VOV4.K’ho - {òn Ngoang, ntum Thẳm Dương, kơnhoàl Văn Bàn, càr Lào Cai ngài mờ tiah tam gùl kơnhoàl di 20 kơi sồ, mờ rlau 80 hìu nha\ làng bol, 100% la kòn cau Thái. Rài kis làng bol dê ua\ ngan gơ wèt tàm broa\ lơh sa sươn sre. Pah nam, bulah rài kis geh ua\ ngan tam gơl, mơya, cau ùr kòn cau Thái tiah do gam sền gàr bơhìan trum jù sề bơh yau.

Bi ùr Quàng Thị Xen, dùl nă làng bol bơh bòn Ngoang dê, nam do neh 46 sơnam. Bơh ngai pa bau, bi sơnđờm trum sề jù. Jăt bi ùr Xen yal: do là bơhiàn geh bơh yô bơh yau, trum sề nàng sề gơ in kơl jăp, pràn, pleh gơtìp ală kòp bè sề mờ do kung là bơta niam bơh cau ùr Thái dê tu\ pa bau. Bi ùr Xen, đơs:“A` trum sề jù bơh nam 20 sơnam, tu\ bau là trum sề jù, jăt bơhiàn bau rê hờ hìu bơklau là pa trum sề, dilah ờ trum sề jù den mè bèp bơklau ờ niam nùs, neh bau den pal trum sề, jăt ală ồng mò den ờ di săng is bơhiàn mờng quèng bơh kòn cau he dê”.

Bơh rài yau, cau ùr kòn cau Thái tàm do tu\ ờ hềt bau sùm lời sề bò niam ngan. Mơya tus tu\ bau, den cau ùr pal trum sề jù. Tài làng bol đơs là trum sề jù lơh tềl neh tih dờng bơh cau ùr dê mờ là bơhiàn bơh cau ùr dê lài mờ tu\ bau, ờ trum sề ờ di là cau ùr dờng niam. Bal mờ hơ\ tai, làng bol kung đơs la: trum sề jù kung là nàng kờn lơh geh bơta bơne\ bơnài đah sề mờ so\ dà jù tus mờ ală àu mpha, phan bơka să geh dà jù bơh làng bol dê bè chèu jù, ồi jù trum dà kuh.

Lài mờ tu\ trum sề jù, oh mi pal lơh sàng goh sề, tho uă dơ\ mờ dùl sơnề plai pơnàng ranh. Làng bol sùm lòt tàm brê jòi chi mạy chiến, chi do gơtùi sa nha cèng rê kồs jơh kơ mhò, tơ nơ\ hơ\ ai chi chu. Tu\ ồs sa chi geh gơ hòi lik dùl dà bơ sơ\t jù, làng bol ai pềs halà gai lòs ring sơnđan la Khang chi nàng đơ. Tơ nơ\ hơ\ ai bơ sơ\t do bong sùm tàm sề tus dì tu\ sề jù niam bè he kờn den hơ\ sồng ơm. Pơn jăt hơ\, tơ nơ\ bơh 3 tus 5 ngai, pơn jăt tai chu chi mạy chiến ai bơsơ\t bong sùm tàm sề nàng lơh sề gơ in jù, kră mờ kơl jăp. Tàm bàr pe ngai sơnrờp trum sề, oh mi cau ùr pal sền gàr ờ go\ di sa phan duh ir, mrềt ir, ngan là phan kră. Rài kis ngai sơlơ bơtàu tơnguh, uă bơhiàn chài rơ gơi kung ngai sơlơ gơtìp hiu\ roh te\. Kung bè hơ\ sơl, bơhiàn trum sề jù tus tu\ do kung ờ gam uă tai tiah làng bol kòn cau Thái lơh, ala tàm hơ\ là broă sền gàr sề kàng bò niam kơ nờm bơh sơbong cok sề, halà bác sĩ gah sề kàng. Mơya, oh mi cau ùr tàm bòn Ngoang kung gam sền gàr bơhiàn bơh yô bơh yau do. Ală oh ùr tus sơnam neh dờng, bau geh ală mò, ală mè bơto pơlam broă chài trum sề jù jăt bơhiàn. Oh Nguyễn Thị Mạnh, 17 sơnam, ơm tàm bòn Ngoang, ntum Thẳm Dương, pà gi\t:“Sau tơ nơ\ do bau kung geh trum sề jù sơl. Dilah ờ trum sề, cau đơs là he ờ di là cau neh dờng, ờ di là cau Thái. Bơhiàn do geh bơh jo\ ngan, tàm bòn sau dê, lài mờ bau rê hờ hìu bơklau là pal trum sề jù”.

Bơhiàn trum sề jù bơh cau ùr Thái dê neh geh bơh jo\ rài ngan. Broă sền gàr bơhiàn bơh yau bơh oh mi cau ùr kòn cau Thái dê tàm bòn Ngoang, ntum Thẳm Dương, kơnhoàl Văn Bàn, càr Lào Cai là broă lơh geh kuơ ngan nàng bơhiàn niam ngan hơ\ ờ gơtìp hiu\ roh te\.

  Lường Hạnh VOV.TâyBắc- }au mblàng Lơ Mu K’ Yến.