VOV4.K’ho- Ală nam do, ală kơnă mpồl ơruh pơnu lam lài lài do càr Daknông neh lơh niam gơnoar broă cau lơh kòn gùng, bơtòm tơrgùm, tam klac bal, dong kờl cau tàm mpồl. Ală phan pà, sră tềm pềr priă, hìu bơta nđàc geh jàu pà ờ mìng là bơta pơndờm pơnđiang lơm gời ờ mờ gam là nùs nhơm bơta kah rơngal wơl gơ wèt tus mờ ală cau neh geh dùl tu\ tơngai “blah jat bơnơm Trường Sơn lòt dong klàs dà lơgar”.

Nam 2014, bơta chờ hờp gơ tus mờ ùr bơklau ơruh pơnu lam lài lài do Vũ Văn Thiểm, kis tàm [òn Năm Rạ, xã Dak Nia, tu\ ồng geh Mpồl ơruh pơnu lam lài lài do càr Daknông mờ mpồl ơruh pơnu thị xã Gia Nghĩa dong kờl priă lơh hìu bơta nđàc.

Ồng Thiểm pà gi\t, kơnờm bơh bơta dong kờl do mờ rài kis hìu bơnhă ồng dê neh tơl ngui tơl sa mờ kơ\ kơl jăp:

“Tơnơ\ tu\ bol a` tus tàm do, geh Dà lơgar dong kờl, geh ơruh pơnu lam lài lài do mờ mpồl ơruh thị xã pà 30 tơlak priă nàng lơh hìu do. Bơh tu\ lơh hìu do, bol a` kung iang nùs ngan bè hìu đam, iang nùs lơh broă sa”.

Ùr bơklau ồng Thiểm tềng đap hìu bơta nđàc

Gơ wèt mờ ơruh pơnu lam lài lài do Đặng Thị Mùi, uă nam pal ơm jồm tàm hìu oh ùr dê tàm sơnah [òn Nghĩa Trung, thị xã Gia Nghĩa, rài kis kal ke ngan pal lòt lơh apah lơh mờng. Nam 2013, rềs àr nisơna gơ aniai: tơnơ\ dùl dơ\ gơtìp kòp, mò gơtìp ờ niam tàm să jan den tàng ờ gơtùi lòt lơh broă tai.

Tam pà bal mờ rài kis kal ke bơh cau lòt ling bal dê, Mpồl ơruh pơnu lam lài lài do càr Daknông neh hòi jà ală mpồl cau mờ cau dùl nă să is geh nùs nhơm niam dong kờl lơh hìu pà mò Mùi in. Mpồl ơruh pơnu lam lài lài do càr Daknông kung dong kờl mò lơh ală sră nggal dờp bơta dong kờl hìu r[ah kue\t kơltê bal mờ khà priă dong kờl là 450 rbô đong dùl nhai. Mò Đặng Thị Mùi ngoh rơngac đơs bè do:

“A` chờ hờp ngan, geh hìu nàng kìng mìu kìng tơngai, ờ duh pal lòt ơm jồm tai. Tu\ do, a` ờ go\ kơ\p kờ` bơta lơi tai, hìu đam den dà lơgar neh lơh pà a` in, sơnơm tơm ba den geh dà lơgar dong kờl sơl. Tu\ do bè hơ\ là neh niam ngan”.

Mờ jơnau đơs “kal ke den dong kờl, kòp tê jê să den lòt còp, gờm chờ kis jo\, chơ\t lòt ies”, Mpồl ơruh pơnu lam lài lài do càr Daknông neh hòi jà ală anih lơh broă, mpồl cau, ală mpồl lơh sa kă bro, cau geh nùs nhơm niam dong kờl ală ơruh pơnu lam lài lài do geh rài kis kal ke lơh ngan sơrlèt gan tàm rài kis.

Pơn jat hơ\, bơh priă dong kờl bơh ală cau geh nùs nhơm niam dê, Mpồl neh pà 73 sră tềm pềr priă, mờ kờp jơh priă là mờr 300 tơlak; lơh pa 19 nơm hìu bơta nđàc, lơh niam wơl 5 nơm hìu ai ală cau tàm mpồl geh rài kis kal ke uă ngan in.

Ală kơnă mpồl ơruh pơnu lam lài lài do tàm càr Daknông kung sùm lòt còp, pà phan ală ơruh pơnu lam lài lài do in tàm pah dơ\ tus ngai lơh chờ, ngai sa tềp halà kòp tê jê să…

Bal mờ broă lơh pràn ală broă lơh “Tài nùs nhơm cau lòt ling bal”, Mpồl ơruh pơnu lam lài lài do càr Daknông kung sền dờng màng geh bơta dong kờl ai cau tàm mpồl in.

Mò Trương Thị Chiên, kis tàm [òn 9, xã Dak Wil, kơnhoàl Cư\ Ju\t, càr Daknông yal, tu\ gi\t geh broă dong kờl lời ai ơruh pơnu lam lài lài do in, kơnờm bơh bơta dong kờl jơh nùs, jơh tồr bơh Mpồl dê, mò Chiên neh sơrbac mhar ngan ki\ sră pơ àr mờ geh dờp bơta dong kờl jat jơnau cih bơh kơrnoat boh lam dê.

Bulah khà priă ờ uă, mơya mò chờ hờp ngan, tài bơh hơ\ là bơta cih dờp bơh dà lơgar dê bè ală tă pơgồp bơh he dê:

“A` sền go\ là chờ hờp ngan, ờ go\ di là geh màng mờ dà lơgar là ờ go\ dờp bơta dong kờl ờ, dùl êt halà uă den dà lơgar kung gi\t sơl he, kung pà sơl he in, bè hơ\ là niam ngan. Tu\ do, kơ\p kờ` là kơnă hơđang dilah geh bơta dong kờl tai dùl êt priă nàng lơh hìu”.

Bơta chờ hờp gơ tus wơl mờ mò Trương Thị Chiên, tu\ Mpồl ơruh pơnu lam lài lài do càr Daknông neh hòi jà tă pơgồp priă jền rơcang lơh hìu pa nàng pà mò in

Crơng gơs bơh nam 2011, tus tu\ do, Mpồl ơruh pơnu lam lài lài do càr Daknông neh pơgồp bal mờ ală mpồl cau, ală mpồl yal tơngi\t mờ gơnoar atbồ tiah do geh bơta dong kờl ai 975 nă cau tàm mpồl in. Ồng Lê Đình Nhung, Phó Kuang atbồ duh broă sùm Mpồl ơruh pơnu lam lài lài do càr Daknông, pà gi\t:

“Kơnòl broă tờm ngan bơh Mpồl dê là jòi jơh ală gùng dà broă lơh nàng dan mờ càr mờ ală sở, gah sơnah lơh broă càr di tu\ geh ală bơta dong kờl ai cau tàm mpồl in, tài bơh cau tàm mpồl tu\ do neh jơh dờng sơnam.

Broă lơh nùs nhơm cau lòt ling bal den Mpồl ơruh pơnu lam lài lài do geh lơh geh tơl ală bơta dong kờl ai ală cau tàm mpồl gơtìp kal ke tàm rài kis in. Mpồl ơruh pơnu lam lài lài do càr kung lam lơh srơh do mờ mblàng yal hòi jà ală mpồl tă pơgồp priă jền lơh gơs kes priă. Tàm bơta kal ke, den Mpồl hòi jà bơta dong kờl bơh ală mpồl cau mờ cau geh nùs nhơm niam dê”.

Broă geh bơta dong kờl di tu\ mờ sền gròi bềng nùs nhơm bơh ală kơnă Mpồl ơruh pơnu lam lài lài do càr Daknông dê tàm tơngai lài neh dùl bơnah lơi lơh ram nùs ală oh mi, cau lòt ling bal, pơgồp bơnah dong khi kơ\ kơl jăp rài kis!

Cau cih mờ yal tơngi\t- Lơ Mu K’ Yến