VOV4.K’ho- Tơngai rềp ndo, càr Lâm Đồng neh ai lơh tơrlòng lài broă lơh nhơl chờ lơh sươn còp ală cau lơh sươn tam biăp, plai chi mờ anih ròng uă phan ròng. Bơh sơn rờp pà go\, ală dơ\ lòt nhơl bè do gơhòi geh uă ngan năc lòt còp, pờ tơlik uă tu\ tơngai yal tơngi\t ală phan bơna lơh broă sa sươn sre măy mok jak chài pa mờ năc lòt nhơl in tàm tiah do:

Tàm tiah hìu glòm krơh ơnàng rlau 3 sàu bơh hìu bơnhă ồng Lê Hữu Phan, kis tàm sơnah [òn 9, [òn dờng Dà Làc, càr Lâm Đồng dê, năc lòt còp tiah nhơl chờ lơh sươn geh lòt sền kờn gi\t ală broă lơh broă sa sươn sre ngui măy mok jak chài pa jat broă lơh VietGap. Tàm do, năc lòt nhơl gam geh sền ală phan bơna lơh broă sa sươn sre niam ngan, bè: rơpual dờng ngan, zơu tây kò, blơn su\t dum jù, plai nhồng…mờ gơtùi blơi cèng rê tàm hìu nàng lơh phan pà cau in. Ồng Lê Hữu Phan, là cau tờm sươn do, pà gi\t: do là broă lơh nhơl chờ pa geh lơh tơrlòng lài tàm do. Mờ ală dơ\ lòt nhơl bè do, khà năc lòt nhơl tus còp ngai sơlơ uă rlau tai, kơnờm bơh hơ\ mờ priă geh bơh tăc ală phan bơna bơh hìu bơnhă ồng dê kung neh geh sùm mờ lơh geh priă jền uă rlau pơndrờm mờ tơngai lài do. Tàm ală tu\ lam lơh bal dơ\ lòt nhơl, ồng neh lòt uă tiah blơi uă ngan sơntìl pa nàng cèng rê tam kờn sơlơ geh uă bơta phan, lơh gơkờn ai cau năc lòt nhơl in tu\ lòt còp mờ blơi phan. Ồng Phan đơs.“Tơngai rềp ndo, jơnau kờn bơh năc lòt nhơl dê là cau kờn ngan ală bơta biăp pa tài bơh biăp lài do gơ gơlơh bè ờs ngan. Den tàng bè hơ\, a` neh blơi bơh tiah ndai ală sơntìl pa, bè rơpual dờng ngan, biăp sơvê rơtồnh halà blơn su\t pa, hơ\ sồng a` rê tam tơrlòng sền lài, sền gơ\ geh gơkờn sơl mờ ù tiah trồ tiah mờ cồng nha lơh geh uă sơl halà ờ. Bơh tam tơrlòng sền lài, den a` sền go\ gơ kis dờng niam ngan, năc blơi mờ năc lòt nhơl den là khi kờn ngan lòt sền”.

Bi Nguyễn Ngọc Trung, năc lòt nhơl tus bơh [òn dờng dà lềng Vũng Tàu gam còp sền tàm anih lơh sa sươn dờng bơh hìu bơnhă ồng Phan dê gơlơh kờn ngan mờ ală phan bơna bè biăp, bùm, plai chi gam geh tam tàm do. Bi Trung pà gi\t, bulah neh uă dơ\ lòt tus [òn dờng geh uă ngan bơkàu do nàng nhơl chờ mơya do là dơ\ sơn rờp bi lòt sền anih lơh sa sươn dờng bơh làng bol dê nàng còp sền, sền go\ ală broă lơh sơngka sền gàr mờ lơh gơlik ală bơta phan bơna bơh sươn sre tàm Dà Làc gơlơh sàng kloh ngan mờ krơi ngan pơndrờm mờ ală tiah ndai. Bi Trung, đơs:“Jơnau bơh sơn rờp a` sền go\ là ală sèng biăp tơlir gơlơh sền bơkah mat ngan, he gơtùi sền go\ geh bơta kis dờng bơh gơ dê bơh tu\ gam dềt tus dì tu\ dờng tơn. Broă tam biăp, bơkàu tàm do den krơi uă ngan pơndrờm mờ ală tiah ndai tàm tiah ring là tàm do tam jat àr tềng rơng mờ hìu glòm mờ krơh, ai tàm tiah hơđơm hơ\ là khi ờ go\ tam jat àr ờ mờ ờ go\ lơh àr bè tềng hơđang do sơl”.

Jat ồng Phạm S, Kuang jat jơng atbồ Anih duh broă làng bol càr Lâm Đồng yal, nhơl chờ lơh sươn lòt sền tàm ală anih lơh sa sươn dờng neh bơtàu tơnguh bơh jo\ ngan tàm dunia, broă nhơl chờ do ờ go\ sa priă blơi ve\ mơya priă cồng geh bơh broă tăc phan bơna lơh geh bơh sươn sre mờ năc lòt nhơl in tơn tàm sươn. Tus tu\ tơngai do, càr neh ki\ 25 anih nhơl chờ lơh sươn lòt còp sươn tàm gùt dar [òn dờng Dà Làc. Bulah pa mu\t lơh mơya bơh sơn rờp pà go\ bơta geh cồng nha tài bơh gơhòi gơ jà uă ngan năc lòt nhơl, ngan là năc lòt nhơl tus bơh dunia. Ồng Phạm S, đơs:“Nhơl chờ lơh sươn do geh dong lơh tu\ tơngai gàr năc bơh càr Lâm Đồng dê lòt còp jo\ rlau, năc lòt nhơl tus tàm ală tiah do nàng sền gi\t bè lơi là ală broă tam phan, ală broă ròng phan nàng cau in gi\t. Broă lơh do den bol a` đơs lài là geh sùm gơguh tai mhar, bơta gam wơl là càr Lâm Đồng geh bơcri priă dong kờl ală phan bơna, bè gùng lòt, anih ơn rơndeh, bàr pe hìu jă brê bal, yal tơngi\t mờ bơcri priă bơto mpồl cau lơh broă”.

Càr Lâm Đồng tu\ do geh pơgăp 45 rbô lồ ù ngui lơh broă sa sươn sre ngui măy mok jak chài pa, mìng is [òn dờng Dà Làc geh pơgăp 4500 lồ biăp, bơkàu mờ ală plai chi. Bal mờ hơ\, tàm do kung neh geh 3 [òn bơkàu geh dờp là [òn lơh broă bơhiàn yau, tàm hơ\ geh: Vạn Thành, Hà Đông, Thái Phiên; geh uă mpồl lơh sa kă bro tam biăp, bơkàu geh lơh dờng ngan mờ măy mok jak chài pa, bè: Mpồl lơh sa kă bro Hasfarm, Mpồl lơh sa kă bro bal măy mok sinh học sươn bơkàu Dà Làc, Mpồl lơh sa bal Xuân Hương…Ală anih do là niam ngan nàng bơtàu tơnguh broă lơh nhơl chờ lơh sươn, dong càr Lâm Đồng ngui jơh geh bơta pràn bơh càr dê tàm broă lơh nhơl chờ, ngan là lơh geh tu\ tơngai niam ai cau lơh broă sa in geh tai broă bơtàu tơnguh pa, lơh geh drà kă bro phan bơna bè biăp, bơkàu in bơh broă lơh nhơl chờ!

Cau cih mờ yal tơngi\t- Lơ Mu K’ Yến