơgăp bơh 2 tus 3 nhai. Kung tơrmù [à dùl bơta bòl glar lơi hơ\ tàm jơh gùt nam”.

Bơh dùl tờm chi tam geh đơs pơn yơu bè là biàng kò, mìng kờn tam là neh geh priă cồng, là pas sơm, tờm kau su nisơna gơ gơs là bơta bòl glar kal ke ngan gơ wèt tus mờ ală mpồl cau, mpồl lơh sa kă bro tàm tiah nhàr lơgar Ia H’Drai tơnơ\ tơn tu\ khà priă tàm drà gơmù uă ngan. Neh geh gi\t nđờ rbô lồ kau su tàm do mpồl lơh sa kă bro ờ gam priă nàng sơngka sền gàr, ờ gi\t lơh bè lơi den tàng pal lời sơrbì lời nhơ\t hòn klăp klê bè brê sơl. Gi\t nđờ rhiang lồ kau su gam pơhìn gơtìp ồs sa tàm kàl prang. Geh tơngai geh mpồl lơh sa kă bro pal tăc wơl sươn kau su sơrbac mhar, halà jòi gùng dà tơm dồs mờ sươn kau su. Jơnau kơlôi rơcang uă rlau tai là tàm tơngai chi gam dờng, tờm kau su ờ go\ geh sơngka sền gàr dipal digơlan geh gơlời wơl jơnau aniai jo\ jòng bè cồng nha lơh geh bal mờ bơta niam. Jơnau đơs tơnơ\ do bơh dùl nă cau lơh broă sa tam tờm kau su bơh uă nam do:

“Đơs bè tam pa là pal geh tơl bơta niam phơng sih bơh sơn rờp. Nàng he tam lơh bè lơi nam sơn rờp gơ pal dờng geh nđờ cờn nha, dờng tờm kàr lơi. Đơs bal là pal lơh niam ngan bè bơta chài mờ phơng tuh. Dilah mờ he tam nam sơn rờp ờ lơh niam, geh bal ală nam tơnơ\ tơnhàu ờ lơh geh den tus nam dơ\ 7 tu\ ai tơnhàu tờm chi croăn ờ dờng mờ gơ ờ geh nsrum ntê nha den ngan ngồn là cồng nha ờ geh niam”.

Tềng đap bơta bòl glar kal ke ngan bơh tờm kau su dê, gơnoar atbồ kơnhoàl Ia H’Drai, càr Kontum neh mờ gam pal jòi gùng dà tơn jơh broă mìng tam tờm chi tam do lơm nàng kơ\ kơl jăp rài kis ai làng bol tàm kơnhoàl in, mùl uă ngan là kông nhơn kau su. Ồng Nguyễn Văn Lộc, Chủ tịch Ủy [an Nhân dân kơnhoàl pà gi\t:

“Tềng đap jơnau bè hơ\, Ủy [an Nhân dân kơnhoàl neh pơgồp bal mờ ală mpồl lơh sa kă bro bal mờ hòi jà làng bol pơn jat tai sơngka sền gàr kau su den ngui ù kềng gah sươn, ală bă ù ờ gơtùi tam kau su nàng tam ală tờm phan sa, khuah rbài ală bơta kung bè là ai làng bol in càn priă bơh ngân hàng cing sách dê nàng bơtàu tơnguh ròng phan hơ\ sồng tam gơl lơh tai ală broă lơh ndai”.

Tơnơ\ ală tu\ tơngai bòl glar kal ke gơlik geh mìng tàm dùl tơngai lơyah, nam do geh mờr 5.400 lồ tàm kờp jơh rlau 24.700 lồ kau su tàm kơnhoàl nhàr lơgar Ia H’Drai, càr Kontum mu\t tàm nam dơ\ dùl mờ nam dơ\ 2 bơh tơngai tơnhàu dê. Broă khà priă bơsơ\t kau su tàm drà ală nhai rềp ndo gơguh wơl là tềl tơngo\ pal chờ hờp ngan gơ wèt tus mờ ală mpồl cau mờ mpồl lơh sa kă bro tam kau su bal mờ cau lơh broă. Mơya, bơta lòng gơ wèt tus mờ tờm kau su tàm do ndrờm bè rơ\p mìng pa lơm tài bơh ờ go\ cau lơi khin đơs là khà priă bơsơ\t kau su geh gàr khà gơguh tai mờ kơ\ kơl jăp jo\ jòng. Bơta kal ke bơh tờm kau su tàm ù tiah nhàr lơgar Ia H’Drai bè hơ\ mờ digơlan geh tai!

Cau cih mờ yal tơngi\t- Lơ Mu K’ Yến